Bài viết Không được yêu cầu học thuộc bài mẫu để kiểm tra cuối năm đăng trên Báo Thanh Niên hôm 4.5 nhận được nhiều phản hồi từ độc giả.
Bạn V.Năng gửi ý kiến về Báo Thanh Niên “Tôi thấy cả học kỳ 2, giáo viên bắt học sinh viết đi viết lại bài văn tả mẹ. Cô sửa bài nhiều lần đến nỗi đọc xong không còn nhận ra mẹ của mình luôn”.
Phụ huynh An Nguyễn chia sẻ: “Con tôi học lớp 3. Cô chủ nhiệm cho 3 bài tập làm văn đã được cô chỉnh sửa, bắt học thuộc lòng để cô kiểm tra trước ngày thi. Mong Bộ Giáo dục chấn chỉnh lại cả hệ thống để trả lại giáo dục trong sáng cho các em”.
Phụ huynh Trà Giang kể lại một kỷ niệm ngày con của chị học lớp 7, được bồi dưỡng thi học sinh giỏi văn, con rất hăm hăm hở và tự hào. Cho tới ngày bồi dưỡng, cô giáo của con bắt học thuộc 12 dàn ý.” Lúc đó vừa trở lại trường sau dịch Covid-19, tối tối đúng 7 giờ phải mở Zoom lên trả bài. Con năn nỉ mẹ xin cô để ra khỏi đội, mình nói thôi cố gắng gần tới ngày thi rồi. Sáng hôm đi thi, con nói hy vọng không vô mấy đề cô đã bắt học, con sẽ điểm thấp và năm sau không chọn đi thi nữa. Từ đó, con cũng cụt hứng với môn văn”.
Phụ huynh Thiên Thanh, cho hay con của chị học lớp 5, mấy tối nay bé nhờ mẹ trả bài văn “với điều kiện không được sai 1 chữ, không là cô kiểm tra cô la”.
Bạn đọc Mỹ Đức Đặng chia sẻ: “Bây giờ thật sự mà nói con nít đi học khác nào con vẹt. Văn thì con phải tự diễn tả viết theo suy nghĩ của con chứ. Còn đằng này làm theo văn mẫu có sẵn”.
Bạn đọc Hung.nguyen kể: “Tôi năm nay 69 tuổi, tôi thấy trước đây, học sinh bậc tiểu học thời tôi học rất nhàn nhã, thời nay thấy đứa cháu nội tôi học mà thấy thương, học liên tục từ sáng đến 7, 8 giờ tối”.
Bạn đọc Hùng Đỗ thẳng thắn: “Vấn đề khó nhất là thay đổi nhận thức của giáo viên về việc kiểm tra đánh giá học sinh như thế nào. Học sinh và phụ huynh không thể quyết định về vấn đề này”.
Thầy Nguyễn Hải Phong (tên nhân vật đã được thay đổi), từng là giáo viên tiểu học một trường công lập tại TP.HCM, kể với PV Báo Thanh Niên, cho biết có tình trạng những bài văn na ná nhau ở học sinh tiểu học. Một phần đến từ sự nôn nóng của giáo viên chủ nhiệm, nhiều thầy cô lo học sinh không thể làm tốt bài kiểm tra định kỳ, sẽ ảnh hưởng thành tích học tập của học sinh, tập thể lớp. Do đó, để an toàn hơn, một số giáo viên sẽ có cách làm là cho học sinh viết trên lớp, cô sửa lại cho chuẩn chỉnh, học sinh căn cứ bài mẫu để học theo, làm theo.
“Khi ấy tôi dạy lớp 4, vào đầu năm học, mới nhận lớp, tôi cho học sinh viết bài tập làm văn và thu lại thì thấy buồn vô cùng, gần 40 bài tập làm văn na ná nhau. Cảm xúc của một người thầy khi đọc gần 40 bài văn mà bài nào cũng giông giống bài nào nó chán vô cùng. Tôi đã thay đổi lại toàn bộ cách dạy và học tập làm văn mà các em đã được học, dạy các em cách lập dàn ý. Để học sinh có nhiều ý để viết, tôi và học sinh chơi trò chơi hỏi đáp, thầy phỏng vấn, trò trả lời, từ những câu trả lời, các em có thể phát triển bài của mình”, thầy giáo nói.
