Hôm 2/5, hãng hàng không giá rẻ Spirit Airlines của Mỹ, thông báo “ngừng hoạt động một cách có trật tự” do hết tiền vận hành, hủy bỏ tất cả chuyến bay, khiến hành khách và nhân viên mắc kẹt trên khắp đất nước, vùng Caribe và Mỹ Latinh.
Giám đốc điều hành Dave Davis thừa nhận đây là điều vô cùng đáng thất vọng và không ai mong muốn. “Việc duy trì hoạt động kinh doanh đòi hỏi bổ sung hàng trăm triệu USD tiền mặt mà Spirit đơn giản là không có và không thể có”, ông nói.
Theo dữ liệu từ công ty phân tích hàng không Cirium, Spirit có 4.119 chuyến bay nội địa theo lịch trình từ ngày 1 đến ngày 15/5, cung cấp 809.638 chỗ ngồi. Đến 3/5, hãng cho biết gần như đã hoàn tất việc hoàn tiền cho hành khách và đưa phi hành đoàn trở về trụ sở.
Reuters cho rằng Spirit Airlines chính là “nạn nhân đầu tiên của ngành hàng không” liên quan đến cuộc xung đột Trung Đông khiến giá nhiên liệu bay tăng gấp đôi. Le Monde bình luận khủng hoảng năng lượng đã “giáng đòn cuối” vào một công ty vốn đã suy yếu tài chính do Covid, từng 2 lần nộp đơn xin phá sản để tái cấu trúc theo Chương 11.
Mới đầu hè, Spirit vừa đạt được thỏa thuận với các chủ nợ, giúp thoát khỏi tình trạng phá sản lần 2. Tuy nhiên, giá nhiên liệu máy bay tăng vọt đã dập tắt hy vọng. Trong kế hoạch tái cấu trúc, hãng giả định giá nhiên liệu khoảng 2,24 USD mỗi gallon năm nay và 2,14 USD mỗi gallon vào 2027.
Nhưng chiến sự ở vùng Vịnh khiến giá thực tế tăng lên 4,51 USD mỗi gallon vào cuối tháng 4, buộc hãng phải có nguồn tài chính mới nếu muốn tiếp tục vận hành. Hội đồng quản trị Spirit đã triệu tập cuộc họp hôm 1/5 nhưng không đạt được thỏa thuận giải cứu nào, dẫn đến quyết định dừng hoạt động.
“Thật không may, bất chấp những nỗ lực của công ty, việc giá dầu tăng mạnh gần đây và các áp lực khác đối với hoạt động kinh doanh đã ảnh hưởng đáng kể đến triển vọng tài chính của Spirit”, hãng hàng không nêu trong thông báo.
Spirit thành lập tại Michigan năm 1964, ban đầu là công ty vận tải đường dài. Những năm 1980, họ chuyển sang lĩnh vực hàng không với tên gọi Charter One Airlines, phục vụ các gói du lịch nghỉ dưỡng. Hãng đổi tên thành Spirit năm 1992, chuyên khai thác phân khúc giá rẻ và hoạt động hiệu quả trong một thời gian.
Vào thời kỳ đỉnh cao, Spirit thuộc top 10 hãng hàng không hàng đầu của Mỹ, vận chuyển 40 triệu hành khách mỗi năm. Ngay trước Covid-19, công ty đã mua khoảng 100 máy bay Airbus mới và lên kế hoạch mua thêm gần 300 chiếc vào 2027. Nhưng chỉ trong vài năm, mọi thứ sụp đổ vì đại dịch.
Năm 2023, Spirit suýt được cứu, thông qua đề nghị mua lại của đối thủ JetBlue. Thỏa thuận gần như sắp hoàn tất, nhưng cuối cùng bị cơ quan chống độc quyền dưới thời Tổng thống Joe Biden chặn lại. Trên chương trình “Sunday Morning Futures” của Fox Business Network hôm 3/5, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent đổ lỗi cho chính quyền Biden về việc Spirit phải đóng cửa.
Không thể tự xoay xở, công ty nộp đơn phá sản lần đầu hồi 2024. Sau tái cơ cấu trước, họ giảm nợ được 795 triệu USD bằng cách chuyển đổi thành cổ phần, đồng thời nhận 350 triệu USD vốn chủ sở hữu từ các nhà đầu tư hiện hữu.
