Thủ tướng Lê Minh Hưng sẽ tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu ngày 7-8/5, theo lời mời của Tổng thống Philippines, Chủ tịch ASEAN 2026 Ferdinand Romualdez Marcos Jr..
“Đây là chuyến công tác nước ngoài đầu tiên, cũng là lần đầu Thủ tướng Lê Minh Hưng tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN trên cương vị mới”, Thứ trưởng Ngoại giao Đặng Hoàng Giang cho biết trong cuộc phỏng vấn trước chuyến thăm.
Tại hội nghị, Việt Nam sẽ tập trung vào một số ưu tiên lớn, trước hết là phối hợp chặt chẽ với các nước ASEAN thúc đẩy triển khai hiệu quả những ưu tiên của năm Chủ tịch ASEAN 2026 và Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, hướng tới xây dựng một Cộng đồng ASEAN tự cường, năng động, sáng tạo và lấy người dân làm trung tâm.
Việt Nam sẽ cùng ASEAN thúc đẩy duy trì môi trường hòa bình, an ninh và ổn định, đề cao thượng tôn luật pháp quốc tế và chủ nghĩa đa phương, tăng cường liên kết nội khối, mở rộng và làm sâu sắc quan hệ với các đối tác, qua đó củng cố vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực.
Việt Nam cũng sẽ tham gia tích cực vào các nội dung ưu tiên của hội nghị, đặc biệt là vấn đề cấp bách liên quan đến an ninh năng lượng, an ninh lương thực và hỗ trợ công dân. Việt Nam đã chủ động nghiên cứu, chuẩn bị đề xuất, sáng kiến cụ thể, thiết thực nhằm nâng cao năng lực ứng phó chung của ASEAN trước những biến động và thách thức ngày càng phức tạp từ bên ngoài.
Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 và các hội nghị liên quan sẽ diễn ra với chủ đề “Cùng chèo lái tương lai chung”. Hội nghị mang ý nghĩa đặc biệt khi ASEAN bước vào giai đoạn phát triển mới sau 10 năm xây dựng Cộng đồng ASEAN giai đoạn năm 2015-2025.
Năm 2026 đánh dấu năm đầu tiên ASEAN triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045 cùng các Kế hoạch chiến lược trên 4 trụ cột chính trị – an ninh, kinh tế, văn hóa – xã hội và kết nối. Đây sẽ là khuôn khổ định hướng quan trọng nhằm xây dựng một ASEAN đoàn kết, tự cường, phát huy vai trò trung tâm trong thúc đẩy hợp tác và giải quyết các vấn đề khu vực.
Hội nghị lần này diễn ra trong bối cảnh tình hình khu vực và thế giới biến động nhanh chóng, phức tạp và khó lường, nhất là diễn biến phức tạp hiện nay ở Trung Đông, đặt ASEAN trước nhiều sức ép lớn về duy trì ổn định, bảo đảm tăng trưởng và hiện thực hóa các mục tiêu phát triển dài hạn.
Những thách thức về cạnh tranh chiến lược, gián đoạn chuỗi cung ứng, an ninh năng lượng, an ninh lương thực và bảo hộ thương mại đang tác động trực tiếp đến ổn định và đời sống người dân trong khu vực.
Hội nghị sẽ là dịp để lãnh đạo 11 quốc gia ASEAN trao đổi toàn diện về tình hình khu vực và quốc tế, thống nhất các định hướng chiến lược và đề ra quyết sách chiến lược, qua đó giúp củng cố đoàn kết, nâng cao năng lực tự cường, tiếp tục khẳng định giá trị chiến lược của ASEAN.
Tin Gốc: Vnexpress

Tổng thống Donald Trump hôm 4/5 bất ngờ thể hiện sự cứng rắn với Iran khi tuyên bố phát động chiến dịch "Dự án Tự do" nhằm hộ tống tàu hàng qua eo biển Hormuz. Ông cảnh báo Mỹ sẽ "xử lý kiên quyết" với mọi nỗ lực cản trở chiến dịch.
Hải quân Mỹ sau đó đã điều tàu chiến đi qua eo biển Hormuz, hộ tống hai tàu hàng treo cờ Mỹ rời khỏi vịnh Ba Tư an toàn, đồng thời tuyên bố bắn chìm 6 xuồng cao tốc Iran cũng như bắn hạ loạt tên lửa, máy bay không người lái (drone) nước này.
