Theo TTXVN, sáng 8-5, Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 và các hội nghị liên quan đã chính thức khai mạc tại Trung tâm Hội nghị Mactan Expo Center ở thành phố Cebu của Philippines.
Thủ tướng Lê Minh Hưng dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự hội nghị. Tổng thống Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr. chủ trì lễ đón các trưởng đoàn tham dự hội nghị.
Phát biểu khai mạc, Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr., Chủ tịch ASEAN 2026, nhấn mạnh khu vực đang đứng trước “thời điểm mang tính quyết định” khi môi trường quốc tế ngày càng phức tạp và bất ổn, đặc biệt là tác động từ xung đột tại Trung Đông đối với an ninh, kinh tế và đời sống người dân trong khu vực.
Tổng thống Philippines khẳng định ASEAN cần tiếp tục phát huy đoàn kết, khả năng thích ứng và vai trò trung tâm trong cấu trúc khu vực.
Theo ông, những khó khăn hiện nay không làm chia rẽ ASEAN mà trở thành động lực để các nước thành viên tăng cường phối hợp, lắng nghe và hành động hiệu quả hơn, đồng thời đưa ra các giải pháp chung nhằm ứng phó thách thức về an ninh, kinh tế và ổn định xã hội, cũng như duy trì tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN bất chấp những biến động toàn cầu.
Tổng thống Philippines đánh giá cao sự phối hợp giữa các nước thành viên ASEAN và các đối tác trong các lĩnh vực ngoại giao, kinh tế, nông nghiệp và năng lượng nhằm ứng phó những thách thức hiện nay.
Ông nhấn mạnh các cuộc thảo luận tại hội nghị sẽ tập trung vào chiến lược “3P” do Philippines đề xuất gồm: củng cố hòa bình và an ninh, mở rộng các hành lang thịnh vượng và trao quyền cho người dân.
Tổng thống Marcos kêu gọi các nước ASEAN tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, cởi mở và trách nhiệm chung nhằm xây dựng một khu vực hòa bình, ổn định và phát triển bền vững.
Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 là một trong hai cuộc họp định kỳ hằng năm của lãnh đạo ASEAN trong năm 2026, là dịp quan trọng để lãnh đạo các nước chia sẻ đánh giá toàn diện tình hình thế giới và khu vực, thống nhất các định hướng chiến lược và biện pháp tăng cường hợp tác ASEAN.
Với chủ đề “Cùng chèo lái tương lai chung”, nước chủ nhà Philippines đặt ra 3 định hướng lớn cho hợp tác ASEAN trong năm 2026 là: Củng cố các nhân tố then chốt đối với hòa bình và an ninh; Mở rộng các hành lang thịnh vượng và Thúc đẩy trao quyền cho người dân.
Tại hội nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng sẽ có các bài phát biểu quan trọng, truyền tải thông điệp đường lối đối ngoại Đại hội XIV của Đảng và quan điểm của Việt Nam về các ưu tiên của ASEAN, đưa ra các đề xuất thiết thực củng cố tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN, góp phần tăng cường khả năng tự cường và ứng phó của ASEAN trước các biến động, nhất là các tác động của tình hình Trung Đông và trao đổi các vấn đề khu vực, quốc tế cùng quan tâm.
Khi chiến sự bùng phát ngày 28/2, tên lửa Mỹ dường như đã đánh trúng nhiều cơ sở dân sự ở Iran. Sự việc nghiêm trọng nhất xảy ra ở huyện Minab thuộc tỉnh miền nam Hormozgan, khi một trường tiểu học trúng tên lửa, khiến hơn 150 người thiệt mạng.
Một số tên lửa khác của Mỹ cũng lao xuống thành phố Lamerd thuộc tỉnh Fars, đánh trúng nhà thi đấu thể thao, trường học và khu dân cư nằm sát cơ sở của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC). 21 người thiệt mạng trong vụ tập kích này.
Phân tích của báo New York Times và các chuyên gia quân sự cho thấy đặc điểm của quả đạn, vụ nổ và thiệt hại liên quan ở Lamerd phù hợp với Tên lửa Tấn công Chính xác (PrSM).
PrSM là tên lửa đạn đạo tầm ngắn do tập đoàn quốc phòng Lockheed Martin phát triển, nhằm thay thế cho Tên lửa Chiến thuật Lục quân (ATACMS) đời cũ. Xung đột Trung Đông được cho là lần đầu quân đội Mỹ sử dụng PrSM trong thực chiến.
Tên lửa PrSM sở hữu các tính năng vượt trội so với ATACMS, đạt tầm bắn trên 500 km, mang đầu đạn nặng 90 kg với tùy chọn nổ mạnh hoặc đạn chùm. Nó có thể khai hỏa từ pháo phản lực HIMARS và M270, với cơ số lần lượt là 2 và 4 quả.
Phiên bản cơ sở của PrSM được trang bị hệ thống dẫn đường quán tính hỗ trợ bởi định vị vệ tinh GPS để tập kích mục tiêu cố định, bao gồm tổ hợp phòng không, hệ thống phóng tên lửa đạn đạo, trung tâm kiểm soát và chỉ huy hay các điểm tập kết binh sĩ.
Video do hãng thông tấn Fars News của Iran công bố cho thấy tên lửa lao xuống khu dân cư tại Lamerd có hình dáng trùng khớp với PrSM. Quả đạn kích nổ trên không và tạo ra quầng lửa lớn. Camera an ninh đối diện nhà thi đấu thể thao cũng ghi lại cảnh cơ sở này và trường học liền kề trúng đòn. Quả đạn không xuất hiện trong video, song có một vụ nổ bùng lên ngay phía trên nhà thi đấu.
Ảnh hiện trường được chụp sau cuộc tập kích cho thấy cả hai địa điểm đều chi chít lỗ nhỏ, dường như do những mảnh vonfram trong đầu đạn nổ mạnh gây ra. Chưa rõ cơ sở IRGC nằm sát nhà thi đấu thể thao có hứng đòn hay không.
"Dù đã có thông tin quân đội Mỹ dùng PrSM trong chiến dịch tấn công Iran, đây là lần đầu tiên chúng ta có cái nhìn trực tiếp về cách thức quả đạn hoạt động. Vụ nổ trên không rất rõ ràng, kiểu thiệt hại rất đặc trưng và phù hợp với thông tin đã biết về PrSM", Jeffrey Lewis, chuyên gia tại Viện Nghiên cứu Quốc tế Middlebury ở Mỹ, nhận định.
Theo các chuyên gia của New York Times, PrSM là "vũ khí quá mới" và khó có thể đánh giá rằng đòn tập kích nhằm vào khu vực dân sự ở Lamerd là hành động cố ý hay sự cố do lỗi thiết kế, lỗi sản xuất hoặc đánh giá sai mục tiêu.
Nhà thi đấu thể thao và ngôi trường đã được ngăn cách với cơ sở IRGC bằng tường rào từ ít nhất 15 năm trước.
Đại sứ Iran tại Liên Hợp Quốc Amir Saeid Iravani cho biết một đội tuyển bóng chuyền nữ đang sử dụng nhà thi đấu vào thời điểm xảy ra vụ tập kích. Ảnh hiện trường và ảnh vệ tinh cho thấy cơ sở có những vết cháy sém và mái bị sập một phần.
Đại tá Tim Hawkins, phát ngôn viên Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan phụ trách hoạt động của quân đội Mỹ tại Trung Đông, nói rằng "đã biết về thông tin và đang điều tra". Ông cũng khẳng định lực lượng Mỹ không nhắm mục tiêu vào dân thường trong các cuộc tập kích.
Quân đội Mỹ từng triển khai các vũ khí đang phát triển như PrSM đến khu vực chiến sự để đánh giá hoạt động trong thực chiến, với điều kiện các chỉ huy chấp nhận rủi ro đi kèm khi sử dụng chúng.
Ngày 14.7, tỉ phú Warren Buffett cho biết sẽ quyên tặng khoảng 6 tỉ USD cổ phiếu Tập đoàn Berkshire Hathaway, gồm 12 triệu cổ phiếu loại B, trong đợt quyên góp giữa năm thường niên. Toàn bộ số cổ phiếu này sẽ được chuyển cho 4 quỹ gia đình do con gái Susie và 2 con trai Howard, Peter quản lý, theo Reuters.
Thông báo của ông Buffett (95 tuổi) không đề cập Quỹ Gates. Trước đó, quỹ này là bên nhận phần lớn trong các khoản quyên góp của ông, với hơn 47 tỉ USD cổ phiếu Berkshire kể từ khi ông công bố cam kết từ thiện năm 2006. Trong cùng giai đoạn, ông cũng đã quyên góp hơn 17 tỉ USD cổ phiếu cho 4 quỹ của gia đình.
"Cái chết là điều không thể đoán trước, nhưng số cổ phần còn lại của tôi sẽ được quyên tặng cho 4 quỹ từ thiện bằng cách này hay cách khác trước ngày 31.12.2034", ông Buffett nói trong tuyên bố.
