Thứ trưởng Ngoại giao phụ trách vấn đề chính trị của Iran, ông Majid Takht-Ravanchi, ngày 10/4 gặp đại sứ các nước tại Tehran, cho hay đề xuất 10 điểm do Tehran đưa ra đã được chấp thuận làm nền tảng cho các cuộc đàm phán sắp diễn ra.
Tuyên bố được ông đưa ra trước khi phái đoàn Mỹ và Iran dự kiến gặp nhau ở Islamabad, Pakistan từ ngày 11/4 để thảo luận về lệnh ngừng bắn dài hạn. Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran cho biết các cuộc đàm phán ở Islamabad có thể kéo dài tới 15 ngày.
Thứ trưởng Ravanchi tái khẳng định Iran sẵn sàng đối thoại, nhưng sẽ không dung thứ cho “ngoại giao lừa dối” được sử dụng làm vỏ bọc để đối phương chuẩn bị các hoạt động quân sự trong tương lai.
“Iran bác bỏ bất cứ lệnh ngừng bắn nào cho phép đối phương tái vũ trang và phát động các cuộc tấn công trong tương lai”, ông nói về lập trường của Iran đối với bất kỳ thỏa thuận tiềm năng nào.
Ông lưu ý Iran đã thông báo rõ ràng với các đối tác quốc tế rằng tình hình như hiện nay sẽ không chấm dứt nếu không có các đảm bảo ràng buộc, nhằm ngăn những cuộc tấn công tương tự tái diễn.
Thứ trưởng Ngoại giao Iran cũng làm rõ rằng các hoạt động “phòng thủ” của Iran không nên được coi là hành động thù địch đối với các nước láng giềng. Ông nói rằng phản ứng quân sự của Iran chỉ nhắm vào các căn cứ và cơ sở của Mỹ trong khu vực, đồng thời tái khẳng định cam kết của Tehran đối với chính sách “láng giềng tốt đẹp”.
Mỹ và Iran hôm 8/4 đạt thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần do Pakistan làm trung gian, nhằm tạo điều kiện cho quá trình đàm phán. Phó tổng thống Mỹ JD Vance sẽ dẫn đầu đoàn đàm phán của Mỹ, trong khi phái đoàn Iran được cho là do Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf và Ngoại trưởng Abbas Araghchi dẫn đầu.
Trước khi lên đường tới Pakistan hôm nay, Phó tổng thống Mỹ JD Vance cho biết ông rất trông chờ và hy vọng các cuộc thảo luận sẽ “tích cực”.
“Như Tổng thống đã nói, nếu Iran sẵn sàng đàm phán thiện chí, chúng tôi chắc chắn chìa tay ra. Nhưng nếu họ tìm cách lợi dụng chúng tôi, họ sẽ thấy đội ngũ đàm phán không dễ dàng chấp nhận điều đó”, ông Vance nói.
Theo Phó tổng thống Mỹ, ông Trump đã đưa ra “những chỉ dẫn rõ ràng” về các cuộc thảo luận cho nhóm đàm phán, trong đó có đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner, nhưng không nêu chi tiết thêm.
Bộ Nội vụ Bahrain ngày 9/5 cho biết động thái diễn ra sau khi văn phòng công tố Bahrain mở các cuộc điều tra với những vụ án gián điệp phục vụ thực thể nước ngoài và hành vi ủng hộ "hành động gây hấn" của Iran.
Nhà hoạt động nhân quyền Sayed Ahmed Alwadaei trước đó đăng trên X rằng Bahrain "đã bắt một số giáo sĩ Hồi giáo dòng Shiite có ảnh hưởng lớn tại nước này". Ông mô tả diễn biến là "chưa từng có tiền lệ và quy mô chưa từng thấy".
Bahrain có đa số người dân theo Hồi giáo dòng Shiite, trong khi tầng lớp lãnh đạo theo dòng Sunni. Quốc đảo có một căn cứ quân sự lớn của Mỹ và hứng chịu hàng loạt cuộc tập kích từ Iran, khi Tehran trả đũa Washington trong cuộc xung đột bùng phát từ cuối tháng 2.
Bahrain sau đó đã mạnh tay xử lý những người bày tỏ ủng hộ hoặc đồng cảm với Iran, quốc gia hầu hết dân số theo Hồi giáo dòng Shiite. Bahrain trong tháng 4 đã tước quốc tịch 69 người vì ủng hộ Iran. Ngày 7/5, quốc hội Bahrain khai trừ ba nghị sĩ vì phản đối sắc lệnh hoàng gia liên quan đến các sự việc về quốc tịch.
