Từ đầu tháng 3, khi giá xăng dầu tăng mạnh, tôi đã quyết định bỏ xe máy để đi làm bằng xe buýt. Sau khoảng một tháng rưỡi di chuyển bằng xe buýt mỗi ngày từ quận 8 đến quận Phú Nhuận, tôi có vài trải nghiệm muốn chia sẻ:
Về thời gian, hành trình của tôi gồm hai chặng xe buýt. Tính cả thời gian chờ xe và đi bộ từ nhà ra trạm, rồi từ trạm đến công ty (tổng quãng đường đi bộ khoảng 700 m), mỗi ngày tôi mất 60-90 phút, tùy tình hình giao thông. So với đi xe máy, tôi tốn thêm khoảng 30 phút. Đây là bất tiện rõ ràng, nhất là với những ngày cần đi sớm hoặc về muộn.
Bù lại, về mặt tâm lý, đi xe buýt tôi lại “nhẹ đầu” hơn hẳn. Tôi không còn phải căng thẳng len lỏi trong dòng xe cộ đông đúc, không lo va chạm hay vi phạm giao thông. Khoảng thời gian trên xe trở thành lúc tôi nghỉ ngơi, quan sát thành phố hoặc đơn giản là thư giãn trước khi bắt đầu công việc.
Về chi phí, trước đây khi giá xăng còn khoảng 19.000 đồng một lít, đi xe buýt thực ra không rẻ hơn đi xe máy là bao. Nhưng với mặt bằng giá xăng hiện tại, xe buýt trở thành lựa chọn kinh tế hơn. Tôi còn được miễn phí vé vào thứ sáu khi thanh toán không tiền mặt và mỗi ngày có mã giảm giá gần như toàn bộ chi phí vé, nên chi phí đi lại giảm đáng kể.
>> Tôi sẵn sàng bỏ ngay xe máy khi miễn vé xe buýt
Về dịch vụ, tôi trải nghiệm hai tuyến thuộc hai đơn vị vận tải khác nhau. Xe của công ty vận tải TP HCM chưa được thay mới hoàn toàn, nhưng vẫn sạch sẽ, máy lạnh ổn định. Thái độ phục vụ của tài xế và tiếp viên có lúc khác nhau tùy người. Trong khi đó, xe của Phương Trang dù vẫn là xe chạy dầu nhưng mới, sạch, máy lạnh rất mát; tài xế và tiếp viên nhìn chung thân thiện, chuyên nghiệp hơn.
Sau một thời gian, tôi chủ động chọn xe buýt làm phương tiện đi làm, ngay cả trước khi có chính sách miễn phí. Trên xe, tôi thấy đa số hành khách là sinh viên, người lao động thu nhập trung bình, hoặc các cô chú lớn tuổi đi khám bệnh. Vì vậy, các chính sách hỗ trợ như miễn, giảm vé có ý nghĩa thiết thực, giúp giảm gánh nặng chi phí đi lại cho nhiều nhóm người.
Tôi tin rằng, nếu chất lượng dịch vụ tiếp tục được cải thiện và mạng lưới tuyến thuận tiện hơn, xe buýt sẽ là lựa chọn đáng cân nhắc không chỉ vì kinh tế mà còn vì sự an toàn và bền vững.
Con tôi từng thi vào lớp 10 ở một trường 4 năm liền lấy điểm cao nhất Hà Nội, khối không chuyên. Ngày đầu cháu thi Văn, làm bài không đúng phần thầy cho ôn luyện. Thi xong, cháu ra ngoài cổng trường mà mặt hằm hằm, bố hỏi không nói một lời.
Linh tính chắc không ổn, tôi phải xốc lại tinh thần cho cháu: "Con cứ cố hết khả năng, bố đã chuẩn bị các phương án dự phòng trường khác lấy thấp điểm hơn, không việc gì phải xoắn". Rất may, năm ấy cháu thừa 4 điểm vào ngôi trường đó.
Có trải qua mới thấy áp lực thi vào 10 nó khủng khiếp đến mức nào. Bây giờ mỗi lần trên con đường đến điểm thi cũ, cháu thường nói: "Con đường 'tử thần' bố ạ".
Vì thế tôi cho rằng đánh giá học lực qua học bạ cũng có nhiều trường hợp không đúng thực lực của học sinh. Tuy nhiên, không vì thế mà phủ nhận thành tích, nỗ lực của các em để có được danh hiệu học sinh giỏi hay xuất sắc, càng không thể so bì ngày xưa và bây giờ.
Kết quả thi vào 10 ở Hà Nội và TP HCM là câu chuyện hoàn toàn khác: Ngoài năng lực, bản lĩnh đối diện với áp lực mỗi em là khác nhau, sự đồng hành sẻ chia của mỗi gia đình là khác nhau.
Quán lẩu nướng tại một thị trấn cũ của anh tôi mở được 10 năm. Do có khu công nghiệp gần bên nên lượng khách là công nhân tới ăn uống hàng đêm, đặc biệt vào cuối tuần rất nhiều.
Rồi chẳng biết từ bao giờ, trên Facebook xuất hiện các fanpage đưa thông tin về địa phương, các nhóm Facebook liên kết với các fanpage này cũng thế. Thay vì đưa tin mưa gió, cảnh đẹp quê hương thì họ cho đăng bài quán trà sữa này mới khai trương, quán ăn kia mới mở, tất nhiên là tốn chi phí.
