Giữa tháng 4-2026, phóng viên Tuổi Trẻ đến quan sát tiết học giáo dục thể chất tại một số trường học ở TP.HCM. Tại Trường THPT Võ Thị Sáu (phường Gia Định, TP.HCM), trong sân trường học sinh các khối 10, 11, 12 thay nhau học đá cầu, cầu lông, bóng rổ…
Thầy giáo Trịnh Hoàng Quân – Hiệu trưởng – thông tin trường có gần 2.600 học sinh với 59 lớp. “Diện tích trường nhỏ, để xe là hết chỗ học thể dục. Làm sao vừa có nơi để xe cho học sinh vừa có tập thể dục thể thao là bài toán khó của trường nhiều năm qua” – ông Quân cho biết.
Trong khi đó, giáo viên N.T.K. (dạy thể dục ở phường Thủ Đức) nói thật khó để dạy hiệu quả trong khuôn viên chật hẹp. Thầy này dẫn chứng với nội dung nhảy xa – chạy bền, giáo viên phải truyền được kiến thức của các động tác, nắm kỹ thuật chạy đà giậm nhảy trên không và tiếp đất. Còn ném bóng cần nắm kỹ thuật bốn bước, ném bóng đi xa và giữ thăng bằng sau khi ném; hay chạy bền là chạy trên địa hình tự nhiên, học trò chỉ cần hiểu được kỹ thuật cơ bản là hoàn thành.
Thầy K. nói: “Chuẩn bị một tiết dạy chỉ cần giáo án, còi, tranh ảnh về động tác bổ trợ. Còn học sinh trang phục gọn gàng, giày tập… Trường có gì thì vận dụng đó. Ngoài ra không cần yêu cầu nào khác cũng như không có phòng tập đa năng.
Giáo viên tự liệu tính toán, học sinh đúng là cũng không hứng thú nhiều. Tôi có nhiều năm dạy thể dục nhưng thừa nhận đây là tiết học nghĩa vụ để hoàn thành các môn trong hệ thống học tập chung”.
Thầy giáo Nguyễn Đình Đảo – Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Hữu Thọ (phường Xóm Chiếu) – cho biết theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018, bộ môn thể dục thể chất lựa chọn các môn như bóng rổ, cầu lông, bóng chuyền, bóng đá…Trường có gần 2.200 học sinh.
“May mắn của trường chúng tôi là giáo viên thể chất có chuyên môn đầy đủ năm môn. Các em được lựa chọn thoải mái, đi theo lớp. Ngoài chương trình đó, học sinh của trường lựa chọn các môn thể thao khác.
Các em trong trường chọn nhiều môn bóng bàn. Đây là môn không mất sức, luyện mắt nhìn, dẻo dai… nên nắm được sở thích, nhà trường đầu tư 15 bàn. Đây là tự chọn năng khiếu, học theo chương trình nhà trường, mức phí 80.000 đồng/tháng”, ông Đảo thông tin.
Tuy nhiên, nhìn nhận bức tranh chung về thể dục thể chất, thầy Đảo thẳng thắn nhìn nhận tiếng là môn thể dục tự chọn nhưng “o ép học sinh vào môn trường chỉ đáp ứng được”.
Ông Đảo giải thích: “Đa số các môn học sinh tự chọn, nhà trường làm sao có thể đáp ứng đầy đủ kỹ thuật của bộ môn. Trường nào may mắn lắm sẽ có diện tích để làm sân bóng cỏ nhân tạo, sân bóng chuyền. Có trường tận dụng sân chào cờ làm sân thể thao và ngược lại… Đa số diện tích sân không có, khó đẩy mạnh tinh thần phát triển thể dục thể thao”.
Tương tự, thầy giáo Nguyễn Xuân Đắc – Hiệu trưởng Trường THCS Hoàng Hoa Thám (phường Tân Bình) – thừa nhận lâu nay nhà trường luôn đẩy mạnh thể dục thể chất nhưng cũng khó thực hiện cho đạt được tinh thần là phát huy năng lực thể chất học sinh.
Ông Đắc nói: “Học sinh chọn môn thể dục nhưng có nơi trường có giáo viên dạy môn nhảy xa lại thiếu giáo viên dạy môn cầu lông, buộc học sinh phải chọn môn mình không muốn chọn. Chưa kể cơ sở vật chất chưa đầy đủ.
