Cuộc thi dịch văn học Việt-Trung, Trung-Việt thuộc khuôn khổ chương trình giao lưu văn chương Việt-Trung, Trung-Việt lần thứ 2 do Tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại TP.HCM, Công ty CP Văn hóa Chi (Chibooks) phối hợp Trường ĐH Hoa Sen, Trung tâm Nghiên cứu Việt Nam (ĐH Ngoại ngữ Bắc Kinh), Hội Nhà văn Trung Quốc, Hội Nhà văn TP.HCM, Câu lạc bộ Đọc sách văn học Trung Quốc tại Việt Nam tổ chức.
Sau mùa 1 thu hút hơn 2.000 thí sinh đến từ Việt Nam và Trung Quốc, ban tổ chức cho biết mùa 2 sẽ chỉ dành cho sinh viên chuyên ngành ngôn ngữ Việt và Trung ở hai nước. Độ khó của mùa 2 cũng tăng lên, yêu cầu thí sinh phải qua 2 vòng thi dịch thơ, dịch văn xuôi. Thời gian nhận bài, chấm giải bắt đầu từ nay và dự kiến kéo dài đến ngày 30.8.
Ban tổ chức cho biết thêm với hạng mục dịch Việt – Trung, cuộc thi đã lựa chọn những tác phẩm của các nhà thơ như Tương tư (Nguyễn Bính), Con cò (Chế Lan Viên), Tiếng sáo Thiên Thai (Thế Lữ), Mùa xuân chín (Hàn Mạc Tử), Từ ấy (Tố Hữu), Bài thơ tình ở Hàng Châu (Tế Hanh), Vội vàng (Xuân Diệu), Bếp lửa (Bằng Việt)… cho vòng 1. Ở vòng 2, cuộc thi sẽ chọn trích đoạn của các nhà văn Lê Minh Khuê, Nguyễn Nhật Ánh, Nguyễn Huy Thiệp…
Đây là hạng mục dành cho sinh viên Trung Quốc.
Trong khi đó, với hạng mục dịch Trung – Việt dành cho sinh viên Việt Nam, ban tổ chức sẽ giới thiệu tác phẩm của các nhà thơ Dương Thanh Từ, Điền Tương, Dương Khắc, Khâu Hoa Đông, Jidi Majia… cùng nhà văn Lưu Chấn Vân, Đông Tây, Lý Ước Nhiệt, Phàm Nhất Bình…
Theo ban tổ chức, đội ngũ giám khảo bao gồm tiến sĩ Nguyễn Phước Lộc, Phó trưởng khoa Tiếng Trung ở Trường ĐH Sư phạm TP.HCM; tiến sĩ Hồ Minh Quang, Ủy viên thường vụ Ban chấp hành Hội Hữu nghị Việt Nam – Trung Quốc ở TP.HCM; tiến sĩ Trần Thị Cẩm Tú, Viện trưởng Viện Đào tạo và hợp tác quốc tế, kiêm Giám đốc chương trình ngôn ngữ Trung Quốc tại Trường ĐH Hoa Sen.
Đồng thời còn có tiến sĩ Phạm Thị Duyên Hồng, Trưởng bộ môn thực hành tiếng Trung ở Trường ĐH Ngoại ngữ-Tin học TP.HCM; thạc sĩ Nguyễn Lệ Chi, Phó chủ tịch Hội đồng văn học dịch (Hội nhà văn TP.HCM), kiêm Giám đốc Chibooks; nhà thơ Tăng Quảng Kiện, Ủy viên Ban chấp hành Hiệp hội nhà thơ Hoa văn quốc tế (Hồng Kông).
Tại lễ khởi động cuộc thi sáng nay, tiến sĩ Hồ Minh Quang cũng có bài chia sẻ về tình hình dịch thuật Việt – Trung hiện tại cũng như lưu ý những thách thức sinh viên cần để tâm nhằm có được bản dịch tốt nhất. Theo thầy, dịch thuật không chỉ dừng ở việc chuyển ngữ mà còn phải chuyển tải được cả “thế giới” trong tác phẩm tới độc giả – từ không gian, văn hóa, con người sinh sống trong đó đến cảm xúc mà tác giả gửi gắm.
Đây là đặc điểm khiến trí tuệ nhân tạo (AI) chưa thể thay thế vai trò đặc thù của người biên dịch, tiến sĩ Quang nhấn mạnh.
Cũng theo thầy Quang, việc dịch thuật từ Việt sang Trung đang gặp phải một số thách thức đặc thù, từ thể thơ (lục bát không có trong tiếng Trung), văn hóa (làng quê, phong tục Việt), ngôn ngữ (từ láy như lấp lánh, bâng khuâng và sắc thái biểu cảm) đến giọng văn (rất “Việt”, khó chuyển ngữ). Điều này góp phần khiến Việt – Trung tuy gần gũi về mặt địa lý, song những tác phẩm nước ta khi dịch sang tiếng Trung lại chưa tạo được quá nhiều tiếng vang.
