Tại kỳ World Cup diễn ra ở ba quốc gia Bắc Mỹ năm nay, FIFA bán hơn 300 món đồ lưu niệm chính thức cho giải đấu. Trong đó, bộ gấu bông (mascot) đại diện cho ba nước chủ nhà được FIFA giao cho Jazwares độc quyền sản xuất. Đây hiện là một trong những hãng đồ chơi hàng đầu thế giới và cũng là công ty con thuộc Tập đoàn Berkshire Hathaway của tỷ phú Warren Buffett.
Jazwares thành lập năm 1997 tại Sunrise, bang Florida (Mỹ). Năm 2022, Berkshire Hathaway mua lại nhà sản xuất đồ chơi này thông qua công ty con Alleghany Corporation. Thương vụ này đã giúp Jazwares có thêm nguồn lực để mở rộng quy mô toàn cầu.
Theo thỏa thuận với FIFA, Jazwares chịu trách nhiệm phát triển ba mẫu mascot gồm Clutch (đại diện cho Mỹ), Maple (đại diện cho Canada), Zayu (đại diện cho Mexico). Bên cạnh ba sản phẩm trên, Jazwares cũng sản xuất và bán một số đồ lưu niệm World Cup 2026 khác như mô hình quả bóng, cúp vô địch hay gấu bông…
Nhà sản xuất này cũng như FIFA chưa công bố doanh số chi tiết các sản phẩm lưu niệm này. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, hai mẫu Maple, Zayu hay mô hình cup vàng đã “cháy hàng” trên cửa hàng trực tuyến của Jazwares và cả các điểm bán chính thức của FIFA.
Trên thị trường quốc tế, công ty của Berkshire Hathaway cũng nổi tiếng khi sở hữu và được cấp phép phân phối các đồ chơi như Squishmallows, Pokemon, Hello Kitty, Star Wars, Disney…
World Cup 2026 cũng được xem là chương trình bán lẻ hàng lưu niệm lớn nhất lịch sử giải đấu. Ngoài Jazwares, FIFA còn cấp phép sản xuất và phân phối sản phẩm cho hơn 100 đối tác khác.
FIFA cho biết chương trình bán lẻ đã vượt xa kỳ vọng và dự báo ban đầu. Các sản phẩm lưu niệm chính thức của World Cup 2026 hiện diện từ các quầy hàng chính thức của FIFA cho đến hàng nghìn hiệu thuốc, cửa hàng tiện lợi, siêu thị, sân bay hay điểm trung chuyển trên khắp nước Mỹ.
Thông qua hợp tác cùng Prepango, những món đồ này còn được đặt trong các máy bán hàng tự động tại những nơi có lưu lượng người qua lại lớn.
Trước khi giành được quyền kinh doanh sản phẩm World Cup 2026, In Motion Design chưa từng sở hữu giấy phép phân phối cho bất kỳ giải thể thao hay thương hiệu giải trí nào. Tại giải đấu lần này, In Motion Design tham gia đấu thầu để giành quyền phân phối đồ lưu niệm thông qua các cửa hàng tiện lợi, siêu thị và hiệu thuốc.
Các sản phẩm của hãng gồm mũ, cốc giữ nhiệt, khăn, bình nước thể thao và túi giữ nhiệt cho lon nước mang logo World Cup hoặc thiết kế riêng của từng thành phố đăng cai. Motion ước tính đã tiêu thụ 2-3 triệu sản phẩm lưu niệm World Cup, bao gồm cả móc khóa và huy hiệu mà họ phân phối thay cho Honav USA (một đối tác cũng được FIFA cấp phép).
Stu Crystal, chuyên gia trong lĩnh vực cấp phép thương mại và từng phụ trách mảng sản phẩm tiêu dùng của MLS (giải bóng đá nhà nghề Mỹ) cũng nhận định, chiến dịch bán lẻ lần này của FIFA có quy mô lớn hơn hầu hết các kỳ World Cup trước đây.
“World Cup là sự kiện thể thao lớn nhất thế giới, còn nước Mỹ dường như đang bước vào giai đoạn bùng nổ của bóng đá. Hai yếu tố này cộng hưởng với nhau”, chuyên gia này chia sẻ.