Cái khó nhất là cần không gian luyện tập. Những trường có sẵn không gian mà lại thiếu sân tập, dụng cụ luyện tập sơ sài với các môn nhảy xa, nhảy cao, ném bóng, chạy ngắn… gây nhàm chán với học sinh và phát triển chiều sâu thể dục thể thao”.
Trong khi đó, thầy giáo Đinh Hữu Đắc – Hiệu trưởng Trường tiểu học Nguyễn Thái Sơn (phường Xuân Hòa, TP.HCM) – cho hay ngôi trường mình giữa trung tâm TP là trường học hạnh phúc vì có sân chơi cho học sinh. Theo ông Đắc, xung quanh các lớp học của trường là khoảng sân rộng, chia ra nhiều khu vực gắn với các bộ môn thể thao học đường.
“Quyết định cho việc phát triển thể dục thể thao học đường là sân bãi, dụng cụ, cơ sở vật chất, kể cả con người phải là những giáo viên có chuyên môn, những huấn luận viên chuyên nghiệp.
Trường chúng tôi may mắn có sân trường lớn nhưng lại thiếu hồ bơi, trong khi các trường khác có điều kiện có hồ bơi trong tổ chức dạy luyện bơi lội. Mỗi trường có mỗi lợi thế, mỗi khó khăn riêng nhưng nhìn chung không gian lớn là thuận tiện cho việc học thể dục. Các trường ở trung tâm TP luôn bị hạn chế do diện tích” – ông Đắc đánh giá.
Ngày 19/5, lãnh đạo Trường THCS Trần Quang Diệu (phường Tân An, Đắk Lắk) cho biết đã nắm bắt vụ việc em H.A.V. (học sinh lớp 6) của trường bị một nhóm đánh hội đồng và có hành vi làm nhục giữa đám đông. Ban giám hiệu nhà trường đã đến nhà thăm hỏi, động viên nữ sinh bị đánh, đồng thời lập biên bản để phục vụ quá trình xác minh, xử lý.
Nhà trường khẳng định sẽ phối hợp chặt chẽ với cơ quan công an nhằm bảo vệ quyền lợi, tâm lý cho học sinh và làm rõ nguyên nhân dẫn đến vụ việc. "Tôi sẽ trao đổi, phối hợp cùng cơ quan công an để bảo vệ học sinh của mình và tìm hiểu nguyên nhân các em tham gia đánh nhau đến mức này", vị lãnh đạo thông tin.
Cũng theo lãnh đạo Trường THCS Trần Quang Diệu, qua xác minh bước đầu, người đánh em H.A.V. là 2 bạn nữ học một trường THPT trên địa bàn phường. Tuy nhiên, cả 2 hiện đã nghỉ học.
Theo bà N.N.E. (34 tuổi, mẹ em H.A.V.), vụ việc xảy ra vào trưa 17/5 tại khu vực gần Trường THPT Cao Bá Quát (phường Tân An). Thời điểm này, em V. sang nhà bạn chơi nhận được tin nhắn từ 2 nữ sinh khác hẹn gặp để “nói chuyện”. Khi em V. cùng bạn đến điểm hẹn, cả nhóm khoảng 10 thanh thiếu niên cả nam lẫn nữ đã chờ sẵn.
Bà E. cho biết nhóm này sau đó thu điện thoại, rút chìa khóa xe của con gái mình rồi để 2 nữ sinh khoảng 16 tuổi lao vào đánh hội đồng V.. Không chỉ bị hành hung, nữ sinh còn bị ép quỳ gối giữa đường để xin lỗi và bị bắt lau chân cho một nữ sinh khác rồi bò dưới đất trước sự chứng kiến của nhiều người. Toàn bộ sự việc được nhóm này dùng điện thoại ghi lại clip.
Ít phút sau vụ việc, một người quen gọi điện báo tin em V. gặp chuyện nên bà E. tức tốc đi tìm con và đưa cháu đến bệnh viện thăm khám. Theo người mẹ, thời điểm nhập viện con gái bà bị xây xước ở tay, chân và đau vùng đầu sau khi bị đánh.
"Hiện tại con bé vẫn rất đau đầu, một bên tai nghe chưa rõ. Bác sĩ cho về nhà nghỉ ngơi, theo dõi thêm, nếu có dấu hiệu bất thường sẽ phải nhập viện ngay", bà E. lo lắng.