Tuy nhiên, đến cuối tháng 8/2025, Spirit Airlines lại nộp đơn xin bảo hộ phá sản, do không khắc phục được cơ cấu chi phí phình to trong lần phá sản đầu tiên. Trong khi, chi tiêu du lịch tại Mỹ suy giảm vì các chính sách thương mại và cắt giảm ngân sách dưới thời Tổng thống Trump.
Theo dữ liệu của Cirium, Spirit vận chuyển khoảng 1,7 triệu hành khách nội địa Mỹ trong tháng 2, với thị phần 3,9%, giảm so với 5,1% vào năm ngoái. Những tuần gần đây, thông tin Spirit sắp dừng hoạt động được lan truyền.
Tổng thống Donald Trump cho biết chính quyền ông cân nhắc ra tay giải cứu nhưng phải là “một thỏa thuận tốt”. “Nếu chúng tôi có thể giúp họ, chúng tôi sẽ làm, nhưng chúng tôi phải được ưu tiên trước”, ông Trump nói. Đến cuối tuần trước, chính phủ đề xuất gói cứu trợ 500 triệu USD nhưng các chủ nợ của Spirit phản đối, cho rằng việc này có thể làm giảm giá trị các khoản đầu tư của họ. Vì thế, cuộc họp hội đồng quản trị Spirit kết thúc hôm 1/5 trong ngõ cụt.
Theo Le Monde, thay vì tìm cách hồi sinh thương hiệu, các cổ đông rõ ràng đang trông chờ việc bán bớt tài sản, vì công ty được cho là vẫn còn khoảng 100 máy bay. Đây cũng là ý tưởng của Bộ trưởng Giao thông Vận tải Sean Duffy. “Họ đang thua lỗ nặng và việc này đã được lên kế hoạch từ lâu. Họ sẽ phải thanh lý tài sản,” ông Duffy bình luận hôm 3/5 trên chương trình “This Week” của đài ABC.
Để hỗ trợ hành khách bất ngờ bị hủy chuyến, các hãng hàng không khác của Mỹ đồng ý chấp nhận vé của Spirit, với một khoản phí bổ sung. Frontier, JetBlue và Southwest bán vé ưu đãi để giúp hành khách bị mắc kẹt và lên kế hoạch bổ sung các tuyến bay mới vào mùa hè. Delta và American Airlines cũng đang cung cấp giá vé thấp hơn tạm thời cho hành khách của Spirit.
Trước tình hình giá nhiên liệu bay neo cao, Hiệp hội các hãng hàng không giá rẻ Mỹ đề xuất gói trao đổi chứng quyền có thể chuyển thành cổ phần để nhận hỗ trợ 2,5 tỷ USD từ liên bang. Số tiền sẽ được dùng riêng để bù đắp chi phí nhiên liệu tăng thêm, như “biện pháp cần thiết và có mục tiêu để ổn định hoạt động và giữ giá vé máy bay ở mức hợp lý trong giai đoạn biến động”.
Hiệp hội cũng đề nghị Quốc hội tạm dừng thuế tiêu thụ đặc biệt liên bang 7,5% với vé máy bay và thuế 5,3 USD mỗi chặng bay, nhằm bù đắp khoảng một phần ba chi phí leo thang do giá nhiên liệu tăng.
Bình luận đề xuất hôm 1/5, Bộ trưởng Giao thông Vận tải Sean Duffy nói chưa thấy cần thiết ra tay cứu trợ vì các hãng hàng không tốt hơn nền huy động tiền trên thị trường tư nhân. “Tại thời điểm này, tôi không nghĩ điều đó là cần thiết. Họ có đủ tiền mặt. Nếu họ muốn đến với chính phủ, chúng tôi sẽ là người cho vay cuối cùng”, ông nói.
Trung tâm Dịch vụ đấu giá tài sản TP HCM mới thông báo cả hai phiên đấu giá túi Hermes bạch tạng của bà Trương Mỹ Lan vào sáng 21/5 đều thành công.
