Muốn hạn chế nguy cơ tăng đường huyết sau bữa cơm, người làm việc văn phòng có thể áp dụng những cách sau:
Không phải tất cả các loại gạo đều tác động giống nhau lên đường huyết. Gạo trắng thông thường có chỉ số đường huyết (GI) cao nên sau khi ăn, lượng đường glucose trong máu sẽ tăng nhanh. Ngược lại, một số loại gạo như gạo lứt có chỉ số GI thấp hơn nhờ giữ lại lớp cám giàu chất xơ, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Chất xơ giúp làm chậm quá trình tiêu hóa và hấp thu tinh bột, từ đó glucose được giải phóng từ từ vào máu. Ngoài ra, cấu trúc tinh bột trong gạo cũng quan trọng. Với người làm văn phòng, chuyển sang gạo lứt là thay đổi đơn giản giúp ổn định đường huyết tốt hơn.
Một sai lầm phổ biến là ăn cơm với ít món ăn kèm hoặc bữa ăn chủ yếu là tinh bột. Điều này khiến đường glucose được hấp thu nhanh hơn và dễ gây tăng đường huyết sau ăn.
Khi kết hợp cơm với protein, chẳng hạn như thịt, cá, trứng, đậu và chất béo lành mạnh, quá trình tiêu hóa sẽ diễn ra chậm lại. Protein giúp kích thích tiết hoóc môn insulin ổn định hơn, còn chất béo làm chậm tốc độ quá trình tiêu hóa ở dạ dày. Nếu ăn kèm rau xanh, lượng chất xơ cũng sẽ giúp giảm tốc độ hấp thu glucose. Vì vậy, thay vì ăn một phần nhiều cơm trắng, mọi người nên ăn cơm vừa phải cùng với rau, thịt hoặc đậu.
Đây là yếu tố quan trọng nhất. Dù chọn loại gạo tốt đến đâu nhưng nếu ăn quá nhiều thì đường huyết vẫn tăng cao. Cơm nấu từ gạo là nguồn tinh bột chính nên lượng ăn trực tiếp quyết định lượng glucose đưa vào máu.
Với người làm việc văn phòng vốn ít vận động, nhu cầu năng lượng thường thấp hơn. Nếu vẫn ăn khẩu phần cơm lớn như người lao động thể lực, lượng glucose dư thừa sẽ không được sử dụng hết và tích tụ trong máu.
Một cách đơn giản là giảm lượng cơm xuống còn khoảng một nửa hoặc 2/3 so với trước, đồng thời tăng rau và protein để tạo cảm giác no. Cách này giúp giảm lượng đường hấp thu mà vẫn đảm bảo đủ năng lượng.
Sau khi ăn cơm, nhiều người có thói quen ngồi ngay vào bàn làm việc hoặc lướt điện thoại. Tuy nhiên, điều này khiến lượng đường glucose trong máu khó được sử dụng, dẫn đến tăng đường huyết.
Khi vận động nhẹ, cơ bắp có thể hấp thu glucose trực tiếp mà không phụ thuộc hoàn toàn vào insulin. Vì vậy, chỉ cần đi bộ nhẹ 5 – 10 phút sau ăn cũng có thể giúp giảm đáng kể mức đường huyết.
Với dân văn phòng, một số cách đơn giản là đi lại trong phòng, đứng làm việc trong vài phút hoặc vận động nhẹ sau bữa ăn. Đây là thói quen nhỏ nhưng có tác động lớn đến hoạt động chuyển hóa của cơ thể, theo Healthline.
Khai thác bệnh sử, trước đó anh có dùng nhiều rượu bia trong buổi gặp gỡ bạn bè. Sau cuộc nhậu, anh đột ngột xuất hiện cơn đau thắt vùng ngực sau xương ức, đau tăng dần, lan ra sau lưng, lên cằm và xuống cánh tay trái, kèm vã mồ hôi, khó thở và cảm giác mệt lả. Dù nghỉ ngơi, tình trạng vẫn không cải thiện nên được người thân đưa đi cấp cứu.
Tại Bệnh viện đa khoa Xuyên Á TP.HCM, kết quả điện tâm đồ và chụp mạch vành xác định người bệnh bị nhồi máu cơ tim cấp ST chênh lên thành trước rộng - một trong những thể nhồi máu cơ tim nguy hiểm có nguy cơ tử vong cao nếu chậm trễ điều trị.
Các bác sĩ ghi nhận động mạch liên thất trước (LAD) - mạch máu giữ vai trò nuôi phần lớn cơ tim bị hẹp đến 90% do huyết khối gây tắc nghẽn.
Ngay lập tức, ê kíp can thiệp tim mạch tiến hành nong mạch và đặt stent phủ thuốc qua đường động mạch quay ở cổ tay phải. Sau can thiệp, dòng máu mạch vành được tái lập hoàn toàn, tình trạng người bệnh cải thiện nhanh chóng.