Cách làm của FIFA tại World Cup 2026 có thể mở ra hướng kinh doanh mới cho các giải thể thao ở Mỹ. Theo Rachel Hoagland, Phó chủ tịch phụ trách sản phẩm tiêu dùng của MLS, các giải đấu trước đây khai thác kênh bán lẻ hạn chế bởi không có nhiều diện tích bán hàng và thời gian chuẩn bị cho các sự kiện như trận tranh cup MLS khá ngắn.
Tuy nhiên, với việc bán sản phẩm lưu niệm giải đấu ở cả cửa hàng tiện lợi, siêu thị và hiệu thuốc như FIFA đã làm, Hoagland tin rằng chiến lược này có thể giúp MLS và các đội bóng tiếp cận người hâm mộ thường xuyên, ngay trong cuộc sống hàng ngày. “Sau World Cup, khi sự quan tâm dành cho bóng đá tăng mạnh, MLS có thể tận dụng hiệu ứng đó để thu hút thêm người hâm mộ”, bà nói.
Trong khi đó, FIFA cũng đã bắt đầu mở rộng chiến lược bán lẻ này sang các giải đấu tiếp theo. Lãnh đạo In Motion Design thông tin rằng đã gia hạn giấy phép để tiếp tục phân phối hàng lưu niệm qua các kênh bán lẻ tại Mỹ cho World Cup nữ 2027 ở Brazil.
Chỉ số đại diện cho sàn chứng khoán TP HCM nối dài trạng thái hưng phấn, trái với dự đoán của nhiều nhóm phân tích về kịch bản điều chỉnh nhẹ sau nhịp tăng mạnh tuần trước. VN-Index có lúc giảm 15 điểm bởi áp lực xả hàng xuất hiện trong nhóm Vingroup, nhưng sau đó nhanh chóng lấy lại sắc xanh và liên tục nới rộng biên độ. Chỉ số đóng cửa tại 1.837 điểm, tăng hơn 1% so với tham chiếu, lên mức cao nhất một tháng rưỡi.
Sàn TP HCM có 154 mã chốt phiên trên tham chiếu, còn bên giảm xấp xỉ 150 mã. Rổ vốn hóa lớn ghi nhận sự phân hóa mạnh với 19 mã tăng, trong khi chỉ có 7 mã giảm.
Thị trường chịu sự chi phối mạnh của các cổ phiếu liên quan đến Tập đoàn Vingroup. Bốn mã thành phần đều tăng điểm, trong đó VHM chạm trần 145.100 đồng và chốt phiên trong tình trạng không có bên bán. Theo thống kê của Công ty Chứng khoán VnDirect, nhóm này đóng góp gần 15 điểm vào phiên tăng hôm nay.
Thép là nhóm ngành duy nhất có đà tăng đồng thuận. HPG hôm nay tích lũy 1,6% lên 28.450 đồng, còn HSG và NKG lần lượt đóng cửa trên tham chiếu 0,5%.
Các nhóm ngành khác đều phân hóa mạnh. Ở nhóm ngân hàng, VPB và MBB chốt phiên trong sắc đỏ, còn ngược lại có HDB, TCB và VCB tăng hơn 1%. Nhóm này cũng có đến 5 đại diện giữ nguyên tham chiếu, như SHB, LPB, KLB, OCB và NAB.
Cổ phiếu chứng khoán diễn biến tương tự khi bên tăng có các mã trụ như SSI, HCM, VND, VCK dù biên độ không quá lớn. Ngược lại, bên giảm gồm VIX, VPX và TCX với biên độ dưới 0,6%.
Dầu khí là nhóm ngành biến động tiêu cực nhất khi đồng loạt giảm sâu, bất chấp mỗi thùng dầu thế giới sáng nay tăng thêm 8%, lên gần 90 USD do căng thẳng Trung Đông có dấu hiệu leo thang trở lại. BSR, đơn vị vận hành nhà máy lọc dầu Dung Quất, đứng đầu biên độ giảm với 2,1%. Các mã trụ khác như PLX, GAS, PVD lần lượt mất hơn 1%.
Thanh khoản sàn TP HCM đạt hơn 20.000 tỷ đồng, xuống mức thấp nhất hai tuần qua. Rổ vốn hóa lớn đóng góp gần 12.000 tỷ đồng trong số này. Dòng tiền tập trung cục bộ ở nhóm Vingroup. VIC và VHM chia nhau vị trí dẫn đầu, lần lượt đạt 1.000 tỷ đồng và 960 tỷ đồng.
