Chó nghiệp vụ là những con chó được tuyển chọn và huấn luyện chuyên sâu để hỗ trợ con người trong những nhiệm vụ đặc biệt như: cứu hộ cứu nạn, quân sự, an ninh…
Trong các “đội quân” chó nghiệp vụ làm nhiệm vụ tìm kiếm nạn nhân mất tích bởi động đất, lũ lụt hay hỗ trợ cảnh sát truy bắt tội phạm, bảo vệ tại các sự kiện quan trọng luôn có sự góp mặt của 2 giống chó là German Shepherd hay còn gọi là becgie Đức (nguồn gốc từ nước Đức) và Belgian Malinois hay còn gọi là becgie Bỉ (nguồn gốc từ nước Bỉ).
Mới đây, trong đợt hỗ trợ tìm kiếm cứu nạn sau động đất tại Venezuela, 8 chú chó nghiệp vụ của Việt Nam đã được trao Huân chương Công trạng. Trong đó, nổi bật nhất là chú chó Xu Kip – giống chó becgie Đức vinh dự được đại diện đeo huân chương. Ngoài ra, “đội quân” chó nghiệp vụ Việt Nam còn có những chú chó giống becgie Bỉ.
Anh Ngô Văn Quốc (43 tuổi), sáng lập Trung tâm huấn luyện chó Silver Arrow (xã Hiệp Phước, TP.HCM) có kinh nghiệm hơn 10 năm huấn luyện 2 giống chó đặc biệt này cho biết: “Mỗi giống chó được con người lai tạo ra đều mang có một sứ mệnh khác nhau, nhằm phục vụ những nhu cầu cần thiết của con người”.
Dựa vào đặc điểm nổi trội nhất, các giống chó được chia ra nhiều nhóm. Nhóm chó làm việc hay còn gọi là working dog để làm những công việc hỗ trợ con người như chăn gia súc, săn bắt và bảo vệ gia đình… Hoặc nhóm chó làm cảnh, “show dáng” dễ thương để làm bạn…
Hai giống chó begie Đức, becgie Bỉ ban đầu đều được lai tạo để chăn dắt, bảo vệ đàn gia súc. Chúng còn được biết đến với tên gọi: chó chăn cừu Đức/Bỉ.
Về sau, vì sở hữu tố chất đặc trưng nổi trội nên 2 giống chó này được chọn lựa, huấn luyện để trở thành chó nghiệp vụ, hỗ trợ con người làm những nhiệm vụ đặc biệt.
Anh Quốc cho biết, giống becgie Đức có đặc điểm là: khứu giác rất thính, điềm tĩnh, kiên nhẫn, chịu được áp lực tốt, sức khỏe dẻo dai, có thể nằm im suốt nửa ngày chờ mệnh lệnh. Tuy nhiên, giống này hạn chế ở sức bật vì thân hình lớn và hạn chế khi làm việc trong thời tiết nóng do có bộ lông dài và dày.
Chúng thường được huấn luyện để đánh hơi lần theo dấu vết tội phạm, tìm kiếm nạn nhân mất tích trong thiên tai… Chó nghiệp vụ làm nhiệm vụ đánh hơi sẽ có bài tập xác định nguồn hơi cơ thể người, truy vết mùi đặc trưng…
Còn với giống becgie Bỉ có thể lực tốt, tốc độ chạy rất nhanh, thông minh, học lệnh nhanh… nên thường làm nhiệm vụ truy bắt tội phạm, tấn công bất ngờ, bảo vệ tại các sự kiện quan trọng.
Chúng có thể nhảy cao, leo tường rào cao, nhảy xa. Có lớp lông ngắn nên giống này có thể thích nghi tốt với thời tiết nắng nóng ở Việt Nam. Chó nghiệp vụ bảo vệ, rượt đuổi tội phạm thì có bài tập đánh cắn, sủa, tấn công…
Tiêu chí để chọn một chú chó trở thành chó nghiệp vụ là sức khỏe dẻo dai, thần kinh tốt (chọn những con không sợ độ cao, không sợ môi trường lạ hay bóng tối…).