Phiên đầu tiên đấu giá túi xách Hermes size 30 màu trắng có bốn lượt trả giá. Mức trúng là 2,54 tỷ đồng, cao hơn khởi điểm 200 triệu đồng.
Phiên thứ hai có đến 119 lượt trả giá cho chiếc túi cùng nhãn hiệu, size 25, đính đá màu trắng trên khóa và viền. Giá trúng là 11,6 tỷ đồng, vượt xa mức khởi điểm 1,7 tỷ đồng.
Trung tâm Dịch vụ đấu giá tài sản TP HCM chưa thông báo danh tính người trúng đấu giá. Theo quy chế, người trúng thanh toán tiền theo hai đợt với thời hạn không quá 30 ngày từ hôm nay. Trước đó, họ đều phải đặt cọc 20% số tiền khởi điểm.
Đây là một trong số ít phiên đấu giá tài sản thi hành án dân sự thành công ngay lần đầu tiên tổ chức và giá trúng vượt xa khởi điểm. Trước đó, các phiên đấu giá tài sản khác của bà Trương Mỹ Lan như du thuyền và tàu thủy đều không có người mua, dẫn đến phải giảm mức khởi điểm để tổ chức lại.
Hai chiếc túi Hermes bị kê biên, thu giữ trong giai đoạn hai vụ án xảy ra tại Tập đoàn Vạn Thịnh Phát. Chủ tài sản hiện nay là Thi hành án dân sự TP HCM.
Trong phiên tòa vào cuối tháng 9/2024, bà Lan cho biết một túi Hermes da cá sấu bạch tạng bà mua tại Italy, chiếc còn lại được tỷ phú người Malaysia tặng. "Trị giá không đáng bao nhiêu so với tài sản của bị cáo (đang bị phong tỏa), nhưng xin được trả lại làm kỷ niệm để lại cho con cháu", bà Lan nói.
Những mẫu túi từng được nhiều ngôi sao nổi tiếng như Kim Kardashian, Jennifer Lopez, Victoria Beckham sử dụng.
Ngày 25-4, ông Trần Ngọc Minh - Chủ tịch hội đồng quản trị KienlongBank - cho biết sau khi tổ chức đại hội cổ đông, ngân hàng đã quyết định chuyển đặt trụ sở chính tại Đồng Nai.
Ông Trần Ngọc Minh giải thích lý do chuyển đặt trụ sở chính tại Đồng Nai vì địa bàn này có quy mô kinh tế đứng thứ 4 cả nước, cùng tốc độ tăng trưởng ấn tượng.
Đồng Nai đang thiết lập một cực tăng trưởng mới, với mạng lưới hạ tầng đồng bộ từ cao tốc, hệ thống logistics đến siêu dự án sân bay quốc tế Long Thành đầy tiềm năng.
Đặc biệt, dấu mốc Đồng Nai trở thành thành phố trực thuộc Trung ương sẽ đưa nơi đây thành một "siêu đô thị thông minh" dẫn dắt kinh tế khu vực.
Theo ông Minh, KienlongBank xác định ba trụ cột đồng hành cùng chính quyền Đồng Nai, đó là đồng hành về kiến tạo môi trường đầu tư, đồng hành về hạ tầng số và đồng hành về kết nối chuỗi giá trị.
Ông Minh khẳng định: "Về phía KienlongBank, chúng tôi cam kết đóng góp ngân sách gần 1.000 tỉ đồng mỗi năm ngay trong giai đoạn đầu. Chúng tôi đến để góp sức đưa Đồng Nai trở thành một siêu đô thị kinh tế hiện đại và thông minh".
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Nguyễn Kim Long - Phó chủ tịch thường trực UBND tỉnh Đồng Nai - cho hay việc mời gọi KienlongBank về đặt trụ sở chính tại địa phương không phải là một lựa chọn ngẫu nhiên. Đây là tổ chức tín dụng có định hướng phát triển năng động, rất phù hợp với xu hướng phát triển "thành phố thông minh" mà Đồng Nai đang hướng tới.
Sự góp mặt của một ngân hàng lớn với bề dày hoạt động hơn 30 năm có trụ sở chính tại địa phương sẽ giúp hoàn thiện hệ sinh thái tài chính, tạo nền móng vững chắc cho các hoạt động đầu tư công nghiệp và dịch vụ chất lượng cao.