“Sở dĩ phần viết văn của học sinh tiểu học là “tập làm văn”, tức là giai đoạn này, các con cần được “tập” làm, tập viết văn, chứ không phải học thuộc lòng bài văn mẫu, học thuộc lòng ý tưởng của người khác, như thế không thể phát triển tư duy lâu dài được”, thầy giáo tiểu học thẳng thắn.
Cô Nguyễn Mộng Tuyền, sáng lập Học viện ngôn từ, giáo viên dạy viết văn sáng tạo cho học sinh tiểu học cũng là người ôn luyện ngữ văn cho học sinh THCS, THPT, có dịp được quan sát nhiều thế hệ học sinh viết văn, sử dụng ngôn từ trong bài văn. Có một thực trạng mà cô Tuyền nhận thấy hiện nay là nhiều học sinh tiểu học học thuộc bài mẫu để ứng phó với các kỳ kiểm tra định kỳ, thậm chí, nhiều học sinh tiểu học đã rất “rành” dùng các công cụ AI như ChatGPT hoặc Gemini để gợi ý bài mẫu để làm theo.
Việc dùng AI khi đứng trước một đề văn lại càng phổ biến hơn với học sinh THCS, THPT. Đồng thời, câu đầu tiên mà nhiều học sinh thường hỏi cô giáo khi tiếp nhận đề văn là “có bài mẫu, bài tham khảo không cô ơi”.
Kết quả là nhiều bài văn được “sản xuất” ra na ná nhau. Nhiều bài có cách diễn đạt đọc là biết được viết bởi “máy”, tưởng là rất trôi chảy nhưng không có cảm xúc, thiếu đi trải nghiệm cá nhân. Nhiều bài lại đưa cả văn nói, câu thiếu chủ ngữ vị ngữ, thậm chí cả những từ thô tục vào bài viết, mà học sinh không hề ý thức được điều đó là không nên.
“Khi dạy viết văn, giáo viên cũng dạy học sinh cách tư duy, cách đặt câu hỏi, phản biện với vấn đề được đưa ra. Nhưng nếu học sinh khi đã quen với việc có bài mẫu, quen với việc viết văn cũng được học thuộc, được gợi ý, được mớm trước ý tưởng thì sinh ra việc lười suy nghĩ, thui chột ngôn từ, mất dần khả năng sáng tạo, mất dần khả năng đặt câu hỏi lật ngược vấn đề. Dần dần, việc học thuộc bài mẫu, học theo văn mẫu cũng khiến học sinh chán học văn”, cô Tuyền nói.
Trong khi, điều rất nguy hiểm là, ở những năm tháng tiểu học, học sinh cần giữ được sự tưởng tượng, ước mơ, sự sáng tạo bay bổng, nhìn thế giới bằng nhiều màu sắc. Thế nhưng, nếu tư duy của các bạn đã bị đóng khung trong cách diễn đạt, định hình ý tưởng của giáo viên, thì khi học sinh học lên THCS, THPT, muốn thay đổi lại cách dạy, cách học, định hình lại cho các bạn cách viết văn tư duy – lập luận khoa học cũng rất khó, mất rất nhiều thời gian.
Cô Nguyễn Mộng Tuyền cho rằng, cùng với sự nỗ lực đổi mới của giáo viên, phụ huynh cũng cần đồng hành cùng hành trình đọc – viết của con, từ tiểu học. Những hoạt động đọc sách cùng con được khuyến khích, trò chuyện cùng con trước một đề văn, xây dựng dàn bài, phát triển ý bằng các câu hỏi – đáp cùng con, từ đó gợi lại cho con những kỷ niệm, cảm xúc cá nhân trước đề bài được nêu tên, tham khảo cách diễn đạt hay từ thầy cô giáo, bạn bè, từ đó con có nhiều ý tưởng, cảm xúc có thể giúp con tự hoàn thành bài viết của mình…
Thông tin được ông Nguyễn Văn Phong, Phó giám đốc Sở, cho biết sáng 23/6.
Hôm nay là hạn chót để học sinh trúng tuyển lớp 10 chuyên, tích hợp và diện tuyển thẳng xác nhận nhập học, kể cả trường Phổ thông Năng khiếu. Thí sinh bỏ bước này sẽ được chuyển sang xét tuyển hệ thường. Sở sau đó "chạy" dữ liệu, xác định điểm chuẩn vào lớp 10 hệ đại trà. Quá trình này mất khoảng một tuần.
