Tối 30-4, PGS.TS Phạm Văn Quang, Trưởng khoa hồi sức tích cực chống độc Bệnh viện Nhi đồng 1, cho hay các bác sĩ Bệnh viện Nhi đồng 1 vừa chạy đua cứu sống một bé gái 10 tuổi bị viêm cơ tim tối cấp.
Cháu bé đã được xuất viện vào ngày 29-4 để kịp chào đón ngày lễ trọng đại của đất nước trong niềm vui hạnh phúc của gia đình và đội ngũ thầy thuốc Bệnh viện Nhi đồng 1.
Bác sĩ Quang cho biết viêm cơ tim tối cấp diễn tiến rất nhanh, có thể tử vong trong vài giờ do rối loạn nhịp tim, trụy tim mạch, ngưng tim. Chỉ các bệnh viện chuyên sâu, thực hiện được kỹ thuật ECMO (kỹ thuật thay thế chức năng tim và phổi) mới có thể cứu sống bệnh nhân. Rất may gia đình bệnh nhi đã đưa bệnh nhi đến Bệnh viện Nhi đồng 1 kịp thời.
Bé gái tên Lê Thị K.L., 10 tuổi, ngụ ở xã Dầu Tiếng, TP.HCM. Trước khi nhập viện một ngày, bé có biểu hiện sốt nhẹ, đau ngực, khó thở và nôn ói. Đến ngày 10-4, bé nhập khoa cấp cứu trong tình trạng môi tím tái, rối loạn nhịp tim nguy hiểm, đe dọa tính mạng.
Các bác sĩ nhanh chóng chẩn đoán bé bị viêm cơ tim tối cấp kèm rối loạn nhịp thất. Bệnh nhi được hỗ trợ hô hấp, dùng thuốc chống loạn nhịp và đặt máy tạo nhịp tạm thời trước khi chuyển đến khoa hồi sức tích cực.
Tuy nhiên tình trạng không cải thiện, tim co bóp rất yếu, xuất hiện trụy tim mạch và nguy cơ ngưng tim. Báo động đỏ được kích hoạt, ê kíp bác sĩ khẩn trương triển khai kỹ thuật ECMO để duy trì sự sống cho bệnh nhi.
Sau khoảng 20 phút thiết lập ECMO, tình trạng tuần hoàn của bé dần ổn định, da hồng hào trở lại. Trong suốt một tuần sau đó, tim bệnh nhi vẫn hoạt động yếu và rối loạn nhịp liên tục, phải phụ thuộc vào thuốc trợ tim và hệ thống ECMO. Đồng thời các bác sĩ áp dụng hạ thân nhiệt và lọc máu liên tục nhằm bảo vệ não, gan và thận.
Sau gần 11 ngày điều trị tích cực, chức năng tim và các cơ quan dần hồi phục. Đến sáng 21-4, bé được cai ECMO thành công, sau đó tiếp tục cai máy thở, tỉnh táo hoàn toàn và hồi phục tốt, không để lại di chứng.
Vài phút trước khi trút hơi thở cuối cùng, cơ thể người bệnh sẽ trải qua sự chuyển giao từ sự sống sang cái chết với những biểu hiện chung rõ rệt. Theo Neal K. Shah, một nhà nghiên cứu y tế chuyên sâu kiêm giám đốc điều hành của CareYaya chuyên cung cấp dịch vụ chăm sóc người cao tuổi ở Mỹ, cái chết luôn tuân theo những "quy luật" nhất định.
Ông Shah, người thường xuyên chia sẻ các video giải thích về quá trình cận tử, khẳng định các điều dưỡng, y tá chăm sóc giảm nhẹ chính là những người quan sát giàu kinh nghiệm nhất trong việc chứng kiến khoảnh khắc cuối đời, nhờ đó họ có thể nhận biết các dấu hiệu này một cách nhanh chóng.
Nhà nghiên cứu cho hay nếu phải tìm kiếm một dấu hiệu rõ ràng nhất báo hiệu cái chết đã cận kề thì đó là chuỗi biểu hiện thường xuất hiện trước khi người bệnh trút hơi thở cuối cùng chỉ vài phút. Ông giải thích có một hiện tượng mang tính đồng nhất ở hầu hết bệnh nhân, được gọi là "settling" (thả lỏng, buông lỏng).
