Ngày 20-7, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC) cho hay trong 6 tháng đầu năm 2026, TP.HCM ghi nhận 5 trường hợp tử vong do bệnh dại, gồm 3 trường hợp tại xã Long Hải (huyện Long Đất, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu trước đây), 1 trường hợp tại xã Củ Chi và 1 trường hợp tại xã Hòa Hiệp (huyện Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu trước đây).
Đáng chú ý, 100% nạn nhân đều không tiêm vắc xin phòng bệnh dại và huyết thanh kháng dại sau khi bị chó, mèo nghi mắc bệnh dại cắn.
Bên cạnh đó, 40% nạn nhân áp dụng các phương pháp xử lý không đúng như: tự lấy nọc độc, bôi dầu gió, đắp thuốc nam, bỏ lỡ thời gian vàng để được điều trị dự phòng.
Theo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM, bệnh dại khi đã phát bệnh sẽ gây tử vong 100%, nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu xử trí đúng và tiêm phòng kịp thời.
Khi bị chó, mèo cắn hoặc cào, cần rửa kỹ vết thương dưới vòi nước với xà phòng trong ít nhất 15 phút, sau đó sát khuẩn bằng cồn 45-70% hoặc dung dịch povidone-iodine.
Người bị phơi nhiễm cần đến cơ sở y tế để được tư vấn và tiêm vắc xin phòng bệnh dại, huyết thanh kháng dại theo chỉ định của nhân viên y tế.
Tuyệt đối không lấy nọc, bôi dầu gió, đắp lá hoặc tự điều trị bằng thuốc nam lên vết cắn, cào, vì có thể làm mất thời gian vàng để điều trị dự phòng bệnh dại.
Trước đó, Sở Y tế TP.HCM cũng đã ban hành công văn về việc tăng cường công tác phòng, chống bệnh dại.
HCDC đã xây dựng kế hoạch phối hợp liên ngành với Chi cục Chăn nuôi và Thú y nhằm triển khai đồng bộ các hoạt động giám sát dịch tễ, truyền thông giáo dục sức khỏe và xử lý triệt để các ổ dịch, quyết tâm ngăn chặn bệnh truyền nhiễm nguy hiểm lây truyền từ động vật sang người.
Để bảo vệ bản thân và cộng đồng, người dân cần lưu ý các dấu hiệu nhận biết bệnh sớm. Động vật, chó mèo sắp bị dại thường có biểu hiện sợ ánh sáng, hay trốn vào góc tối, ăn uống bất thường và đi lại loạng choạng. Khi phát bệnh, chúng sẽ trở nên hung dữ, sủa khàn tiếng, chảy nước dãi và tấn công bừa bãi.
Cử nhân dinh dưỡng Mai Thị Thùy, Khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện đa khoa Xuyên Á TP.HCM, cho biết đứng đầu trong danh sách các loại vi khuẩn thường gây ngộ độc thực phẩm là Salmonella, một loại trực khuẩn gram âm có khả năng thích nghi cực cao. Chúng không chỉ tồn tại trong các thực phẩm tươi sống như gia cầm, trứng, sữa chưa tiệt trùng mà còn "ẩn mình" bền bỉ trong các môi trường khô hanh như sữa bột hay socola. Ngay cả khi thực phẩm được cấp đông, số lượng vi khuẩn có thể giảm đi nhưng chúng vẫn duy trì sức sống trong thời gian dài, chờ đợi cơ hội tấn công vật chủ. Người bị nhiễm khuẩn Salmonella có thời gian ủ bệnh kéo dài từ 6 giờ đến 48 giờ (thậm chí tới 4 ngày).
Bên cạnh đó, Escherichia coli (E. coli) là loại vi khuẩn thường lây qua thực phẩm nhiễm phân động vật hoặc do lây chéo từ tay người chế biến và dụng cụ bếp không sạch. Tùy chủng, E. coli có thể sinh độc tố hoặc xâm nhập trực tiếp vào ruột, gây xuất huyết nghiêm trọng và kéo dài bệnh đến 10 ngày.
Đáng lo ngại nhất về khả năng chịu nhiệt là tụ cầu vàng Staphylococcus aureus. Để phá hủy hoàn toàn độc tố do vi khuẩn này tạo ra, thực phẩm phải được đun sôi liên tục ít nhất 2 giờ. Đáng chú ý, tụ cầu vàng vẫn có thể tồn tại trong môi trường có nồng độ muối tới 15% hoặc hàm lượng đường cao. Các thực phẩm dễ nhiễm gồm thịt bảo quản không đúng cách, xà lách, khoai tây, trứng và các loại bánh kem.