Iran đã phản ứng lại bằng cách phóng loạt tên lửa và drone vào cơ sở dầu mỏ Fujairah trọng yếu của Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), gây hỏa hoạn lớn. Tehran cũng bị cáo buộc tấn công một số tàu thương mại gần eo biển Hormuz.
Hai quan chức Mỹ giấu tên nói với NBC News rằng quyết định phát động chiến dịch "Dự án Tự do" của ông Trump đã khiến các đồng minh ở vùng Vịnh bất ngờ.
Một quan chức Nhà Trắng nói rằng "các đồng minh trong khu vực đã được thông báo từ trước", nhưng một nhà ngoại giao Trung Đông lại cho hay Mỹ đã không phối hợp với Oman về "Dự án Tự do" cho tới tận sau khi ông Trump đưa ra tuyên bố. "Mỹ đã đưa ra tuyên bố rồi sau đó mới phối hợp với chúng tôi", nhà ngoại giao này chia sẻ.
Khi Iran phóng ba đợt tên lửa và drone vào UAE, một trong những đồng minh thân cận nhất của Mỹ tại Trung Đông, khiến nước này phải đóng cửa các trường học và loạt chuyến bay bị gián đoạn, ông Trump vẫn cho rằng đây chỉ là đợt tấn công nhỏ và không đưa ra lời chỉ trích nào với Tehran.
Dù giao tranh đã nổ ra, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth hôm 5/5 cho hay theo quan điểm của Washington, thỏa thuận ngừng bắn đạt được với Iran ngày 8/4 "chắc chắn vẫn có hiệu lực". Chỉ vài giờ sau đó, theo Bộ Quốc phòng Mỹ, Iran đã triển khai một đợt tấn công khác.
Arab Saudi đã phản ứng bằng cách thông báo với Washington rằng họ sẽ không cho phép quân đội Mỹ tiếp tục sử dụng căn cứ không quân Prince Sultan hoặc không phận nước này để hỗ trợ chiến dịch "Dự án Tự do".
"Vấn đề là mọi thứ đang diễn ra quá nhanh trong thời gian thực", quan chức giấu tên của Arab Saudi nói. Người này nói thêm Arab Saudi "rất ủng hộ các nỗ lực ngoại giao" của Pakistan nhằm làm trung gian cho một thỏa thuận giữa Iran và Mỹ để chấm dứt chiến tranh.
Cuộc điện đàm giữa ông Trump với Thái tử Arab Saudi Mohammed bin Salman đã không giải quyết được bất đồng. Trước sự cứng rắn của Riyadh, Tổng thống Mỹ lại đổi ý, quyết định dừng chiến dịch "Dự án Tự do" chỉ sau một ngày phát động, dường như để khôi phục khả năng sử dụng căn cứ ở Arab Saudi cho quân đội Mỹ.
Sự chuyển hướng đột ngột này của ông Trump khiến các nhà phân tích hoài nghi về một chiến lược thống nhất của Mỹ với vấn đề Iran. "Tehran dường như sẵn sàng chấp nhận khả năng lệnh ngừng bắn bị phá vỡ bất cứ lúc nào, nhưng Mỹ thì không", Mahdi Ghuloom, chuyên gia tại tổ chức tư vấn Quỹ Nghiên cứu Quan sát viên (ORF) Trung Đông, trụ sở ở Dubai, nhận định. "Thế nên, lệnh ngừng bắn hiện nay về cơ bản là quyết định một chiều".
Theo bình luận viên Yaroslav Trofimov của WSJ, trước thái độ do dự bảo vệ đồng minh của Mỹ, các nước vùng Vịnh đang lo ngại Iran sẽ tin rằng việc tiếp tục leo thang hành động cứng rắn sẽ mang lại lợi ích cho họ, bởi ông Trump dường như quá quyết tâm rút khỏi cuộc chiến đến mức sẽ không quan tâm đến những cuộc tấn công mới từ Tehran nhằm vào các đồng minh với Mỹ trong khu vực.
Kể từ khi xung đột nổ ra ngày 28/2, các lãnh đạo Iran thường xuyên nhắc lại câu nói của cựu tổng thống Ai Cập Hosni Mubarak rằng "những ai lấy nước Mỹ làm áo che thân thực chất đều trần trụi".