Để có 1 chú chó nghiệp vụ làm việc tốt thì việc huấn luyện có thể lên đến 1 – 2 năm. Các chú chó và huấn luyện viên phải bỏ ra rất nhiều mồ hôi, công sức hằng ngày. Vì thế, những chú chó đực thì thường được ưu tiên hơn do không phải làm nhiệm vụ sinh sản như con cái.
Để có được sức khỏe tốt, làm việc liên tục nhiều giờ liền, những chú chó cần có một chế độ ăn đủ chất dinh dưỡng. Công việc di chuyển, lùng sục trong các đống đổ nát để ngửi mùi tìm kiếm nạn nhân nhìn tưởng đơn giản nhưng lại khiến các chú chó mất rất nhiều sức lực.
Khi huấn luyện chó, dù là chó nghiệp vụ hay những chú chó cảnh dễ thương, huấn luyện viên áp dụng nguyên tắc cơ bản đó là: thưởng khi thực hiện tốt nhiệm vụ. Phần thưởng thường là thức ăn mà chúng yêu thích.
“Nhu cầu của con chó rất đơn giản, chỉ cần được ăn, được chơi và nhận lời khen từ chủ. Do đó, khi trải qua thời gian huấn luyện, những chú chó nghiệp vụ sẽ hình thành thói quen muốn được làm việc. Vì chúng biết nếu làm tốt thì sẽ được phần thưởng và lời khen”, anh Quốc nói.
Chú chó Cody 7 năm tuổi của anh Quốc là giống becgie Bỉ từng tham gia đóng phim và nhận được nhiều giải thưởng trong các cuộc thi
Ở Việt Nam, 2 giống chó này được nhiều người nuôi và nhân giống nhiều năm qua. Người dân nuôi chúng để giữ nhà, làm bạn, bảo vệ trang trại, vườn cây…
Đặc biệt, phong trào nuôi chó nghiệp vụ đang phát triển mạnh với những cuộc thi quốc tế Internationale Gebrauchshunde hay còn gọi là chó thể thao IGP với 3 môn kết hợp: đánh hơi, vâng lời, bảo vệ.
Hay cuộc thi Protection Sports Association, còn gọi là cuộc thi PSA – chó thể thao bảo vệ, được du nhập từ Mỹ với các bài thi vâng lời, bảo vệ. Các cuộc thi IGP và PSA cũng đang được tổ chức hàng năm bởi các câu lạc bộ trong nước.
Giữa cái nóng gay gắt của tháng tư phương Nam, khi mặt đường như hắt lửa, trước trụ sở Công ty Điện lực Bình Dương, một "trạm nước miễn phí" được đặt ngay ngắn. Bên cạnh bình nước là dòng chữ ngắn gọn: "Bình nước miễn phí - Kính mời".
Một bình nước sạch được thay mới mỗi ngày, những chiếc ly được sắp xếp gọn gàng, lặng lẽ chờ những người cần đến. Người ghé lại có thể là cô bán vé số vừa đi bộ qua vài con phố, một chú xe ôm công nghệ đang tranh thủ nghỉ chân sau cuốc xe dài, hay một người lao động ngoài trời với chiếc áo đã đẫm mồ hôi. Họ dừng lại vài phút, rót một ly nước mát, uống chậm rãi rồi tiếp tục cuộc mưu sinh của mình.
Một ly nước chẳng phải điều gì lớn lao. Nhưng giữa cái nắng như thiêu như đốt của miền Nam, ly nước ấy đủ làm dịu đi cơn khát, đủ để người ta thấy lòng mình nhẹ lại. Quan trọng hơn, nó khiến người nhận cảm thấy rằng giữa thành phố rộng lớn này vẫn có những người đang nghĩ đến nhau.
Tôi nghĩ đó cũng là điều làm nên nét đẹp rất riêng của Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC) trong hành trình 50 năm phát triển. Bên cạnh nhiệm vụ bảo đảm nguồn điện cho phát triển kinh tế - xã hội, đơn vị còn đang góp phần nuôi dưỡng những giá trị nhân văn bằng các hành động gần gũi với đời sống thường ngày. Đó là sự sẻ chia. Là tinh thần vì cộng đồng được bắt đầu từ những việc rất nhỏ nhưng chạm đến trái tim con người. Ngành điện mang ánh sáng đến từng ngôi nhà. Còn những việc làm như thế mang đến cảm giác ấm lòng cho những người đang đi giữa cuộc sống nhiều bộn bề.
