Truyền thông đưa tin, ngày 13/5, Thượng viện đã bỏ phiếu với tỷ lệ 50-49 để không thông qua nghị quyết về quyền hạn chiến tranh của Tổng thống, hay bác bỏ dự thảo nghị quyết về chấm dứt xung đột với Iran.
Đây là lần thứ bảy trong năm nay các nghị sĩ Cộng hòa tại Thượng viện chặn đứng các dự thảo nghị quyết tương tự.
Các nghị sĩ Cộng hòa gồm Rand Paul của bang Kentucky, Susan Collins của bang Maine và Lisa Murkowski của bang Alaska đã bỏ phiếu thuận để tiếp tục thúc đẩy dự luật, trong khi nghị sĩ Dân chủ John Fetterman của bang Pennsylvania đã bỏ phiếu cùng phía Cộng hòa để ngăn chặn.
Cuộc bỏ phiếu này là lần đầu tiên tại Thượng viện kể từ khi cuộc xung đột Iran chạm mốc thời hạn 60 ngày vào ngày 1/5 để buộc Tổng thống Mỹ Donald Trump phải trình quốc hội về cuộc chiến. Khi đó, ông Trump tuyên bố rằng một lệnh ngừng bắn đã chấm dứt các hành động thù địch chống lại Iran.
Theo luật về quyền hạn chiến tranh năm 1973 của Mỹ, một tổng thống Mỹ chỉ có thể tiến hành hành động quân sự trong 60 ngày trước khi phải chấm dứt nó, đề nghị quốc hội cấp phép hoặc tìm kiếm sự gia hạn thêm 30 ngày vì “nhu cầu quân sự không thể tránh khỏi liên quan đến sự an toàn của lực lượng vũ trang Mỹ” trong khi rút quân.
Phía Dân chủ đã bác bỏ khẳng định của ông Trump về việc thời hạn trên không áp dụng do có lệnh ngừng bắn, nói rằng cuộc xung đột vẫn đang tiếp diễn.
“Không hề có sự đình chỉ các hành động thù địch. Hai bên vẫn đang tham gia vào các hành động thù địch, và vì vậy tôi không chấp nhận lập luận hành động thù địch đã bị đình chỉ”, ông Merkley nói với các phóng viên trước cuộc bỏ phiếu, dẫn chứng việc Mỹ phong tỏa các cảng và tấn công các tàu Iran, cũng như việc Iran phong tỏa eo biển Hormuz và tấn công các tàu chiến và tàu dầu của Mỹ.
Ông Merkley và các nghị sĩ Dân chủ khác tại Thượng viện cho biết họ dự định sẽ đưa ra một dự thảo nghị quyết quyền hạn chiến tranh khác vào tuần tới, và mỗi tuần cho đến khi cuộc chiến kết thúc hoặc ông Trump phải tìm đến các nhà lập pháp để xin cấp phép.
Các nghị sĩ Dân chủ tại Hạ viện cũng đã giới thiệu các nghị quyết về quyền hạn chiến tranh, nhưng cũng bị đảng Cộng hòa ngăn chặn.
Đảng Dân chủ đã kêu gọi ông Trump trình quốc hội để xin phép sử dụng lực lượng quân sự, lưu ý Mỹ quy định rằng quốc hội, chứ không phải tổng thống, mới có quyền tuyên chiến. Họ cảnh báo, Mỹ có thể bị kéo vào một cuộc xung đột kéo dài mà không đưa ra một chiến lược rõ ràng.
Trong khi đó, các nghị sĩ Cộng hòa khẳng định các hành động của ông Trump là hợp pháp và nằm trong quyền hạn của ông với tư cách là tổng tư lệnh để bảo vệ Mỹ bằng cách ra lệnh cho các hoạt động quân sự có giới hạn.
Một số nghị sĩ Cộng hòa tại quốc hội đã cáo buộc đảng Dân chủ đệ trình các nghị quyết về quyền hạn chiến tranh chỉ vì sự phản đối mang tính đảng phái đối với ông Trump.
Cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran nổ ra từ cuối tháng 2 sau khi Mỹ và Israel phối hợp không kích Iran. Lầu Năm Góc hôm 12/5 cho biết, cuộc chiến đến nay đã tiêu tốn khoảng 29 tỷ USD. Phía Iran nói rằng Mỹ có thể đã mất 39 máy bay quân sự trong 40 ngày giao tranh.
