Một nghiên cứu của Đại học Y khoa Đài Bắc chỉ ra rằng nồng độ chất làm dẻo tích tụ trong cơ thể người dân Đài Loan đang ở mức báo động, cao gấp từ 2 đến 7 lần so với người dân tại châu Âu và Mỹ, theo Mirror Daily News ngày 28/4. Kết quả này gây bất ngờ cho dư luận nhưng lại là điều không hiếm gặp trong thực tế thăm khám của bác sĩ gia đình Chen Hsin-mei.
Bà quan sát thấy nhiều bệnh nhân không làm việc trong môi trường nhà máy hay tiếp xúc trực tiếp với hóa chất nhưng kết quả xét nghiệm vẫn cho thấy hàm lượng chất làm dẻo ở mức rất cao. Nguyên nhân chính nằm ở thói quen ăn uống hàng ngày, khiến cơ thể vô tình nạp vào một lượng lớn nhựa mà không hay biết.
Bác sĩ Chen cho hay chất làm dẻo dễ dàng xâm nhập vào cơ thể người nhất thông qua con đường tiếp xúc thực phẩm với ba sai lầm phổ biến.
Đầu tiên là thói quen dùng túi nilon để đựng đồ ăn nóng như sữa đậu nành, bún phở hay các món kho, bởi nhiệt độ cao sẽ kích thích các chất độc hại giải phóng nhanh chóng. Sai lầm thứ hai xuất phát từ việc sử dụng các hộp nhựa hoặc bát giấy có lớp màng nhựa bên trong để đựng thực phẩm nóng khi mua đồ mang về hoặc giao hàng tận nơi.
Việc thực phẩm nóng tiếp xúc trong thời gian dài sẽ làm tăng nguy cơ thôi nhiễm chất làm dẻo vào thức ăn. Cuối cùng là thói quen bọc màng bọc thực phẩm trực tiếp lên thức ăn khi quay trong lò vi sóng. Những hành động tưởng chừng tiện lợi này thực chất lại là nguồn phơi nhiễm tích tụ âm thầm theo thời gian.
Nhiều người lầm tưởng rằng chỉ khi ăn thực phẩm quá nhiều dầu mỡ hoặc làm việc trong môi trường công nghiệp thì nồng độ chất độc hại mới vượt ngưỡng nhưng bác sĩ Chen cảnh báo thực tế có hơn 50% lượng chất làm dẻo mà người dân bình thường hấp thụ lại đến từ chính các loại vật liệu đóng gói và hộp đựng thực phẩm hàng ngày.
Để giảm bớt gánh nặng cho cơ thể, ngoài việc hạn chế để nhựa tiếp xúc với nhiệt độ cao, chúng ta có thể hỗ trợ cơ thể tăng cường quá trình trao đổi chất thông qua chế độ dinh dưỡng. Theo bác sĩ, nhóm rau họ cải, đặc biệt là mầm bông cải xanh (broccoli sprouts), chính là yếu tố then chốt giúp hỗ trợ quá trình này. Mầm bông cải xanh chứa hàm lượng cao sulforaphane, hoạt chất được chứng minh có khả năng kích hoạt cơ chế giải độc Nrf2, giúp các enzyme hoạt động hiệu quả hơn trong việc chuyển hóa các chất gây rối loạn nội tiết và tác nhân ô nhiễm. Hiểu đơn giản, loại thực phẩm này giúp “hệ thống làm sạch” tự nhiên của cơ thể vận hành mạnh mẽ hơn.
Bà lưu ý không nhất thiết phải ăn một lượng lớn mới đạt được hiệu quả, bởi chỉ một phần nhỏ mầm bông cải xanh đã chứa hàm lượng hoạt chất cao hơn hẳn so với súp lơ trưởng thành thông thường. Bác sĩ cho hay dù chất làm dẻo gần như là yếu tố khó tránh khỏi trong cuộc sống hiện đại, điều quan trọng không phải là hoảng sợ mà là cần chủ động giảm thiểu sự tích tụ hàng ngày và hỗ trợ cơ thể đào thải chúng thông qua ăn uống để duy trì sức khỏe bền vững.
