Bộ Y tế đang lấy ý kiến về dự thảo Thông tư hướng dẫn thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 – 2035. Trong đó, với điểm nhấn là trang bị kỹ năng sống lành mạnh, tài chính và chăm sóc sức khỏe cho người từ 40 tuổi.
Theo dự thảo, Bộ Y tế đề xuất xây dựng tài liệu và tổ chức hướng dẫn để trang bị kiến thức, kỹ năng chuẩn bị cho tuổi già đối với người từ 40 tuổi trở lên.
Tổ chức hướng dẫn, cung cấp kiến thức, kỹ năng, chuẩn bị cho tuổi già từ khi còn trẻ đối với người từ 40 tuổi trở lên (lối sống lành mạnh, rèn luyện sức khỏe, chăm sóc người cao tuổi tại nhà, chuẩn bị tài chính, lao động, việc làm phù hợp) cho cán bộ y tế – dân số các cấp.
Ngoài ra, khảo sát đối tượng, định hướng nội dung tài liệu hướng dẫn; xây dựng, biên soạn tài liệu; in ấn, cấp phát cho địa phương. Đặc biệt, Trung ương tổ chức hướng dẫn cho cán bộ y tế – dân số cấp tỉnh.
Các tỉnh, thành phố tổ chức tư vấn hướng dẫn, phổ biến kiến thức, kỹ năng về nội dung chuẩn bị cho tuổi già đối với đối tượng từ 40 tuổi trở lên trong các hoạt động của câu lạc bộ chăm sóc người cao tuổi tại cộng đồng; lồng ghép vào các hoạt động văn hóa của địa phương.
Bên cạnh đó, Bộ Y tế yêu cầu phát triển các câu lạc bộ có nội dung chăm sóc sức khỏe người cao tuổi tại cộng đồng; cung cấp tài liệu hướng dẫn kiến thức, kỹ năng tự chăm sóc, chăm sóc sức khỏe người cao tuổi cho các câu lạc bộ. Giám sát, hỗ trợ kỹ thuật chăm sóc sức khỏe người cao tuổi tại cộng đồng
Đồng thời, hỗ trợ Trạm Y tế cấp xã để hướng dẫn kiến thức, kỹ năng tự chăm sóc, chăm sóc sức khỏe; các bài tập nâng cao sức khỏe người cao tuổi cho các thành viên câu lạc bộ.
Đáng chú ý, cần phổ biến pháp luật về các nội dung có liên quan đến thích ứng với già hóa dân số, quyền lợi hợp pháp của người cao tuổi và nâng cao khả năng thụ hưởng dịch vụ trợ giúp pháp lý cho người cao tuổi thuộc diện được trợ giúp pháp lý.
Việt Nam hiện là một trong những quốc gia có tốc độ già hóa dân số nhanh. Theo thống kê, năm 2024 cả nước có khoảng 14,2 triệu người từ 60 tuổi trở lên. Con số này được dự báo tăng lên 20,9 triệu vào năm 2034, đạt 27,5 triệu vào năm 2044 và khoảng 38,5 triệu người vào năm 2074.
Đáng chú ý, nhóm người từ 80 tuổi trở lên – nhóm có nhu cầu chăm sóc y tế và an sinh xã hội cao nhất – sẽ tăng nhanh nhất. Trong vòng 10 năm tới, quy mô nhóm này dự kiến tăng từ khoảng 2 triệu lên 3,3 triệu người và sau 50 năm sẽ tăng gần tám lần.
Theo các tiêu chí quốc tế, Việt Nam sẽ chính thức bước vào giai đoạn dân số già từ năm 2034, khi tỉ lệ người từ 65 tuổi trở lên đạt 14% dân số. Trong bối cảnh đó, việc chuẩn bị cho tuổi già từ sớm được kỳ vọng sẽ giúp mỗi người duy trì sức khỏe, bảo đảm cuộc sống độc lập và giảm áp lực lên hệ thống chăm sóc xã hội trong tương lai.
Trước xu hướng này, Cục Thống kê từng khuyến nghị người dân cần chuẩn bị sức khỏe và tài chính cho tuổi già “từ xa, từ sớm”, đồng thời khuyến khích lực lượng lao động trẻ tham gia BHXH để chuẩn bị cho tuổi già đầy đủ hơn. Điều đó sẽ giúp nhóm này “có lương hưu, không phải tất bật kiếm tiền và hài lòng với cuộc sống hơn”.
