Phát biểu tại buổi tiếp xúc cử tri Hà Nội sáng 4/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu thực trạng kỳ thi vào lớp 10 đang tạo áp lực lớn, thậm chí căng thẳng hơn thi đại học, gây tâm lý bất an cho học sinh, phụ huynh và giáo viên. Ông đặt vấn đề vì sao lại để tồn tại áp lực này, trong khi chủ trương là phổ cập giáo dục đến hết lớp 12 và thi cử phải nhằm đánh giá chất lượng chứ không phải để loại học sinh khỏi trường học.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, nguyên nhân trực tiếp là thiếu trường, thiếu lớp, thiếu giáo viên, dẫn đến việc phải dùng giải pháp hành chính để sàng lọc. Hà Nội hiện còn thiếu khoảng 1.000 trường học. Với quy mô hơn 9 triệu dân, trong đó hơn 3 triệu người dưới 18 tuổi, học sinh chiếm gần 1/3 dân số, áp lực lên hệ thống giáo dục là rất lớn.
Ông cho biết cả nước có 1,8-1,9 triệu công chức, viên chức, trong đó ngành giáo dục chiếm hơn 80%, tương đương khoảng 1,5 triệu người, còn y tế khoảng 10%. Tuy nhiên, việc bố trí cần tính lại theo nhu cầu thực tế. Với giáo dục, có thể xác định theo nguyên tắc mỗi lớp 25-30 học sinh cần ít nhất một giáo viên, từ đó tính ra nhu cầu nhân lực tương ứng.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu rà soát lại toàn bộ hệ thống để bảo đảm đủ trường, đủ lớp, đủ giáo viên cho học sinh đến trường. Các hoạt động dịch vụ như tổ chức bữa ăn học đường cần chuyển cho doanh nghiệp đảm nhiệm, nhà trường tập trung vào nhiệm vụ dạy học, tránh phát sinh rủi ro và giảm tải cho giáo viên.
Ông nhấn mạnh khi bảo đảm đủ điều kiện học tập, áp lực thi cử sẽ giảm theo. Học sinh chưa đạt yêu cầu cần được bồi dưỡng để tiến bộ, học sinh khá giỏi cần được phát triển thành nhân lực chất lượng cao, thay vì tạo áp lực dồn nén trong mỗi mùa thi. Nếu không bảo đảm cơ hội học tập, học sinh sau lớp 9 hoặc lớp 10 có thể phải ở nhà, kéo theo nhiều hệ lụy xã hội.
“Cần phân cấp rõ cho chính quyền địa phương trong quy hoạch trường lớp, dự báo số học sinh từ dữ liệu dân cư để chủ động chuẩn bị. Biên chế giáo viên cũng phải điều chỉnh linh hoạt theo biến động số học sinh, không thể giữ cố định”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.
Đối với thực phẩm quanh trường học, ông lưu ý tình trạng hàng quán bán đồ ăn giá rẻ, kém chất lượng, thậm chí cận hạn sử dụng. Vì vậy, chính quyền cơ sở cần tăng cường quản lý từ gốc, không để tình trạng kinh doanh ảnh hưởng đến sức khỏe học sinh, đồng thời bảo đảm trật tự và an toàn khu vực trường học.
Về lĩnh vực y tế, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh định hướng trọng tâm là chuyển mạnh sang chăm sóc sức khỏe ban đầu, lấy y tế cơ sở làm nền tảng. Ông đề nghị phát triển mô hình bác sĩ gia đình và hồ sơ sức khỏe điện tử gắn với mỗi người dân từ khi sinh ra, giúp theo dõi liên tục bệnh sử, tiêm chủng và quá trình điều trị.
Kết quả thí điểm khám sức khỏe định kỳ tại một số địa bàn cho thấy khoảng 30% người dân được phát hiện bệnh nhưng trước đó không biết, trong đó có cả bệnh nghiêm trọng. Điều này cho thấy vai trò quan trọng của tầm soát sớm và chăm sóc sức khỏe chủ động ngay từ cơ sở.