Những người vốn đang trong trạng thái gồng cứng, căng thẳng bỗng nhiên trở nên thư giãn, như thể họ cuối cùng đã tìm thấy sự thanh thản và bình yên. Thậm chí, hơi thở của họ cũng chuyển dịch sang nhịp điệu chậm rãi, chủ động hơn khi sự bình lặng bao trùm cơ thể như một làn sóng.
Trong một vài trường hợp, các nhân viên y tế ghi nhận những bệnh nhân vốn rơi vào trạng thái hôn mê, không phản ứng bỗng nhiên tỉnh táo, chủ động tương tác và giao tiếp trở lại. Họ cũng có xu hướng quay mặt về phía một "sự hiện diện" vô hình trong phòng, hoặc nhìn thấy những người thân yêu đã khuất từ lâu.
Ông Shah chia sẻ trong những khoảnh khắc cuối cùng đó, biểu cảm trên gương mặt người bệnh thường mang một nét đặc biệt mà các thuật ngữ y học lâm sàng khó để diễn tả thành lời. Hiện tượng người bệnh đột ngột tỉnh táo sau chuỗi ngày hôn mê sâu được gọi là "surge" (sự bùng phát năng lượng cuối cùng của cơ thể hay hồi quang phản chiếu).
Đây cũng là điều mà Julie McFadden, y tá chuyên về chăm sóc giảm nhẹ và hồi sức tích cực tại Los Angeles, từng nhiều lần chứng kiến. Giải thích thêm về hiện tượng mà giới y khoa còn gọi là "sự hồi sức tạm thời" (the rally), McFadden cho hay việc này thường xảy ra khi người bệnh đã rất yếu và cận kề cái chết trong vòng vài ngày.
Khi đó, họ đột nhiên có dấu hiệu "khá lên" như biết đòi ăn, trò chuyện, thậm chí đi lại và quay về với tính cách vui vẻ, hay đùa giỡn như ngày thường. Tuy nhiên, phần lớn bệnh nhân sẽ qua đời chỉ vài ngày sau đó, thậm chí ngay trong đêm.
Thống kê cho thấy hiện tượng trên xảy ra ở khoảng một phần ba số bệnh nhân chăm sóc giảm nhẹ. Chính vì vậy, các y bác sĩ luôn chủ động giải thích trước với gia đình để họ không bị sốc hay sụp đổ tâm lý khi người thân đột ngột ra đi ngay sau một vài ngày tiến triển tốt.
Bên cạnh hiện tượng trên, ông Shah cũng nhấn mạnh thính giác là một trong những giác quan cuối cùng biến mất trong quá trình cận tử. Do đó, khoảnh khắc người thân đang dần lịm đi chính là cơ hội cuối cùng để gia đình có thể gửi gắm những lời cuối cùng đến họ.
Sữa chua vẫn chứa lactose, một loại đường tự nhiên có trong sữa. Khi vào cơ thể, lactose sẽ được phân giải thành đường glucose và galactose. Do đó, sữa chua vẫn có thể ảnh hưởng đến đường huyết, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Tuy nhiên, lượng đường trong sữa chua không đường thường không quá cao. Một hộp sữa chua nguyên chất thông thường chỉ chứa khoảng 5 - 10 gram đường, thấp hơn nhiều so với các món tráng miệng ngọt.
Điều đáng lưu ý là nhiều loại sữa chua chế biến sẵn hiện nay chứa lượng đường bổ sung khá cao. Các sản phẩm có hương vị trái cây, socola hoặc dạng uống thường được thêm đường, siro hoặc chất tạo ngọt để tăng hương vị.
Một hộp sữa chua khoảng 100 - 170 gram hoặc một chai sữa chua uống 180 - 250 ml có thể chứa hơn 20 gram đường. Dùng hết một phần này có thể khiến đường huyết tăng nhanh.
Trên thực tế, người mắc tiểu đường không cần phải kiêng hoàn toàn sữa chua. Điều quan trọng là chọn loại sữa chua không đường và dùng ở mức vừa phải.
Một trong những lợi ích lớn của sữa chua là hàm lượng protein khá cao, đặc biệt ở sữa chua Hy Lạp. Protein giúp làm chậm quá trình hấp thu đường, từ đó hạn chế tình trạng đường huyết tăng quá nhanh sau bữa ăn. Ngoài ra, thực phẩm giàu protein cũng giúp tạo cảm giác no lâu hơn, hỗ trợ kiểm soát cân nặng.