Các nhà ngoại giao cho biết sau khi Tehran tái khởi động những đợt tấn công bằng tên lửa và drone hồi đầu tuần, UAE cùng hàng loạt quốc gia vùng Vịnh khác có lẽ bắt đầu cảm thấy nhận định của ông Mubarak phần nào chính xác.
Dania Thafer, giám đốc tổ chức tư vấn Diễn đàn vùng Vịnh Quốc tế, cho rằng UAE, quốc gia đã hứng chịu 2.838 tên lửa và drone kể từ tháng 2, cùng các nước vùng Vịnh khác đang trở thành nạn nhân do quyết định tấn công Iran của Mỹ và Israel.
"Dưới góc nhìn của các quốc gia vùng Vịnh, có vẻ như Mỹ không ưu tiên an ninh của họ và về cơ bản đã bỏ mặc họ", Thafer nói. "Nếu Mỹ không đáp trả, phía Iran sẽ kết luận rằng Mỹ không muốn quay lại xung đột và điều này chắc chắn sẽ làm suy yếu khả năng răn đe".
Theo Jason Greenblatt, cựu đặc phái viên Nhà Trắng tại Trung Đông, trong bối cảnh các cuộc đàm phán giữa Iran và Mỹ vẫn bế tắc, chưa thể khẳng định thái độ kiềm chế của Tổng thống Trump sẽ kéo dài.
"Những đợt tấn công của Iran cho thấy họ đang thăm dò giới hạn. Câu hỏi đặt ra là họ sẽ lấn tới đến mức độ nào trước khi vấp phải phản ứng từ Mỹ", ông cho hay. "Đây là trò chơi mạo hiểm khi đối đầu một Tổng thống luôn có những kỳ vọng rõ ràng và kiên quyết thực thi chúng".
Về lâu dài, việc Tổng thống Trump nhân nhượng trước hành động từ Iran bằng cách dừng chiến dịch "Dự án Tự do" sẽ đặt ra câu hỏi liệu các căn cứ của Mỹ trên khắp thế giới là tài sản đảm bảo an ninh hay là một gánh nặng đối với các quốc gia sở tại.
"Nếu trước đây bạn tưởng có thể dùng tiền mua đảm bảo an ninh của Mỹ thì nay bạn sẽ thấy các căn cứ của Mỹ có thể khiến bạn bị vạ lây", Edward Stringer, cựu trung tướng không quân, nguyên giám đốc tác chiến tại Bộ Quốc phòng Anh, nói.
Đến nay, Iran dường như tự tin rằng thời gian đang ủng hộ họ khi lệnh phong tỏa eo biển Hormuz vẫn tiếp diễn và càng gây sức ép với chính quyền Trump, họ sẽ càng thu được nhiều nhượng bộ.
"Chúng tôi hiểu rõ Mỹ không thể chịu đựng tình trạng như hiện nay kéo dài, trong khi chúng tôi thậm chí còn chưa bắt đầu", Chủ tịch Quốc hội kiêm trưởng đoàn đàm phán Iran Mohammad Bagher Ghalibaf viết trên X.
Theo chuyên gia Ellie Geranmayeh từ Hội đồng Đối ngoại châu Âu, các lãnh đạo theo đường lối cứng rắn, trưởng thành từ Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hiện nay tin rằng lối hành xử thận trọng của thế hệ đi trước là một sai lầm. Do đó, thay vì tiếp tục chịu đựng lệnh phong tỏa đường biển của Mỹ, họ đã chọn cách leo thang căng thẳng nhưng vẫn giữ ở mức dưới ngưỡng một cuộc chiến tổng lực.
"Luật chơi đã thay đổi. Thời kỳ kiên nhẫn chiến lược đã chấm dứt và Tehran không còn nề hà việc ra đòn trước nữa", Geranmayeh nhận định. "Đây dường như là giai đoạn thăm dò, khi họ muốn xem việc leo thang căng thẳng có thể giúp thiết lập ranh giới đỏ của riêng mình đến đâu, đồng thời vạch ra giới hạn xem ông Trump sẽ quyết liệt tới mức nào".
UAE tất nhiên sẽ không chịu ngồi yên. Quốc gia này sở hữu lực lượng không quân hùng hậu, đủ sức đánh sâu vào nội địa Iran, và cũng từng tuyên bố bảo lưu quyền đáp trả trước bất kỳ "hành động gây hấn vô cớ nào từ phía Tehran". Dù vậy, các nhà ngoại giao cho rằng UAE khó có khả năng đơn phương động binh nếu không được Mỹ hỗ trợ, ít nhất là trong tương lai gần.