Theo cử nhân dinh dưỡng Mai Thị Thùy, tùy thuộc vào thời gian ủ bệnh của các loại vi khuẩn đôi khi là vài tiếng hoặc thậm chí là vài ngày. Sau đó sẽ phát bệnh với các triệu chứng: Nôn ói, đau bụng, co thắt, chóng mặt, sốt, tiêu chảy có hoặc không kèm máu,… Đó là lý có những vụ ngộ độc thực phẩm mà ăn trong hôm trước qua 1-2 ngày sau mới xuất hiện các triệu chứng.
Sau loạt vụ ngộ độc thực phẩm gần đây, chuyên gia cảnh báo chỉ một sai sót nhỏ trong lựa chọn, chế biến hay bảo quản cũng có thể khiến vi khuẩn sinh sôi và gây hại cho sức khỏe.
Tủ lạnh - nơi chứa thực phẩm trong gia đình: Cần đạt đúng nhiệt độ tiêu chuẩn, được bảo trì định kỳ. Cần sắp xếp, phân chia sống chín phù hợp để tránh việc sinh sôi vi khuẩn, lây nhiễm chéo giữa các thực phẩm với nhau.
Nếu không ăn ngay sau khi nấu, thịt cần được làm nguội và bảo quản lạnh ở nhiệt độ tiêu chuẩn (0-4°C).
"Nấu chín đúng nhiệt độ không có nghĩa là an toàn vĩnh viễn. Việc để thức ăn chín trong nhiều giờ liền, kể cả sau khi đã nấu đạt chuẩn, vẫn tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển trở lại. Nhiệt độ vi khuẩn phát triển mạnh mẽ từ 5 đến 60°C", cử nhân dinh dưỡng Mai Thị Thùy khuyến cáo.
Chủ thương hiệu thực phẩm trẻ em HiPP và chuỗi siêu thị SPAR hôm 18/4 thông báo thu hồi toàn bộ sản phẩm hũ ăn dặm HiPP tại 1.500 cửa hàng trên khắp nước Áo, Reuters đưa tin. Theo thông báo từ Cơ quan An toàn Thực phẩm và Sức khỏe Áo (AGES), nhà sản xuất quyết định thực hiện biện pháp phòng ngừa này sau khi xác định lô sản phẩm hỗn hợp cà rốt và khoai tây (HiPP Vegetable Carrot with Potato) loại 190 gram có dấu hiệu bị can thiệp.
Trong thông cáo báo chí chính thức, HiPP, nhà sản xuất thực phẩm trẻ em của Đức - Thụy Sĩ, cho biết không loại trừ khả năng một "chất nguy hiểm" đã được đưa vào sản phẩm do những tác động từ bên thứ ba. Sử dụng các hũ đồ ăn này có thể dẫn đến hậu quả "đe dọa tính mạng".
Nghi vấn hiện chỉ tập trung vào một loại sản phẩm hương vị nhất định. Tuy nhiên để phòng ngừa rủi ro, HiPP quyết định rút toàn bộ dòng sản phẩm hũ thủy tinh khỏi các cửa hàng của chuỗi siêu thị lớn nhất Áo, SPAR.
Người phát ngôn của hệ thống SPAR cho biết đợt thu hồi quy mô lớn này triển khai ở 1.500 cửa hàng của hãng tại Áo và không ảnh hưởng đến chi nhánh tại các quốc gia khác.
Đại diện HiPP nhấn mạnh: "Tình huống nghiêm trọng này liên quan đến một sự can thiệp tội phạm từ bên ngoài ảnh hưởng đến kênh phân phối của SPAR tại Áo". Công ty đồng thời cho biết quy trình sản xuất và đảm bảo chất lượng của hãng vẫn đảm bảo tiêu chuẩn.
Hiện chưa rõ "chất nguy hiểm" là chất gì. HiPP cũng là thực phẩm ăn dặm cho trẻ nhỏ phổ biến ở Việt Nam.
Cảnh sát bang Burgenland, miền Đông nước Áo, đang phối hợp HiPP để điều tra vụ việc và kêu gọi công chúng cung cấp các thông tin liên quan.
Theo cơ quan chức năng, những sản phẩm nghi bị can thiệp có dấu hiệu nhận biết đặc trưng là một nhãn dán màu trắng có vòng tròn màu đỏ dán ở dưới đáy hũ.