Ngày 14.5, bác sĩ chuyên khoa 1 Hồ Văn Mót, Trưởng khoa Nội Tim mạch - Can thiệp tim mạch, Bệnh viện đa khoa Xuyên Á Tây Ninh, cho biết nhồi máu cơ tim hiện nay đang có xu hướng trẻ hóa rõ rệt.
“Nhiều người dưới 40 tuổi vẫn có thể mắc nhồi máu cơ tim nếu có các yếu tố nguy cơ như hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia, stress kéo dài, rối loạn mỡ máu, tăng huyết áp, tiểu đường hoặc lối sống ít vận động”, bác sĩ Mót chia sẻ.
Các chuyên gia tim mạch cũng cảnh báo, việc sử dụng nhiều rượu bia có thể gây tăng huyết áp đột ngột, rối loạn nhịp tim, co thắt mạch vành, thúc đẩy hình thành huyết khối và làm mất ổn định các mảng xơ vữa trong lòng mạch máu. Đây là những yếu tố nguy hiểm có thể kích hoạt cơn nhồi máu cơ tim cấp, đặc biệt ở người đã có bệnh lý tim mạch tiềm ẩn nhưng chưa được phát hiện. Ngoài ra, sau các cuộc nhậu kéo dài, cơ thể thường rơi vào trạng thái mất nước, tăng nhịp tim và tăng gánh cho tim, làm nguy cơ biến cố tim mạch tăng cao hơn bình thường.
Dấu hiệu điển hình của nhồi máu cơ tim là cơn đau thắt hoặc đè nặng sau xương ức, đau lan lên cổ, hàm, vai hoặc cánh tay trái, kèm khó thở, vã mồ hôi, buồn nôn hoặc choáng váng.
"Mỗi phút chậm trễ, một phần cơ tim có thể bị hoại tử không hồi phục. Khi xuất hiện cơn đau ngực kéo dài trên 15 - 20 phút và không giảm khi nghỉ ngơi, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế có khả năng can thiệp tim mạch để được cấp cứu kịp thời", bác sĩ Mót chia sẻ.
Bác sĩ cũng khuyến nghị người dân nên hạn chế rượu bia, bỏ thuốc lá, kiểm soát huyết áp, đường huyết, mỡ máu, duy trì vận động và khám sức khỏe định kỳ để giảm nguy cơ mắc các bệnh lý tim mạch nguy hiểm.
Theo đó, Cục Quản lý dược yêu cầu các đơn vị trên toàn quốc thu hồi toàn bộ lô thuốc Natri clorid 0,9% (số giấy đăng ký lưu hành 893100060724), số lô 10370725, ngày sản xuất 14-7-2025, hạn dùng 14-1-2028, do Công ty Pharmedic sản xuất.
Nguyên nhân thu hồi là theo báo cáo của cơ sở kiểm nghiệm, lô thuốc dung dịch nhỏ mắt Natri clorid 0,9% nêu trên không đạt tiêu chuẩn chất lượng về chỉ tiêu độ trong, vi phạm mức độ 3.
Thuốc nhỏ mắt - nhỏ mũi Natri Clorid 0,9% của Công ty Pharmedic được giới thiệu có thành phần chính natri clorid, dùng để rửa mắt, rửa mũi, phụ trị nghẹt mũi, sổ mũi, viêm mũi do dị ứng; sản phẩm dùng được cho trẻ sơ sinh. Đây cũng là sản phẩm được bán tại nhiều nhà thuốc, bệnh viện và được nhiều người sử dụng.
Cục Quản lý dược yêu cầu Công ty Pharmedic phải ngừng việc kinh doanh và tiến hành biệt trữ lô thuốc bị thu hồi nêu trên. Đồng thời báo cáo tình hình phân phối thuốc tới cơ sở bán buôn, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.
Chủ trì, phối hợp với tổ chức, cá nhân có liên quan gửi thông báo thu hồi lô thuốc bị thu hồi nêu trên tới tất cả cơ sở bán buôn, bán lẻ, cơ sở tổ chức chuỗi nhà thuốc, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đã nhận lô thuốc nêu trên.
Tổ chức thu hồi và tiếp nhận toàn bộ lô thuốc bị thu hồi nêu trên, hoàn thành trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày 11-5.
Xử lý lô thuốc bị thu hồi; chi trả chi phí cho việc thu hồi, xử lý thuốc bị thu hồi; bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật.
Cục cũng giao cơ sở bán buôn, bán lẻ, cơ sở tổ chức chuỗi nhà thuốc ngừng kinh doanh, cung cấp, cấp phát lô thuốc bị thu hồi nêu trên, thông báo và tổ chức thu hồi, tiếp nhận toàn bộ lô thuốc bị thu hồi nêu trên, trả thuốc cho cơ sở đã cung cấp thuốc.
Cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và người sử dụng thuốc ngừng việc kê đơn, bán, cấp phát và sử dụng lô thuốc bị thu hồi nêu trên, trả thuốc cho cơ sở cung cấp thuốc.
Cục Quản lý dược yêu cầu các sở y tế tỉnh, thành phố giám sát chất lượng thuốc lưu hành, đặc biệt tập trung lấy mẫu kiểm nghiệm đối với sản phẩm bị thu hồi.
"Thói quen của nhiều người Việt là cứ ho, cảm thì tự mua kháng sinh uống, dùng lại toa thuốc cũ hoặc ngưng thuốc giữa chừng khi vừa thấy đỡ", PGS.TS.BS Trần Văn Ngọc, Chủ tịch Hội Hô hấp TP HCM, nói tại ký kết hợp tác giữa hội và chuỗi Nhà thuốc Long Châu cùng Sandoz Việt Nam nhằm nâng cao nhận thức và thúc đẩy tuân thủ điều trị kháng sinh ngày 14/4.
Theo các báo cáo quốc tế, Việt Nam nằm trong nhóm quốc gia có tình trạng kháng kháng sinh nghiêm trọng tại châu Á và trên thế giới, gây gánh nặng lớn cho hệ thống y tế và đe dọa trực tiếp tính mạng người bệnh. Dữ liệu từ Tổ chức Y tế Thế giới giai đoạn 2020-2023 cho thấy gần 300.000 người Việt Nam tử vong do các nguyên nhân liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp đến kháng kháng sinh.
Lý giải thực trạng này, phó giáo sư Ngọc cho rằng một nguyên nhân đáng chú ý là việc người dân dễ dàng tiếp cận và mua kháng sinh. Nhiều người tự ý dùng thuốc cho các bệnh do virus như sốt siêu vi, cảm cúm - vốn không cần kháng sinh - hoặc trong trường hợp nhiễm khuẩn lại dùng sai thuốc, hay dùng đúng thuốc nhưng không đủ liệu trình.
Không ít bệnh nhân chỉ uống một vài ngày, khi các thuốc phối hợp như hạ sốt, giảm đau giúp giảm triệu chứng thì lầm tưởng đã khỏi và tự ý ngưng thuốc. Việc này khiến vi khuẩn chưa bị tiêu diệt hoàn toàn, dễ gây tái phát bệnh, đồng thời làm tăng nguy cơ kháng thuốc, khiến những lần điều trị sau khó khăn và tốn kém hơn.
Bên cạnh đó, thói quen sử dụng lại toa thuốc cũ cũng góp phần làm tình trạng này trầm trọng. Khi dùng kháng sinh không đúng cách, các vi khuẩn nhạy cảm bị tiêu diệt trước, trong khi những vi khuẩn "lì thuốc" sống sót và tiếp tục phát triển trong đường hô hấp. Theo thời gian, chúng có thể gây bệnh nặng hơn như viêm phổi, buộc bệnh nhân phải nhập viện và sử dụng các loại kháng sinh mạnh hơn.
Để giải quyết bài toán lạm dụng kháng sinh, ông Ngọc đánh giá hệ thống nhà thuốc và dược sĩ đóng vai trò then chốt. Trong bối cảnh người dân dễ dàng mua thuốc ngoài cộng đồng, nhà thuốc không chỉ là nơi cung ứng mà còn là "điểm chốt" giúp định hướng sử dụng thuốc đúng cách.
Bà Nguyễn Đỗ Quyên, Phó tổng giám đốc FPT Retail kiêm Giám đốc điều hành Hệ thống nhà thuốc và Trung tâm tiêm chủng Long Châu, cho biết thực tế tại nhà thuốc cho thấy kháng sinh là nhóm thuốc được sử dụng rất phổ biến nhưng cũng dễ bị dùng sai. Nhiều người bệnh ngưng thuốc khi thấy đỡ hoặc điều trị theo kinh nghiệm cá nhân, vô tình làm giảm hiệu lực lâu dài của kháng sinh. Do đó, hệ thống này đang chú trọng để dược sĩ tư vấn rõ ràng, giúp người bệnh hiểu vì sao phải tuân thủ đủ liệu trình và đồng hành trong quá trình điều trị.
Theo phó giáo sư Ngọc, kháng sinh cần được xem là tài sản quý của y học, không phải hàng hóa thông thường, vì vậy chỉ nên sử dụng khi có chỉ định của bác sĩ và tuân thủ đầy đủ liệu trình. Nếu dùng đúng cách, kháng sinh có thể bảo vệ sức khỏe lâu dài. Ngược lại, việc lạm dụng và sử dụng tùy tiện sẽ khiến thuốc dần mất tác dụng, đẩy người bệnh vào nguy cơ không còn lựa chọn điều trị hiệu quả trong tương lai.