Hoạt động này nằm trong khuôn khổ cuộc tập trận Balikatan thường niên, quy tụ lực lượng từ Philippines, Mỹ, Úc và New Zealand nhằm diễn tập phòng thủ bờ biển và nâng cao khả năng phối hợp bảo vệ lãnh hải, theo Reuters.
Tướng Romeo Brawner, Tư lệnh quân đội Philippines, nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược của Palawan - khu vực giáp Biển Đông.
"Chúng tôi đang bảo vệ vùng đặc quyền kinh tế của mình, nơi chúng tôi lấy tài nguyên, lương thực và năng lượng. Vì vậy, việc bảo vệ lãnh thổ này của Philippines thực sự rất quan trọng", ông Brawner nói.
Theo ông Brawner, điểm mới của cuộc tập trận năm nay là việc tăng cường sử dụng các hệ thống không người lái, bên cạnh các khí tài như hệ thống pháo phản lực HIMARS.
Giới chức quân sự Philippines và Mỹ cho biết Balikatan năm nay là cuộc tập trận lớn nhất từ trước đến nay về quy mô và số lượng quốc gia tham gia, với hơn 17.000 binh sĩ, trong đó khoảng 10.000 quân Mỹ. Washington cho biết quy mô cuộc tập trận lần này cho thấy cam kết quốc phòng của Mỹ tại khu vực, ngay cả khi nước này vẫn đang duy trì hiện diện quân sự lớn ở Trung Đông.
Một giai đoạn khác của cuộc tập trận diễn ra từ ngày 20.4 đến 8.5 tại miền bắc đảo Luzon - khu vực gần Đài Loan - sẽ có sự tham gia lần đầu của lực lượng Nhật Bản. Các binh sĩ Nhật dự kiến sử dụng tên lửa chống hạm Type 88 trong một cuộc diễn tập tấn công trên biển.
Nhật Bản đang tăng cường hợp tác quốc phòng với Philippines sau khi hai bên ký thỏa thuận tiếp cận có đi có lại năm 2024, cho phép triển khai quân đội trên lãnh thổ của nhau. Philippines cũng hoan nghênh việc Nhật Bản nới lỏng hạn chế xuất khẩu vũ khí, mở đường cho khả năng cung cấp tàu chiến, tên lửa và các khí tài khác.
Trước đó, Trung Quốc nhiều lần chỉ trích các cuộc tập trận chung giữa Philippines và các đồng minh, đối tác, cho rằng chúng làm gia tăng căng thẳng khu vực.
"Chúng tôi đã khôi phục được một trong những bằng chứng then chốt mà các nghi phạm cố tình tiêu hủy", Tổng công tố Ukraine Ruslan Kravchenko biết khi công bố video ngày 17/7. Ông thêm rằng hình ảnh được ghi lại từ camera giám sát do chính các nghi phạm lắp đặt nhằm xác nhận vụ tấn công đã được thực hiện theo thỏa thuận.
Video cho thấy một người để lại túi ở lối vào chung cư cao cấp và lập tức rời đi. Ngay sau đó, một người đàn ông mặc quần đùi, một phụ nữ mặc váy xanh nhạt và một thiếu niên bước tới. Nghi phạm dường như lấy điện thoại gọi cho ai đó và vụ nổ lớn bùng lên chỉ sau vài giây.
Vụ tấn công xảy ra lúc gần 21h ngày 29/6, khi túi chứa thuốc nổ được kích hoạt tại tầng trệt tòa chung cư trên phố Révérend Père Louis Frolla ở Monaco, quốc gia nổi tiếng an toàn và giàu có nằm ở phía nam nước Pháp. Mục tiêu ám sát được cho là tài phiệt người Ukraine Vadym Yermolaiev.
Các điều tra viên Ukraine tuần trước cho biết nữ nghi phạm Anastasiia Berezovska, 39 tuổi, đã bị bắn chết gần Kiev vài ngày sau vụ đánh bom.
Giới chức Ukraine đã bắt hai người đàn ông bị nghi sát hại Berezovska, gồm sĩ quan tình báo Vladyslav Reut và cựu nhân viên thực thi pháp luật Vitalii Zhykovych. Hai người cũng bị nghi là chủ mưu đứng sau vụ tấn công ở Monaco, đồng thời là người đã thuê Berezovska đặt bom.
Ông Yermolaiev, doanh nhân 58 tuổi mang quốc tịch Cyprus, cùng vợ và con trai 13 tuổi đã được đưa đến bệnh viện với mức độ thương tích khác nhau.