Tiến sĩ Manjunath Haridas, bác sĩ tư vấn phẫu thuật đại trực tràng và tiêu hóa tại Bệnh viện Manipal Whitefield (Ấn Độ), cảnh báo các vấn đề sức khỏe có thể bắt đầu xuất hiện nếu bạn ngồi trong nhà vệ sinh quá 15 phút mỗi ngày, theo tờ Hindustan Times.
Bác sĩ Haridas cảnh báo về những rủi ro có thể gặp phải: Ngồi lướt điện thoại lâu trong nhà vệ sinh có thể làm tăng đáng kể nguy cơ mắc bệnh trĩ, cũng như các rối loạn tiêu hóa khác nếu thực hiện thường xuyên.
Bác sĩ Haridas giải thích: Dành hơn 10 - 15 phút trên bồn cầu mỗi ngày sẽ gây thêm áp lực lên các tĩnh mạch xung quanh trực tràng và hậu môn. Theo thời gian, áp lực này khiến các tĩnh mạch bị sưng lên, dẫn đến bệnh trĩ gây đau đớn kèm theo ngứa và chảy máu khi đi đại tiện. Đặc biệt, thiết kế của bồn cầu có thể làm trầm trọng thêm vấn đề, vì tư thế ngồi có thể làm tăng áp lực lên vùng trực tràng so với tư thế ngồi xổm tự nhiên.
Không chỉ lướt điện thoại, người bị táo bón cũng thường ngồi lâu hơn trên bồn cầu, tuy nhiên, bác sĩ cảnh báo thói quen này thực sự có thể làm trầm trọng thêm vấn đề: Gắng sức quá mức ảnh hưởng đến các cơ sàn chậu và hoạt động của ruột. Thậm chí còn dẫn đến nứt hậu môn và sa trực tràng.
Để ngăn ngừa những vấn đề nêu trên, bác sĩ Haridas khuyên:
Bác sĩ Haridas lưu ý dấu hiệu cảnh báo có thể cho thấy một vấn đề sức khỏe tiềm ẩn: Nếu bạn đi vệ sinh hơn 10 phút, cảm thấy đau hoặc thấy máu thì đó là lúc bạn nên đi bác sĩ khám, theo Hindustan Times.
Bà Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm y tế, công bố lộ trình này tại Hội nghị Đánh giá công nghệ y tế Việt Nam hôm 6/5 ở Hà Nội. Cơ quan quản lý sẽ thẩm định chuyên môn danh mục dược phẩm trong tháng 5, sau đó rà soát pháp lý trước khi ban hành chính thức.
Danh mục bổ sung tập trung mạnh nhất vào nhóm thuốc trị khối u ác tính (chiếm gần 36%), chủ yếu gồm các phát minh y học thế hệ mới như liệu pháp điều trị đích, kháng thể đơn dòng và thuốc miễn dịch. Căn cứ vào hoạt chất, chỉ định cùng điều kiện sử dụng, hội đồng chuyên gia cũng đưa vào danh sách nhiều loại thuốc chữa bệnh tim mạch, hô hấp, nhiễm khuẩn và chuyển hóa, bà Trang cho hay.
Theo số liệu từ Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC), mỗi năm Việt Nam có khoảng 165.000 ca mắc ung thư mới, nhưng chỉ có 10% trong số đó được tiếp cận các liệu pháp điều trị tiên tiến như đích và miễn dịch. Chi phí cho các phương pháp này có thể lên đến 120-150 triệu đồng mỗi tháng, tương đương 500-600 triệu đồng đến vài tỷ đồng mỗi năm cho một bệnh nhân hoàn thành liệu trình.
Tình trạng tương tự cũng xảy ra với người mắc các bệnh hiếm, khi chi phí điều trị có thể cao gấp 5-10 lần so với bệnh thông thường. Việc quỹ bảo hiểm chia sẻ tiền thuốc (dự kiến đồng chi trả mức 30-50%) được các chuyên gia đánh giá sẽ tạo thêm cơ hội sống cho hàng nghìn người mắc bệnh hiểm nghèo.