Khối ngoại trở lại trạng thái xả hàng. Nhóm này giải ngân khoảng 2.600 tỷ đồng, trong khi bán ra chưa đến 3.200 tỷ đồng. VIC vào nhóm đóng góp nhiều nhất cho thị trường nhưng cũng chịu áp lực xả hàng quyết liệt từ nhà đầu tư nước ngoài với khối lượng bán ròng gần 5 triệu cổ phiếu.
Theo nhận định của nhóm phân tích Công ty Chứng khoán MB, thanh khoản và độ rộng không tăng trong giai đoạn VN-Index tiến về đỉnh cũ khiến thị trường đứng trước khả năng rung lắc trong tuần này. Chỉ số được dự đoán lùi về 1.770-1.780 điểm, tức giảm 60-70 điểm so với hiện tại. Tuy nhiên, đây được xem là cơ hội tốt để nhà đầu tư giải ngân hoặc cơ cấu danh mục.
Kết thúc tuần giao dịch từ ngày 29/6 đến hết ngày 4/7, giá vàng miếng SJC được niêm yết ở mức 148,4-151,4 triệu đồng/lượng (mua vào - bán ra). Trước đó, giá vàng mở cửa tuần được niêm yết ở mức 145-148 triệu đồng/lượng (mua vào - bán ra).
Sau đó, chỉ trong 3 phiên đầu tuần này, giá vàng miếng đã liên tục lao dốc và mất hơn 2 triệu đồng/lượng. Tuy nhiên, nhờ 2 phiên phục hồi mạnh cuối tuần, giá vàng miếng đã lấy lại toàn bộ mức giảm kể từ đầu tuần. Mặc dù vậy, do các doanh nghiệp vẫn duy trì chênh lệch giá mua - bán ở mức 3 triệu đồng/lượng, người mua vàng từ đầu tuần đến nay chỉ lãi 400.000 đồng/lượng.
Trong khi đó, giá vàng thế giới kết thúc tuần này ở mức 4.171 USD/ounce. Tổng cộng cả tuần, giá tăng hơn 2%. Đây là lần đầu tiên kim loại quý ghi nhận tuần tăng sau 4 tuần giảm giá liên tục. Tuần này cũng chứng kiến cú đảo chiều ngoạn mục của giá vàng khi giá mặt hàng này đã phục hồi mạnh từ vùng 3.960 USD/ounce, cũng là mức thấp nhất kể từ tháng 11 năm ngoái lên mức giá hiện tại.
Ông Han Tan, Trưởng bộ phận phân tích thị trường tại Bybit, nhận định đà tăng của giá vàng được thúc đẩy bởi sự suy giảm mạnh số lượng việc làm mới tại Mỹ tháng trước. Theo ông, phản ứng tăng giá ngay lập tức của vàng là hợp lý trong bối cảnh thị trường tăng kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ hạ lãi suất vào tháng 9.
Ngoài ra, đồng USD cũng đang hướng tới tuần giảm mạnh nhất kể từ tháng 4 sau báo cáo việc làm, qua đó giúp vàng - được định giá bằng đồng bạc xanh - trở nên rẻ hơn đối với những người nắm giữ các đồng tiền khác.
Ông Han Tan cho rằng trong dài hạn, các ngân hàng trung ương vẫn sẽ là một trụ cột quan trọng đối với nhu cầu vàng giao ngay, mặc dù gần đây một số ngân hàng đã bán bớt lượng vàng nắm giữ nhằm hỗ trợ đồng nội tệ.
Theo Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), các ngân hàng trung ương đã nối lại hoạt động mua vàng trong tháng 5, với lượng mua ròng đạt 41 tấn. Trên thị trường vật chất, sức mua vàng tại Ấn Độ suy yếu khi giá tăng lên, trong khi nhu cầu ở Trung Quốc có dấu hiệu cải thiện.
Ole Hansen, Trưởng bộ phận Chiến lược hàng hóa tại Saxo Bank, nhận định giá vàng nhiều khả năng sẽ tiếp tục dao động trong biên độ hẹp trong ngắn hạn, song vùng đáy của đợt điều chỉnh có thể đã được thiết lập.