Một ngày xấu trời, bỗng dưng trong group Facebook xuất hiện một bài viết chê quán lẩu nướng của anh tôi "đồ ăn mắc", "cũng bình thường, không ngon", "nhiều chỗ ngon, rẻ hơn".
Bình thường vẫn có nhiều khách đến ăn, chẳng thấy ai góp ý gì. Bỗng dưng xuất hiện một bài đăng như vậy, rất nhiều bình luận chê bai, đồng tình xuất hiện. Không ngờ tới, thời gian mở quán cũng tương đối dài, nhưng lại bị một bài review chê bai dìm hàng, không ngóc đầu lên nổi và hậu quả là vắng khách dần, đến mức phải sập tiệm.
Tôi tin là nhiều chủ hàng quán ăn những năm qua rất ám ảnh với đội ngũ TikToker/ Youtuber tạm gọi là những Reviewer ẩm thực.
Họ có thẩm quyền gì để "review" món ăn?
Nếu nhận xét về giá, đã khách quan, căn cứ vào số lượng món ăn, chất lượng rau thịt hay giá cả thị trường ở thời điểm đang review?
Nếu nhận xét về ngon dở, chín người mười ý, phụ thuộc vào khẩu vị của từng người, thì tại sao họ lại nói nó ngon hay dở để rồi nhiều người xem bị ám thị, mặc định là quán đó "dở mà mắc" dù chưa ghé ăn thử lần nào?
Ngày nay, tôi có cảm giác chỉ với chiếc điện thoại thông minh trên tay, nhiều người như thể được "cường hóa" thêm một quyền năng: Phán xét, bóc phốt. Khi họ đi đâu, làm gì nếu gặp phải chuyện không hài lòng, họ sẵn sàng giơ chiếc điện thoại ra quay video và đăng lên mạng xã hội.
Như hai mặt của một đồng xu, mặt tốt là chống hàng quán bẩn, chặt chém nhưng mặt trái là cố ý bóc phốt thì ai sẽ xử lý những người này?
Năm 33 tuổi, vợ chồng tôi quyết định rời TP HCM sau nhiều năm cố bám trụ. Đó không phải là một lựa chọn dễ dàng, càng không phải vì chúng tôi chán cuộc sống thị thành. Nhưng tôi hiểu rằng có những giới hạn mà nỗ lực thôi là chưa đủ.
Hai vợ chồng tôi đều là nhân viên văn phòng, tổng thu nhập khoảng 30 triệu đồng mỗi tháng. Nghe qua, nhiều người nghĩ mức này không đến nỗi tệ. Chính chúng tôi trước đây cũng từng tin như vậy. Nhưng thực tế ở Sài Gòn đã dạy chúng tôi một bài học khác.
Tiền thuê nhà chiếm gần một phần ba thu nhập của chúng tôi. Một căn hộ nhỏ đủ cho bốn người sống đã ngốn khoảng 8-10 triệu đồng mỗi tháng. Chưa kể điện, nước, phí quản lý, gửi xe... mọi thứ cộng lại không hề nhỏ. Hai đứa con tôi còn nhỏ, tiền học thêm, sữa, sinh hoạt là những khoản không thể cắt giảm. Có tháng, chỉ riêng chi phí liên quan đến con đã hơn 10 triệu.
Chúng tôi từng thử "thắt lưng buộc bụng". Cắt bớt ăn ngoài, hạn chế mua sắm, gần như không có giải trí. Nhưng càng tiết kiệm, chúng tôi càng thấy cuộc sống trở nên ngột ngạt. Cuối tháng vẫn không dư được bao nhiêu, thậm chí có lúc phải rút tiền tiết kiệm để bù vào.
>> Vợ chồng một năm tiết kiệm 350 triệu đồng từ lương 40 triệu
Điều khiến tôi suy nghĩ nhiều nhất là cảm giác không có tương lai. Với mức thu nhập như vậy, việc mua nhà ở TP HCM gần như là điều không tưởng với chúng tôi. Giá nhà cứ tăng, còn thu nhập của chúng tôi thì gần như đứng yên. Hai vợ chồng tôi thậm chí không dám ốm, không dám thất nghiệp, vì chỉ cần một biến cố nhỏ là mọi thứ có thể sụp đổ.
Sau nhiều đêm bàn bạc, chúng tôi quyết định chuyển về Bình Dương sống và làm việc. Quyết định này đi kèm với không ít lo lắng: thay đổi môi trường sống, công việc, trường học của con. Nhưng đổi lại, chúng tôi có thể thuê một căn nhà rộng rãi hơn với chi phí thấp hơn gần một nửa. Cuộc sống vì thế cũng "dễ thở" hơn. Ở đây, chúng tôi vẫn phải làm việc cật lực, vẫn phải nuôi con, vẫn có những áp lực riêng, nhưng ít nhất không còn cảm giác bị chi phí đè nặng mỗi ngày.
Nhiều người trẻ hiện nay than rằng chi phí sống quá cao, lương không đủ chi tiêu, nói gì đến tiết kiệm. Tôi từng nghĩ đó là sự bi quan. Nhưng khi trải qua rồi, tôi thấy đó là thực tế. Không phải ai cũng có điều kiện để "trụ lại" ở một thành phố đắt đỏ như TP HCM. Chúng tôi không xem việc rời đi là thất bại. Ngược lại, đó là một cách thích nghi. Bởi suy cho cùng, mục tiêu không phải là sống ở đâu, mà là sống thế nào để gia đình không phải chật vật từng ngày.