Đề xuất này được Bộ Tài chính nêu trong dự thảo “Quyết định tín dụng đối với học sinh, sinh viên” đang lấy ý kiến.
Học sinh và sinh viên đang được vay tối đa 4 triệu đồng một tháng để trang trải chi phí học tập và sinh hoạt phí. Mức này được điều chỉnh gần nhất vào năm 2022, nhưng cơ quan soạn thảo cho rằng đã không còn phù hợp với thực tiễn kinh tế xã hội hiện nay khi lạm phát, học phí và sinh hoạt phí đều tăng.
Cụ thể, từ 2022 đến nay, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tăng bình quân khoảng 3,34% mỗi năm. Theo Bộ Tài chính, khảo sát thực tế tại Hà Nội và TP HCM, chi phí sinh hoạt cơ bản (ăn ở, di chuyển, mua sắm sách vở và phương tiện học tập) của học sinh, sinh viên đi học xa nhà dao động 3-5 triệu đồng một tháng.
Đối với học phí, từ năm học 2026-2027, mức thu tại các cơ sở giáo dục đại học công lập từ 17-87,5 triệu đồng một năm, tương đương mỗi tháng 1,7 đến 8,75 triệu đồng do thời gian học thực tế kéo dài 10 tháng.
Theo Bộ Tài chính, tổng sinh hoạt phí và học phí của học sinh, sinh viên có thể lên tới 13,75 triệu đồng một tháng. Nguyên tắc của chương trình tín dụng cho học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn là Nhà nước hỗ trợ khoảng 60%, tương đương 8,25 triệu đồng.
Do đó, cơ quan soạn thảo đề xuất nâng mức cho vay tối đa gấp đôi hiện tại, lên 8 triệu đồng một tháng. Mức cho vay cụ thể đối với từng trường hợp sẽ do Ngân hàng Chính sách xã hội quyết định, tùy theo học phí từng trường và sinh hoạt phí từng địa phương.
Lãi suất cho vay hiện hành của chương trình này là 0,5% một tháng, tương đương 6% một năm. Cơ quan soạn thảo dự kiến lãi suất mới bằng cho vay hộ nghèo là 0,52% một tháng, tương đương 6,24% một năm. Tuy nhiên, mức này có thể được điều chỉnh từng thời kỳ để đảm bảo phù hợp tình hình thực tế.
Chương trình tín dụng đối với học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn được thực hiện từ 2007 và đã điều chỉnh mức cho vay tối đa bảy lần. Theo báo cáo của Ngân hàng Chính sách xã hội, sau 19 năm triển khai, chính sách này hỗ trợ hơn 4 triệu lượt học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn.
Tổng doanh số cho vay đến cuối tháng 5 đạt hơn 92.530 tỷ đồng, tương ứng bình quân mỗi năm 4.870 tỷ đồng. Hiện còn hơn 355.000 hộ gia đình còn dư nợ tổng cộng khoảng 25.000 tỷ đồng. Bộ Tài chính đánh giá chất lượng tín dụng của chương trình tương đối hiệu quả, bởi nợ quá hạn hiện tại chưa đến 65 tỷ đồng, chiếm 0,27% tổng dư nợ.
Ngoài điều chỉnh trần và lãi suất cho vay, Bộ Tài chính muốn bổ sung học sinh, sinh viên có cả cha lẫn mẹ mất năng lực hành vi dân sự vào nhóm thụ hưởng chính sách “để đảm bảo tính nhân văn, hỗ trợ cho các đối tượng yếu thế”.
Theo quy định hiện hành, có ba nhóm được vay vốn ưu đãi gồm học sinh, sinh viên mồ côi cả cha lẫn mẹ hoặc một trong hai người, nhưng người còn lại không có khả năng lao động; thuộc diện hộ nghèo hoặc cận nghèo; gia đình gặp khó khăn tài chính do tai nạn, bệnh tật, thiên tai, dịch bệnh.