Theo ông, dù xu hướng đã tích cực hơn, thị trường vẫn đang trong giai đoạn tích lũy khi một bộ phận nhà đầu tư tranh thủ các nhịp hồi phục để chốt lời. Chuyên gia này cho rằng sự suy yếu của đồng USD, lợi suất trái phiếu giảm, giá năng lượng hạ nhiệt cùng kỳ vọng lạm phát dịu bớt là những yếu tố giúp vàng tiến gần hơn tới việc hình thành đáy.
Alex Kuptsikevich, chuyên gia phân tích thị trường cấp cao tại FxPro, dự báo giá vàng có thể tăng trong tuần tới. Ông đánh giá quý II vừa qua là giai đoạn kém tích cực nhất của vàng kể từ năm 2013, khi kim loại quý chịu áp lực từ giá dầu leo thang do căng thẳng tại Trung Đông và lo ngại lạm phát kéo dài, khiến thị trường kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ duy trì lãi suất cao lâu hơn.
Theo ông, lập trường chính sách cứng rắn của Fed dưới thời Chủ tịch Kevin Warsh cũng từng khiến giá vàng có thời điểm lùi xuống dưới mốc 4.000 USD/ounce.
Ghi nhận tại một số đại lý ô tô ở TP.HCM đầu tháng 5-2026 cho thấy mặt bằng giá xe đang giảm mạnh, nhất là với các mẫu sản xuất năm 2024 - 2025 còn tồn kho. Không khí bán hàng khá trầm, trong khi nhân viên tư vấn liên tục đưa ra các gói ưu đãi để thuyết phục khách chốt xe sớm.
Tại một số showroom ô tô trên trục Quốc lộ 13, TP.HCM, nhân viên bán hàng cho biết nhiều mẫu xe xăng hiện được giảm trực tiếp bằng tiền mặt hoặc quy đổi từ các chương trình hỗ trợ lệ phí trước bạ, bảo hiểm, bảo dưỡng.
Ở nhóm xe phổ thông, các mẫu sedan, MPV và SUV cỡ nhỏ đang được khuyến mãi dày đặc.
Toyota Vios, Veloz Cross, Avanza Premio và Yaris Cross được hỗ trợ từ 50% đến 100% lệ phí trước bạ, kèm bảo hiểm thân vỏ và ưu đãi lãi suất vay trong năm đầu.
Honda City, BR-V và HR-V cũng được hỗ trợ 50% lệ phí trước bạ, cộng thêm bảo hiểm chính hãng.
Nhiều đại lý cho biết lượng ô tô tồn kho chủ yếu là các mẫu sản xuất năm 2024 và 2025. Trong khi số xe cũ chưa bán hết, các mẫu đời 2026 tiếp tục được đưa về sau Tết, làm nguồn cung vượt sức mua.
Tình trạng này buộc nhiều hãng và đại lý tăng ưu đãi. Các chương trình phổ biến gồm hỗ trợ 50-100% lệ phí trước bạ, giảm tiền mặt, tặng bảo hiểm, bảo dưỡng hoặc ưu đãi lãi suất vay.
Nhiều doanh nghiệp kinh doanh ô tô, cho rằng thị trường đang cạnh tranh gay gắt, đặc biệt giữa xe xăng và xe điện. Xe điện có nhiều lợi thế hơn về chi phí sử dụng và chính sách bán hàng, khiến xe động cơ đốt trong khó tiêu thụ hơn.
Trong tháng 5-2026, các đại lý Isuzu hỗ trợ 100% lệ phí trước bạ. Kia giảm giá tới 85 triệu đồng cho Sonet, Seltos và Carens. Mazda CX-8 giảm khoảng 60 triệu đồng, còn khoảng 880 triệu đồng/chiếc.
Skoda Karoq được hỗ trợ lệ phí trước bạ, giảm tiền mặt và tặng 1.000 lít xăng. Ford Territory giảm khoảng 60 triệu đồng/chiếc tại đại lý.
Mức giảm sâu nhất được ghi nhận ở Suzuki Jimny. Một số nhân viên bán hàng tại TP.HCM chào mẫu SUV này với giá thực tế 649 triệu đồng, thấp hơn giá niêm yết khoảng 140 triệu đồng. Mức giảm chủ yếu áp dụng cho xe sản xuất năm 2024.
Theo các chuyên gia ô tô, chương trình giảm giá sẽ còn kéo dài nếu sức mua chưa cải thiện. Trong bối cảnh xe đời mới tiếp tục về thị trường, áp lực xả hàng tồn, nhất là xe sản xuất năm 2024-2025 vẫn lớn.
