Hãng AP ngày 3.5 dẫn lời quan chức quân đội Mỹ giấu tên cho biết 2 quân nhân trên thuộc Lục quân Mỹ, đã mất tích trong lúc đi bộ dã ngoại.
“Lúc đó họ không trực tiếp tham gia bất kỳ hoạt động huấn luyện nào. Các bài tập trong ngày đã kết thúc, và theo thông tin chúng tôi nắm được thì họ mất tích khi đang đi dã ngoại”, vị quan chức này cho hay.
AFRICOM cho biết Mỹ, Morocco và các quốc gia khác tham gia cuộc tập trận Sư tử châu Phi (African Lion) đã lập tức triển khai chiến dịch tìm kiếm cứu nạn.
Theo quân đội Morocco, vụ việc xảy ra vào khoảng 21 giờ ngày 2.5, gần khu vực huấn luyện Cap Draa cạnh thành phố Tan Tan, giáp với Đại Tây Dương. Địa hình nơi đây chủ yếu là đồi núi, đan xen giữa sa mạc và các bình nguyên bán sa mạc.
“Hai binh sĩ được nhìn thấy lần cuối ở khu vực các vách đá sát biển, gần Cap Draa trong khuôn khổ chương trình huấn luyện theo lịch trình. Khi không thấy họ trở về như dự kiến, lực lượng Mỹ và Morocco đã lập tức tiến hành một nỗ lực tìm kiếm chung”, quan chức quân đội Mỹ cho hay.
Cuộc tập trận này bắt đầu vào tháng 4 và diễn ra trên lãnh thổ 4 quốc gia, bao gồm Morocco, Tunisia, Ghana và Senegal. Theo kế hoạch, chương trình sẽ kết thúc vào đầu tháng 5.
Sự kiện được khởi động tại Tunisia. Tổng cộng, có hơn 7.000 quân nhân từ hơn 30 quốc gia đang tham gia diễn tập tại 4 nước đăng cai.
“Sư tử châu Phi” là cuộc tập trận quân sự chung thường niên lớn nhất của Mỹ tại lục địa này, được tổ chức từ năm 2004. Chương trình này thường có sự góp mặt của các quan chức quân sự cấp cao từ Mỹ và các đồng minh hàng đầu ở châu Phi.
Trước đó, vào năm 2012, hai lính Thủy quân lục chiến Mỹ đã thiệt mạng và 2 người khác bị thương trong một vụ rơi trực thăng ở thành phố Agadir, miền nam Morocco khi đang tham gia tập trận Sư tử châu Phi.
Theo Hãng tin Bloomberg, hai siêu tàu chở dầu ngày 12-4 đã cố gắng đi qua eo biển Hormuz để vào vịnh Ba Tư nhưng bất ngờ quay đầu vào phút chót, đúng lúc Mỹ và Iran không đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột.
Cụ thể, dữ liệu theo dõi hàng hải cho thấy ba tàu chở dầu cỡ rất lớn - không có liên hệ trực tiếp với Iran - đã tiếp cận eo biển từ vịnh Oman tối 11-4 (giờ địa phương) và đến khu vực gần đảo Larak (Iran) vào sáng sớm hôm sau.
Tuy nhiên tại điểm được xem như "cửa ngõ" vào vịnh Ba Tư, hai tàu Agios Fanourios I (hướng đến Iraq) và Shalamar (cờ Pakistan, dự kiến đến UAE) bất ngờ quay đầu rời đi.
Trong khi đó, tàu còn lại là Mombasa B tiếp tục hành trình và đi qua tuyến giữa đảo Larak và Qeshm - lộ trình được Iran cho phép - để tiến vào vịnh Ba Tư. Hiện tàu này chưa phát tín hiệu về điểm đến cụ thể.
Nguyên nhân cụ thể về việc hai tàu quay đầu - cũng như việc tàu thứ ba đi tiếp - vẫn chưa rõ ràng, bởi trước đó cả Iraq và Pakistan đều đã được Iran cấp phép quá cảnh qua eo biển. Các doanh nghiệp sở hữu các tàu trên hiện chưa đưa ra phản hồi về sự việc.
