TP Hà Nội đang giải phóng mặt bằng hơn 1.400 dự án, với nhiều công trình giao thông lớn như cầu vượt sông Hồng, khép kín các đường vành đai, mở rộng quốc lộ 1, 6… Các hoạt động này phát sinh trên 10.000 tấn bêtông, gạch, đá, vữa… mỗi ngày, gấp 4-5 lần bình thường. Chính phủ và chính quyền địa phương đang đặt quyết tâm tuần hoàn loại chất thải này, tái sử dụng làm vật liệu xây dựng hoặc san lấp mặt bằng cho các dự án khác.
Nói tại Diễn đàn Phát triển bền vững ngành xây dựng Việt Nam chiều 16/7, GS. TS. Nguyễn Hoàng Giang, Phó hiệu trưởng Trường đại học Xây dựng Hà Nội, cho biết để phát triển kinh tế tuần hoàn, phế thải sau thu gom phải được chuyển hóa thành sản phẩm giá trị cao. Bởi lẽ, việc đạt được lợi ích kinh tế mới thôi thúc doanh nghiệp tham gia.
Một sản phẩm tái chế giá trị cao được GS. TS Giang và nhóm của ông đang ứng dụng là bêtông rỗng thấm nước. Theo quy trình, bêtông, gạch, vữa sau phá dỡ sẽ được phân loại và tách tạp chất, từ đó nghiền, sàng phân cỡ, tạo cốt liệu tái chế. Bêtông được phát triển từ cốt liệu này đạt độ rỗng 15-25%, tốc độ thoát nước trung bình 4-10 mm một giây.
Loại vật liệu này có thể ứng dụng lát vỉa hè, bãi đỗ xe, trường học, phù hợp với định hướng “đô thị bọt biển”, hỗ trợ giảm ngập lụt cho thành phố.
“Thành phố đang đề xuất áp dụng thí điểm trên hai tuyến phố tại Hà Nội trong thời gian tới”, Phó hiệu trưởng Trường đại học Xây dựng Hà Nội nêu. Ông thêm rằng với đặc tính giữ nước, loại bêtông này giúp vỉa hè, lòng đường mát hơn, giảm hiệu ứng đảo nhiệt đô thị vào mùa nắng nóng.
Ông Giang cho biết nhóm của ông đang ứng dụng loại bêtông này tại trường THCS Long Biên, dự kiến hoàn thiện cuối tháng. Ông gọi bêtông này là loại “không ướt giày”, bởi tính thấm nước giúp sân trường khô ráo, tránh tình trạng nước tù đọng sau mưa. Một ứng dụng khác của bêtông này là lát quanh gốc cây, đảm bảo tính thẩm mỹ tại các khu vực đi bộ.
Gần 10 năm theo đuổi dự án tái chế phế thải xây dựng, ông Giang nêu nút thắt lớn trong tuần hoàn vật liệu xây dựng là việc quản lý nguồn thải nhỏ và phân tán. Ví dụ, người dân sửa nhà, không nắm được việc di chuyển phế thải xây dựng đi đâu. Việc ký kết với một đơn vị thứ ba cũng có rủi ro nếu họ không có giấy phép, trong khi chính sách gắn trách nhiệm với đơn vị phát sinh phế thải.
Để tuần hoàn hiệu quả, các đô thị sẽ cần bố trí trạm trung chuyển, phục vụ tập kết nguồn thải phân tán từ nhà dân, công trình nhỏ lẻ nói trên. Trạm này cần gồm các khâu phân loại sơ bộ (tách kim loại, gỗ, nhựa, tạp chất), có khu riêng lưu giữ vật liệu tái chế ngắn ngày và khu vực chuyển tiếp, nơi xe tải có thể trung chuyển tới trung tâm tái chế.
Ông Giang nhấn mạnh trạm trung chuyển là “van điều tiết” của mạng lưới tuần hoàn phế thải xây dựng, chứ không phải là một bãi tập kết tự phát.
Ngoài bêtông rỗng, ông Giang cho biết các thành phẩm tái chế khác từ phế thải xây dựng còn gồm vật liệu san lấp, cốt liệu tái chế, gạch block, tấm lát…
Tầm nhìn kinh tế tuần hoàn trong vật liệu xây dựng được nhà điều hành lồng ghép vào chính sách từ 17 năm trước. Hiện các thành phố lớn đang nỗ lực thúc đẩy hoạt động quản lý chất thải rắn xây dựng. Tại Đà Nẵng, nhóm nghiên cứu của ông Giang đã hỗ trợ thành phố khảo sát và đưa một số trạm trung chuyển, trung tâm tái chế vào quy hoạch quản lý chất thải rắn của thành phố.
Hà Nội cho phép cấp phường, xã được chỉ định trạm trung chuyển tạm trong 5 năm, là tiền đề để các đơn vị tiến hành thu gom, tái chế. Tại TP HCM, Hiệp hội Xây dựng và Vật liệu Xây dựng TP HCM (SACA) đã làm việc với thành phố để thúc đẩy hoạt động này.