Theo ông Phong, việc này nhằm giảm tỷ lệ học sinh trúng tuyển ảo, tránh tình trạng thí sinh trường chuyên trúng tuyển đồng thời ở trường thường, làm mất cơ hội của học sinh khác.
Đây là quy trình thường lệ của TP HCM để tính toán điểm chuẩn lớp 10 "sát" thực tế nhất. Hàng năm, thành phố đều có hàng trăm học sinh đỗ lớp 10 chuyên, tích hợp nhưng không nhập học.
Năm nay, TP HCM xét tuyển cả 3 nguyện vọng cùng lúc thay vì xét lần lượt, tránh tình trạng ở một số trường, toàn bộ chỉ tiêu đã được xét hết ở nguyện vọng 1. Thí sinh gần như không còn cơ hội ở nguyện vọng 2 và 3.
Kỳ thi lớp 10 kết thúc hôm 2/6. Trong năm đầu tiên sau sáp nhập (TP HCM, Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Dương), thành phố có hơn 151.000 thí sinh, đông nhất cả nước. Đề thi giảm độ khó so với khu vực TP HCM cũ nên nhiều giáo viên, hiệu trưởng dự báo điểm chuẩn tăng trong khoảng 0,25 đến 2 điểm.
Điểm xét tuyển hệ đại trà là tổng điểm 3 môn Ngữ văn, Toán, Tiếng Anh và điểm ưu tiên (nếu có). Thí sinh phải dự thi đủ ba môn, không vi phạm quy chế, không bị điểm liệt (0 điểm).
Demo game tương tác về lịch sử báo Tuổi Trẻ của nhóm sinh viên - Nguồn: NHÓM TÁC GIẢ
Khởi điểm là dự án môn học, trò chơi giúp người trẻ hiểu hơn về 30 năm phát triển (1975 - 2005) của báo Tuổi Trẻ. Trần Anh Thư, Ngô Gia Hân và Phạm Yến Như - nhóm tác giả - nói khi tham gia người chơi vừa được giải trí, vừa có thêm thông tin hữu ích.
"Escape Room BTT7505" với BTT chính là từ viết tắt của "báo Tuổi Trẻ", còn "7505" là giai đoạn 1975 - 2005. Đây là mô hình kết hợp hai hình thức "escape room" (giải đố thoát khỏi phòng kín) và nhập vai tương tác.
Người chơi sẽ vào vai "tổng biên tập", có nhiệm vụ đưa ra các quyết định sống còn cho tòa soạn. Các câu hỏi dựa trên sự kiện có thật như tìm kiếm nguồn tài chính cho báo, ra mắt Tuổi Trẻ Cười (1984), mở xưởng in Lê Quang Lộc (1985)...
Điểm nổi bật của trò chơi là phần tổng điểm thưởng mang tên "thanh uy tín". Với mỗi câu trả lời đúng, người chơi được cộng một số "điểm uy tín" nhất định.
Chẳng hạn với câu hỏi "Năm 1981, tòa soạn đang thua lỗ nặng, bạn sẽ làm gì?", người chơi được cộng điểm nếu chọn phương án "Khai thác lồ ô để trang trải", hoặc quyết định đăng hay không đăng một tuyến bài… vốn là cột mốc quan trọng khi báo Tuổi Trẻ tự tổ chức làm kinh tế, duy trì hoạt động của báo.
Sinh viên Phạm Yến Như, trưởng nhóm thực hiện, nói đây là cách để người chơi hiểu việc lãnh đạo một tòa soạn không dễ dàng, cần tìm mọi cách để tờ báo phát triển và giữ uy tín với người đọc.
Thông qua mô hình "Escape Room BTT7505", nhóm mong bạn đọc của báo một lần nữa đồng hành cùng quá trình phát triển nhiều thăng trầm của tờ báo.
"Chúng mình mong trao cho người trẻ cơ hội được trực tiếp sống trong dòng chảy đó để thấu hiểu và trân trọng lịch sử báo Tuổi Trẻ bằng chính trải nghiệm của bản thân", Như bày tỏ.