Ông Long cũng nhấn mạnh Đồng Nai có 43 khu công nghiệp hiện hữu cùng "siêu dự án" sân bay quốc tế Long Thành đang là thị trường tài chính cực kỳ tiềm năng. Tổng dư nợ tín dụng trên địa bàn đã vượt 600.000 tỉ đồng và sẽ còn tăng mạnh khi tiến trình đô thị hóa được đẩy nhanh. Đây chính là bệ phóng hoàn hảo để các tập đoàn, doanh nghiệp… hiện thực hóa các tầm nhìn chiến lược.
"Đồng Nai cam kết sẽ đồng hành, hỗ trợ và tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất về cơ chế, thủ tục để các tập đoàn, doanh nghiệp, định chế tài chính hoạt động, đóng góp chung vào sự phát triển của địa phương" - ông Nguyễn Kim Long khẳng định.
Tại dự thảo Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (sửa đổi), Bộ Tài chính đề xuất bổ sung cơ chế khuyến khích tổ chức tín dụng cho nhóm doanh nghiệp này vay trên cơ sở đa dạng hình thức bảo đảm tiền vay.
Theo đó, ngoài tài sản hữu hình như bất động sản, doanh nghiệp có thể dùng tài sản hình thành trong tương lai, quyền tài sản, quyền sở hữu trí tuệ, tài sản số, tài sản ảo... để vay vốn. Cơ quan quản lý cũng khuyến khích các nhà băng cho vay dựa trên xếp hàng tín nhiệm, phương án sản xuất kinh doanh và mở rộng thị trường, hoặc dòng tiền của doanh nghiệp.
Theo Bộ Tài chính, chính sách này nhằm khơi thông nguồn lực cho khu vực kinh tế tư nhân, ưu tiên cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, startup công nghệ... tại Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị.
Doanh nghiệp nhỏ và vừa là các công ty có số lao động bình quân năm không quá 300 người và tổng doanh thu dưới 400 tỷ đồng. Theo Bộ Tài chính, khu vực này hiện chiếm hơn 98% doanh nghiệp trong nền kinh tế, nhưng chỉ tiếp cận khoảng 19-20% tổng dư nợ tín dụng.
Hiện phần lớn doanh nghiệp nhỏ gặp khó khi vay vốn do ngân hàng yêu cầu tài sản đảm bảo theo tiêu chuẩn tín dụng truyền thống, như bất động sản. Trong khi đó, nhiều startup công nghệ có giá trị lớn nằm ở phần mềm, dữ liệu khách hàng, thuật toán, thương hiệu hay tài sản số nhưng chưa được công nhận rộng rãi trong hoạt động tín dụng.
Ngoài tín dụng, dự thảo luật cũng bổ sung nhiều cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa như ưu đãi thuế cho hoạt động nghiên cứu phát triển, hỗ trợ chuyển đổi số.
Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đã có hiệu lực 8 năm. Tuy nhiên, một số quy định cũng không còn phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp hiện nay. Nhiều quy định đã được tích hợp trong các luật chuyên ngành khác. Do đó, sửa luật lần này, theo Bộ Tài chính, nhằm đồng bộ với các quy định mới về đầu tư, kinh doanh, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh.
Bộ Tài chính dẫn kinh nghiệm quốc tế, cho biết hầu hết các quốc gia lớn đều coi khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa là "xương sống" của nền kinh tế. Nhóm này chiếm khoảng 97-99% tổng số doanh nghiệp và được xác định là động lực tăng trưởng, đổi mới sáng tạo tại nhiều nước trên thế giới.
Một số nước như Nhật Bản, Hàn Quốc hay Malaysia xây dựng luật khung về hỗ trợ để làm cơ sở triển khai loạt chính sách hỗ trợ tài chính, giảm thuế. Trong khi đó, Mỹ và EU xây dựng các đạo luật chi tiết với các cơ chế hỗ trợ trực tiếp cho doanh nghiệp nhỏ.
Dự kiến, Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (sửa đổi) sẽ được trình tại kỳ họp Quốc hội vào tháng 10. Nếu được thông qua, luật sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7/2027.