Với tốc độ già hóa dân số nhanh, việc thay đổi nhận thức từ “chăm sóc người già” sang “chuẩn bị cho tuổi già” được xem là giải pháp quan trọng, giúp mỗi người chủ động hơn trong hành trình hướng tới một cuộc sống khỏe mạnh và hạnh phúc.
Ngày 25/5, Bệnh viện Đa khoa Trung tâm tỉnh Gia Lai cho biết đang tiếp nhận, điều trị 39 trường hợp nghi ngộ độc thực phẩm, trong đó có 12 trẻ em dưới 16 tuổi.
Nhiều bệnh nhân cho biết đã ăn bánh mì trước khi xuất hiện các triệu chứng bất thường, trong đó nhiều người khai mua tại cùng một cơ sở trên đường Hùng Vương.
Theo Bệnh viện Đa khoa Trung tâm tỉnh Gia Lai, các bệnh nhân đang được điều trị tại các khoa Truyền nhiễm, Nhi, Nội tiêu hóa và Nội tổng hợp. Triệu chứng chung ghi nhận gồm đau bụng, buồn nôn, tiêu chảy, đau đầu, chóng mặt.
Bác sĩ Võ Bảo Dũng, Phó giám đốc Bệnh viện Đa khoa Trung tâm tỉnh Gia Lai cho biết ca bệnh đầu tiên nhập viện được ghi nhận vào tối 23/5. Đến sáng 25/5, bệnh viện ghi nhận tổng cộng 39 ca nhập viện. Hiện sức khỏe các bệnh nhân cơ bản ổn định".
Qua khai thác yếu tố dịch tễ, nhiều bệnh nhân cho biết đã ăn bánh mì trước khi phát bệnh, trong đó có nhiều trường hợp khai mua tại tiệm bánh mì L.H trên đường Hùng Vương. Tuy nhiên, theo bác sĩ Dũng, đây mới chỉ là thông tin do người bệnh cung cấp.
"Bệnh viện chỉ có chức năng tiếp nhận, điều trị bệnh nhân, không có thẩm quyền lấy mẫu thực phẩm hay kết luận nguyên nhân vụ việc", bác sĩ Dũng cho hay.
Anh Trịnh Minh Đạt (32 tuổi, trú phường Quy Nhơn Nam), một trong những trường hợp đang điều trị tại Khoa Truyền nhiễm kể lại: Khoảng 6h sáng 23/5, anh mua 2 ổ bánh mì tại tiệm L.H trên đường Hùng Vương để ăn sáng, uống kèm nước ngọt.
Đến trưa cùng ngày, anh bắt đầu đau bụng âm ỉ, đầy bụng, khó chịu. Tình trạng kéo dài đến tối thì xuất hiện tiêu chảy nhiều lần. Đến chiều 24/5, anh sốt cao 39,5 độ C, kèm đau đầu, chóng mặt nên được người nhà đưa vào bệnh viện cấp cứu lúc 17h30.
"Tôi nghe nói tiệm bánh mì hiện đã đóng cửa. Đến nay cũng chưa thấy đại diện cơ sở đến thăm hỏi", anh Đạt chia sẻ.
Ngay sau khi tiếp nhận các trường hợp nghi ngộ độc, Bệnh viện Đa khoa Trung tâm tỉnh Gia Lai đã báo cáo nhanh đến Sở Y tế tỉnh Gia Lai.
Ông Nguyễn Văn Đang, Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh Gia Lai cho biết, đơn vị đã nắm thông tin và đang vào cuộc điều tra, xác minh để xử lý theo quy định.
Gần đây nhiều tỉnh thành xảy ra ngộ độc thực phẩm hàng loạt sau khi ăn bánh mì. Nguyên nhân chủ yếu là các nguyên liệu ăn kèm bánh mì như pate, thịt, rau thơm... bị nhiễm khuẩn Salmonella, E.coli. Đây là những vi khuẩn đường ruột chính gây ngộ độc với các triệu chứng ở hệ tiêu hóa như nôn ói, đau bụng, tiêu chảy...
Theo đánh giá, có những nền tảng mạng xã hội tiện dụng lại kém thu hút trong khi không ít nền tảng được cho là nguy hại lại rất thu hút và được học trò dùng rất phổ biến.
