Từ một người nông dân quen với nhịp sống ruộng vườn, ông Bá đã trở thành một runner thực thụ khi chinh phục nhiều cung đường khắc nghiệt ở nhiều giải chạy lớn nhỏ trong nước.
Không chỉ là những cột mốc cá nhân, mà còn là hành trình lan tỏa tinh thần sống khỏe, sống tích cực đến cả gia đình nhiều thế hệ.
Mỗi buổi sáng sớm, khi không khí làng quê còn tĩnh lặng, ông Phan Khánh Bá đã bắt đầu những bước chạy quen thuộc. Đôi giày thể thao giản dị, chiếc áo thấm mồ hôi và dáng người nhỏ nhưng chắc khỏe, hình ảnh ấy lặp lại đều đặn như một phần nhịp sống của ông.
Ông Bá kể vào năm 2022, ông theo con trai đến một giải chạy ở Quy Nhơn. Lần đầu tiên đứng giữa hàng trăm, hàng ngàn người cùng xuất phát, ông không giấu được sự bỡ ngỡ.
Chính bầu không khí ấy, tiếng bước chân dồn dập, những tràng vỗ tay cổ vũ, những nụ cười trên đường chạy đã để lại trong ông một cảm xúc khó quên.
“Ban đầu chỉ nghĩ đi cho biết, nhưng rồi thấy vui, thấy mình cũng muốn thử sức” – ông kể lại.
Từ lần thử sức ấy, ông bắt đầu duy trì việc tập luyện mỗi ngày. Không vội vàng, không đặt nặng thành tích, ông chọn cách lắng nghe cơ thể, đi từ những bước chậm đến những quãng đường dài hơn.
Trải qua tập luyện và tham gia nhiều giải chạy ở Nha Trang, Gia Lai, Đắk Lắk, đảo Lý Sơn… Bắt đầu từ cự ly 5km, ông dần nâng lên mức 10km và hiện nay là 21km. Những con số ấy không chỉ nói lên sự bền bỉ, mà còn cho thấy một tinh thần không ngại thử thách của một người “lên lão” đã hàng chục năm.
Tại giải vô địch marathon quốc gia được tổ chức tại Nha Trang cuối tháng 3-2026, ông Bá đã hoàn thành quãng đường chạy 21km trong 3 giờ 6 phút. Hình ảnh ông cụ 80 tuổi khỏe khoắn, vui tươi về đích đã gây bất ngờ, xúc động và truyền cảm hứng cho biết bao người.
Khi được hỏi về bí quyết, ông Bá chỉ cười: “Không có gì cao siêu, chỉ là kiên trì thôi”.
Theo ông, mỗi ngày bước ra ngoài để chạy, dù cơ thể có mệt mỏi hay đau đớn, nhưng chỉ cần cố gắng vượt lên chính bản thân đã là một chiến thắng.
Ở tuổi 80, ông không đặt nặng chuyện thành tích hay thời gian chạy. Điều ông hướng tới là giữ được nhịp sống năng động, tinh thần lạc quan và sức khỏe ổn định.
Người góp phần mở ra hành trình ấy cho ông Bá là con trai – anh Phan Hoàng Nguyên (37 tuổi). Anh là người tìm hiểu, đăng ký giải và đồng hành từ những ngày đầu. Anh Nguyên cũng là người chứng kiến rõ sự thay đổi của cha mình.
“Ban đầu gia đình cũng lo vì tuổi của ba đã cao. Nhưng sau khi tham gia giải chạy đầu tiên rồi trải qua quá trình tập luyện đến bây giờ, dần dần thấy sức khỏe ba tốt hơn, tinh thần vui vẻ hơn nên mọi người yên tâm” – anh Nguyên chia sẻ.
Điều khiến anh bất ngờ không phải là việc cha mình tiếp tục tham gia nhiều giải chạy, mà là cách ông lan tỏa tinh thần ấy đến những người xung quanh.
Từ một người được con trai đồng hành, ông Bá lại trở thành nguồn cảm hứng để các con cháu trong nhà bắt đầu xỏ giày vào và chạy.
Đến nay ở mỗi giải chạy, gia đình đều sắp xếp để tham gia ở nhiều giải khác nhau, nên hiện nay trong gia đình từ các con, các cháu của ông đều tích cực chạy bộ.
Đồng hành cùng ông Bá trên nhiều cung đường còn có một người bạn đặc biệt – ông thông gia Nguyễn Đình Việt (67 tuổi, ở Nha Trang).
Những buổi sáng, họ cùng xuất phát, trò chuyện trên từng quãng đường. Khi tham gia giải, họ lại sát cánh bên nhau, nhắc nhau giữ sức, giữ nhịp.