Đáng chú ý hơn, quyết định thay đổi hành trình này diễn ra đúng thời điểm các nhà đàm phán tại thủ đô Islamabad (Pakistan) thông báo Mỹ và Iran không đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột, tiếp tục làm leo thang lo ngại về an ninh hàng hải và nguồn cung năng lượng toàn cầu khi lệnh ngừng bắn hiện tại vốn đã mong manh.
Eo Hormuz là tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới, nhưng đã bị tắc nghẽn nghiêm trọng kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích vào Iran. Do đó, việc nối lại hoạt động vận tải qua tuyến hàng hải này là một điểm quan trọng trong các cuộc đàm phán, nhưng đến nay các bên vẫn chưa đạt được đồng thuận.
Thời gian gần đây, nhiều tàu cũng đã phải hủy hành trình giữa chừng khi cố gắng đi qua eo Hormuz, cho thấy tình hình an ninh khu vực liên tục biến động và rủi ro cao. Phần lớn tàu đang tìm cách rời khỏi vịnh Ba Tư, nhưng các tàu trống vẫn cần đi vào để nhận hàng mới.
Dù vậy hôm 11-4 vẫn ghi nhận tín hiệu tích cực khi hai siêu tàu chở dầu của Trung Quốc và một tàu Hy Lạp đã thành công rời vịnh Ba Tư qua eo Hormuz, chở đầy dầu thô.
Vì vậy, nếu cả ba tàu trong ngày 12-4 đều đi qua thành công, đây sẽ là dấu hiệu lạc quan cho thấy hoạt động vận tải qua eo biển đang dần ổn định trở lại. Tuy nhiên, việc hai tàu bất ngờ quay đầu cho thấy tình hình vẫn còn bất ổn và khó đoán.
Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick ngày 23/4 cho biết tại một phiên điều trần trước Hạ viện Mỹ rằng chương trình visa "thẻ vàng" mới chấp thuận một hồ sơ gần đây, trong khi "có hàng trăm hồ sơ đang xếp hàng chờ xử lý". Ông giải thích chính phủ muốn đảm bảo quy trình được triển khai hoàn hảo trước khi mở rộng chương trình bán thẻ vàng định cư.
"Thẻ vàng định cư" thực chất là một loại thẻ xanh, cho phép người sở hữu cư trú hợp pháp vĩnh viễn kèm theo cơ hội nhập tịch Mỹ. Chương trình được công bố năm ngoái như một phương án tiết kiệm thời gian cho người nước ngoài giàu có được cư trú hợp pháp và làm việc tại Mỹ, tiến tới nhập quốc tịch.
Người nộp đơn phải đóng phí xử lý 15.000 USD và nếu hồ sơ được chấp thuận thì cần quyên góp thêm một triệu USD cho chính phủ Mỹ. Ngoài ra, chương trình cho phép doanh nghiệp chi hai triệu USD để bảo lãnh nhân sự nước ngoài, kèm phụ phí duy trì hàng năm.
Chương trình được thiết kế để thay thế visa EB-5, vốn yêu cầu đầu tư khoảng một triệu USD vào những doanh nghiệp có năng lực tạo ra ít nhất 10 việc làm. Theo sắc lệnh hành pháp được Tổng thống Donald Trump ký duyệt năm ngoái, "thẻ vàng" có thể được cấp cho hai nhóm chính, gồm những người có năng lực đặc biệt và những người "có khả năng vượt trội".
Bộ trưởng Lutnick từng nói chương trình thu hút lượng đăng ký tương đương 1,3 tỷ USD chỉ trong vài ngày sau khi ra mắt hồi tháng 12/2025. Tại phiên điều trần vừa qua ở Hạ viện, ông không giải thích sự chênh lệch giữa con số đăng ký ban đầu và số hồ sơ được phê duyệt hiện tại.
Bộ trưởng Thương mại Mỹ cho hay quy trình thẩm định hồ sơ của loại visa này thuộc hàng "nghiêm ngặt nhất trong lịch sử chính phủ". Bộ An ninh Nội địa gần đây mới hoàn tất quy trình xét duyệt. Việc sử dụng nguồn tiền từ chương trình bán visa thẻ vàng sẽ do chính phủ quyết định với mục tiêu "phục vụ lợi ích tốt nhất của nước Mỹ".