Điều đáng quý hơn là sự sẻ chia ấy không dừng lại ở những người bên ngoài cánh cổng đơn vị. Nó còn hướng về chính những người lao động đang ngày ngày giữ cho dòng điện được thông suốt.
Mùa khô là khoảng thời gian áp lực nhất đối với ngành điện. Nhu cầu sử dụng điện tăng cao. Nhiệt độ ngoài trời nhiều ngày vượt ngưỡng 37 - 38 độ C. Trong khi đó, hàng nghìn công nhân vẫn phải làm việc tại hiện trường, trên các tuyến đường dây, các trạm điện và công trình lưới điện.
Giữa cái nắng bỏng rát ấy, những bộ quần áo bảo hộ thấm đẫm mồ hôi từ rất sớm. Người dân thường chỉ nhìn thấy ánh đèn sáng lên mỗi tối. Ít ai nhìn thấy phía sau ánh sáng ấy là những con người đang làm việc trên cao giữa trưa hè, dưới những lớp bảo hộ dày và những yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn.
Bởi vậy, những chương trình chăm lo người lao động của EVNHCMC mang một ý nghĩa rất đặc biệt.
Tại nhiều đơn vị trực thuộc, công đoàn và đoàn thanh niên đã đến hiện trường để thăm hỏi, động viên lực lượng công nhân đang làm nhiệm vụ. Những phần quà gồm nước điện giải, nước bù khoáng, vitamin hay các nhu yếu phẩm thiết thực được trao tận tay người lao động giữa những ngày nắng nóng nhất.
Nhìn bề ngoài, đó chỉ là vài chai nước hay một phần quà nhỏ. Nhưng với những người đang làm việc dưới cái nắng gay gắt của mùa khô, đó còn là sự ghi nhận. Là lời cảm ơn, sự đồng hành. Là cảm giác rằng phía sau mình luôn có một tập thể quan tâm và sẻ chia.
Tôi đặc biệt ấn tượng với cách EVNHCMC chăm lo cho người lao động. Bởi sự quan tâm ấy không dừng ở những lời động viên. Nhiều đơn vị còn điều chỉnh thời gian làm việc phù hợp để tránh những khung giờ nắng gắt nhất, tăng cường nước uống và dinh dưỡng, theo dõi sức khỏe người lao động, đồng thời giám sát chặt chẽ các quy trình an toàn.
Điều đó cho thấy một tư duy phát triển rất hiện đại. Muốn có một ngành điện mạnh, trước hết phải chăm lo cho những con người đang làm nên sức mạnh ấy. Muốn dòng điện vận hành ổn định, trước hết phải giữ gìn sức khỏe và tinh thần của những người đang trực tiếp vận hành dòng điện.
Năm mươi năm qua, EVNHCMC đã góp phần thắp sáng thành phố bằng những công trình điện hiện đại, bằng những bước tiến mạnh mẽ trong chuyển đổi số và xây dựng lưới điện thông minh. Nhưng với tôi, một trong những giá trị đẹp nhất của ngành điện thành phố mang tên Bác lại nằm ở những câu chuyện rất đời thường như thế. Một bình nước miễn phí bên đường.
Một chuyến thăm hỏi công nhân giữa trưa nắng. Một phần quà được trao tận tay người lao động nơi công trường. Những điều nhỏ bé ấy giống như những tia sáng âm thầm rực rỡ bên ánh đèn thành phố mỗi đêm. Đủ để sưởi ấm lòng người.
Có lẽ, sau nửa thế kỷ phát triển, thêm một điều đáng tự hào nữa của EVNHCMC đó là cách ngành điện đã và đang lan tỏa những giá trị tốt đẹp trong cộng đồng. Bởi một thành phố văn minh không chỉ được đo bằng những tòa nhà cao tầng hay những công trình hiện đại. Một thành phố đáng sống còn được tạo nên từ những nghĩa cử biết nghĩ cho nhau giữa đời thường.