Sáng 15-4, Công ty Chứng khoán VPS (VCK) tổ chức Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026 tại một khách sạn ở Hà Nội.
Năm nay, VPS đặt mục tiêu doanh thu hoạt động 11.500 tỉ đồng (tăng 39,2% so với năm 2025) và lợi nhuận trước thuế đạt 5.750 tỉ đồng (tăng 28,6%).
Trả lời cổ đông về cơ sở cho kế hoạch đầy tham vọng trong bối cảnh thị trường còn nhiều biến động, ông Nguyễn Lâm Dũng - Chủ tịch HĐQT VPS - nói đã cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên nhiều yếu tố.
Trong đó, thị trường được nâng hạng bởi FTSE Russell là động lực quan trọng để hỗ trợ tăng trưởng lợi nhuận cho công ty chứng khoán.
Ông Dũng cho rằng các quỹ chủ động dự kiến sẽ giải ngân trước. Tiếp đến trong giai đoạn từ kỳ review tháng 6 - 9, các quỹ bị động sẽ bắt đầu tham gia thị trường Việt Nam.
Tổng dòng vốn ngoại dự kiến đạt khoảng 5-6 tỉ USD, trong đó riêng các quỹ bị động có thể giải ngân từ 1-1,5 tỉ USD và bắt đầu từ tháng 9. Quy mô dòng vốn lớn này sẽ góp phần gia tăng thanh khoản và tiềm năng tăng trưởng của thị trường chứng khoán Việt Nam.
Chưa kể, Chính phủ, Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng sẽ triển khai các hoạt động trao đổi, đàm phán với MSCI nhằm xây dựng lộ trình nâng hạng.
Dòng vốn từ MSCI được kỳ vọng có quy mô lớn hơn 4-5 lần so với FTSE. Có khả năng đến tháng 6, thị trường Việt Nam sẽ được đưa vào danh sách theo dõi (MSCI Market Watch), tiến tới nâng hạng sớm nhất vào năm 2027 hoặc muộn hơn vào năm 2028, mở ra cơ hội tăng trưởng đáng kể, theo chủ tịch VPS.
Ngoài ra, ông Dũng cho rằng các cơ chế mới như giao dịch xuyên trưa hoặc bán chứng khoán chờ về sắp được triển khai cũng sẽ mở ra cơ hội gia tăng mạnh quy mô giao dịch, tạo lợi thế lớn cho VPS.
Cũng theo ông Dũng, Chính phủ đã có chỉ đạo linh hoạt trong việc giảm mặt bằng lãi suất huy động. Các ngân hàng đã điều chỉnh giảm lãi suất từ 0,5-1%, và xu hướng giảm tiếp được kỳ vọng sẽ diễn ra, tạo động lực thúc đẩy dòng tiền chuyển dịch vào thị trường chứng khoán.
"Công ty sở hữu tệp khách hàng cá nhân lớn nhất thị trường với khoảng 1,6 triệu khách hàng, trong khi đó nhà đầu tư cá nhân chiếm 85-90% tổng giá trị giao dịch toàn thị trường", ông Dũng nói.
Theo đó, VPS có thể cho vay margin lên tới 60.000 tỉ đồng (gấp 2 lần vốn chủ sở hữu theo quy định). Trong khi dư nợ quý 1 năm nay mới đạt hơn 30.000 tỉ đồng.
Trước lo ngại của cổ đông về việc lãi suất neo cao sẽ ảnh hưởng tới kết quả kinh doanh của VPS, ông Lê Minh Tài - Tổng giám đốc công ty - khẳng định nguồn vốn phục vụ hoạt động cho vay ký quỹ chủ yếu đến từ vốn chủ sở hữu.
Nhờ đó, công ty giảm thiểu đáng kể sự phụ thuộc vào nguồn vốn huy động bên ngoài. Sự chủ động về nguồn vốn giúp VPS duy trì biên lợi nhuận ổn định trong hoạt động cho vay ký quỹ, bất chấp những biến động của mặt bằng lãi suất trên thị trường.