Ông Buffett và ông Gates từng là bạn bè lâu năm. Tuy nhiên, ông Buffett nói với CNBC News rằng 2 người đã không nói chuyện kể từ khi Bộ Tư pháp Mỹ công bố các tài liệu liên quan tội phạm ấu dâm Epstein hồi tháng 2.
Ông Gates (70 tuổi) không bị truy tố hình sự. Tuy vậy, các tài liệu về ông Epstein, người từng bị kết án phạm tội tình dục, đã khiến ông Gates chịu thêm sức ép về hình ảnh. Hồ sơ của Bộ Tư pháp Mỹ công bố có ảnh ông Gates chụp cùng ông Epstein và những phụ nữ có khuôn mặt bị che mờ, cùng các email cho thấy liên lạc giữa ông Epstein và nhân viên của Quỹ Gates.
"Quỹ Gates bày tỏ lòng biết ơn đối với ông Warren Buffett vì sự hỗ trợ của ông dành cho công việc của chúng tôi trong nhiều thập kỷ qua", Quỹ Gates cho biết trong một tuyên bố ngày 14.7.
Tổ chức này cho hay họ vẫn hoạt động từ "vị thế tài chính vững mạnh", nhờ cam kết 200 tỉ USD từ ông Gates, để tiếp tục các chương trình cho đến thời điểm dự kiến chấm dứt hoạt động vào năm 2045.
Ông Gates từng nói với Quốc hội Mỹ rằng ông được giới thiệu với ông Epstein vào năm 2011, sau khi ông Epstein nhận tội về hành vi môi giới mại dâm trẻ vị thành niên. Ông Gates cho biết các cuộc gặp sau đó tập trung vào khả năng hợp tác từ thiện nhưng không mang lại kết quả, và mối quan hệ này chấm dứt vào tháng 12.2014.
Ông Gates cũng nói ông Epstein từng biết chuyện ông ngoại tình và cố dùng thông tin này để tống tiền, nhưng không thành công.
Ông Epstein qua đời trong nhà tù ở Manhattan (bang New York) vào tháng 8.2019, một tháng sau khi bị bắt với cáo buộc buôn bán tình dục. Cơ quan giám định y tế thành phố New York kết luận ông Epstein tự tử.
Theo The Wall Street Journal, ông Buffett từng chờ kết quả rà soát của Công ty luật WilmerHale (Mỹ) về mối quan hệ giữa Quỹ Gates và ông Epstein trước khi quyết định có tiếp tục quyên góp hay không. WilmerHale chưa đưa ra bình luận.
Trong cuộc họp báo tại Istanbul ngày 4.7 cùng Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan chỉ trích chính phủ Israel tính cản trở thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ và Iran do Pakistan làm trung gian, theo hãng thông tấn Anadolu.
"Chúng tôi đang theo dõi sát sao những hành động của chính quyền Israel nhằm phá hoại thỏa thuận Mỹ - Iran. Chính phủ nghiện chiến tranh hiện nay của Israel không được phép nhấn cả khu vực chúng ta vào mùi thuốc súng và máu một lần nữa", ông Erdogan nói.
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ tuyên bố nước này muốn một không khí hòa bình và an ninh cho tất cả các bên tại khu vực, bất kể đức tin của họ là gì. "Không giải pháp nào có thể bền vững nếu thiếu sức mạnh từ ý chí và sự đóng góp của các nước trong khu vực", ông Erdogan chỉ ra.
Trước đây, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ cũng từng nhiều lần lên án những chiến dịch quân sự của Israel tại Dải Gaza, Lebanon và Syria.
Bất chấp việc Mỹ và Iran đạt thỏa thuận ngừng bắn để đàm phán thỏa thuận hòa bình toàn diện hơn, Israel vẫn tiếp tục hiện diện trên lãnh thổ Lebanon và chỉ rút quân khi lực lượng Hezbollah giải giáp vũ khí hoàn toàn.
Phía Israel giải thích rằng nước này không phải là một bên của thỏa thuận và không liên quan đến kết quả đàm phán, dù cũng đã dừng cuộc chiến với Iran.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 4.7 cho biết mối quan hệ giữa ông và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu vẫn rất tốt nhưng tuyên bố rằng ông Netanyahu "biết ai là người quyết định".
Ông Trump cho hay ông Netanyahu đã đề nghị một cuộc gặp tại Nhà Trắng và sự kiện này có thể diễn ra vào tuần sau, sau khi hội nghị thượng đỉnh NATO (ngày 7 - 8.7) tại Thổ Nhĩ Kỳ kết thúc.