Để triển khai hiệu quả, các cơ quan cần tính toán lại tỷ lệ bác sĩ theo dân số, có thể theo các mức 500, 1.000 hoặc 2.000 người dân một bác sĩ, phù hợp với điều kiện từng địa bàn. Đồng thời, hệ thống y tế cần ưu tiên chăm sóc người cao tuổi, trẻ em và nhóm yếu thế, cũng như phát triển các chuyên ngành như lão khoa, nhi khoa để đáp ứng đặc thù bệnh lý.
Bên cạnh đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu chủ động kiểm soát, tiến tới xử lý dứt điểm một số bệnh truyền nhiễm đã có vaccine, tránh tình trạng bùng phát lặp lại gây tốn kém nguồn lực, đồng thời tập trung nhiều hơn vào các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, huyết áp, nội tiết.
Sáng 9.4, các đại biểu Quốc hội đã thảo luận tại tổ về 4 dự án luật, trong đó có luật Hộ tịch (sửa đổi). Đại biểu Nguyễn Thị Thu Dung (đoàn Hà Nội) cho rằng đang có một khoảng trống pháp luật đối với vấn đề con cái của người chuyển giới và đồng tính.
"Điều 15 của dự thảo luật chỉ có một nội dung về trẻ em được khai sinh là đối tượng trẻ em sinh ra ở nước ngoài chưa được đăng ký khai sinh hoặc có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam còn người kia là người nước ngoài", bà Dung phân tích và chỉ ra ở đây sẽ có một khoảng trống pháp luật vì hiện trên thế giới có khoảng 40 nước đã công nhận hôn nhân đồng tính và khoảng 30 nước vừa công nhận hôn nhân đồng giới, vừa cho phép người chuyển giới thay đổi giới tính hợp pháp mà không yêu cầu phẫu thuật thực tế.
Với quy định này, theo bà Dung, những người đã được công nhận hôn nhân đồng giới ở nước ngoài về Việt Nam sinh con và đi khai sinh sẽ gặp khoảng trống pháp luật. Bà đề nghị ban soạn thảo nghiên cứu kỹ hơn để đảm bảo quyền của trẻ em và quyền của công dân.
"Theo số liệu tôi được biết, ở Việt Nam, cộng đồng LGBT chiếm khoảng 2% dân số. Vấn đề hôn nhân đồng giới cũng như khai sinh cho con cái của người kết hôn đồng giới sẽ là vấn đề cần nghiên cứu", bà Dung nêu ý kiến.
Cùng quan điểm, đại biểu Trần Thị Nhị Hà (đoàn Hà Nội) cho rằng dự thảo luật Hộ tịch (sửa đổi) chưa có quy định mang tính nguyên tắc để giải quyết khi luật pháp Việt Nam và luật pháp nước ngoài có khác biệt về cùng một sự kiện hộ tịch, ví dụ như hôn nhân đồng giới.
Hôn nhân đồng giới được công nhận ở một số nước sở tại nhưng chưa được công nhận theo pháp luật Việt Nam. Khi công dân yêu cầu ghi vào sổ hộ tịch Việt Nam, theo bà Hà, chúng ta cần phải có quan điểm, quy định rõ ràng.
Nhấn mạnh luật Hộ tịch là "đạo luật của đời người", đại biểu Trần Thị Nhị Hà tán thành việc phân quyền triệt để cho cấp xã thực hiện tất cả các sự kiện hộ tịch. Bà kiến nghị luật cần có chế độ đãi ngộ phù hợp và chính sách bồi dưỡng nghiệp vụ cho cán bộ hộ tịch cấp xã.
Đại biểu Nguyễn Ngọc Việt (đoàn Hà Nội) lưu ý ban soạn thảo cần có giải pháp hỗ trợ cho các vùng sâu, vùng xa, nơi hạ tầng công nghệ và trình độ dân trí chưa đồng đều để người dân không bị hạn chế quyền lợi khi chuyển sang hồ sơ điện tử. Ông Việt ủng hộ sáng kiến thực hiện các đội đăng ký hộ tịch lưu động để tiếp cận nhân dân chủ động nhất.
Liên quan tới thủ tục đăng ký hộ tịch, đại biểu Nguyễn Thanh Phong (đoàn Vĩnh Long) đề nghị bổ sung thêm quy định "xác định lại dân tộc", vì trong thực tế, việc "xác định lại dân tộc" được thay đổi theo việc xác định theo cha, theo mẹ hoặc trong trường hợp con nuôi xác định được cha mẹ ruột thì lúc đó xác định lại dân tộc theo cha, mẹ ruột.