Trường THPT Trần Phú ít năm trước đã tiên phong tạm thu điện thoại, ra nội quy cấm dùng điện thoại trong giờ học được nhiều người quan tâm. Xuất phát từ đợt dịch COVID-19 khi học sinh ngồi bên nhau mà không đối thoại, ai cũng cầm điện thoại và hầu như tương tác trên mạng xã hội là chính dù sát bên.
Thầy bí thư Đoàn trường Nguyễn Phạm Hoàng Phúc cho biết quy định cách ly lúc ấy khiến học sinh đến trường nhưng gần như không được ra chơi để tránh lây nhiễm chéo. Giờ giải lao, ai cũng cắm cúi vào chiếc điện thoại, dần thành thói quen gây mê mẩn và để lại nhiều nguy cơ với giao tiếp trong nhà trường.
Thấy tình hình không ổn, ngay sau khi dịch tạm lắng một số giáo viên chủ nhiệm đã tính cách tách học trò khỏi màn hình điện thoại. Nhưng những cảnh báo hay lời nhắc hầu như không tác động là mấy.
Các thầy cô giáo cắt cử ban cán sự hỗ trợ kiểm tra việc mang thiết bị điện tử của từng thành viên lớp trước giờ học. Có giáo viên thấy hiệu quả nên làm theo, còn mua hộc gỗ, rương sắt và yêu cầu các bạn tắt nguồn, cất điện thoại vào đó khóa lại, hết giờ mới được nhận lại.
Chính cách làm này đã trở thành nội quy của trường từ năm 2022. Học sinh không sử dụng điện thoại trong giờ học trừ các tiết cần điện thoại phục vụ tra cứu thông tin phục vụ học tập. Sự thay đổi dần rõ hơn chứ trước đó cứ giờ chơi là học sinh túm tụm bấm điện thoại khiến thầy cô thấy lo nhiều hơn.
"Giờ nhà trường cấm dùng trong giờ học rồi nhưng chưa thể cấm triệt để các bạn sử dụng mạng xã hội vì thiếu quy định, nếu có quy định cấm việc này thì quá tốt", thầy Phúc nói.
Tính đến nay có cả chục trường học tại Đà Nẵng đang dần tính cách hạn chế học sinh sử dụng điện thoại có kết nối Internet trong trường. Một phần cũng vì nhiều vụ bạo lực học đường thời gian qua có nguyên nhân liên quan đến mạng xã hội.
Thầy Võ Thanh Phước - Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Huệ (phường Hải Châu) - nói gần như 100% học sinh có điện thoại thông minh đều dùng mạng xã hội.
Theo thầy Phước, nhiều học sinh lớp 6 đã tạo trang cá nhân trên các nền tảng mạng xã hội để đăng ảnh, thông tin.
"Học sinh dùng mạng xã hội khác người lớn, cha mẹ, thầy cô khó lòng có trong danh sách bạn bè của con nên mọi ứng xử đa phần chỉ với bạn bè trên mạng. Bức ảnh đăng vu vơ đôi khi chỉ một lời chê cũng có thể tạo thành mâu thuẫn", thầy Phước nói.
Hơn 2.000 học sinh ở ngôi trường này nhiều năm qua đã áp dụng một ranh giới đặc biệt. Đó là cột cờ giữa sân trường chính là ranh giới để học sinh tắt mở điện thoại.
Bước vào trường qua ranh giới này học sinh phải tắt kết nối điện thoại, tắt chuông để tập trung học. Chỉ tiết học được thầy cô yêu cầu dùng điện thoại mới được lấy ra phục vụ học tập.
Thầy hiệu trưởng nói quy định cấm học sinh sử dụng điện thoại trong khuôn viên trường được đa phần phụ huynh đồng tình bởi khi ở nhà họ không thể tách con ra khỏi màn hình, càng khó quản con dùng mạng xã hội.
Còn Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn (Đà Nẵng) Lê Thanh Hải nói là một người cha, ông hoàn toàn ủng hộ việc cấm người dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội.
Mạng xã hội, theo ông, ngoài một số ít mặt tích cực đang tạo ra vô vàn cạm bẫy với trẻ em, học sinh. Trong khi người dưới 16 tuổi chưa đủ kỹ năng để phân biệt, ứng xử và nhận thức rõ đúng sai.