ThS Đoàn Hữu Hoàng Khuyên - giảng viên khoa báo chí và truyền thông, người trực tiếp đánh giá sản phẩm của nhóm - nhận xét: "Các cột mốc được sinh viên chọn lọc, đưa vào nội dung của trò chơi tương tác một cách thông minh và có tính thách thức.
Khi chấp nhận chơi game, người chơi cũng trở thành người chủ động tìm hiểu và đồng hành cùng lịch sử báo Tuổi Trẻ, hiểu biết hơn về những gì diễn ra sau mặt báo".
Trong tương lai, nhóm dự định phát triển thêm về kỹ thuật đồ họa, tuyến nhân vật và cốt truyện. Nhóm cũng sẵn sàng bàn giao dự án cho báo Tuổi Trẻ nếu tòa soạn có nhu cầu đầu tư, hiện thực hóa ý tưởng thành một trò chơi tương tác phục vụ độc giả.
Khuyến khích người trẻ sáng tạo với lịch sử, TS Dương Thành Thông - Phó trưởng khoa lịch sử và quan hệ quốc tế, Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia TP.HCM) - cho rằng việc người trẻ tiếp cận lịch sử qua các hình thức mới như design, triển lãm số... là tín hiệu đáng mừng.
"Nếu giáo dục biết đồng hành, báo chí biết khơi gợi, bảo tàng và lưu trữ biết mở cửa thì những dự án truyền thông lịch sử của sinh viên hoàn toàn có thể trở thành một con đường mới để đưa lịch sử đến gần hơn với công chúng", ông Thông khẳng định.
Hôm nay 2.4, Trường ĐH VinUni đã tổ chức lễ khai giảng khóa đầu tiên của chương trình đào tạo 20.000 nhân tài AI thực chiến. 500 học viên đã chính thức được tuyển chọn và tham gia khóa học này.
Theo VinUni, 500 học viên khóa đầu tiên có nền tảng đa dạng từ công nghệ, kỹ thuật đến kinh doanh. Phần lớn (63%) học viên là sinh viên năm cuối đến từ các trường đại học hàng đầu, k khoảng gần 1/3 (31%) đã tốt nghiệp đại học. Còn lại có trình độ thạc sĩ, tiến sĩ và khác. Kết quả khảo sát đầu vào cho thấy, hơn 90% học viên tham gia chương trình với mục tiêu được làm việc trong các dự án thực tế và tìm kiếm cơ hội việc làm sau đào tạo.
Chương trình học được thiết kế trong 12 tuần toàn thời gian theo mô hình 3+3+6. Cụ thể: 3 tuần học nền tảng, 3 tuần mô phỏng thực chiến và 6 tuần làm việc trực tiếp tại doanh nghiệp. Sau giai đoạn nền tảng, học viên được chia vào 3 hướng đào tạo chuyên sâu: sản phẩm AI (AI Products), hạ tầng AI (AI Infrastructure) và ứng dụng AI (AI Applications).
Với định hướng đầu tư dài hạn cho phát triển nhân tài, Vingroup tài trợ 100% học phí và hỗ trợ 8 triệu đồng/tháng cho mỗi học viên trong thời gian đào tạo. Sau khi hoàn thành chương trình, học viên có cơ hội gia nhập các công ty trong hệ sinh thái Vingroup với mức thu nhập hấp dẫn dự kiến từ 20 - 50 triệu đồng/tháng, tùy theo năng lực thực tế. Những học viên xuất sắc sẽ tiếp tục được tuyển chọn vào các chương trình nâng cao để phát triển thành chuyên gia và lãnh đạo các dự án AI.
GS Dương Nguyên Vũ, Phó hiệu trưởng, Giám đốc Khoa học Trung tâm Nghiên cứu trí tuệ nhân tạo Trường ĐH VinUni, cho biết: "Chúng tôi không đào tạo người học chỉ biết dùng AI hay chỉ biết lập trình. Chương trình được thiết kế để học viên đồng thời rèn 3 năng lực: biết tư duy sản phẩm - hiểu bài toán kinh doanh; sử dụng AI có trách nhiệm và quan trọng nhất là có kỹ năng AI đủ vững để làm được việc ngay sau khi tốt nghiệp. Cách tiếp cận này giúp rút ngắn mạnh mẽ khoảng cách từ giảng đường đến lab, từ lab đến doanh nghiệp".
VinUni sẽ tiếp tục triển khai các khóa tiếp theo trong thời gian tới.