Người mẹ cũng không giấu được sự bức xúc khi xem lại clip ghi cảnh con gái bị hành hung và làm nhục giữa đường. Theo bà E., hình ảnh con mình bị đánh đập, ép quỳ gối, lau chân cho người khác khiến cả gia đình phẫn nộ nên đã đến cơ quan công an trình báo vụ việc.
"Xem lại cảnh con bị xúc phạm như vậy, người làm mẹ như tôi đau lòng không chịu nổi. Chúng tôi mong cơ quan công an xử lý nghiêm minh để không còn những vụ việc tương tự", bà E. lên tiếng.
Bộ GD-ĐT mới ban hành Thông tư quy định mã số, bổ nhiệm chức danh và xếp lương đối với nhà giáo trong các cơ sở giáo dục công lập thuộc hệ thống giáo dục quốc dân.
Theo thông tư, hệ thống mã số chức danh nhà giáo được quy định theo từng cấp học và trình độ đào tạo, gồm: giáo viên mầm non, tiểu học, trung học phổ thông, giáo viên dự bị đại học, giáo viên giáo dục nghề nghiệp các cấp, giảng viên cao đẳng và giảng viên đại học. Mỗi chức danh được phân thành ba hạng (hạng I, II, III) kèm mã số cụ thể.
Theo đó, giáo viên mầm non được xếp theo ba hạng, từ thấp đến cao lần lượt là III, II và I, tương ứng với nhóm viên chức A0, A1 và A2.2. Hệ số lương của giáo viên bậc này từ 2,1 - 6,38.
Giáo viên phổ thông (tiểu học, THCS, THPT) cũng có ba hạng tương tự, nhưng ứng với nhóm A1, A2.2 và A2.1, hệ số lương từ 2,23 - 6,78.
Như vậy, chức danh giáo viên vẫn phân thành 3 hạng như lâu nay thay vì bỏ chia hạng như dự thảo được công bố trước đó.
Cụ thể, dự thảo công bố tháng 9.2025, thay vì chức danh nghề nghiệp giáo viên của từng bậc học theo hạng bằng các chức danh nghề nghiệp tương ứng với mức lương từ thấp đến cao như: giáo viên, giáo viên chính, giáo viên cao cấp..., áp dụng cho giáo viên bậc học tiểu học, THCS, THPT và giảng viên CĐ, ĐH...
Khi đó, Bộ GD-ĐT lý giải thay đổi nhằm tương ứng với luật Nhà giáo mới ban hành. Một trong những điểm mới quan trọng của luật này là từ 1.1.2026 sẽ chính thức không còn chia hạng I, II, III như hiện nay, chức danh nhà giáo được xác định theo yêu cầu của hoạt động nghề nghiệp trong từng cấp học, trình độ đào tạo.
Dự thảo cũng đề xuất tăng hệ số lương với giáo viên cao cấp (tương đương hạng I), từ 5,75 - 7,55 (nhóm A3.2), tăng so với mức 4,4 - 6,78 hiện tại. Tuy nhiên, theo thông tư vừa ban hành, hệ số lương của nhóm giáo viên hạng I cũng không tăng như đề xuất.
Thông tư cũng nêu các nguyên tắc bổ nhiệm và xếp lương đối với nhà giáo giảng dạy trong cơ sở giáo dục công lập.
Cụ thể, phải căn cứ vào vị trí việc làm, chức trách, nhiệm vụ, năng lực và chuyên môn nghiệp vụ đang đảm nhận của nhà giáo và theo quy định của pháp luật.
Không được kết hợp nâng bậc lương hoặc thay đổi chức danh nhà giáo, trừ trường hợp nhà giáo có sự thăng tiến nghề nghiệp, đáp ứng yêu cầu của chức danh nhà giáo cao hơn và có nguyện vọng thay đổi chức danh nhà giáo hiện giữ; nhà giáo có nhiều kinh nghiệm giảng dạy, giáo dục và có nhiều thành tích trong hoạt động nghề nghiệp hoặc trường hợp nhà giáo được công nhận, bổ nhiệm chức danh giáo sư, phó giáo sư theo quy định của luật chuyên ngành.
Không căn cứ trình độ được đào tạo để bổ nhiệm vào chức danh nghề nghiệp cao hơn chức danh nghề nghiệp đã trúng tuyển đối với nhà giáo mới được tuyển dụng.
Trường hợp có chênh lệch giữa hệ số lương hiện giữ và hệ số lương của chức danh nhà giáo thì được bảo lưu hệ số chênh lệch theo quy định của pháp luật về tiền lương.
Việc xếp lương khi bổ nhiệm vào hạng chức danh nghề nghiệp thực hiện theo hướng dẫn tại Thông tư số 02/2007/TT-BNV ngày 25.5.2007 của Bộ Nội vụ. Khi thực hiện chính sách tiền lương mới, việc chuyển xếp sang lương mới thực hiện theo quy định của Chính phủ.
Bộ GD-ĐT cũng có quy định chuyển tiếp với giáo viên chưa đạt tiêu chuẩn về trình độ đào tạo, bồi dưỡng quy định tại chuẩn nghề nghiệp thì được tiếp tục giữ chức danh, mã số và hệ số lương của chức danh nghề nghiệp hiện hưởng. Khi đáp ứng yêu cầu chuẩn nghề nghiệp giáo viên theo quy định của Bộ GD-ĐT thì được bổ nhiệm vào chức danh nghề nghiệp giáo viên tương ứng quy định tại thông tư này.
Ngăn chặn gian lận, làm lộ, lọt đề thi là nội dung được nhấn mạnh tại buổi làm việc của Bộ Giáo dục và Đào tạo và UBND TP HCM về công tác chuẩn bị kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026, chiều 21/5.
Điểm mới năm nay là giám thị có thể được trang bị máy quét an ninh cầm tay, hỗ trợ phát hiện thí sinh mang điện thoại hoặc các thiết bị công nghệ cao.
"Việc này không bắt buộc, có thể sử dụng tại những điểm thi có nguy cơ cao, nhạy cảm, phức tạp, nhiều thí sinh tự do", Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng nói.
Theo Thứ trưởng, thời gian qua, nhiều học sinh bị khởi tố vì dùng thiết bị công nghệ cao để gian lận, làm lộ đề thi. Có em rất ngây ngô, không biết đề thi là bí mật quốc gia, hành vi làm lộ, lọt đề có thể bị xử lý hình sự.
Đa số dùng điện thoại chụp đề rồi chuyển ra ngoài. Nếu quan sát kỹ và được tập huấn đầy đủ, giám thị sẽ dễ dàng nhận ra những dấu hiệu bất thường trong tâm lý, hành động của thí sinh.
"Em nào có ý đồ gian lận thì thái độ, tâm lý sẽ rất khác. Phòng thi nào có thí sinh gian lận thì một phần trách nhiệm nằm ở giám thị, phải xem xét xử lý thi đua", ông Thưởng lưu ý.
Ngược lại, nhiều trường hợp vi phạm vì quên, không cố ý. Ông Thưởng lấy ví dụ một thí sinh giỏi, gần hết giờ thì chuông cuộc gọi reo mới sực nhớ mang điện thoại trong người. Em bị lập biên bản, đình chỉ thi dù không sử dụng.
Ông đánh giá sử dụng máy quét an ninh vừa bảo vệ tính nghiêm túc của kỳ thi, vừa bảo vệ học sinh khỏi những sự cố đáng tiếc. Bởi nếu thiết bị vi phạm được phát hiện trước khi vào phòng thi, thí sinh không bị xử lý kỷ luật.
Ông Nguyễn Văn Hiếu, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo, cho biết trong kỳ thi tốt nghiệp THPT đầu tiên sau sáp nhập, TP HCM có gần 143.000 thí sinh. Quy mô thí sinh lớn nhất nước cộng với địa bàn rộng là áp lực không nhỏ để duy trì kỳ thi an toàn, nghiêm túc.
Nhà trường, thầy cô được lưu ý phối hợp phụ huynh tăng cường nhắc nhở học sinh về những vật dụng được và không được phép mang vào phòng thi, nhất là điện thoại, thiết bị ghi âm ghi hình.
Với các điểm thi có thí sinh tự do, Sở đề nghị các trường và giám thị chú ý hơn.
"Tinh thần là không để thí sinh nào vi phạm quy chế", ông Hiếu nói.
Đại diện Cục An ninh chính trị nội bộ (A03), Bộ Công an, cho biết có 9 thí sinh bị xử lý hình sự vì làm lộ đề thi trong thời gian qua.
