Nhà báo thể thao Mỹ Dan Le Batard hồi tháng 3 thông báo với Sở Cảnh sát Miami Shores, bang Florida, về việc một người đàn ông “sống chui” trong căn nhà thuộc của gia đình anh ở khu vực này.
Khi đến nơi kiểm tra, cảnh sát phát hiện Diego Alejandro Escobar Ortega, 37 tuổi, người nhập cư gốc Colombia, đang sống trong căn nhà. Ortega tuyên bố mình sở hữu ngôi nhà này theo luật về “chiếm hữu bất lợi” của Florida, dù thừa nhận phải trèo ra trèo vào qua cửa sổ.
Vợ chồng Batard xây dựng căn nhà từ nhiều năm trước, nhưng không sống ở đây mà thỉnh thoảng cho thuê ngắn hạn, nên không có người hiện diện trong nhà thường xuyên. Điều này dường như đã tạo điều kiện để Ortega đột nhập vào nhà, với ý đồ chiếm hữu bất động sản này.
Sự việc gây chú ý vì chạm vào một nỗi lo quen thuộc của nhiều người sống ở Florida: Nếu chủ nhà không thường xuyên kiểm tra tài sản, liệu một người lạ có thể từng bước biến việc chiếm giữ thành yêu cầu pháp lý hay không?
Nỗi lo này thường được gắn với một học thuyết pháp lý lâu đời tại Florida, gọi là “adverse possession” (chiếm hữu bất lợi), với các nền tảng có từ thế kỷ 19, cho phép một người yêu cầu quyền sở hữu với bất động sản không đứng tên mình nếu đáp ứng các điều kiện nhất định trong 7 năm. Luật này ra đời nhằm buộc tài sản bị bỏ hoang phải được sử dụng, tránh lãng phí.
Theo luật của Florida, nếu một người công khai chiếm giữ, sử dụng và quản lý một bất động sản như tài sản của mình trong thời gian liên tục 7 năm mà không bị chủ sở hữu ngăn cản, họ có cơ sở pháp lý để yêu cầu xác lập quyền sở hữu với bất động sản đó.
Những bất động sản ít được chủ sở hữu trực tiếp quản lý, như nhà cho thuê, nhà nghỉ dưỡng hoặc nhà bỏ hoang, thường dễ trở thành tâm điểm của các lo ngại về người ở lậu, còn gọi là “squatter”.
Tuy nhiên, cơ chế này không đơn giản đến mức cho phép một người chỉ cần “ở lì” trong nhà người khác đủ lâu là có thể đòi quyền sở hữu. Để yêu cầu chiếm hữu bất lợi với một bất động sản, người này phải đáp ứng một số tiêu chí bắt buộc.
Đầu tiên, việc chiếm hữu ngôi nhà phải diễn ra một cách “đối địch”, không có sự cho phép của chủ sở hữu. Người chiếm giữ phải quản lý, kiểm soát phần đất như tài sản của mình, duy trì sử dụng không gián đoạn bất động sản đó trong suốt 7 năm.
Quá trình sử dụng bất động sản phải diễn ra công khai, đủ rõ ràng để người xung quanh, kể cả chủ sở hữu, có thể nhận biết, không được chiếm giữ lén lút.
Về lý thuyết, một squatter có thể giành quyền sở hữu ngôi nhà thông qua luật chiếm hữu bất lợi nếu đáp ứng đủ điều kiện. Nhưng trên thực tế, phần lớn các trường hợp ở lậu không đi xa được đến mức này, mà thường bị xử lý như các vụ xâm nhập, chiếm dụng trái phép, giống trường hợp của Ortega.
Người đàn ông này sau đó bị cáo buộc tội đột nhập và được tại ngoại sau khi nộp 7.500 USD tiền bảo lãnh.
Cơ chế chiếm hữu bất lợi thường gặp hơn trong các tranh chấp về giấy tờ. Người chiếm hữu có một tờ di chúc hoặc sổ đỏ, nhưng giấy tờ đó bị sai sót về mặt pháp lý, như mô tả sai diện tích đất, ghi sai ranh giới đất, di chúc có tranh chấp hoặc giấy chứng nhận quyền sở hữu bị lỗi.
Việc nắm trong tay những giấy tờ này giúp họ tin rằng mình là chủ sở hữu hợp pháp với bất động sản, dù giấy tờ đó thực tế có vấn đề pháp lý. Trong trường hợp này, họ hiếm khi bị cho là đột nhập hoặc chiếm giữ trái phép bất động sản, nên có thể tuyên bố quyền sở hữu hợp pháp sau 7 năm.
Nếu không có các giấy tờ trên, người chiếm hữu phải khai báo với cơ quan định giá tài sản cấp hạt và nộp các khoản thuế, phí liên quan trong thời gian 7 năm luật định.
Dù phần lớn các vụ squatter chiếm giữ nhà không đi xa đến mức yêu cầu chiếm hữu bất lợi hợp lệ, những câu chuyện này từng khiến nhiều chủ nhà Florida hoang mang, thúc đẩy chính quyền bang siết quy định.
Năm 2023, Patti Peeples, một chủ nhà ở Jacksonville, phát hiện căn nhà bà mua để đầu tư bị hai phụ nữ chiếm dụng. “Chúng tôi thuê thợ sửa nhà để bán, nhưng nhóm thợ cho biết khi đến nơi thì thấy một đàn chó trên hiên nhà”, bà kể.
Peeples không thể vào căn nhà của mình trong thời gian xử lý sự việc, do những người chiếm giữ bên trong vẫn có “quyền được bảo vệ sự riêng tư”.
Trong thời gian sự việc chưa được xử lý dứt điểm, người đang ở trong nhà vẫn có thể được xem là có quyền riêng tư trong không gian họ đang chiếm giữ. Vì vậy, chủ nhà không thể tự ý xông vào, thay khóa hay lôi đồ đạc của họ ra, nếu không có thể bị coi là tự ý trục xuất hoặc vi phạm thủ tục.
Những người chiếm giữ nói họ bị lừa cho thuê, đã trả tiền cọc nhà cho kẻ lừa đảo. Một ngôi nhà gần đó cũng xảy ra sự việc tương tự hai tháng trước.
Bà Peeples đã phải chi hơn 5.000 USD phí luật sư trước khi nhóm này bị buộc phải rời đi sau 34 ngày chiếm giữ. Căn nhà còn bị hư hại nghiêm trọng, khiến Peeples phải tốn hàng chục nghìn USD để sửa chữa.
Năm 2024, Thống đốc Florida Ron DeSantis ký đạo luật HB 621, loại bỏ khái niệm “quyền của người ở lậu”, cho phép chủ nhà yêu cầu cảnh sát trục xuất người chiếm dụng ra khỏi nhà nhanh hơn, thay vì phải đi qua kiện tụng kéo dài như tranh chấp dân sự thông thường.
Đạo luật này cũng quy định việc cố tình chiếm giữ nhà trái phép hoặc nộp giấy tờ giả về chiếm hữu bất lợi tại Florida có thể bị khép vào trọng tội và chịu trách nhiệm hình sự.
Cơ quan Dự báo Thời tiết Quốc gia (NWS) của Mỹ cảnh báo rằng hàng chục kỷ lục nhiệt độ địa phương có thể bị phá vỡ, với nhiệt độ ở nhiều nơi vượt quá 100 độ F (38 độ C) và độ ẩm cao đẩy chỉ số nhiệt cảm nhận thực tế lên tới 115 độ F (46,11 độ C).
Hơn 60 triệu người ở Mỹ đang nằm trong diện cảnh báo nắng nóng, theo AFP dẫn thông báo từ NWS.
Tình trạng này xảy ra khi Mỹ chuẩn bị kỷ niệm 250 năm ngày độc lập, và khi nước này cùng với Canada và Mexico đồng đăng cai World Cup giữa cái nóng khắc nghiệt.
Chicago, thành phố lớn thứ ba của Mỹ, thông báo sẽ mở các trung tâm làm mát và cử nhân viên thành phố đi kiểm tra sức khỏe cho những người dân dễ bị tổn thương.
Tại New York, văn phòng Thị trưởng Zohran Mamdani thông báo họ đang triển khai một kế hoạch "chưa từng có, mang tính lịch sử" để đối phó với cái nóng, trong đó có cả việc sử dụng xe tải để cung cấp nước uống cho người dân, cũng như các trạm làm mát "lưu động" với quạt phun sương và khăn làm mát.
Trong khi đó, thủ đô Washington D.C được dự báo sẽ có nhiệt độ trên 100 độ F (khoảng 38 độ C) từ ngày 2.7 đến ngày 4.7, khi thành phố này tổ chức màn trình diễn pháo hoa trên Quảng trường Quốc gia mà theo ban tổ chức sẽ là màn trình diễn lớn nhất trong lịch sử để kỷ niệm 250 năm quốc khánh.
Các cơ quan y tế đang kêu gọi người dân theo dõi các dấu hiệu của bệnh liên quan nắng nóng, từ chuột rút và kiệt sức đến say nắng đe dọa tính mạng.
Tình trạng trẻ em chết trong xe hơi do bị bỏ quên lúc nắng nóng cũng là một mối lo ngại, với 9 trường hợp tử vong được báo cáo tại Mỹ từ đầu năm đến nay, so với mức trung bình 37 trường hợp mỗi năm, theo Hội đồng An toàn Quốc gia.
Nắng nóng gay gắt cũng đang hoành hành ở Trung Âu. Theo cơ quan khí tượng Slovakia, nhiệt độ ở nước này hôm 30.6 đã đạt kỷ lục mới 41,3 độ C, vượt qua kỷ lục cao nhất mọi thời đại là 41 độ C được thiết lập vào ngày hôm trước.
Bên kia biên giới, nhiệt độ đạt 42 độ C ở Szecseny (Hungary), vượt qua kỷ lục trước đó là 41,9 độ C từ năm 2007, theo thông báo của cơ quan khí tượng quốc gia HungaroMet trên Facebook.
Các hạn chế về tiêu thụ nước đã được áp đặt tại một số thành phố ở cả hai quốc gia châu Âu nói trên, nơi đã ở mức cảnh báo nắng nóng cao nhất trong nhiều ngày.
Các kỷ lục nhiệt độ cao nhất mọi thời đại đã bị phá vỡ trên khắp châu Âu trong đợt nắng nóng gay gắt kéo dài hơn một tuần qua, theo AFP.
"Hiện tại, chúng tôi đã xác nhận 11 người thiệt mạng trong vụ cháy rừng Los Gallardos, không có từ ngữ nào có thể diễn tả được nỗi đau buồn này", ông Antonio Sanz, quan chức phụ trách tình trạng khẩn cấp của vùng Andalusia, thông báo trong một video được đăng tải trên mạng xã hội X, theo AFP.
"Mọi dấu hiệu cho thấy hầu hết hoặc toàn bộ những người thiệt mạng đều là người nước ngoài", ông Sanz nói thêm, trong khi giới chức vẫn đang xác nhận danh tính của họ.
Ông còn nói rằng 4 người thiệt mạng trong một chiếc xe có vô lăng bên phải, cho thấy họ dường như là người Anh, nhưng danh tính của họ vẫn đang được xác nhận.
Ông Sanz mô tả đám cháy "rất phức tạp, lan rất nhanh" trong một khu vực có nhiều khe núi và nhà cửa nằm trong khu vực rừng rậm.
Cũng theo ông, 8 người bị thương và khoảng 3.150 ha rừng cùng đất nông nghiệp đã bị thiêu rụi. Ngoài ra còn có 19 người mất tích, theo người đứng đầu chính quyền khu vực Andalusia Juan Manuel Moreno Bonilla.
Khoảng 400 lính cứu hỏa và binh sĩ đã chiến đấu với đám cháy dữ dội ở phía đông bắc của tỉnh Almeria thuộc vùng Andalusia. "Các nhân chứng cho hay một sợi dây cáp bị rơi gây ra đám cháy và ngọn lửa đã lan nhanh đến khu vực rừng gần đường", theo thông tin từ chính quyền địa phương.
Tây Ban Nha đã trải qua những đợt nắng nóng ngày càng thường xuyên và kéo dài trong những năm gần đây, tạo điều kiện thuận lợi cho các vụ cháy rừng lớn.
Đầu tháng này, hàng trăm lính cứu hỏa đã chiến đấu với một vụ cháy rừng dữ dội gần bờ biển Costa Brava, nơi thu hút khách du lịch từ khắp châu Âu, và buộc hàng ngàn người phải ở trong nhà.
Gió mạnh đã thổi bùng ngọn lửa và khiến chính quyền khu vực phải kêu gọi cư dân của 10 đô thị ở yên trong nhà, trong đó có khu nghỉ dưỡng bãi biển nổi tiếng Platja d'Aro.
Vụ cháy rừng mới nhất bùng phát khi nhiệt độ trên khắp Tây Ban Nha và Pháp, hai quốc gia đang chịu ảnh hưởng nặng nề bởi nắng nóng vừa qua, được dự báo sẽ lên tới 40 độ C vào ngày 10.7.
Pháp cũng đang phải đối phó với các vụ cháy rừng lớn trong những ngày gần đây. Một đám cháy bùng phát ở vùng Drome ở phía đông nam trong 10 ngày đã thiêu rụi 3.700 ha đất, theo AFP.
"Thành thật mà nói, trong cuộc cạnh tranh đó, việc lãnh thổ của ai lớn hơn không còn quá quan trọng nữa. Chúng tôi đã tiến vào lĩnh vực không chiến. Trên không trung, chúng tôi đã có khả năng cạnh tranh", Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky chia sẻ với báo Financial Times gần đây.
Tuy nhiên, ông Zelensky lưu ý, phòng thủ tên lửa vẫn là điểm yếu cốt lõi của Ukraine. Ông liên hệ lỗ hổng này với quyết định của Kiev vào những năm 1990 khi từ bỏ kho vũ khí hạt nhân của mình để đổi lấy các cam kết đảm bảo an ninh từ cả phương Tây và Nga.
"Nếu không có vũ khí hạt nhân, bạn không còn là một thành viên của câu lạc bộ mà những nước khác phải e sợ khi tấn công. Thay vào đó, bạn trở thành một phần của câu lạc bộ có thể bị tấn công", ông nói.
Trong một cuộc gặp gỡ gần đây với các binh sĩ Ukraine, ông Zelensky tuyên bố Ukraine đã giành được thế chủ động và đang gia tăng các cuộc tập kích sang lãnh thổ Nga.
Cũng trong bài phát biểu đó, ông nói Nga đã mất quyền kiểm soát đối với biển Đen. Ông chỉ ra rằng việc Ukraine giành lại Zmiinyi (đảo Rắn) và các chiến dịch của Ukraine ở bán đảo Crimea đã chứng minh rằng cả biển Đen lẫn biển Azov đều không còn an toàn cho các lực lượng Nga nữa.
Ngoài ra, trong cuộc gặp với các quân nhân, một biểu đồ về Hạm đội Biển Đen của Nga đã xuất hiện trong một khung hình, hiển thị số lượng tàu thuyền Nga đã bị Ukraine phá hủy.
Tuy nhiên, ông cũng thừa nhận một thực tế rằng Ukraine đang thiếu hụt trầm trọng tên lửa đánh chặn và đó là lý do tại sao Kiev gần như không thể đánh chặn các tên lửa đạn đạo của Nga.
"Lực lượng của chúng ta hôm nay đã thể hiện tốt trong việc đánh chặn máy bay không người lái và tên lửa hành trình, nhưng thật không may là không đối phó được với tên lửa đạn đạo của Nga. Lý do nằm ở nguồn cung cấp tên lửa đánh chặn không đầy đủ”, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết trong một tuyên bố đăng trên mạng xã hội ngày 6/7.
Ông Zelensky dự kiến sẽ hội đàm với Tổng thống Mỹ Donald Trump và các lãnh đạo châu Âu bên lề hội nghị thượng đỉnh NATO diễn ra trong tuần này tại Thổ Nhĩ Kỳ.
Ông tiết lộ, chủ đề chính của các cuộc hội đàm này sẽ là kêu gọi các đồng minh, đối tác cung cấp thêm hệ thống phòng không Patriot cho Ukraine nhanh nhất có thể.
Hiện chưa rõ lập trường của ông Trump về vấn đề này, song trước đó ông tuyên bố xung đột Nga - Ukraine sẽ sớm kết thúc.
Người đứng đầu Văn phòng Tổng thống Ukraine Kyrylo Budanov nhận định, giai đoạn khốc liệt của cuộc chiến có khả năng sẽ kết thúc trong năm nay. Ông lưu ý rằng các cuộc đàm phán đã dịch chuyển với một tốc độ thực sự đầy hứa hẹn vào mùa xuân trước khi cả hai bên bước vào chu kỳ leo thang hiện tại.
"Để thoát khỏi một cuộc leo thang, thông thường bạn phải leo thang đến mức tối đa", ông nói.
Ông Budanov cho biết ông kỳ vọng cuộc leo thang hiện tại sẽ được tiếp nối bằng sự hạ nhiệt và quay trở lại đối thoại, với điều kiện cả hai bên đều duy trì sự quan tâm.