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết tư duy phát triển ngành vật liệu xây dựng theo hướng kinh tế tuần hoàn giúp giảm áp lực bãi chứa chất thải công nghiệp, đồng thời góp phần tiết kiệm tài nguyên, giảm chi phí xử lý chất thải và nâng cao giá trị sử dụng của các nguồn vật liệu thứ cấp.
Ngành vật liệu xây dựng đang xanh hóa, góp phần đưa Việt Nam tiến tới lộ trình phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050. Thứ trưởng Sinh yêu cầu khẩn trương hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn, định mức kinh tế – kỹ thuật cho một số loại vật liệu xây dựng mới, nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.
Mở cửa phiên giao dịch sáng 6/5, cổ phiếu Samsung Electronics tăng 12%, kéo vốn hóa lên 1,65 triệu tỷ won (1.133 tỷ USD). Họ là công ty châu Á thứ hai, sau hãng chip TSMC đạt mốc này.
Samsung Electronics hiện là hãng sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới. Nhu cầu chip dùng trong trí tuệ nhân tạo tăng cao giúp cổ phiếu Samsung Electronics tăng gấp 4 trong năm qua.
Châu Á là trụ cột của hệ sinh thái AI toàn cầu, khi kết hợp được sự thống trị trong sản xuất chip với việc mở rộng hạ tầng dữ liệu. Cổ phiếu SK Hynix và TSMC cũng lập kỷ lục mới trong tháng này, khi nhà đầu tư đặt cược vào nhu cầu bền vững với các loại chip tiên tiến.
Cuối tháng trước, Samsung Electronics công bố kết quả kinh doanh quý I. Theo đó, lợi nhuận riêng mảng chip của hãng đã tăng 49 lần, lên 53.700 tỷ won (hơn 36 tỷ USD).
Hãng cho biết tình trạng thiếu cung dự kiến trầm trọng hơn trong năm sau, khi khách hàng tăng chi cho AI, kéo giá chip nhớ lên cao.
"Khả năng cung ứng của chúng tôi vẫn kém xa nhu cầu khách hàng", Kim Jaejune - lãnh đạo mảng chip nhớ tại Samsung cho biết. Ông dự báo công nghệ AI liên tục phát triển sẽ duy trì nhu cầu cho sản phẩm của hãng. Tuy nhiên, nguồn cung vẫn hạn chế trong thời gian tới, do các nhà máy mới cần thời gian xây dựng.
Samsung Electronics cho biết xung đột tại Trung Đông chưa gây gián đoạn hoạt động sản xuất chip, do họ đã tích trữ đủ hàng tồn kho và đa dạng hóa nguồn khí đốt dùng trong sản xuất. Tuy nhiên, họ nhấn mạnh rủi ro phí vận chuyển tăng cao, do giá nhiên liệu tăng. Samsung cam kết phối hợp với chính phủ Hàn Quốc để đảm bảo nguồn cung năng lượng ổn định.
Chỉ số Kospi của thị trường chứng khoán Hàn Quốc cũng lập kỷ lục mới sáng 6/5, khi tăng 5,5% lên 7.322 điểm. Chỉ số này đã tăng hơn 70% năm nay, một phần nhờ nhóm cổ phiếu chip như Samsung Electronics và SK Hynix.
Bộ Tài chính mới gửi Bộ Tư pháp thẩm định dự thảo về gia hạn hiệu lực Nghị định 72 sửa đổi thuế suất nhập khẩu ưu đãi (MFN) với một số mặt hàng xăng dầu và nguyên liệu đầu vào. MFN là mức thuế suất chỉ áp dụng cho các nước trong Tổ chức Thương mại thế giới (WTO).
Từ 9/3, thuế nhập khẩu với nhiều loại xăng dầu, nguyên liệu pha chế (naphtha, reformate, condensate...) giảm từ 7-10% xuống còn 0%. Nhưng quy định này sẽ hết hiệu lực vào ngày 30/4.
Theo Bộ Tài chính, hiện nay doanh nghiệp phải đàm phán các lô hàng cho tháng 5 và 6. "Điều này gây khó khăn cho doanh nghiệp khi xây dựng kế hoạch nhập khẩu, ký hợp đồng, ổn định sản xuất trong bối cảnh xung đột Trung Đông chưa thể xác định thời điểm kết thúc", cơ quan soạn thảo cho hay.
Do đó, Bộ đề xuất kéo dài chính sách giảm thuế đến hết ngày 30/6. Cơ quan soạn thảo cũng kiến nghị mở rộng danh mục hưởng thuế suất 0% (thay vì 5% như hiện tại) với 3 mã hàng nguyên liệu để phục vụ sản xuất tại nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn.