Sau ba trận thắng Chelsea, Brentford và Liverpool, Man Utd đã không thể duy trì mạch thăng hoa khi vắng vài trụ cột. Đoàn quân Michael Carrick cũng chơi không đủ quyết tâm để chọc thủng lưới Sunderland. Trong khi đó, chủ nhà phung phí nhiều cơ hội, trong đó có cú sút xa của trung vệ Lutsharel Geertruida đưa bóng dội cột dọc.
Sunderland mới nhập cuộc tốt hơn trong cơn mưa nặng hạt trên sân The Light. Phút thứ bảy, Noah Sadiki thoát xuống sau pha phối hợp với Brian Brobbey và Enzo Le Fee, nhưng cú sút vào góc thấp của tiền vệ này bị thủ môn Senne Lammens đẩy ra. Thủ thành Bỉ tiếp tục trở thành điểm sáng lớn nhất bên phía Man Utd, với bốn pha cứu thua.
Trong khoảng 20 phút đầu, Man Utd gần như lép vế hoàn toàn. Đội khách chỉ tạo ra một tình huống đáng chú ý khi Bruno Fernandes đá phạt nhanh để Amad Diallo vô-lê chệch cột. Sunderland kiểm soát tuyến giữa tốt hơn nhờ Granit Xhaka và Le Fee, đồng thời liên tục khai thác khoảng trống phía sau Kobbie Mainoo và Mason Mount.
Cựu thủ môn Paul Robinson BBC Radio 5 Live nhận xét Sunderland không cho Man Utd chơi bóng. Trong khi đó, phóng viên Chris Wheeler cho rằng năm sự thay đổi trong đội hình khiến đội khách nhập cuộc chậm chạp và thiếu kết nối.
Cuối hiệp một, Man Utd bắt đầu cải thiện thế trận. Joshua Zirkzee đánh đầu vọt xà từ quả tạt của Matheus Cunha, trước khi Mainoo sút hụt sau đường chuyền của tiền đạo Brazil. Dù vậy, Sunderland vẫn tạo ra nhiều cơ hội nguy hiểm hơn. Sadiki thêm một lần sút chệch cột sau pha làm tường của Brobbey.
Trong lúc Man Utd loay hoay tìm đường vào khung thành Robin Roefs, Sunderland tiếp tục đe dọa. Phút 63, Brobbey xoay người dứt điểm hiểm hóc sau đường chuyền của Le Fee, nhưng Lammens đổ người cứu thua xuất sắc.
Khoảnh khắc đáng tiếc nhất trận đấu đến ở phút 71. Geertruida phối hợp bật tường với Brobbey trước khi sút chìm đưa bóng dội cột dọc khung thành Man Utd. Khán giả sân chủ nhà đồng loạt ôm đầu tiếc nuối.
Càng về cuối, chất lượng chuyên môn càng giảm. Man Utd thay Zirkzee bằng Patrick Dorgu để đẩy Cunha lên đá trung phong ảo, nhưng vẫn không tạo được nhiều khác biệt. Bruno Fernandes rồi Cunha liên tiếp bỏ lỡ hai cơ hội trong thời gian bù.
Cơ hội tốt nhất của "Quỷ Đỏ" tới ở phút áp chót. Dorgu căng ngang thuận lợi để Cunha sút thoải mái từ khoảng 12 m, nhưng bóng bay đúng vị trí thủ môn Sunderland. Ngay sau đó, Cunha ngã trong cấm địa khi cố kiếm phạt đền và bị phạt thẻ vàng vì lỗi ăn vạ. Sunderland cũng thoát thẻ đỏ cuối trận khi Nilson Angulo vung tay trúng mặt Bruno Fernandes.
Sau trận hòa này, cách biệt giữa Man Utd và các đội đứng sau vẫn là sáu điểm. Thầy trò Michael Carrick chỉ cần một điểm trong hai trận còn lại là đảm bảo vị trí thứ ba. Ở trận cuối cùng trên sân nhà mùa này, "Quỷ Đỏ" sẽ tiếp Nottingham Forest.
Cụ thể, trận đấu giữa CLB Thanh Hóa và PVF-CAND diễn ra lúc 18 giờ ngày 25.4 sẽ do trọng tài Razlan Joffri Bin Ali cầm còi. Vị trọng tài sinh năm 1985 này là gương mặt quen thuộc tại V-League, thường xuyên được giao nhiệm vụ ở những trận đấu có tính chất quan trọng. Ở mùa giải năm nay, ông từng điều hành trận đấu giữa CLB Công an Hà Nội và CLB Ninh Bình tại vòng 12.
