Chủ đề trẻ em nghiện game đã được cảnh báo từ rất lâu, được báo chí phản ánh rất nhiều về thực trạng cùng hậu quả đã nóng trở lại khi vấn đề có nên cấm trẻ dùng mạng xã hội được đặt ra hiện nay.
Sau các bài viết nói về thực trạng nhiều trẻ lên mạng “cày” game bất chấp, có bạn đọc gửi bình luận đến diễn đàn: “Các nhà phát hành game hiện nay dùng đủ mọi thủ thuật để giữ chân người chơi, ra mắt chương trình, trang phục mới… Trẻ nghiện game sẽ mất dần kỹ năng giao tiếp xã hội”.
Nhưng có một ý kiến của bạn đọc Nguyễn Văn Cao Nguyên tự nhận là “hơi trái chiều nhưng mong được mọi người cùng bàn luận”. Bạn đọc này nói lâu nay chúng ta bài xích game online nhưng cũng có những game online bổ ích lại là cứu cánh.
Theo Cao Nguyên, có những người trẻ không nhiều cơ hội chứng tỏ bản thân nên đến với thế giới ảo rồi tìm được bạn bè cùng chơi game và mang lại cảm giác ảo của thành công, chơi hay lại là cơ hội chứng minh bản thân.
“Xã hội bây giờ 16 năm, liên tục mỗi ngày 12 tiếng chỉ tập trung điểm số. Những em học lực kém hầu như ít có môi trường phát triển bản thân. Thử tưởng tượng thay vì những tiệm net hoạt động chui sao chúng ta không có những trung tâm giải trí với nhiều game lành mạnh và cộng đồng hỗ trợ các em”, bạn này viết.
Ý kiến trên được bạn đọc Toàn Nguyễn chia sẻ và bổ sung rằng không thể xem game là thứ phá hủy tiền đồ của một người. Lý giải, bạn đọc này nói những người đang chơi game cùng mình trong bang hội đều là những người thành đạt trong xã hội, thường xuyên sinh hoạt trên Discord và có những trao đổi thẳng thắn về vấn đề nhức nhối này của xã hội.
Anh nói tất cả đều là trụ cột gia đình, có công ăn việc làm ổn định, chỉ chơi vào thời gian rảnh và lập luận “chơi game không hề xấu đến nỗi phải bị bài xích, cái xấu chính là nghiện game”. “Cái họ nghiện chính là cái cảm giác được thừa nhận trong thế giới ảo, được là con người thật của chính mình, không bị ai ép buộc phải trở thành một “mơ ước” cho người khác”, Toàn Nguyễn viết.
Bạn đọc khác chỉ đồng thuận với Toàn Nguyễn ở khía cạnh người lớn chơi và làm chủ việc chơi game của mình, song khẳng định rằng điều này không có nghĩa với việc tùy ý để cho con trẻ tiếp xúc với game, đặc biệt là game online. Bạn đọc nói môi trường game online không khác gì mạng xã hội, luôn có đủ mọi thể loại mà trẻ em chưa đủ chín chắn để phân biệt đâu là người tốt, đâu là người xấu.
Một bạn đọc khác đề xuất thay vì cấm đoán và không cho tiếp xúc game, có thể để game như một “phần thưởng” giúp tụi nhỏ giải trí sau giờ học căng thẳng. Đồng thời cha mẹ cũng nên tìm hiểu về game để có cái nhìn bao quát hơn mà biết cách giới hạn những game nào vô danh sách “phần thưởng” cho con.
Bạn đọc này ủng hộ tuyệt đối không cho trẻ mẫu giáo và tiểu học tiếp xúc với game online. Nếu có chỉ là chơi vài game offline kích thích tư duy, trí tưởng tượng như Minecraft, xây dựng TP, nông trại…
Theo bạn đọc, việc đó phần nào có lợi cho sự phát triển trí não của trẻ bởi khi chơi tụi nhỏ phải dùng nhiều kỹ năng về tư duy, logic, toán học… song quan trọng vẫn là phụ huynh phải đồng hành cùng con nhiều hơn.
Bạn đọc ký tên Lien chia sẻ: “Hè tôi cho con về quê sống cùng bà ngoại, con được chạy xe đạp, chơi đánh cầu, chơi năm mười, tối thì 21h ngủ hết vì bà ngoại ngủ sớm nên không ai được thức. Ở quê còn được đi chợ quê, ăn cá sông, tép sông, rau thì đủ loại, ăn các món quê mà bà ngoại lại nấu ăn rất ngon”.
Theo Sở Y tế Tp.HCM , từ ngày 25/4 đến trưa 27/4, các cơ sở y tế tại Tp.HCM tiếp nhận 25 trường hợp nghi bị ngộ độc thực phẩm liên quan đến trường Tiểu học Đặng Thùy Trâm (phường Tân Thuận).
Theo báo cáo nhanh, các bệnh nhân có biểu hiện điển hình của rối loạn tiêu hóa như đau bụng, tiêu chảy, nôn ói, một số trường hợp kèm sốt. Trong tổng số ca ghi nhận, có 23 học sinh và 2 người lớn là bảo mẫu.
Bệnh viện Nguyễn Thị Thập tiếp nhận 13 học sinh; Bệnh viện Nhi đồng 2 tiếp nhận 9 học sinh; Bệnh viện Khánh Hội ghi nhận 1 học sinh; trong khi Bệnh viện Nhân Dân Gia Định tiếp nhận 2 ca là bảo mẫu.
Đáng chú ý, một học sinh nhập viện tại Bệnh viện Nhi Đồng 2 trong tình trạng nặng, sốt cao, mất nước nghiêm trọng kèm sốc, co giật và toan chuyển hóa. Sau một ngày điều trị tích cực gồm chống sốc, sử dụng vận mạch và hỗ trợ thở máy, bệnh nhi đã tỉnh táo trở lại, giảm sốt, giảm tiêu chảy và được cai máy thở.
Hiện tại, các bệnh nhân có diễn tiến ổn định, được theo dõi và xử trí kịp thời. Phần lớn trường hợp vẫn đang điều trị nội trú (23/25 ca).
Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, Sở Y tế Tp.HCM đã chỉ đạo các cơ sở khám chữa bệnh rà soát việc tiếp nhận, điều trị các ca có yếu tố dịch tễ liên quan; đồng thời đảm bảo phân loại, xử trí đúng theo phác đồ điều trị ngộ độc thực phẩm. Với các ca nặng, bệnh viện cần tổ chức hội chẩn hoặc chuyển tuyến khi cần thiết.
Song song đó, các đơn vị phải thực hiện chế độ báo cáo nhanh về tình hình tiếp nhận, số ca nặng, kết quả xét nghiệm vi sinh và biến chứng (nếu có) để Sở Y tế và Sở An toàn thực phