Chiều nay 16.4, ông Nguyễn Mạnh Hùng, Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng, chủ trì buổi làm việc với lãnh đạo các phường, khu vực phía nam thành phố gồm Tam Kỳ, Bàn Thạch, Hương Trà, Quảng Phú về tình hình kinh tế – xã hội, thảo luận nhiều nội dung quan trọng liên quan đến quy hoạch phát triển đô thị và hạ tầng. Đáng chú ý, có đề xuất nghiên cứu dịch chuyển Làng đại học Đà Nẵng về khu vực phía nam, gắn với không gian đô thị cũ của Tam Kỳ.
Theo đại diện Sở GD-ĐT thành phố Đà Nẵng, việc bố trí lại hệ thống cơ sở giáo dục, y tế trong khu vực đô thị cũ đã nằm trong định hướng quy hoạch tổng thể của thành phố từ nhiều giai đoạn trước. Nội dung này từng được nghiên cứu và đề xuất, hiện tiếp tục được rà soát để hoàn thiện trong quá trình lập quy hoạch chung.
Đáng chú ý, việc hình thành một làng đại học mới ở phía nam được đặt trong bối cảnh Đà Nẵng đang đối mặt với áp lực quá tải về hạ tầng đào tạo, đặc biệt tại khu vực trung tâm.
Phương án dịch chuyển hoặc mở rộng không gian đào tạo ra vùng ven được xem là hướng đi nhằm phân bổ lại mật độ dân cư sinh viên, đồng thời tạo dư địa phát triển đô thị mới.
Sở GD-ĐT cũng đang báo cáo chủ trương với cấp có thẩm quyền để xem xét triển khai nghiên cứu sắp xếp lại hệ thống các trường cao đẳng, cơ sở đào tạo nghề nhằm nâng cao hiệu quả vận hành. Theo đại diện Sở GD-ĐT, hiện một số trường cao đẳng trên địa bàn đang được nghiên cứu hợp nhất để tối ưu nguồn lực. Đồng thời, thủ tục sáp nhập Trường đại học Quảng Nam vào hệ thống Đại học Đà Nẵng cũng đang được triển khai theo quy định.
Việc tái cấu trúc này được nhấn mạnh phải đảm bảo chất lượng đào tạo, đồng thời đáp ứng nhu cầu học tập ngày càng tăng của người dân và phù hợp định hướng phát triển dài hạn của thành phố.
Phát biểu tại buổi làm việc, ông Trần Nam Hưng, Phó chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng, cho biết khu vực quy hoạch phía nam đã có những nền tảng nhất định, đặc biệt là định hướng phát triển các lĩnh vực y tế, dược và hạ tầng đô thị.
Ông Hưng cho hay, thành phố đã chuẩn bị một số yếu tố ban đầu để thu hút đầu tư. Nhiều nhà đầu tư cũng đã quan tâm, nghiên cứu khu vực này; vấn đề còn lại chủ yếu là rà soát, đánh giá lại và hoàn thiện các điều kiện cần thiết. Nếu tiếp tục duy trì động lực phát triển như hiện nay, nhà đầu tư sẽ nhanh chóng tham gia.
Theo ông Hưng, trong định hướng dài hạn, việc đưa Làng đại học Đà Nẵng vào phía nam thành phố là phương án đúng đắn, mang tính chiến lược. Việc này nhằm giải quyết tình trạng quá tải trong đào tạo, tạo môi trường học tập thuận lợi cho sinh viên ở trung tâm thành phố, mở ra không gian phát triển thương mại, dịch vụ, công nghiệp công nghệ cao, logistics…
Ông Hưng cũng cho rằng, tiềm năng phát triển khu vực là rất lớn, đặc biệt khi kết nối hạ tầng giao thông được hoàn thiện. “Cần đẩy nhanh triển khai quy hoạch, đặc biệt là đưa làng đại học vào phía nam thành phố và hạ tầng đi kèm để thu hút đầu tư. Phải có cơ chế, nguồn lực rõ ràng để các địa phương chủ động phát triển và triển khai dự án”, ông nói.
Đồng quan điểm, ông Phan Thái Bình, Phó chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng, cũng cho rằng việc đưa Làng đại học Đà Nẵng vào phía nam thành phố là phương án phù hợp. Việc quy hoạch làng đại học là định hướng đã được đặt ra từ lâu, nhưng quá trình triển khai còn chậm. Thành phố cần sớm đưa nội dung này vào thực tế, vừa giải quyết tình trạng quá tải hiện nay, vừa tạo môi trường học tập thuận lợi cho sinh viên.
Ông Bình nhấn mạnh, khó khăn hiện nay không phải ở quỹ đất mà chủ yếu là thiếu hạ tầng, nhất là đường giao thông. Do đó, cần tập trung nguồn lực để giải quyết điểm nghẽn này. Việc phát triển làng đại học không chỉ phục vụ giáo dục mà còn mở ra không gian phát triển cho các lĩnh vực khác.
Hiện nay, nhiều dự án, đặc biệt trong lĩnh vực y tế, giáo dục và đô thị đã có sẵn nền tảng nghiên cứu và chuẩn bị từ trước. Theo ông Bình, thành phố cần rà soát, đánh giá lại để sớm triển khai.
Phát biểu kết luận tại buổi làm việc, ông Nguyễn Mạnh Hùng, Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng, cho biết thành phố thống nhất chủ trương từng bước nghiên cứu bố trí các cơ sở giáo dục, y tế và đặc biệt là định hướng phát triển không gian liên quan đến khu vực Làng đại học Đà Nẵng về phía nam, nhằm tạo động lực phát triển mới và phân bổ lại không gian đô thị một cách hợp lý.
Ông cũng dẫn chứng, hiện nay thành phố Hà Nội đang đưa các trường đại học ra những khu vực vùng ven, nhằm giảm áp lực cho nội thị.
Tuy nhiên, Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng nhấn mạnh việc triển khai phải dựa trên quy hoạch tổng thể đã được phê duyệt, bảo đảm tính đồng bộ về hạ tầng, quỹ đất và các điều kiện vận hành. Các sở, ngành liên quan (xây dựng, y tế, văn hóa) cần khẩn trương phối hợp rà soát, tham mưu phương án cụ thể để báo cáo thành phố xem xét quyết định.
Trong khi không ít ngành nghề khác đang phải đối mặt với sự bão hòa nhân lực, sinh viên ngành địa chất lại đang đứng trước cơ hội việc làm rộng mở hơn bao giờ hết. Với mức lương khởi điểm từ 15-30 triệu đồng/tháng, đây là một cơ hội tốt cho những bạn trẻ đam mê kỹ thuật, khoa học và khám phá.
PGS.TS Phạm Trung Hiếu - Trưởng khoa địa chất Trường ĐH Khoa học Tự nhiên (ĐH Quốc gia TP.HCM) - cho biết làn sóng bứt phá của hạ tầng giao thông và năng lượng đang kéo theo nhu cầu nhân lực địa chất tăng mạnh.
Hàng loạt dự án quy mô lớn trên cả nước tăng tốc triển khai, từ đường sắt, cao tốc Bắc - Nam đến các tuyến metro tại TP.HCM, Hà Nội cùng các dự án năng lượng như điện gió, điện mặt trời, điện hạt nhân.
Bên cạnh đó, việc tìm kiếm và khai thác các khoáng sản chiến lược, đặc biệt là đất hiếm, cũng trở thành nhiệm vụ trọng tâm trong chiến lược phát triển quốc gia. Sự bùng nổ của các công trình và lĩnh vực này đang tạo ra nhu cầu nhân sự lớn cho ngành địa chất.
Theo PGS.TS Nguyễn Tài Tuệ - Trưởng khoa địa chất Trường ĐH Khoa học tự nhiên (ĐH Quốc gia Hà Nội), địa chất học là lĩnh vực có phạm vi rộng, gắn với nhiều ngành kinh tế then chốt. Ngành không chỉ nghiên cứu cấu trúc và lịch sử hình thành Trái đất mà còn giữ vai trò thiết yếu trong thăm dò, đánh giá tài nguyên khoáng sản, dầu khí cũng như khảo sát địa chất công trình.
Đồng thời, địa chất học góp phần dự báo, phòng chống các tai biến thiên nhiên như sạt lở, động đất. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ phân tích dữ liệu hiện đại cũng đang nâng cao hiệu quả dự báo rủi ro, trong đó có các hệ thống cảnh báo sạt lở theo thời gian thực.
Ông Tuệ cũng cho biết cơ hội việc làm của sinh viên ngành địa chất hiện rất rộng mở khi nhu cầu tuyển dụng từ doanh nghiệp ngày càng tăng, đặc biệt trong các lĩnh vực khai thác khoáng sản, xây dựng, tư vấn khảo sát và quản lý tài nguyên.
Trong bối cảnh nhiều dự án hạ tầng lớn được triển khai trên cả nước như hệ thống tàu điện ngầm, đường cao tốc, đường sắt tốc độ cao hay các công trình năng lượng, nhu cầu chuyên gia địa chất tiếp tục gia tăng, tạo lợi thế rõ rệt cho sinh viên sau khi tốt nghiệp.
PGS.TS Nguyễn Việt Hà, Trưởng phòng quan hệ công chúng doanh nghiệp Trường ĐH Mỏ - Địa chất, nói các ngành khai thác mỏ, địa chất đang có nhu cầu nhân lực rất lớn, phục vụ trực tiếp cho những lĩnh vực sản xuất then chốt như khai thác than, khoáng sản, đất hiếm, titan và nhiều tài nguyên chiến lược khác.
Theo ông Hà, nhiều tập đoàn, tổng công ty trong lĩnh vực năng lượng và khai khoáng đã chủ động phối hợp với các cơ sở đào tạo để "đặt hàng" nguồn nhân lực chất lượng. Không ít doanh nghiệp tham gia sâu vào quá trình đào tạo thông qua việc cấp học bổng, hỗ trợ chi phí học tập và cam kết tuyển dụng sau khi tốt nghiệp, qua đó mở rộng cơ hội việc làm cho sinh viên.
"Thống kê tại Trường ĐH Mỏ - Địa chất cho thấy khoảng 98-99% sinh viên có việc làm sau khi ra trường. Thậm chí nhiều em được tuyển dụng ngay từ khi bảo vệ khóa luận tốt nghiệp", ông Hà thông tin.
Tại Trường ĐH Khoa học Tự nhiên (ĐH Quốc gia TP.HCM), khoa địa chất hiện tập trung đào tạo hai ngành chủ lực là địa chất học và kỹ thuật địa chất nhằm đáp ứng trực tiếp nhu cầu thị trường lao động. PGS.TS Phạm Trung Hiếu cho biết nhu cầu tuyển dụng trong lĩnh vực này tăng rõ rệt thời gian gần đây.
Từ giữa năm 2025 đến nay, khoa đã nhận được 34 tin tuyển dụng, mỗi đợt cần khoảng 20 vị trí, tổng nhu cầu vượt hơn 500 vị trí việc làm.
"Không chỉ dồi dào cơ hội, mức đãi ngộ cũng là điểm đáng chú ý khi nhiều doanh nghiệp sẵn sàng trả lương khởi điểm từ 15-30 triệu đồng/tháng cho sinh viên mới ra trường. Tuy nhiên số lượng người học ngành này những năm gần đây không nhiều khiến nguồn cung chưa đáp ứng được nhu cầu tuyển dụng", ông Hiếu chia sẻ.
Trước yêu cầu mới của thị trường, chương trình đào tạo ngành địa chất tại các trường ĐH được cập nhật theo hướng gắn lý thuyết với thực tiễn, tăng cường ứng dụng công nghệ hiện đại và mở rộng hợp tác với doanh nghiệp. Nhờ đó sinh viên có cơ hội tiếp cận môi trường làm việc thực tế từ sớm, nâng cao kỹ năng và sẵn sàng tham gia thị trường lao động ngay sau khi tốt nghiệp.
Theo PGS.TS Phạm Trung Hiếu, đội ngũ đào tạo của khoa luôn chủ động phối hợp với doanh nghiệp trong nước nhằm nâng cao năng lực thực hành cho sinh viên. Thông qua các thỏa thuận hợp tác đào tạo với doanh nghiệp, sinh viên được tham gia thực tập, làm quen với môi trường làm việc chuyên nghiệp, qua đó rút ngắn khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu thực tế.
Đáng chú ý, Trường ĐH Khoa học Tự nhiên (ĐH Quốc gia TP.HCM) còn triển khai nhiều chính sách học bổng nhằm thu hút người học vào các ngành phục vụ chiến lược phát triển bền vững và chiến lược quốc gia như địa chất học, kỹ thuật địa chất. Thí sinh trúng tuyển có thành tích cao có thể nhận học bổng lên tới 100% học phí năm đầu và duy trì ở các năm tiếp theo nếu đáp ứng điều kiện.
Ngoài ra sinh viên còn có cơ hội nhận học bổng toàn phần từ doanh nghiệp kèm cam kết làm việc cho doanh nghiệp trong năm năm sau tốt nghiệp, sinh viên khó khăn có thành tích học tập tốt còn có cơ hội nhận học bổng của GS Trần Kim Thạch và GS Huỳnh Trung.
Sau khi tốt nghiệp ngành địa chất, người học có thể tiếp tục theo học bậc thạc sĩ, tiến sĩ trong và ngoài nước. Nhiều chương trình hợp tác đào tạo, nghiên cứu với các trường ĐH quốc tế mở ra cơ hội nhận học bổng toàn phần, đặc biệt trong lĩnh vực khoa học Trái đất và khai khoáng, giúp sinh viên phát triển chuyên sâu và hội nhập môi trường học thuật quốc tế.
Trung tâm Nghiên cứu AI, Trường ĐH VinUni vừa chính thức công bố ra mắt V-Bench, bộ công cụ phi lợi nhuận dùng để đo lường và đánh giá năng lực tiếng Việt của các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM). Giới chuyên gia công nghệ đánh giá đây là một dự án nghiêm túc, có tính xác thực chuyên môn cao (đạt 9,5/10 điểm) và đang thiết lập một tiêu chuẩn mới cho hệ sinh thái AI nội địa.
V-Bench là bộ dữ liệu chuyên sâu bao gồm hơn 40.000 câu hỏi và tác vụ. Theo đánh giá từ giới chuyên môn, đây là quy mô hoàn toàn phù hợp với một bộ dữ liệu kiểm thử (Evaluation Dataset) cấp quốc gia, đủ lớn để tạo ra độ nhiễu thấp và tính khách quan cao cho điểm số của các mô hình AI.
Thay vì chỉ tập trung vào các câu hỏi trắc nghiệm kiến thức tổng hợp như các bộ tiêu chuẩn trước đây, V-Bench chia hệ thống đánh giá thành 2 hạng mục lớn với 5 nhóm chuyên biệt: văn hóa ngầm định (đánh giá độ thấu hiểu các phong tục, tín ngưỡng, lịch sử Việt Nam); đa dạng vùng miền (kiểm tra khả năng hiểu phương ngữ và văn phong Bắc - Trung - Nam); an toàn và chủ quyền số (đảm bảo AI tuân thủ an toàn thông tin và bảo vệ chủ quyền số quốc gia); ứng dụng thực tiễn (đo lường hiệu quả trong các ngành y tế, giáo dục tại Việt Nam); năng lực Agentic AI (đánh giá khả năng lập kế hoạch, sử dụng công cụ và hành động tự chủ).
Đặc biệt, việc đưa khái niệm nâng cao "Agentic AI" vào kiểm thử được xem là bước tiến vượt bậc, giúp V-Bench trở thành bộ công cụ có độ phủ khía cạnh rộng và toàn diện nhất hiện nay.
Một trong những điểm sáng nhất của V-Bench là việc đảm bảo được tính độc lập và khách quan tuyệt đối. Dù được khởi xướng bởi VinUni - đơn vị thuộc hệ sinh thái Vingroup, nơi cũng sở hữu các mô hình AI riêng - dự án đã khéo léo loại bỏ định kiến thiên vị (bias) bằng cách hoạt động hoàn toàn phi lợi nhuận. Toàn bộ dữ liệu được thẩm định bởi một hội đồng khoa học gồm 18 chuyên gia AI đầu ngành độc lập ở trong và ngoài nước.
Bên cạnh đó, dự án chứng minh được sự tương thích chuẩn mực với hệ sinh thái quốc tế khi được định dạng theo các chuẩn dữ liệu phổ biến toàn cầu (như định dạng JSON/Hugging Face). Điều này giúp các nhà phát triển AI quốc tế có thể nạp mô hình vào hệ thống và chạy thử ngay mà không gặp bất kỳ rào cản nào về quy ước kỹ thuật.
Hiện tại, nền tảng này đã công bố kết quả đánh giá của 15 mô hình LLM tiêu biểu và đang được cung cấp miễn phí cho cộng đồng. Trong tương lai, V-Bench dự kiến sẽ mở rộng sang các bài kiểm tra phức tạp hơn về hình ảnh và âm thanh như: nhận diện chữ Nôm, hiểu ngữ cảnh văn hóa qua video ngắn, hay xử lý tài liệu tiếng Việt siêu dài trên 100.000 token.
Tại Việt Nam, hiện nay, các nhà nghiên cứu và doanh nghiệp sử dụng nhiều hệ thống thước đo chuyên biệt để xếp hạng AI. Trước khi V-Bench AI của VinUni ra mắt, bộ VMLU (Vietnamese Multitask Language Understanding) do Viện Khoa học và Công nghệ tiên tiến Nhật Bản (JAIST) cùng Zalo AI xây dựng được đánh giá khá cao, được xem là thước đo học thuật phổ biến nhất.
Nhưng V-Bench AI được đánh giá là bộ tiêu chuẩn thế hệ mới toàn diện nhất. Lý do là ngoài tri thức học thuật, V-Bench mở rộng quy mô lên hơn 40.000 câu hỏi và bổ sung các danh mục cực kỳ quan trọng hiện nay mà các bộ công cụ cũ thiếu sót.
Ban tổ chức của Breakthrough, được mệnh danh là giải "Oscar của khoa học", ngày 19/4 công bố Hong Wang được vinh danh ở hạng mục New Horizons. Giải thường dành cho những nhà khoa học trẻ xuất sắc, kèm phần thưởng 100.000 USD.
Wang đoạt giải ở lĩnh vực Toán nhờ các công trình nghiên cứu về phân tích điều hòa, phương trình vi phân riêng phần và lý thuyết đo hình học, bao gồm giả thuyết làm mịn cục bộ, giả thuyết tập hợp Furstenberg và giả thuyết Kakeya.
Trong đó, tên tuổi của Wang được biết đến nhiều nhất nhờ cùng cộng sự Joshua Zahl giải được giả thuyết Kakeya trong không gian ba chiều - bài toán làm "đau đầu" nhiều nhà toán học trong 100 năm.
Theo giới chuyên gia, kết quả của Wang đánh dấu cột mốc quan trọng, có ý nghĩa sâu rộng trong nghiên cứu toán học, có thể tác động đến các ứng dụng trong khoa học máy tính và mật mã như tạo hình ảnh, xử lý dữ liệu và truyền thông không dây.
Đây cũng là công trình giúp cô và cộng sự nhận giải thưởng danh giá của Viện Toán học Clay, công bố trước đó 5 ngày. Giải này được trao hàng năm nhằm tôn vinh những thành tựu xuất sắc của các nhà toán học tài năng trên thế giới.
Trước đó, cô nhận nhiều giải khác như Maryam Mirzakhani New Frontiers, giải Salem và Ostrowski, Huy chương Vàng của Hiệp hội quốc tế các nhà toán học Trung Quốc...
Hong Wang, 35 tuổi là nhà toán học người Trung Quốc. Năm 16 tuổi, cô từng đạt 653/750 điểm trong kỳ thi tuyển sinh đại học và được nhận vào Khoa Khoa học Trái đất của Đại học Bắc Kinh, sau đó chuyển sang khoa Toán.
Wang lấy bằng thạc sĩ tại Đại học Paris Sud và Ecole Polytechnique (Pháp), bằng tiến sĩ tại Viện Công nghệ Massachusetts - MIT (Mỹ), trước khi về giảng dạy tại Đại học New York. Hiện, cô là giáo sư bậc hai (associate professor) tại Viện Courant của trường này, đồng thời là giáo sư chính thức tại Viện nghiên cứu khoa học cao cấp Pháp (IHES).
Giải thưởng Breakthrough ra đời năm 2012 nhằm tôn vinh các nhà khoa học, truyền cảm hứng cho các nhà khoa học trẻ và thúc đẩy khoa học vì lợi ích toàn cầu. Còn giải Clay được bắt đầu vào năm 1999, một năm sau khi Viện Toán học Clay được doanh nhân người Mỹ Landon T. Clay và vợ thành lập, với niềm tin rằng toán học giữ vai trò cốt lõi trong sự phát triển của nhân loại, cả về tri thức, văn hóa và đời sống.
Việc cùng lúc nhận "cú đúp" giải thưởng lớn khiến nhiều người tin rằng Hong Wang đang tiến gần đến giải Fields - được coi như "Nobel Toán học" vào tháng 7 tới tại Mỹ.