Và tôi tin rằng, khi một ngành nghề biết đặt con người ở vị trí trung tâm, biết chăm lo cho cộng đồng, biết sẻ chia với người lao động, thì những dòng điện họ tạo ra sẽ không chỉ mang theo năng lượng, mà còn mang theo niềm tin, niềm tin vào sự tử tế, trách nhiệm cộng đồng.
Và niềm tin vào những giá trị nhân văn đang được gìn giữ, lan tỏa từng ngày trên thành phố mang tên Bác.
Ngày 22.5, ông Phương Văn Lành, Bí thư Đảng ủy xã Hòa Thịnh, tỉnh Đắk Lắk (trước đây thuộc huyện Tây Hòa, Phú Yên), cho biết những ngày gần đây, địa phương ghi nhận đàn cò nhạn quý hiếm với số lượng hàng trăm con xuất hiện trên các cánh đồng để kiếm ăn.
Theo ông Lành, đàn cò này không phải lần đầu xuất hiện tại địa phương mà cứ vài năm lại quay trở lại.
"Đặc biệt, đàn cò nhạn xuất hiện lần gần nhất tại xã Hòa Thịnh là vào tháng 3.2026. Lần này, đàn cò tiếp tục di cư đến khu vực cánh đồng Mỹ Xuân, Mỹ Điền để kiếm ăn", ông Lành thông tin.
Sự xuất hiện của đàn chim giữa mùa gặt khiến nhiều người dân thích thú bởi tạo nên bức tranh sinh động giữa vùng quê.
"Đàn cò nhạn di cư đến địa phương kiếm ăn cũng tạo nên một vẻ đẹp trên những cánh đồng. Tuy nhiên, cò nhạn hay còn có tên gọi là cò ốc, thuộc sách Đỏ nên người dân tuyệt đối không nên săn bắt, đặt bẫy. Mọi trường hợp săn bắt, đặt bẫy cò nhạn sẽ bị cơ quan chức năng xử lý nghiêm theo quy định", ông Lành nhấn mạnh.
Đầu tháng 5 là thời điểm những cánh đồng lúa tại xã Hòa Thịnh bước vào vụ thu hoạch. Sau mùa gặt, lượng thức ăn trên đồng ruộng trở nên phong phú hơn, thu hút nhiều loài chim tìm đến kiếm ăn, trong đó có đàn cò nhạn quý hiếm.
Theo thông tin từ Cục Bảo tồn thiên nhiên và Đa dạng sinh học (Bộ NN-MT), cò nhạn có tên khoa học Anastomus oscitans, thuộc nhóm IB - động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm cần được bảo vệ nghiêm ngặt. Đặc điểm nhận dạng đặc trưng của cò nhạn là bộ lông màu trắng phối đen ánh lục, thường di chuyển theo nhóm lớn và chao lượn trên không trung.
Cò nhạn chủ yếu sinh sống tại các vùng đất ngập nước, bãi triều ven sông hoặc ven biển, nơi có nguồn thức ăn dồi dào như ốc, cua, ếch... Tại Việt Nam, loài này thường phân bố chủ yếu ở khu vực Tây Nam bộ.
Giữa dòng xe chạy liên tục trên đường Cộng Hòa sáng 20.5, nhiều người đi bộ đứng chôn chân khá lâu bên dải phân cách mới dám băng qua phần đường vừa được tổ chức đảo chiều linh hoạt.
Sau nhiều ngày triển khai phương án mới, giao thông tại cửa ngõ sân bay Tân Sơn Nhất đã bớt cảnh chen chúc, nhích từng mét kéo dài trong giờ cao điểm. Tuy nhiên, khi dòng xe được tạo "luồng xanh" lưu thông liên tục ở phần đường linh hoạt, việc sang đường của người đi bộ lại trở nên khó khăn hơn.
Theo ghi nhận của PV Thanh Niên, từ khoảng 7 giờ sáng, hướng từ đường C12 đi Út Tịch được ưu tiên nhiều làn xe để giải tỏa lưu lượng vào trung tâm TP.HCM. Dòng phương tiện di chuyển liên tục trên phần đường giữa, trong khi hai phần đường sát vỉa hè phía ngoài khá thông thoáng hơn.