"Mọi hành động đều được tính toán kỹ lưỡng về hiệu quả chiến lược. Phản ứng nóng nảy chỉ là cách làm theo bản năng và đó không phải phong cách của UAE", Mohammed Baharoon, giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Chính sách Công B'Huth tại Dubai, nhận xét.
Iran nhắm vào UAE do nước này ngày càng thắt chặt hợp tác với Israel. Đồng thời, theo Mehran Haghirian, giám đốc nghiên cứu tại tổ chức tư vấn Bourse & Bazaar Foundation, trụ sở tại Anh, Iran cũng đang tìm cách khai thác rạn nứt giữa UAE và Arab Saudi liên quan đến các cuộc chiến tại Yemen và Sudan.
"Mối liên minh với Israel là lý do khiến UAE trở thành quốc gia duy nhất trong Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh bị Iran nhắm tới", ông nói.
Theo Hamad Althunayyan, giáo sư khoa học chính trị tại Đại học Kuwait, mối đe dọa chiến lược từ Iran cùng nỗi hoài nghi về dự định tương lai của chính quyền Trump có thể sẽ buộc các quốc gia Vùng Vịnh phải tạm gác lại những hiềm khích bấy lâu, ít nhất là trong tương lai gần.
"Những hành động của Iran là phép thử đối với thỏa thuận ngừng bắn, mối đoàn kết của Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh và quyết tâm của Mỹ", ông đánh giá. "Tuy nhiên, các quốc gia vùng Vịnh sẽ không chấp nhận ngồi yên trước những hành vi mà Iran đang cố tình biến thành điều bình thường".
Tin Gốc: Vnexpress

Ngày Người khuyết tật Việt Nam (18-4) ghi nhận một dấu mốc quan trọng và đầy ý nghĩa. Lần đầu tiên, một đại diện do cộng đồng người khuyết tật đề cử đã được bầu vào Quốc hội khóa XVI.
Thành tựu này thể hiện rõ tinh thần của chủ đề năm nay: "Thúc đẩy quyền tham gia của người khuyết tật - Kiến tạo đột phá phát triển".
Đây không chỉ là niềm tự hào, mà còn là một bước tiến quan trọng. Bởi lẽ, đột phá thực sự không chỉ nằm ở sự đại diện, mà ở cách sự đại diện đó có thể thúc đẩy những thay đổi trong các hệ thống, thể chế và toàn xã hội.
Cuộc bầu cử này phản ánh hành trình bền bỉ của Việt Nam trong việc thúc đẩy hòa nhập. Những định hướng chính sách gần đây đã từng bước mở rộng không gian để người khuyết tật tham gia trực tiếp vào quá trình ra quyết định công - điều mà trước đây chưa được xác định rõ ràng.
Bước tiến này cho thấy một sự chuyển dịch rộng hơn hướng tới mô hình phát triển bao trùm hơn, nơi các tiếng nói đa dạng cùng tham gia định hình luật pháp và các ưu tiên phát triển.
Trong tầm nhìn đó, người khuyết tật không chỉ được bảo vệ và hỗ trợ, mà còn được trao quyền để đóng góp, lãnh đạo và cùng kiến tạo các thể chế phục vụ chính mình.
Đạt được cột mốc này là cả một hành trình đòi hỏi sự kiên trì và dũng cảm.
Những nỗ lực ban đầu đã góp phần đặt nền móng. Năm 2011, ông Nguyễn Công Hùng, một chuyên gia công nghệ thông tin trẻ với khuyết tật nặng, đồng thời là Giám đốc Công ty cổ phần "Nghị lực sống", đã tiên phong ứng cử vào Quốc hội - cơ quan lập pháp cao nhất của đất nước. Dù chưa trúng cử, việc ông tham gia ứng cử vẫn đánh dấu một bước tiến quan trọng.
Sau đó, bà Thạch Thị Dân, một phụ nữ Khmer có khuyết tật vận động, đã đảm nhiệm vai trò đại biểu Quốc hội trong các khóa XII và XIII.