Liên quan đến công tác quản trị rủi ro, tổng giám đốc VPS cho biết tiềm lực tài chính lớn cho phép công ty ưu tiên lựa chọn các cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt và tính thanh khoản cao để cấp margin.
Cũng tại đại hội, trả lời câu hỏi của cổ đông liên quan dự báo cổ phiếu VCK đến cuối năm 2026, ông Tài nói bản thân ông cũng mong muốn có được câu trả lời cụ thể cho câu hỏi về giá cổ phiếu. Tuy nhiên ông khẳng định VPS không đưa ra dự báo hay cam kết về mức giá cổ phiếu VCK trong trung và dài hạn.
Theo ông, giá cổ phiếu VCK nói riêng và cổ phiếu của các doanh nghiệp niêm yết nói chung được quyết định bởi thị trường, dưới tác động tổng hợp của nhiều yếu tố, có thể chia thành hai nhóm chính.
Thứ nhất là các yếu tố nội tại, phản ánh kỳ vọng tăng trưởng của doanh nghiệp, bao gồm doanh thu và lợi nhuận. Đây là nền tảng cốt lõi, có ảnh hưởng trực tiếp đến giá trị cổ phiếu trên thị trường.
Thứ hai là các yếu tố khách quan, bao gồm bối cảnh kinh tế vĩ mô trong nước và quốc tế, các rủi ro địa chính trị, xu hướng chung của thị trường chứng khoán cũng như tâm lý nhà đầu tư.
Ông dẫn chứng, những biến động địa chính trị gần đây, như xung đột tại Trung Đông trong thời gian qua, đã có tác động đáng kể đến thị trường chứng khoán toàn cầu cũng như các cổ phiếu niêm yết.
Giá vàng mở đầu tháng 6 với diễn biến khá thận trọng. Sau giai đoạn tăng mạnh trước đó, kim loại quý đang đối mặt với áp lực điều chỉnh khi đồng USD phục hồi và giá dầu leo thang, làm gia tăng lo ngại lạm phát toàn cầu.
Trong phiên giao dịch đầu tuần, giá vàng giao ngay giảm 0,4%, xuống còn khoảng 4.518 USD/ounce. Hợp đồng vàng tương lai giao tháng 8 tại Mỹ cũng mất 1%, lùi về gần 4.549 USD/ounce.
Tuy nhiên, đằng sau những biến động ngắn hạn, thị trường vẫn đang hướng sự chú ý tới một câu hỏi lớn hơn là liệu vàng có đủ động lực để tiến tới mốc 5.500 USD/ounce trong những tháng cuối năm hay không.
Giá dầu và xung đột Trung Đông đang tạo sức ép mới
Yếu tố đầu tiên được giới đầu tư theo dõi là diễn biến của giá dầu. Trong những ngày gần đây, giá dầu đã tăng hơn 2%, vượt ngưỡng 93 USD/thùng. Đà tăng này xuất hiện trong bối cảnh thị trường lo ngại căng thẳng tại Trung Đông có thể kéo dài lâu hơn dự kiến, làm gia tăng rủi ro gián đoạn nguồn cung năng lượng.
Thông thường, bất ổn địa chính trị sẽ hỗ trợ nhu cầu nắm giữ vàng như một tài sản trú ẩn an toàn. Tuy nhiên, lần này thị trường lại phản ứng theo cách phức tạp hơn. Giá dầu tăng mạnh đồng nghĩa chi phí năng lượng leo thang, kéo theo nguy cơ lạm phát tiếp tục duy trì ở mức cao.
Theo Invezz, tâm điểm hiện nay là các cuộc đàm phán liên quan đến đề xuất gia hạn lệnh ngừng bắn giữa Iran và các đối thủ trong khu vực. Thị trường đang chờ đợi quyết định cũng như các tín hiệu mới từ Washington.