Tại giao lộ Cộng Hòa - Ấp Bắc, lực lượng chức năng tiếp tục túc trực điều tiết giao thông, hướng dẫn người dân lưu thông theo phương án mới. Dải phân cách di động được kéo mở linh hoạt theo từng khung giờ để ưu tiên hướng có lượng xe đông hơn.
Dù vậy, nhiều người đi bộ cho biết họ phải đứng chờ khá lâu mới dám sang đường vì xe chạy liên tục, không còn khoảng nghỉ như khi giao lộ có đèn đỏ trước đây.
"Tôi thấy đi bộ qua đây rất nguy hiểm. Trước đây xe dừng đèn đỏ còn tranh thủ băng qua được, giờ xe chạy liên tục nên phải chờ thật vắng mới dám đi", một người dân chia sẻ.
Chị Trần Ngọc Tố Trinh cho biết mỗi ngày vẫn phải đi bộ qua khu vực này để đến công ty nhưng khá lo lắng vì không còn đèn tín hiệu như trước. "Xe đông nên em cũng hơi sợ. Giờ phải tự quan sát rồi xin đường để đi qua", chị Trinh nói.
Đứng bên dải phân cách giữa dòng xe đông, ông Tống Đức Hòa liên tục quan sát hai phía rồi mới dám bước xuống lòng đường.
"Không có đèn đỏ, đèn xanh nên đi qua rất hồi hộp. Người lớn tuổi như tôi phải đứng chờ rất lâu mới dám sang đường", ông Hòa nói.
Trước phản ánh của người dân, Sở Xây dựng TP.HCM đã bắt đầu bổ sung các giải pháp kỹ thuật nhằm tăng an toàn cho người đi bộ.
Theo đại diện Sở Xây dựng TP.HCM, do đặc thù khu vực có dải phân cách di động và rào kéo phục vụ đảo chiều làn xe nên trước mắt ngành chức năng hạ thấp một số đoạn rào cố định, kẻ thêm vạch qua đường để phù hợp việc đóng mở rào chắn.
Ngoài ra, tại các vị trí sang đường mới, đơn vị thi công cũng bổ sung 5 gờ giảm tốc, mỗi gờ cách nhau 5 m nhằm cảnh báo tài xế giảm tốc độ khi qua khu vực có người đi bộ. Trong thời gian tới, TP.HCM sẽ lắp thêm đèn chớp vàng để tăng cảnh báo an toàn.
Khoảng 8 giờ 30, thời điểm kết thúc khung giờ đảo chiều buổi sáng, giao thông khu vực này dồn ứ cục bộ. Khi phần phương tiện lưu thông trong làn đảo chiều chưa thoát hết, lực lượng chức năng bắt đầu mở lại phương án lưu thông bình thường khiến các dòng xe giao cắt, nhập làn liên tục trong phần đường linh hoạt.
Một số xe máy di chuyển chậm để quan sát hướng đi, trong khi ô tô phía sau bóp còi liên tục. Nhiều người lần đầu đi qua khu vực phải giảm tốc độ để quan sát biển báo và hướng dẫn của lực lượng chức năng nhằm tránh đi nhầm làn.
Theo đại diện Sở Xây dựng TP.HCM, việc tổ chức giao thông nhằm tăng khả năng thoát xe luôn đi kèm nguy cơ phát sinh xung đột giao thông nên thành phố đang tiếp tục điều chỉnh để hạn chế rủi ro.
Có thời điểm phần đường linh hoạt đông nghẹt xe, trong khi đó 2 làn sát vỉa hè lại thông thoáng
ẢNH: NHẬT THỊNH
"Thành phố đang cố gắng khai thác hiệu quả hạ tầng hiện hữu để giảm áp lực cho các tuyến đường chính", đại diện Sở Xây dựng TP.HCM cho biết.
Ngoài đường Cộng Hòa, TP.HCM cũng đang tính toán hướng dẫn người dân sử dụng thêm các tuyến đường nội bộ, đường nhánh để san sẻ lưu lượng thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào các trục giao thông lớn.