Mặc dù bà được đề cử với tư cách đại diện cho phụ nữ dân tộc thiểu số, chứ chưa phải là đại diện chính thức của người khuyết tật, nhưng những đóng góp của bà trong quá trình xây dựng các văn bản pháp luật quan trọng, như Luật Người khuyết tật (2010) và Bộ luật Lao động (2012), đã cho thấy rõ giá trị và chuyên môn mà người khuyết tật có thể mang lại trong thảo luận chính sách.
Khát vọng được đại diện từ lâu đã rất rõ ràng. Một khảo sát nhanh của UNDP năm 2021 cho thấy 98,2% người khuyết tật được hỏi trên toàn quốc mong muốn tiếng nói của mình được phản ánh trong các cơ quan dân cử.
Tuy nhiên, việc chuyển hóa khát vọng đó thành sự tham gia rộng rãi hơn với vai trò là ứng cử viên và đại biểu dân cử cần thêm thời gian.
Không phải do họ thiếu quan tâm hay năng lực, mà bởi các rào cản mang tính cấu trúc vẫn còn tồn tại.
Những rào cản này bao gồm định kiến xã hội về năng lực của người khuyết tật, các khuôn khổ pháp lý chưa thực sự thúc đẩy sự tham gia, cũng như các quy trình chính trị còn thiếu tính tiếp cận.
Các điểm bỏ phiếu và hội trường có thể chưa thân thiện với người sử dụng xe lăn. Tài liệu bầu cử thường chưa dễ tiếp cận với người khiếm thị.
Bên cạnh đó, sự tham gia và kết nối của các tổ chức đại diện người khuyết tật vẫn còn hạn chế.
Giải quyết những thách thức này đòi hỏi nỗ lực bền bỉ và sự chung tay của nhiều bên - từ các cơ quan nhà nước, các tổ chức của người khuyết tật đến toàn xã hội. Bởi lẽ, sự đại diện không tự nhiên mà có. Nó đòi hỏi các hệ thống phải được thiết kế để bảo đảm mọi người đều có thể tham gia.
Trong bối cảnh đó, việc PGS.TS Trần Mạnh Huy được bầu vào năm 2026 đánh dấu một bước tiến có ý nghĩa quan trọng. Ý nghĩa của sự kiện này không chỉ nằm ở kết quả, mà còn ở điều nó phản ánh: một hệ thống đang dần thay đổi và phát triển.
Được đề cử bởi Liên hiệp Hội về Người khuyết tật Việt Nam, việc ông Huy trúng cử cho thấy nhận thức và sự tự tin của cộng đồng người khuyết tật ngày càng tăng lên, đồng thời phản ánh sự cởi mở hơn đối với tính đa dạng trong hệ thống chính trị.
Con đường ứng cử của ông cũng được tạo điều kiện thuận lợi hơn nhờ các định hướng trong thông báo Kết luận 444-TB/VPTW, cho thấy cách tiếp cận chủ động hơn trong việc thúc đẩy sự tham gia chính trị của người khuyết tật.
Đây chính là cách mà sự thay đổi diễn ra: khi sự cởi mở của thể chế giúp chuyển hóa khát vọng thành sự đại diện.
Tiến bộ của Việt Nam cũng phản ánh xu hướng chung trên thế giới.
Ở nhiều quốc gia, sự hiện diện của người khuyết tật trong cơ quan lập pháp không chỉ nhằm bảo đảm tính đa dạng, mà còn là động lực thúc đẩy một nền quản trị hiệu quả và bao trùm hơn.
Khi các nhóm dễ bị tổn thương và thiểu số tham gia vào quá trình ra quyết định, chính sách và hệ thống sẽ dần được hoàn thiện để phục vụ tốt hơn cho tất cả mọi người.
Tại Úc, bà Kelly Vincent - một chính trị gia có khuyết tật vận động - đã thúc đẩy các chính sách bảo vệ phụ nữ trước bạo lực trên cơ sở giới, góp phần thúc đẩy các cải cách bảo vệ tất cả phụ nữ, dù họ có khuyết tật hay không.
Ở cấp độ quốc tế, bà Helga Stevens, một nghị sĩ Nghị viện châu Âu là người điếc, đã góp phần thúc đẩy việc công nhận ngôn ngữ ký hiệu và quyền của người khuyết tật. Bà đã giúp cải thiện khả năng tiếp cận các dịch vụ công và hệ thống an sinh xã hội cho cộng đồng người điếc trên toàn Liên minh châu Âu.