Danh tính người đầu tiên được cấp visa thẻ vàng không được công bố. Một số nguồn tin cho biết một số doanh nhân trong lĩnh vực công nghệ đang chờ được xét duyệt hồ sơ.
Chính quyền Trump từng kỳ vọng chương trình có thể tạo nguồn thu lớn cho ngân sách liên bang. Bộ trưởng Lutnick từng đánh giá sáng kiến "thẻ vàng" có thể mang về cho chính phủ 1.000 tỷ USD và giúp cân bằng ngân sách liên bang. Nợ công Mỹ hiện ở mức hơn 31.000 tỷ USD và thâm hụt ngân sách hàng năm được dự báo khoảng 2.000 tỷ USD.
Website chính thức của chương trình vẫn quảng bá khẩu hiệu "Mở khóa cuộc sống tại Mỹ", kèm hình ảnh thẻ màu vàng với chân dung ông Trump, đại bàng và Tượng Nữ thần Tự do. Trang này cũng giới thiệu kế hoạch phát hành "Thẻ Bạch kim Trump" trị giá 5 triệu USD, cho phép lưu trú tối đa 270 ngày mà không bị đánh thuế thu nhập bên ngoài nước Mỹ.
Cuối tuần qua, một tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường của Hải quân Mỹ đã nã 9 phát "đạn trơ" (loại đạn không chứa thuốc nổ) vào buồng máy của một tàu chở hàng treo cờ Iran, khi con tàu này cố lách vòng vây phong tỏa của Mỹ tại khu vực biển Ả Rập, Business Insider đưa tin.
Trong họp báo ngày 24.4, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Dan Caine đã tiết lộ về lần hiếm hoi Hải quân Mỹ dùng vũ lực với một tàu không có khả năng chiến đấu khi thực hiện phong tỏa ở vùng Vịnh.
Tướng Không quân Caine tiết lộ tàu M/V Touska, một tàu chở hàng treo cờ Iran, đang di chuyển ở khu vực phía bắc biển Ả Rập vào ngày 19.4 để hướng đến cảng thành phố Bandar Abbas của Iran thì bị tàu khu trục USS Spruance của Mỹ chặn lại.
Thủy thủ đoàn trên tàu chiến đã phát ra nhiều cảnh báo đối với con tàu mang cờ Iran, thông báo rằng họ đang vi phạm lệnh phong tỏa và yêu cầu con tàu phải quay đầu. Ông Caine nói tàu Touska đã nhiều lần phớt lờ cảnh báo của Hải quân trong 6 tiếng, để rồi tàu Spruance phải bắn 5 phát đạn cảnh cáo. Vị tướng Mỹ nói rằng hành động nổ súng của quân đội “nằm trong những biện pháp leo thang được tính toán kỹ lưỡng và lên kế hoạch từ trước”.
Tuy nhiên, con tàu vẫn kiên quyết không tuân theo chỉ thị của quân đội Mỹ. Vào khoảng 9 giờ ngày 19.4 theo giờ địa phương, sau khi yêu cầu thủy thủ trên tàu Touska rời khỏi buồng máy, tàu khu trục Mỹ “đã bắn 9 phát đạn trơ” từ hải pháo MK 45 cỡ nòng 127 mm vào buồng máy, phá hỏng động cơ của con tàu.
Theo Business Insider, phương án sử dụng đạn trơ vừa giúp Mỹ vô hiệu hóa con tàu, vừa đảm bảo không gây thiệt hại đáng kể và giữ an toàn cho thủy thủ. Vài giờ sau khi bắn hỏng buồng máy, trực thăng chở Thủy quân lục chiến Mỹ tiếp cận tàu Touska, tịch thu con tàu và tạm giữ thủy thủ đoàn.
Truyền thông Iran dẫn tuyên bố từ Bộ Ngoại giao Iran hôm 21.4 lên án vụ tấn công Touska, coi đây là hành vi Mỹ vi phạm luật pháp quốc tế.