Sữa chua còn chứa probiotic, tức các vi khuẩn có lợi như lactobacillus và bifidobacterium. Những lợi khuẩn này có thể góp phần cải thiện hệ vi sinh đường ruột, giảm viêm và hỗ trợ chuyển hóa glucose tốt hơn.
Để tận dụng lợi ích của sữa chua mà không làm tăng nhanh đường huyết, người bị tiểu đường nên dùng sữa chua không đường.
Lượng sữa chua phù hợp phụ thuộc vào tổng chế độ ăn, mức đường huyết hiện tại và kế hoạch điều trị của từng người. Thông thường, một khẩu phần sữa chua khoảng 100 - 170 gram có thể phù hợp cho bữa phụ hoặc ăn kèm bữa sáng.
Ngoài ra, trong một số trường hợp, người mắc tiểu đường cần cẩn trọng khi sử dụng sữa chua. Chẳng hạn, những nhóm người không dung nạp lactose, người mắc bệnh thận cần kiểm soát lượng protein hoặc khoáng chất, theo Healthline (Mỹ).
The Guardian hôm 30/3 dẫn lời các chuyên gia cảnh báo tình trạng khan hiếm nguồn cung có thể xảy ra rất sớm, đồng thời kéo theo đợt tăng giá mạnh. Ông Mark Samuels, Giám đốc điều hành Medicines UK, tổ chức đại diện cho các nhà sản xuất cung cấp 85% lượng thuốc cho Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), nhấn mạnh "tình hình hiện tại cực kỳ nghiêm trọng". Các đơn vị phân phối y tế và bệnh viện tại Anh thường chỉ duy trì kho dự trữ đủ dùng trong 6 đến 8 tuần. Nếu các bên tiếp tục giao tranh, hệ thống y tế Anh sẽ nhanh chóng cạn kiệt hàng hóa ngay trong tháng tới.
Căng thẳng địa chính trị đã phong tỏa eo biển Hormuz và làm gián đoạn hoạt động của các sân bay lớn tại Dubai, Doha cùng Abu Dhabi. Ông David Weeks, Giám đốc quản lý rủi ro chuỗi cung ứng tại Moody’s, gọi đây là một "cơn bão hoàn hảo". Tuyến đường biển và hàng không nối Ấn Độ - quốc gia sản xuất phần lớn thuốc gốc và dược chất chiết xuất (API) cho toàn cầu - với châu Âu đang tắc nghẽn.
Các hãng vận tải phải chuyển hướng tàu biển vòng qua Mũi Hảo Vọng, kéo dài hành trình thêm 14 ngày và tiêu tốn thêm khoảng một triệu USD tiền nhiên liệu cho mỗi chuyến. Khủng hoảng logistics tác động trực tiếp đến nhóm hàng hóa bắt buộc di chuyển bằng máy bay để đảm bảo tốc độ và nhiệt độ, bao gồm liệu pháp điều trị ung thư, bệnh truyền nhiễm, tế bào, gene công nghệ cao và chế phẩm sinh học.
Ông Frank Van Gelder, Tổng thư ký tổ chức Pharma.Aero, cho biết sản lượng hàng hóa hàng không qua Trung Đông đã lao dốc 80% vào đầu tháng này. Chi phí luân chuyển đường không tăng gấp đôi đang bào mòn biên lợi nhuận vốn đã mỏng của các nhà sản xuất, buộc họ đứng trước nguy cơ thua lỗ nếu tiếp tục cung ứng cho hệ thống NHS.
Ngoài cước phí vận tải, giá dầu thô và khí đốt tăng cũng đẩy giá nguyên liệu hóa dầu như methanol và ethylene lên mức mới. Các nhà máy cần những chất này để sản xuất API và các vật tư y tế thiết yếu như bơm kim tiêm, ống nghiệm hay đồ bảo hộ.
Giáo sư Wouter Dewulf từ trường Quản lý Antwerp dự báo các công ty dược sẽ chủ động chuyển phần chi phí phát sinh này sang người tiêu dùng thông qua việc tăng giá bán tại các phòng khám và nhà thuốc lẻ. "Sau cùng, tất cả chúng ta đều phải trả cao hơn, đúng không?", ông nói.