Ông Tim Waterer, chuyên gia phân tích thị trường tại KCM Trade, nhận định nhà đầu tư đang hạn chế thực hiện các giao dịch lớn cho đến khi có thêm sự rõ ràng về tình hình. Nếu lệnh ngừng bắn được kéo dài, áp lực lên thị trường năng lượng có thể hạ nhiệt. Ngược lại, việc đàm phán thất bại có thể khiến giá dầu tiếp tục neo cao và làm gia tăng các lo ngại về lạm phát.
Đây là yếu tố quan trọng bởi giá dầu không chỉ tác động tới triển vọng kinh tế mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến các quyết định chính sách tiền tệ của Mỹ.
Fed và đồng USD sẽ quyết định hướng đi của vàng
Yếu tố thứ hai và thứ ba đang chi phối thị trường vàng là chính sách lãi suất của Fed và sức mạnh của đồng USD. Theo các chuyên gia, vàng vốn là tài sản không sinh lãi. Vì vậy, khi lãi suất duy trì ở mức cao hoặc lợi suất trái phiếu tăng lên, sức hấp dẫn của vàng thường suy giảm.
Các quan chức Fed hiện vẫn theo dõi sát tác động của giá năng lượng đối với lạm phát. Thống đốc Fed Michelle Bowman cảnh báo một cú sốc năng lượng kéo dài có thể khiến lạm phát trở nên dai dẳng hơn, buộc ngân hàng trung ương phải duy trì lập trường thận trọng trong thời gian dài hơn.
Nếu Fed tiếp tục giữ lãi suất ở mức cao hoặc phát tín hiệu cứng rắn hơn, đồng USD nhiều khả năng sẽ được hỗ trợ. Khi đó, vàng sẽ đối mặt với áp lực lớn hơn bởi chi phí nắm giữ kim loại quý tăng lên.
Ở chiều ngược lại, triển vọng dài hạn của vàng vẫn được đánh giá tích cực nếu một số điều kiện thuận lợi xuất hiện đồng thời. Theo giới phân tích, khả năng vàng chạm mốc 5.500 USD/ounce vào cuối năm 2026 vẫn hiện hữu nếu giá dầu hạ nhiệt, đồng USD suy yếu trở lại, các ngân hàng trung ương tiếp tục gia tăng dự trữ vàng và nhu cầu phòng ngừa lạm phát duy trì ở mức cao.
Trong ngắn hạn, thị trường vẫn đang chờ thêm các dữ liệu kinh tế quan trọng như chỉ số PMI, báo cáo việc làm của Mỹ và những tín hiệu mới từ Fed để xác định xu hướng tiếp theo.
Theo đánh giá của các chuyên gia được Times of India dẫn lại, vàng hiện vẫn chưa tạo được động lực bứt phá đủ mạnh. Chừng nào giá còn giao dịch dưới vùng 4.580-4.600 USD/ounce, đà tăng vẫn được xem là hạn chế. Tuy nhiên, nếu vượt thành công khu vực này, thị trường có thể mở ra một giai đoạn tăng giá mới.
Điều đó đồng nghĩa hành trình hướng tới mốc 5.500 USD/ounce sẽ không chỉ phụ thuộc vào nhu cầu trú ẩn an toàn, mà còn nằm ở cách 3 biến số lớn gồm giá dầu, chính sách lãi suất của Fed và đồng USD diễn biến trong những tháng tới.
Công ty Quản lý quỹ VinaCapital (gọi tắt là VinaCapital) vừa thông báo từ ngày 8/7 không còn là cổ đông lớn tại Công ty cổ phần Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ). Đợt thoái vốn được thực hiện trong ngày cổ phiếu hồi phục sau chuỗi giảm sàn ba phiên liên tiếp do ảnh hưởng từ sự việc nguyên Giám đốc công ty con (P-Lab) liên quan đến đường dây buôn lậu 28.000 viên kim cương.