Cơ quan soạn thảo cho biết khi thuế nhập khẩu ưu đãi với xăng dầu giảm về 0% từ đầu tháng 3, doanh nghiệp có điều kiện tiếp cận nguồn hàng thay thế khi chuỗi cung ứng tại những thị trường truyền thống như Hàn Quốc và ASEAN đứt gãy vì xung đột quân sự. Nguồn cung cho nhu cầu nội địa nhờ đó được đảm bảo, góp phần bình ổn thị trường xăng dầu và kinh tế vĩ mô.
Tuy nhiên, xung đột quân sự tại Trung Đông còn diễn biến phức tạp, khó lường. Theo nhận định của Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) và Tổng công ty Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR), ngay cả khi xung đột quân sự chấm dứt, các cơ sở hạ tầng dầu khí ở Trung Đông cần ít nhất 5-7 tuần để phục hồi công suất. Trong trường hợp ngừng áp dụng mức thuế MFN 0% với các mặt hàng xăng dầu và nguyên liệu đầu vào từ cuối tháng 4, tình trạng khan hiếm nguồn cung có thể trở lại.
Bộ ước tính việc gia hạn chính sách thuế thêm hai tháng sẽ giảm thu ngân sách khoảng 997 tỷ đồng, nâng tổng số giảm thu từ khi áp dụng lên 2.021 tỷ.
Ngoài thuế ưu đãi nhập khẩu, các loại thuế với xăng dầu như bảo vệ môi trường, giá trị gia tăng (VAT) hay tiêu thụ đặc biệt đều đã được giảm về 0% đến hết tháng 6, theo Nghị quyết của Quốc hội.
Hiện mỗi lít xăng RON 95-III (loại phổ biến trên thị trường) là 23.760 đồng, dầu diesel 31.040 đồng. Mức này tăng lần lượt gần 18% và 61% so với cuối tháng 2 -thời điểm xung đột Trung Đông bùng phát.
Theo số liệu của Cục Hải quan (Bộ Tài chính), quý đầu năm, Việt Nam chi gần 3 tỷ USD nhập khẩu xăng dầu các loại, tăng 78% so với cùng kỳ năm ngoái.
Theo danh sách tỷ phú theo thời gian thực của Forbes, Elon Musk hiện sở hữu tài sản tương đương 1.300 tỷ USD. Ông có thêm gần 165 tỷ USD chỉ sau phiên 15/6, chủ yếu nhờ cổ phiếu SpaceX đi lên.
Đóng cửa phiên giao dịch đầu tuần, cổ phiếu công ty hàng không vũ trụ này tăng 19,6% lên 192,5 USD. Đây là phiên giao dịch đầy đủ đầu tiên của mã này sau khi chào sàn cuối tuần trước. Khoảng 244 triệu cổ phiếu đã được sang tay.
Ngày 14/6, Musk viết trên mạng xã hội X rằng SpaceX "có thể đạt doanh thu xấp xỉ 1.000 tỷ USD" năm 2030. Năm ngoái, công ty này thu về 18,7 tỷ USD, lỗ gần 5 tỷ USD.
Đợt IPO đình đám của SpaceX vì thế làm dấy lên tranh luận liệu mức định giá khổng lồ có hợp lý hay không. Vốn hóa của công ty hàng không vũ trụ của Musk hiện là 2.520 tỷ USD, tăng khoảng 800 tỷ USD so với thời điểm IPO.
SpaceX vận hành dịch vụ Internet vệ tinh Starlink và các tên lửa có thể tái sử dụng. Hồi tháng 2, Musk sáp nhập công ty này với startup trí tuệ nhân tạo xAI của mình.
Cổ phiếu công ty này là nguồn tài sản chủ chốt của Musk. Ông hiện là Chủ tịch kiêm CEO và Giám đốc Công nghệ của SpaceX, nắm 4,8 tỷ cổ phiếu công ty, kèm quyền chọn mua 350 triệu cổ phiếu nữa. Tổng cộng, tỷ phú hiện sở hữu 38% cổ phần SpaceX.
Ông còn nắm khoảng 10% hãng xe điện Tesla. Tỷ phú gia nhập công ty năm 2004 và hiện là CEO. Ông cũng sở hữu số quyền chọn cho phép mua thêm 8% cổ phần nữa. Hãng xe điện này hiện có vốn hóa 1.290 tỷ USD.
Ngoài các doanh nghiệp trên, Musk còn nắm cổ phần trong công ty đào hầm The Boring Company và công ty phát triển thiết bị cấy ghép giao diện não - máy tính Neuralink.
Musk lần đầu lọt danh sách tỷ phú của Forbes năm 2012, với tài sản ước tính 2 tỷ USD và là người giàu thứ 634 thế giới khi đó. Ông chỉ mất 9 năm để lên vị trí dẫn đầu, khi cổ phiếu Tesla tăng vọt giúp tài sản của Musk vượt nhà sáng lập Amazon Jeff Bezos.