Ông Phong cũng đề xuất ban soạn thảo bổ sung nguyên tắc trong khai thác dữ liệu, chia sẻ dữ liệu về hộ tịch, đó là nguyên tắc "ưu tiên cho những dân tộc ít người, dân tộc yếu thế". Đồng thời, đề xuất cần có thêm điều cấm ký hộ tịch cho người thân của mình để tránh xảy ra sai phạm.
Khoảng 5h, xe bơm bêtông đậu trên đường Biên Cương để phục vụ đổ trần lầu một căn nhà đang xây. Trong lúc vận hành, cần bơm ở độ cao khoảng 10 m bất ngờ bị gãy, đổ sập xuống, va trúng ba công nhân làm việc phía dưới.
Các nạn nhân được đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Bồng Sơn. Tuy nhiên nam thợ xây tên Triều, 46 tuổi, tử vong do chấn thương nặng ở vùng đầu, hai người còn lại bị thương.
Sáng mai (23.4), tại phố đi bộ Nguyễn Huệ (phường Sài Gòn), Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương phối hợp với Thành ủy TP.HCM cùng các cơ quan, đơn vị liên quan tổ chức khai mạc triển lãm ảnh với chủ đề: "Việt Nam - Một dải non sông" và "TP.HCM vang mãi khúc khải hoàn".
Đây là hoạt động văn hóa - chính trị có ý nghĩa thiết thực nhằm chào mừng nhiều sự kiện trọng đại: 51 năm ngày đất nước thống nhất (30.4.1975 - 30.4.2026), 140 năm ngày Quốc tế Lao động (1.5.1886 - 1.5.2026), 136 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19.5.1890 - 19.5.2026) và 115 năm ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước (5.6.1911 - 5.6.2026).
Đồng thời, sự kiện góp phần lan tỏa khí thế thi đua sôi nổi, đưa Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng vào cuộc sống.
Triển lãm ảnh nghệ thuật cấp quốc gia "Việt Nam - Một dải non sông" giới thiệu 153 tác phẩm tiêu biểu, được tuyển chọn từ các cuộc thi và triển lãm ảnh nghệ thuật cấp quốc gia "Tự hào một dải biên cương" và "Tổ quốc bên bờ sóng" (giai đoạn 2020 - 2025).
Các tác phẩm quy tụ nhiều tác giả trên cả nước. Thông qua ngôn ngữ nhiếp ảnh giàu cảm xúc, triển lãm khắc họa chân thực và sinh động vẻ đẹp của non sông, đất nước, con người Việt Nam - từ vùng rẻo cao biên giới đến miền đồng bằng và biển đảo.
Sự kiện không chỉ mang giá trị nghệ thuật mà còn góp phần nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền, thông tin đối ngoại, quảng bá hình ảnh Việt Nam hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển tới bạn bè quốc tế.
Song song đó, triển lãm "TP.HCM vang mãi khúc khải hoàn" trưng bày 100 bức ảnh màu và trắng đen, tái hiện cuộc đấu tranh hào hùng của quân và dân miền Nam trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.
Các tác phẩm phản ánh chặng đường chiến đấu đầy hy sinh gian khổ nhưng cũng vô cùng vẻ vang của dân tộc Việt Nam, tinh thần đại đoàn kết toàn dân dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, niềm tin son sắt vào Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng sự ủng hộ quốc tế to lớn.
Bên cạnh đó, triển lãm còn giới thiệu hình ảnh TP.HCM trong giai đoạn phát triển mới: năng động, sáng tạo, tiên phong tháo gỡ khó khăn; hướng tới xây dựng đô thị văn minh, hiện đại, trung tâm đổi mới sáng tạo và hội nhập, có vị trí nổi bật trong khu vực Đông Nam Á.
Chuỗi triển lãm ảnh diễn ra từ ngày 23.4 đến 12.5, hứa hẹn trở thành điểm đến văn hóa hấp dẫn cho người dân và du khách khi đến TP.HCM trong dịp lễ lớn.