Những ví dụ này minh họa một bài học chung: khi các góc nhìn đa dạng được bao hàm, quản trị sẽ trở nên hiệu quả hơn.
Việc có một đại biểu Quốc hội đại diện cho người khuyết tật mở ra một cơ hội mới cho Việt Nam: cơ hội lồng ghép tính tiếp cận vào quy trình lập pháp; đưa trải nghiệm thực tiễn trực tiếp vào quá trình xây dựng chính sách; và bình thường hóa sự tham gia của người khuyết tật trong đời sống xã hội.
Điều này đánh dấu một chuyển dịch quan trọng, từ việc nói về người khuyết tật sang cùng quản trị với họ.
Trong thời gian tới, dấu mốc này cần được chuyển hóa thành những thay đổi mang tính cấu trúc và bền vững: xây dựng quy trình ứng cử bao trùm hơn, bảo đảm quy trình bầu cử có tính tiếp cận, và hoàn thiện các khuôn khổ pháp lý tạo điều kiện để không ai có năng lực bị bỏ lại phía sau.
Nhân Ngày Người khuyết tật Việt Nam, UNDP xin gửi lời chúc mừng nồng nhiệt nhất tới cộng đồng người khuyết tật trên cả nước.
Quản trị bao trùm không tự nhiên mà có. Nó cần được thiết kế và xây dựng một cách có chủ đích trong các hệ thống. UNDP cam kết tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam trong việc thúc đẩy các cải cách cần thiết, nhằm đưa sự tham gia của các nhóm dễ bị tổn thương trở thành điều bình thường, chứ không phải là ngoại lệ.
Chúng tôi kỳ vọng hệ thống quản trị đang ngày càng hoàn thiện của Việt Nam sẽ tiếp tục phản ánh và tận dụng tốt hơn các góc nhìn đa dạng trong quá trình hoạch định chính sách.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Hôm qua (14.4), CNN dẫn một số nguồn tin thân cận chính phủ Mỹ cho hay nước này vẫn đang để ngỏ khả năng đàm phán vòng hai với Iran. Tuy nhiên, Phó tổng thống Mỹ J.D Vance tuyên bố "bóng đang ở phía sân Iran", nhằm ám chỉ việc Tehran chỉ cần đồng ý với các điều kiện của Washington thì hai bên có thể khởi động đàm phán trở lại.
Viết trên mạng xã hội Truth Social nửa đêm 13.4 (theo giờ VN), Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ngày 12.4, có tổng cộng 34 tàu đã vượt qua eo biển Hormuz. Đây là số lượng tàu vượt qua Hormuz nhiều nhất trong một ngày kể từ khi bùng nổ chiến sự. Tuy nhiên, con số này chưa được kiểm chứng.
Trong khi đó, tình hình thực địa ở khu vực Trung Đông vẫn căng thẳng. Cũng viết trên mạng xã hội, Tổng thống Trump đe dọa sẽ bắn hạ các tàu tấn công nhanh của Iran nếu tiếp cận cự ly gần các tàu chiến Mỹ ở vịnh Ba Tư. Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) cho biết đã nhận được thông báo rằng kể từ 21 giờ ngày 13.4 (giờ VN), hạn chế tiếp cận hàng hải được áp dụng đối với các cảng và khu vực ven biển của Iran, bao gồm các địa điểm dọc theo vịnh Ba Tư, vịnh Oman và eo biển Hormuz. Theo đó, sự hạn chế này không có ngoại lệ đối với các tàu mang cờ của bất kỳ quốc gia nào khi tham gia vào các cảng, bến dầu hoặc cơ sở ven biển của Iran.
Những diễn biến trên khiến cho xung đột ở Trung Đông tiếp tục khó lường, gây tác động lớn đến toàn thế giới, đặc biệt là khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Liên quan vấn đề này, Chương trình Phát triển LHQ (UNDP) hôm qua công bố báo cáo về ảnh hưởng của chiến sự Trung Đông đối với các nền kinh tế khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Theo đó, sự leo thang quân sự ở Trung Đông có thể gây ra tổn thất sản lượng từ 97 - 299 tỉ USD cho kinh tế châu Á - Thái Bình Dương. Mức độ này tương ứng với từ 0,3-0,8% GDP toàn khu vực. UNDP dự đoán rằng cuộc chiến khiến 32 triệu người có nguy cơ rơi vào cảnh nghèo đói trên toàn cầu, và 8,8 triệu người trong số này nằm ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Nguyên nhân là chi phí vận chuyển, năng lượng và thực phẩm tăng cao gây căng thẳng cho thu nhập, tiêu dùng, việc làm và an sinh xã hội trên toàn khu vực. Các hộ gia đình có thu nhập thấp, lao động phi chính thức, người di cư và doanh nghiệp nhỏ là những đối tượng có nguy cơ cao nhất.