"Bóng tối" được đề cập là một khu vực bề mặt bị phủ bởi tro bụi và đá núi lửa từ các đợt phun trào cổ đại cách đây hàng triệu năm, trước khi sao Hỏa chuyển sang giai đoạn "tử vong" về mặt địa chất, theo Live Science hôm 21.4.
Vùng tối đã được phát hiện ở Utopia Planitia, một đồng bằng rộng khoảng 3.300 km ở bán cầu bắc của hành tinh đỏ.
Các tàu thăm dò theo chương trình Viking của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) vào thời điểm đến sao Hỏa đã lần đầu chụp được hình ảnh "bóng tối" ở Utopia Planitia.
Kể từ đó, một số hình ảnh tiếp theo cho thấy "bóng tối" đang lan rộng ra xung quanh. Trong số này, có những hình ảnh mới từ tàu quỹ đạo Mars Express của Cơ quan Không gian châu Âu (ESA), được chụp năm 2024 và mới công bố hôm 15.4.
Đến nay, các nhà nghiên cứu vẫn chưa thể xác định chính xác mức độ bao phủ của vùng tối. Tuy nhiên, những đoạn ranh giới phía nam của nó đã dịch chuyển thêm ít nhất 320 km về phía nam, theo dữ liệu mới nhất từ ESA.
Số liệu trên cho thấy khu vực này đang mở rộng với tốc độ khoảng 6,5 km mỗi năm.
Các nhà khoa học cho rằng sự dịch chuyển nhiều khả năng liên quan đến gió trên sao Hỏa, hiện tượng tự nhiên lâu nay vẫn bào mòn bề mặt và cuốn theo bụi, tro khắp nơi.
ESA đưa ra 2 giả thuyết chính: thứ nhất tro bụi theo thời gian bị gió cuốn đi và phân tán, hoặc một lớp bụi màu vàng nhạt từng phủ lên vùng tro đen đã bị thổi bay, làm lộ ra bề mặt tối bên dưới.
Hiện vẫn chưa có bằng chứng rõ ràng để khẳng định giả thuyết nào là đúng.
Nhóm đàm phán còn có Ngoại trưởng Abbas Araghchi, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Abdolnaser Hemmati, Thư ký Hội đồng An ninh tối cao Ali Akbar Ahmadian, Thứ trưởng Ngoại giao Kazem Gharibabadi, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei, cùng các cố vấn chuyên môn, đại diện truyền thông, các nhóm ngoại giao và an ninh khác.
“Do tính chất phức tạp và độ nhạy cảm cao của các cuộc đàm phán giữa Iran và Mỹ, phái đoàn Iran không chỉ bao gồm các nhà đàm phán chính mà còn có các nhóm kỹ thuật và chuyên gia để phục vụ cho việc tham vấn khi cần thiết”, Hãng thông tấn Tasnim của Iran đưa tin.
Về phía Washington, phái đoàn Mỹ sẽ do Phó tổng thống JD Vance dẫn đầu, cùng hai đặc phái viên của Tổng thống Donald Trump là Steve Witkoff và Jared Kushner, Ngoại trưởng Marco Rubio và Tư lệnh Bộ Tư lệnh trung tâm Mỹ (CENTCOM) Brad Cooper.
Nhóm này đang trên đường tới Islamabad, sau khi dừng tiếp nhiên liệu tại thủ đô Paris (Pháp).
Ông Vance là nhân vật cấp cao được bổ sung vào phái đoàn này. Một số nguồn tin cho biết Iran muốn làm việc với Phó tổng thống Mỹ, cũng như ưu tiên ông hơn những nhà đàm phán khác.
Theo các nguồn tin của CNN, cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran tại Islamabad sẽ bao gồm cả hình thức trực tiếp và gián tiếp.
Đề xuất 15 điểm của Washington (đề xuất của phía Iran là 10 điểm) được cho là bao gồm việc Iran cam kết không phát triển vũ khí hạt nhân, bàn giao lượng uranium làm giàu ở mức cao, chấp nhận các giới hạn đối với năng lực quốc phòng và mở lại eo biển Hormuz.
Một nguồn tin tiết lộ hai bên nhiều khả năng sẽ thống nhất chương trình nghị sự cho các cuộc đàm phán thông qua bên trung gian Pakistan, sau đó dự kiến chuyển sang thảo luận trực tiếp vào cuối ngày.
Trước đây các vòng đàm phán giữa Mỹ và Iran chủ yếu diễn ra theo hình thức gián tiếp thông qua bên trung gian Oman, dù vẫn có một số cuộc tiếp xúc trực tiếp trong các cuộc đàm phán hạt nhân vào mùa xuân 2025.