Với kinh nghiệm và sự quyết đoán, trọng tài Bin Ali được kỳ vọng sẽ kiểm soát tốt trận đấu dự báo nhiều căng thẳng, khi CLB Thanh Hóa (17 điểm, xếp thứ 12) đối đầu PVF-CAND (13 điểm, xếp thứ 13). Đây là cuộc chạm trán mang ý nghĩa lớn trong cuộc chiến trụ hạng. Phong độ 5 trận gần nhất của hai đội khá thất thường, khiến cục diện trở nên khó lường.
CLB Thanh Hóa có lợi thế sân nhà, nhưng PVF-CAND lại cho thấy tinh thần thi đấu rất kiên cường trong các trận cầu "6 điểm". Nhiều khả năng trận đấu sẽ diễn ra với nhịp độ cao, tranh chấp quyết liệt. Vai trò của trọng tài vì thế sẽ đặc biệt quan trọng trong việc giữ sự kiểm soát và đảm bảo tính công bằng.
Trận đấu thứ hai có sự tham gia của trọng tài nước ngoài là cuộc đối đầu giữa CLB Đà Nẵng và Thể Công Viettel lúc 18 giờ ngày 26.4. Trọng tài Mohamad Nawal Bin Mohammad Zubir (sinh năm 1995) sẽ lần đầu tiên làm nhiệm vụ tại hệ thống bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam.
Thể Công Viettel (41 điểm, xếp thứ 2) đang cạnh tranh quyết liệt trong cuộc đua vô địch, trong khi CLB Đà Nẵng (12 điểm, xếp cuối) lại rất cần điểm để thoát khỏi nhóm cuối bảng. Xét về tương quan lực lượng và phong độ, Thể Công Viettel đương nhiên được đánh giá cao hơn nhờ đội hình đồng đều, tổ chức tốt và khả năng kiểm soát thế trận. Tuy nhiên, CLB Đà Nẵng trên sân nhà luôn thi đấu với tinh thần quyết tâm cao. Đặc biệt khi đối đầu các đối thủ mạnh, đội bóng sông Hàn hoàn toàn có thể gây bất ngờ.
Trước đó, 19 vòng đấu đã qua có 4 trận được điều hành bởi trọng tài ngoại, bao gồm các trận CLB Công an Hà Nội gặp CLB Ninh Bình (vòng 12), Thể Công Viettel gặp CLB Hà Nội (vòng 14), CLB Hà Nội gặp CLB Công an Hà Nội (vòng 15) và CLB Ninh Bình gặp CLB Công an Hà Nội (vòng 16). Dựa trên diễn biến chuyên môn thực tế, ban tổ chức giải cùng Ban Trọng tài VFF sẽ tiếp tục cân nhắc, đề xuất việc mời trọng tài nước ngoài cho các trận đấu then chốt nhằm đảm bảo chất lượng và tính công bằng trong giai đoạn quyết định của mùa giải.
"Tôi từng nói Arsenal sẽ vô địch Ngoại hạng Anh mùa này và tôi vẫn giữ nguyên quan điểm đó", cựu trung vệ Man Utd và tuyển Anh chia sẻ trên podcast Rio Ferdinand Presents ngày 11/5. "Và giờ tôi nghĩ Arsenal sẽ vô địch luôn cả Champions League. Về lý thuyết, PSG là đội bóng nhỉnh hơn, 100% là vậy. Họ có lực lượng, có lối chơi đẹp mắt nhất hành tinh và sở hữu HLV xuất sắc nhất thời điểm này. Nhưng họ rất bất ổn trong các pha bóng chết. Ngay cả Bayern Munich – một đội không quá mạnh ở bài này – cũng khiến họ khốn đốn. Tôi đã thấy điều đó lặp lại nhiều lần trong mùa giải này".
Thầy trò Mikel Arteta đang đứng trước ngưỡng cửa lịch sử. Bên cạnh việc nắm quyền tự quyết ở cuộc đua Ngoại hạng Anh, Arsenal còn khát khao xóa đi ký ức buồn của lần vào chung kết Champions League cách đây 20 năm. Khi đó, trong thế mất người, tập thể của Arsene Wenger thua ngược Barca 1-2.