Trong báo cáo vừa công bố, Tập đoàn tài chính S&P Global đánh giá tình trạng nhập khẩu năng lượng của châu Á - Thái Bình Dương khiến các nền kinh tế khu vực này dễ bị gián đoạn nguồn cung cấp năng lượng kéo dài. Giá năng lượng cao hơn đang làm tăng chi phí và lạm phát, cũng như xói mòn sức mua, do đó làm giảm tăng trưởng. Ở một số nền kinh tế, tình trạng thiếu khí đốt hóa lỏng và các biện pháp tiết kiệm năng lượng của các chính quyền làm gián đoạn hoạt động kinh tế. Nhiều nền kinh tế dù duy trì dự trữ dầu thô chiến lược ở mức cao, nhưng nếu cuộc chiến kéo dài thì sẽ vẫn bị gián đoạn về năng lượng.
Thực tế, nhiều quốc gia ở khu vực đang bị ảnh hưởng sâu sắc, điển hình là Hàn Quốc. Theo một phân tích của Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS, Mỹ), tính đến đầu tháng 4, tổng cộng 26 tàu treo cờ Hàn Quốc vẫn bị mắc kẹt ở vịnh Ba Tư, trong khi dự trữ dầu mỏ chiến lược của nước này có thể chỉ đủ để trang trải 26 ngày tiêu thụ thực tế. Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã hạ 0,4 điểm phần trăm trong dự báo tăng trưởng của Hàn Quốc, và nâng dự báo lạm phát nước này lên 2,7%. Hiệu ứng gợn sóng lạm phát dự kiến ảnh hưởng đến giao thông vận tải, hậu cần, hóa dầu, nông nghiệp, thực phẩm và đồ uống trong 2 đến 6 tháng tới. Các quan chức cảnh báo về 3 cú sốc đối với nền kinh tế Hàn Quốc: lạm phát cao, lãi suất tăng cao và tiền won suy yếu.
Hay Indonesia đã phải áp dụng nhiều biện pháp hạn chế tiêu thụ xăng dầu. Từ ngày 31.3, Reuters dẫn lời quan chức nước này thông báo giới hạn bán nhiên liệu ở mức 50 lít mỗi ngày cho một chiếc ô tô. Chính phủ Indonesia cũng thực hiện chính sách vào thứ sáu hằng tuần, các công chức, ngoại trừ các lĩnh vực y tế và an ninh, sẽ làm việc tại nhà. Điều này được đánh giá giúp Indonesia tiết kiệm 6,2 triệu tỉ rupiah (364,92 triệu USD) trong việc trợ cấp nhiên liệu.
Giữa bối cảnh như vậy, giá dầu vẫn khó đoán định và có thể duy trì ở mức cao. S&P Global dự báo các kịch bản giá dầu thô. Theo đó, nếu cường độ chiến sự dần hạ nhiệt và vấn đề eo biển Hormuz được giải quyết ngay trong tháng 4, thì dù một số gián đoạn vẫn tiếp diễn, giá dầu Brent sẽ đạt trung bình 92 USD/thùng trong quý 2/2026 và trung bình khoảng 80 USD/thùng cho cả năm 2026.
S&P Global cũng dự báo một kịch bản xấu hơn là chiến sự kéo dài, giá dầu Brent đạt đỉnh ở mức 200 USD/thùng và tính trung bình cả năm ở mức 130 USD/thùng. Khi đó, lạm phát dự kiến đều tăng thêm từ 1 - 1,6 điểm phần trăm ở các nền kinh tế trong khu vực. Điều này dẫn đến việc tăng trưởng của các nền kinh tế châu Á có thể bị mất đi từ 0,3 - 0,7 điểm phần trăm. Vì thế, các nền kinh tế cần điều chỉnh một số chính sách để hạn chế rủi ro.
Tin Gốc: Thanh Niên