Năm nhà đầu tư tổ chức liên quan đến quỹ này đã bán 6,35 triệu cổ phiếu, tương đương khoảng 1,24% vốn của PNJ. Trong đó, Công ty Bảo hiểm nhân thọ Generali Việt Nam và Quỹ đầu tư cổ phiếu Cơ hội tiên phong VinaCapital thoái sạch vốn, còn những nhà đầu tư khác bán vài trăm nghìn đến hơn một triệu cổ phiếu.
VinaCapital cho biết nhóm quỹ đầu tư này còn nắm hơn 25,8 triệu cổ phiếu, tương đương gần 5% vốn của doanh nghiệp đầu ngành kim hoàn. Điều này đồng nghĩa họ không cần công bố thông tin giao dịch mua bán trong thời gian tới nếu không làm tỷ lệ sở hữu vượt mức 5%.
Cổ phiếu PNJ vừa trải qua tuần biến động mạnh nhất nhiều năm. Sau chuỗi giảm sàn ba phiên liên tiếp, PNJ đảo chiều tăng 2,4%, lên 52.000 đồng và ghi nhận khớp lệnh kỷ lục hơn 25 triệu cổ phiếu. Tuy nhiên, nhịp hồi phục diễn ra chóng vánh. Hai phiên tiếp theo, cổ phiếu lại lần lượt giảm 3,9% và 6,8%, đóng cửa cuối tuần này tại 46.000 đồng.
Tính từ lúc sự việc liên quan đến P-Lab được công bố đến nay, cổ phiếu PNJ giảm hơn 26%. Đây là vùng giá thấp nhất trong hơn một năm trở lại đây. Vốn hóa thị trường "bốc hơi" khoảng 8.500 tỷ đồng.
Đợt điều chỉnh mạnh khiến nhiều công ty chứng khoán siết tỷ lệ cho vay ký quỹ (margin) đối với cổ phiếu PNJ. FPTS hôm nay giảm tỷ lệ margin đối với mã này từ 50% xuống 30%, SSI cũng giảm cho vay ký quỹ cổ phiếu PNJ về 40%. Một số công ty chứng khoán khác như Phú Hưng hay TCBS không còn liệt kê PNJ trong danh sách cho vay ký quỹ, dù trước đây tỷ lệ lên đến 50%.
Giữa tuần này, PNJ công bố kế hoạch mua lại cổ phiếu quỹ. Ban lãnh đạo gọi đây là giải pháp nhằm bảo vệ giá trị của công ty và lợi ích của cổ đông. Họ khẳng định hoạt động kinh doanh vẫn được duy trì ổn định và các chiến lược phát triển dài hạn tiếp diễn theo kế hoạch.
Một số nhóm phân tích như SSI, ACBS tạm thời đưa cổ phiếu PNJ vào diện "xem xét lại", thay vì khuyến nghị mua, để chờ thêm thông tin từ cơ quan chức năng và doanh nghiệp. Trong khi đó, số khác như MBS cho rằng cổ phiếu này đã chiết khấu sâu và đang ở vùng định giá hấp dẫn đối với nhà đầu tư có tầm nhìn trung dài hạn.
Hầu hết công ty chứng khoán cho rằng thách thức lớn nhất của PNJ ở giai đoạn này là khôi phục niềm tin của cả khách hàng lẫn nhà đầu tư vào công tác quản trị doanh nghiệp.
Theo MBS, nếu quá trình điều tra không phát sinh thêm các tình tiết liên quan đến nhân sự cấp cao hoặc trách nhiệm pháp lý của PNJ, tác động đến kết quả kinh doanh chỉ mang tính ngắn hạn.
"Niềm tin của khách hàng có thể dần được phục hồi nhờ các biện pháp xử lý, tăng cường kiểm soát nội bộ và truyền thông minh bạch", báo cáo của MBS viết.