Thầy Hải cho rằng nhiều trường hạn chế học sinh dùng điện thoại mà đích đến không gì khác là cấm mạng xã hội.
"Người lớn cũng bị cám dỗ bởi môi trường mạng xã hội chứ nói gì trẻ em. Nếu có quy định đồng bộ, thống nhất cấm người dưới 16 tuổi dùng mạng xã hội, tôi cho rằng sẽ hạn chế nhiều tiêu cực phát sinh từ môi trường này mà học sinh đang phải đối diện", thầy Hải phân tích.
"Tôi không nghĩ nước lại lên nhanh như thế. Chỉ hơn 1 phút thôi là lũ ập đến, giật tung cửa rồi cuốn luôn chiếc xe máy đi mất", anh Hùng (xã Mường Than, tỉnh Lai Châu) chưa hết bàng hoàng khi kể lại sự việc.
Theo anh Hùng, lúc 8h07 sáng nay, khi thấy nước tràn vào nền nhà, người thân của anh Hùng đã kéo cửa cuốn, tắt điện dự định di chuyển vào vị trí an toàn. Tuy nhiên, dòng nước mạnh đã tạo sức ép lớn làm bật tung cửa cuốn, ào vào nhà.
Vì lũ ập đến quá bất ngờ, gia đình không kịp đưa tài sản đến nơi an toàn. Chiếc xe máy của anh Hùng mua năm 2025 có giá gần 120 triệu đồng và chiếc két sắt cất giấy tờ bị lũ cuốn phăng. Đây là tài sản lớn của gia đình, cũng là phương tiện được anh Hùng sử dụng để phục vụ việc đi lại và làm ăn. Hiện chiếc xe vẫn chưa được tìm thấy.
Theo người đàn ông, căn nhà bị nước lũ cuốn tung cửa là quán của gia đình, nơi ở chính nằm ở khu vực trung tâm nên bảo đảm an toàn hơn.
“Lần đầu khu tôi ở xảy ra lũ lớn như vậy. Nhìn lại hình ảnh qua camera, tôi thấy lũ về rất nhanh. Chỉ trong tích tắc, tình hình đã trở nên nguy hiểm”, anh nói.
Không chỉ gia đình anh Hùng, nhiều hộ dân tại khu vực bản Chít cũng chịu ảnh hưởng bởi trận lũ. Nước lũ kèm theo đất đá, cây cối tràn về. Nhiều tuyến đường trong khu vực bị ảnh hưởng, giao thông bị gián đoạn.
Theo báo cáo nhanh của Công an xã Mường Than (Lai Châu), từ sáng 16 đến ngày 17/7, trên địa bàn xã xảy ra mưa lớn liên tục, gây lũ ống, lũ quét tại các bản Chít, Che Bó, Nậm Sáng, Sắp Ngua và Ngà Phát.
Thiên tai đã ảnh hưởng đến tài sản của người dân, cây trồng và hệ thống giao thông nông thôn trên địa bàn.
Đến 12h30 cùng ngày, địa phương ghi nhận 4 người mất tích, gồm: anh Lò Văn Chương (SN 1995, trú ở bản Chít); chị Phạm Thị Liên (SN 1994, trú ở xã Than Uyên); cháu Phạm Bảo Châm (SN 2015) và cháu Phạm Xuân Trường (SN 2018).
Lực lượng công an, quân sự cùng người dân địa phương đang khẩn trương tổ chức tìm kiếm những người mất tích. Mưa lũ cũng khiến giao thông trên quốc lộ 32, đoạn qua bản Chít, bị ách tắc. Nước lũ dâng cao, đất đá tràn xuống mặt đường khiến các phương tiện tạm thời không thể qua lại.
Trong chiều cùng ngày, UBND tỉnh Lai Châu đã công bố tình huống khẩn cấp về thiên tai tại xã Mường Than sau khi mưa lớn gây lũ quét, sạt lở đất, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người dân và hệ thống hạ tầng tại địa phương.
Theo đó, UBND tỉnh Lai Châu yêu cầu huy động lực lượng quân đội, công an, dân quân tự vệ, đoàn viên thanh niên và các đội xung kích khẩn trương sơ tán người dân khỏi khu vực nguy hiểm; tìm kiếm người mất tích, giải cứu người mắc kẹt và đưa người bị thương đến cơ sở y tế.