Phía hệ thống siêu thị SPAR cũng xác nhận việc thu hồi và cam kết khách hàng có thể trả lại sản phẩm để được hoàn tiền đầy đủ. Phạm vi thu hồi bao gồm tất cả cửa hàng thuộc hệ thống SPAR, Eurospar, Interspar và Maximarkt.
HiPP khuyến cáo phụ huynh tuyệt đối không cho trẻ sử dụng bất kỳ hũ thực phẩm nào đã mua tại hệ thống SPAR trong thời gian này. Tuy nhiên, hãng cũng khẳng định các sản phẩm được bán tại các quốc gia khác hoặc tại hệ thống cửa hàng khác ngoài SPAR vẫn đảm bảo an toàn và không nằm trong diện bị ảnh hưởng. Đồng thời, dòng sản phẩm sữa bột của HiPP cũng không liên quan đến sự cố lần này.
Vụ việc của HiPP xảy ra trong bối cảnh thị trường thực phẩm trẻ em vừa trải qua những đợt rúng động hồi đầu năm. Vào tháng 1 và tháng 2, hai tập đoàn Nestlé và Danone cũng từng phải thu hồi sữa bột tại hơn 60 quốc gia sau khi nhiều trẻ em có triệu chứng ngộ độc do nhiễm độc tố Cereulide, một loại độc tố không bị tiêu diệt bởi nhiệt độ nấu nướng.
Tại Anh, Cơ quan An ninh Y tế (UKHSA) ghi nhận ít nhất 36 trẻ bị ngộ độc thực phẩm do các sản phẩm sữa bột nhiễm khuẩn này và may mắn không có trường hợp nào nguy kịch đến tính mạng.
Cụ thể, lô sản phẩm bị thu hồi có số tiếp nhận phiếu công bố mỹ phẩm 002013/25/CBMP-HCM, số lô S2510087, ngày sản xuất 21-10-2025, hạn dùng 21-10-2027.
Theo thông tin trên nhãn, đơn vị chịu trách nhiệm đưa sản phẩm ra thị trường là Công ty cổ phần đầu tư thương mại Trường Dương (địa chỉ 160 Trương Công Định, phường Tân Bình, TP.HCM). Sản phẩm được sản xuất tại chi nhánh Công ty cổ phần đầu tư thương mại Trường Dương (địa chỉ 110-111 Trần Văn Mười, xã Bà Điểm, TP.HCM).
Trước đó, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh Tây Ninh đã lấy mẫu sản phẩm tại hai siêu thị gồm Coopmart Tân Châu và Coopmart Tây Ninh để kiểm tra chất lượng.
Kết quả kiểm nghiệm của Viện Kiểm nghiệm thuốc TP.HCM và CDC tỉnh Tây Ninh cho thấy mẫu thử không đạt tiêu chuẩn chất lượng về chỉ tiêu giới hạn vi sinh vật.
Từ kết quả kiểm nghiệm trên, Cục Quản lý dược yêu cầu đình chỉ lưu hành và thu hồi toàn quốc đối với lô sản phẩm vi phạm.
Cục Quản lý dược đề nghị sở y tế các tỉnh, thành phố khẩn trương thông báo đến các cơ sở kinh doanh, sử dụng mỹ phẩm trên địa bàn ngừng ngay việc kinh doanh, sử dụng lô sản phẩm nêu trên; đồng thời trả lại sản phẩm cho đơn vị cung ứng.
Các địa phương cũng được yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát việc thu hồi tại các cơ sở kinh doanh, sử dụng mỹ phẩm và xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm theo quy định.
Đối với Công ty cổ phần đầu tư thương mại Trường Dương, cục yêu cầu doanh nghiệp gửi thông báo thu hồi đến toàn bộ hệ thống phân phối và đơn vị sử dụng sản phẩm; tiếp nhận sản phẩm bị trả lại, tổ chức thu hồi và tiêu hủy toàn bộ lô hàng không đáp ứng quy định, báo cáo trước 1-7.
Cục Quản lý dược cũng đề nghị Sở Y tế TP.HCM giám sát quá trình thu hồi, tiêu hủy lô sản phẩm vi phạm của Công ty Trường Dương và chi nhánh sản xuất.
Đồng thời, cơ quan này cần kiểm tra việc chấp hành các quy định pháp luật về quản lý mỹ phẩm trong hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp; xử lý các vi phạm (nếu có).