Vadym Yermolaiev là tài phiệt nổi tiếng ở Ukraine từ những năm 1990. Ông từng bước xây dựng danh mục kinh doanh đồ sộ, tích lũy khối tài sản hơn 300 triệu USD vào giữa những năm 2010 và gia nhập nhóm 100 người giàu nhất Ukraine.
Ông Yermolaiev rời khỏi đất nước, từ bỏ quốc tịch Ukraine vào năm 2019 để nhập tịch Cyprus. Dù là công dân Cyprus, tài phiệt 58 tuổi này thường xuyên cư trú ở Monaco, nơi sinh sống của nhiều triệu phú và người nổi tiếng.
Vụ đánh bom đã gây chấn động khắp Monaco. Thân vương Albert II mô tả đây là "tội ác ghê tởm".
Ngày 26-4 giờ Mỹ, trang Axios cho biết đề xuất mới đã được chuyển đến Mỹ thông qua các nhà trung gian hòa giải Pakistan.
Theo đó, đề xuất này tập trung vào việc ưu tiên giải quyết cuộc khủng hoảng eo biển Hormuz và lệnh phong tỏa của Mỹ. Ngoài ra, lệnh ngừng bắn sẽ được gia hạn trong thời gian dài hoặc các bên sẽ đồng ý chấm dứt chiến tranh vĩnh viễn.
Cuối cùng, các cuộc đàm phán hạt nhân sẽ chỉ bắt đầu ở giai đoạn sau, sau khi eo biển được mở cửa và lệnh phong tỏa được dỡ bỏ.
Nhà Trắng đã nhận được đề xuất này nhưng chưa rõ liệu Mỹ có sẵn sàng xem xét nó hay không.
Theo giới quan sát, trong bối cảnh đàm phán bế tắc, đề xuất của Iran sẽ cho phép bỏ qua vấn đề hạt nhân để tiến tới một thỏa thuận nhanh hơn.
Nhưng việc dỡ bỏ lệnh phong tỏa và chấm dứt chiến tranh sẽ làm mất đòn bẩy của Tổng thống Donald Trump trong đàm phán nhằm loại bỏ kho dự trữ uranium làm giàu của Iran và ngăn Tehran làm giàu uranium trong tương lai.
Ba quan chức Mỹ tiết lộ ông Trump dự kiến sẽ tổ chức một cuộc họp về Iran trong ngày 27-4, giờ địa phương, với sự tham gia của đội ngũ an ninh quốc gia và chính sách đối ngoại hàng đầu của mình. Một nguồn tin cho biết họ sẽ thảo luận về tình trạng bế tắc trong các cuộc đàm phán và các bước tiếp theo có thể.
Trong cuộc phỏng vấn với Đài Fox News cuối tuần trước, ông Trump đã phát tín hiệu sẽ tiếp tục phong tỏa hải quân, làm tắc nghẽn xuất khẩu dầu mỏ của Iran, với hy vọng điều đó sẽ buộc Tehran phải nhượng bộ.
"Khi bạn có một lượng lớn dầu mỏ đang chảy qua hệ thống của mình... nếu vì bất kỳ lý do gì mà đường ống này bị đóng lại bởi không thể đưa dầu vào container hoặc tàu, điều xảy ra là đường ống đó sẽ nổ tung từ bên trong. Họ chỉ còn khoảng ba ngày trước khi điều đó xảy ra", nhà lãnh đạo Mỹ nêu.
Cuối tuần qua, cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào khủng hoảng sau khi chuyến đi của Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi tới Pakistan không có tiến triển nào.
Nhà Trắng đã thông báo các đặc phái viên của ông Trump là Steve Witkoff và Jared Kushner sẽ gặp ông Araghchi tại Islamabad, nhưng phía Iran không đưa ra cam kết nào. Ông Trump thông báo rằng lập trường của Iran khiến ông hủy chuyến đi của đoàn Mỹ.
Một số nguồn tin cho biết ông Araghchi đã nêu kế hoạch bỏ qua vấn đề hạt nhân trong các cuộc gặp của mình tại Islamabad. Theo một nguồn tin khác, ông Araghchi đã nói rõ với các nhà trung gian hòa giải Pakistan, Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ và Qatar rằng không có sự đồng thuận nào trong giới lãnh đạo Iran về cách giải quyết các yêu cầu của Mỹ.
Washington muốn Tehran đình chỉ việc làm giàu uranium trong ít nhất một thập kỷ và loại bỏ uranium đã làm giàu khỏi nước này.