"Arsenal là đội chủ trương chơi bóng ngắn, nhưng phần lớn các đợt tấn công của họ dẫn đến các tình huống cố định. Tôi tin các CĐV Arsenal sẽ đồng ý với điều này", Ferdinand – người từng cùng Man Utd lên ngôi tại Champions League 2008, phân tích thêm. "Họ là đội dàn xếp bóng chết tốt nhất Ngoại hạng Anh. Nếu có được các quả phạt trực tiếp hay phạt góc, họ sẽ tạo ra sự hủy diệt kinh hoàng trước một PSG có thể hình khiêm tốn. Về thể chất, PSG không thể đọ lại Arsenal ở các pha không chiến. Chỉ cần Arsenal có bóng và kiếm được phạt trực tiếp quanh vùng cấm, hay thậm chí từ giữa sân, họ sẽ gây ra sát thương lớn".
Ở bán kết mùa này, ĐKVĐ Champions League đã vượt qua Bayern với tổng tỷ số 6-5, qua đó xác lập vị thế là đội bóng có hàng công mạnh nhất Champions League với 44 bàn, áp đảo con số 29 của Arsenal.
Ferdinand có cơ sở khi đề cao vũ khí bóng chết của "Pháo thủ". Theo thống kê từ Whoscored, Arsenal mùa này đã ghi 27 trên 106 bàn tổng cộng ở mọi mặt trận bằng bóng chết. Con số này ở Ngoại hạng Anh là 21, và ở Champions League là 5. Nhưng thực tế, đoàn quân của HLV Luis Enrique cũng không kém cạnh ở khía cạnh này: 23 trên 133 bàn đến từ bóng chết, với 8 lần là ở chính Champions League.
Trước những ý kiến cho rằng các trọng tài Champions League thường nghiêm khắc hơn ở Ngoại hạng Anh trong việc thổi phạt các tình huống kéo hoặc vật người trong vùng cấm, Ferdinand phản bác. "Đúng, nhưng Bayern đâu cần phải quá hung hãn. Bạn chỉ cần có những bước chạy chỗ thông minh. Arsenal sở hữu những cầu thủ cao lớn, đầy thể lực và cực giỏi trong việc chọn điểm rơi. Tôi tin PSG sẽ cảm nhận được sự bất an bao trùm bầu không khí trong sân. Họ tự tin trong mọi khía cạnh của trận đấu, ngoại trừ bóng chết. Đó chính là hy vọng cho Arsenal".
Cũng trên podcast Rio Ferdinand Presents, một chủ đề khác liên quan đến Arsenal được Ferdinand mang ra thảo luận. Đó là quan điểm của cựu danh thủ Arsenal Ian Wright khi ông cho rằng nếu giành cú đúp danh hiệu mùa này, thầy trò Arteta sẽ đi vào lịch sử với tư cách tập thể vĩ đại nhất lịch sử đội chủ sân Emirates.
"Tôi tất nhiên đồng ý với nhận xét đó của Wright", Ferdinand nói. "Chưa một đội hình Arsenal nào trước đây từng vô địch cả Ngoại hạng Anh lẫn Champions League trong cùng một mùa giải. Man Utd đã làm được hai lần, Man City và Liverpool cũng từng làm được. Tập thể của tôi cũng vậy. Rất nhiều đội chỉ thắng được một trong hai, nên nếu Arsenal hiện tại thành công, họ chắc chắn là lứa thế hệ xuất sắc nhất lịch sử CLB, không cần bàn cãi".
Tuy nhiên, đồng đội cũ của Ferdinand tại Man Utd là Gary Neville lại không mấy lạc quan về cơ hội của Arsenal tại đấu trường châu Âu. "Các cầu thủ Arsenal hiện tại hẳn cảm thấy mình như ở trên thiên đường, họ cảm thấy không gì có thể ngăn cản được mình", Neville nói trên podcast của Sky Sports. "Nhưng ở chung kết Champions League, họ cần phải cực kỳ cẩn trọng với khả năng phòng ngự và sức mạnh của mình. Họ phải tính toán làm sao để đánh bại một đối thủ giỏi hơn mình trong suốt 90 phút. Bởi vì PSG mạnh hơn Arsenal, đó là sự thật không thể chối cãi và PSG đã chứng minh điều đó suốt hai mùa qua".
"Với Arteta, đây là cơ hội để vươn tầm. Vô địch Ngoại hạng Anh sau 22 năm đã là kỳ tích, nhưng giành thêm Champions League nữa thì thật khó tin. Tôi cảm giác đây là thời điểm chín muồi để Arsenal vô địch nước Anh, nhưng dường như chưa phải lúc để họ xưng vương châu Âu. Tôi có linh cảm đây là năm của PSG để bảo vệ ngôi vương và đưa Enrique vào hàng ngũ những HLV huyền thoại. Dù sao, nếu Arsenal giành được cú đúp, họ sẽ chính thức bước vào một ‘vũ trụ’ hoàn toàn khác", Neville kết luận.