Ngoài ra, Bộ Y tế cũng đang sửa đổi Thông tư 31 nhằm tháo gỡ khó khăn cho Chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí một phần cho bệnh nhân. Chương trình này được thực hiện trên cơ sở Luật Dược 2016, cho phép doanh nghiệp dược cung cấp thuốc miễn phí một phần cho các cơ sở khám chữa bệnh. Từ năm 2019 đến nay, mạng lưới đã tài trợ hơn 1.600 tỷ đồng tiền thuốc cho trên 6.000 bệnh nhân mắc bệnh hiếm và mạn tính nặng tại 63 cơ sở y tế.
Đại diện Bộ Y tế cho hay đây là nguồn lực đáng kể trong bối cảnh nhiều loại thuốc mới, chi phí cao chưa kịp đưa vào danh mục bảo hiểm y tế hoặc còn hạn chế thanh toán. Việc tiếp cận các thuốc này giúp kéo dài thời gian sống, cải thiện chất lượng sống và giảm gánh nặng tài chính cho người bệnh.
Song song với các chính sách trên, cơ quan chức năng cũng rà soát danh mục 62 bệnh hiểm nghèo cho phép bệnh nhân khám, điều trị trực tiếp tại tuyến chuyên sâu không cần giấy chuyển viện. Những bước đi đồng bộ này giúp người bệnh tiếp cận phác đồ chất lượng cao nhanh chóng hơn, đồng thời giải quyết triệt để bài toán quá tải ở các bệnh viện tuyến cuối.
Theo thống kê của ngành y tế, chi phí dược phẩm luôn chiếm tỷ trọng lớn nhất trong cấu trúc giải ngân quỹ, tiêu tốn gần 46.000 tỷ đồng (hơn 32%) năm 2023 và xấp xỉ 51.000 tỷ đồng (hơn 31%) năm 2024. Hiện có 95,5 triệu người tham gia BHYT với khoảng 186 triệu lượt khám chữa bệnh mỗi năm.
Ngày 11.5, tại phường Quy Nhơn Nam (Gia Lai), Công ty CP Dược - Trang thiết bị y tế Bình Định (Bidiphar) phối hợp cùng Citek khởi động dự án chuyển đổi số quy mô lớn trong ngành dược phẩm với hàng loạt hạng mục trọng điểm như nâng cấp hệ thống quản trị SAP ERP lên SAP S/4HANA Private Cloud.
Hai đơn vị ký kết triển khai các giải pháp đáp ứng tiêu chuẩn sản xuất thuốc của Liên minh châu Âu (EU), áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế, ứng dụng QR Code và xây dựng nền tảng dữ liệu phục vụ phân tích, điều hành.
Theo Bidiphar, dự án là bước đi chiến lược nhằm nâng cao năng lực quản trị, chuẩn hóa hoạt động theo các tiêu chuẩn quốc tế trong ngành dược phẩm. Thay vì cải tiến riêng lẻ từng hệ thống, doanh nghiệp lựa chọn triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để tăng hiệu quả vận hành, minh bạch dữ liệu và đáp ứng yêu cầu tuân thủ quốc tế.
Bidiphar là một trong những doanh nghiệp dược tại Việt Nam tiên phong triển khai SAP ERP từ năm 2014. Sau hơn 10 năm vận hành, doanh nghiệp tiếp tục đầu tư nâng cấp lên SAP S/4HANA Private Cloud - giải pháp quản trị thế hệ mới của Tập đoàn SAP (Đức).
Phát biểu tại lễ ký kết, bà Phạm Thị Thanh Hương, Tổng giám đốc Bidiphar, cho biết doanh nghiệp lựa chọn chuyển đổi số để chuẩn hóa quy trình, tối ưu vận hành và sẵn sàng đáp ứng những yêu cầu khắt khe của thị trường toàn cầu.
"Đây chính là lời khẳng định mạnh mẽ của Bidiphar trong việc ứng dụng công nghệ để chuẩn hóa quy trình", bà Hương nói.