Đó cũng là lý do ban tổ chức hy vọng thông qua cuộc thi có thể quảng bá các tác phẩm văn học Việt Nam – Trung Quốc đến đông đảo bạn đọc hai nước đồng thời nuôi dưỡng tình yêu văn chương và góp phần nâng cao kỹ năng biên dịch văn học.
Năm nay, Bộ GD-ĐT quy định thí sinh phải đạt 15 điểm điểm 3 môn tổ hợp trong kỳ thi tốt nghiệp THPT mới đủ điều kiện tham gia xét tuyển ĐH. Đây được coi là điểm sàn chung cho tất cả các phương thức.
Theo thống kê từ phổ điểm và bách phân vị 5 tổ hợp A00, A01, B00, C00, D01 của Bộ GD-ĐT, có khoảng 20-30% trong tổng số hơn 1,2 triệu thí sinh không có tổ hợp nào đạt 15 điểm trở lên.
Tuy nhiên, trong số các thí sinh có tổng điểm 3 môn dưới 15, có không ít thí sinh sở hữu chứng chỉ IELTS hoặc các chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế khác mà nếu quy đổi theo quy định của các trường ĐH, thì mức điểm 3 môn trở nên cao hơn 15 điểm.
N.T.T, cựu học sinh Trường THPT Thoại Ngọc Hầu (TP.HCM), cho biết năm nay thí sinh này thi các môn toán 4,5 điểm; ngữ văn 5,5 điểm; tiếng Anh 4,75 điểm và lý 4,5 điểm, muốn sử dụng tổ hợp D01 để đăng ký ngành quản trị kinh doanh Trường ĐH Văn Lang và Trường ĐH Công thương TP.HCM, nhưng tổng điểm chỉ đạt 14,75 , không đủ điều kiện xét tuyển.
Tuy nhiên thí sinh này có chứng chỉ IELTS 5.0. "Tại Trường ĐH Công thương TP.HCM và Trường ĐH Văn Lang IELTS 5.0 được quy đổi thành 7 điểm. Em có thể sử dụng điểm quy đổi này để tính tổng điểm tổ hợp D01 thành 17 điểm hay không?, N.T.T thắc mắc.
Giải đáp về vấn đề này, tiến sĩ Võ Văn Tuấn, Phó hiệu trưởng Trường ĐH Văn Lang, cho biết: "Thí sinh cần lưu ý là không được dùng điểm quy đổi từ chứng chỉ ngoại ngữ để tính điểm sàn".
Cụ thể, tiến sĩ Tuấn dẫn quy định tại Quy chế tuyển sinh ĐH, nêu rõ: "Nguồn xét tuyển vào chương trình đào tạo trình độ ĐH là thí sinh có tổng điểm 3 môn thi kỳ thi tốt nghiệp THPT (kỳ thi trung học nghề đối với đối tượng trung học nghề) các năm theo tổ hợp xét tuyển (hoặc sử dụng điểm thi môn toán, ngữ văn và một môn thi khác) đạt tối thiểu 15 điểm theo thang điểm 30, áp dụng đối với thí sinh thi tốt nghiệp từ năm 2026".
Như vậy, quy định 15 điểm là điểm của 3 môn thi tốt nghiệp THPT, không cộng bất kỳ ưu tiên đối tượng, ưu tiên khu vực hoặc điểm thưởng, điểm cộng, điểm quy đổi.
Tiến sĩ Nguyễn Văn Khả, Phó giám đốc Trung tâm Tuyển sinh Trường ĐH Công thương TP.HCM, cũng khẳng định: "Quy định 15 điểm này là điểm mà thí sinh có được từ kỳ thi tốt nghiệp THPT. Chỉ khi nào thí sinh có 3 môn trong tổ hợp xét tuyển hoặc toán, ngữ văn và một môn thi khác đạt 15 điểm trở lên, lúc đó nếu tổ hợp môn mà thí sinh xét tuyển có môn tiếng Anh thì thí sinh mới được dùng điểm quy đổi từ chứng chỉ ngoại ngữ".
Tiến sĩ Tuấn lưu ý thêm, Bộ GD-ĐT còn quy định điểm sàn riêng của khối ngành sức khỏe có cấp giấy phép hành nghề, sư phạm và pháp luật và cách tính điểm sàn lại khác nên nếu không chú ý sẽ dễ bị nhầm lẫn.
"Theo đó, điểm sàn 15 là quy định chung về nguồn tuyển, dành cho tất cả các phương thức xét tuyển, chịu ràng buộc về tổ hợp môn và không được cộng bất kỳ điểm ưu tiên đối tượng, ưu tiên khu vực hoặc điểm thưởng, điểm cộng nào. Thí sinh đạt sàn này mới được xét tuyển ĐH. Sau đó, thí sinh muốn xét khối ngành sức khỏe có cấp giấy phép hành nghề, sư phạm và pháp luật lại tiếp tục phải đạt điểm sàn riêng của mỗi khối ngành. Ở điểm sàn này, thí sinh vẫn không được sử dụng điểm cộng hay điểm quy đổi từ chứng chỉ ngoại ngữ. Tuy nhiên, lại được cộng điểm ưu tiên khu vực, ưu tiên đối tượng và được tính điểm theo bất kỳ tổ hợp môn nào”, tiến sĩ Tuấn cho hay.
Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội có mức thu thấp nhất, dự kiến 17,9-19,1 triệu đồng. So với năm ngoái, mức này tăng 3,8-5 triệu đồng. Riêng sinh viên khối Sư phạm được nhà nước hỗ trợ tiền học và sinh hoạt phí (3,6 triệu đồng/tháng).
Hai trường khác cũng có ngành thu dưới 20 triệu là Khoa học Tự nhiên, Khoa học Xã hội và Nhân văn, nhưng tăng 2,2 triệu đồng.
Trừ trường Quốc tế chưa công bố học phí, các trường còn lại chủ yếu thu trên 30 triệu đồng mỗi năm. Cao nhất là học phí trường Quản trị và Kinh doanh, với 44-78 triệu đồng. Riêng chương trình cử nhân Kinh doanh (chuyên ngành kép Marketing và Phân tích kinh doanh) liên kết với Đại học Victoria, Australia, mức thu là 130 triệu đồng.
Thấp hơn một chút là chương trình liên kết Quản trị kinh doanh của Đại học Kinh tế với Đại học Troy, Mỹ, tổng hơn 492 triệu đồng cho 3,5 năm. Tuy nhiên, tân sinh viên được cấp học bổng, chỉ còn 389 triệu đồng (trung bình hơn 111 triệu đồng/năm).
Học phí dự kiến của 12 trường thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội, áp dụng với sinh viên khóa tuyển sinh 2026 như sau:
Năm nay, các trường thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội được dùng tối đa 5 trong các phương thức (không bao gồm xét tuyển thẳng): xét điểm thi tốt nghiệp THPT; dựa vào kết quả thi đánh giá năng lực HSA; xét các chứng chỉ quốc tế như SAT, A-Level, ACT; các phương thức kết hợp hoặc đặc thù như thi năng khiếu, phỏng vấn kết hợp điểm học bạ hoặc điểm thi tốt nghiệp.
Cuộc thi Đường đến thành công do Phân hiệu Trường đại học Giao thông vận tải tại TP.HCM tổ chức từ năm 2023, dành cho học sinh THPT.
Vòng bán kết và chung kết cuộc thi học thuật “Đường đến thành công” cấp liên tỉnh năm 2026 còn mang đến những màn đấu trí gay cấn khi các đội liên tục ấn chuông giành quyền trả lời, thể hiện sự am hiểu ở cả lĩnh vực khoa học tự nhiên lẫn khoa học xã hội.
Đáng chú ý, tại chặng 2 của vòng bán kết, các thí sinh bước vào thử thách giải mã các mảnh ghép thông qua những từ khóa gợi mở thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau. Với các dữ kiện như Isaac Newton, Michael Faraday, Charles Darwin hay “quân chủ lập hiến”, các đội phải nhanh chóng liên kết thông tin để tìm ra đáp án chính xác là “nước Anh”.
Tại vòng chung kết, 4 đội thi xuất sắc nhất tiếp tục tranh tài qua nhiều phần thi với hệ thống câu hỏi trải rộng trên nhiều lĩnh vực như văn học, lịch sử, địa lý, văn hóa, nghệ thuật, thể thao, du lịch, khoa học - kỹ thuật trong nước và quốc tế.
Bên cạnh đó, các đội còn đối mặt với những câu hỏi đòi hỏi phản xạ nhanh, tư duy logic, bài toán mẹo, kiến thức thời sự và các nội dung mang tính ứng dụng cao trong đời sống. Nhiều câu hỏi cũng gắn với văn hóa, lịch sử, địa lý, du lịch cùng những dấu ấn phát triển đặc trưng của các địa phương.
Năm nay, vòng chung kết cấp liên tỉnh quy tụ các đội đoạt giải nhất tại địa phương đến từ tỉnh Vĩnh Long, TP.HCM, Tây Ninh, Khánh Hòa, Đắk Lắk và Gia Lai. Theo thống kê từ ban tổ chức, từ tháng 12-2025 đến nay, các vòng thi cấp địa phương đã thu hút 124 đội thi đến từ 106 trường THPT.
Giành giải á quân tại hội thi, bạn Trí Ngọc, học sinh Trường THPT chuyên Lê Văn Chánh (Đắk Lắk), cho biết em cảm thấy rất vui và tự hào khi cùng đồng đội đi đến vòng cuối cùng và đạt thành tích cao tại sân chơi học thuật liên tỉnh năm nay. Theo Ngọc, không khí sôi động, náo nhiệt tại hội trường đã tiếp thêm động lực để cả đội nỗ lực hết mình qua từng phần thi.
Kết quả chung cuộc, quán quân thuộc về Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn (Khánh Hòa), trong khi Trường THPT chuyên Lê Văn Chánh (Đắk Lắk) giành ngôi á quân.
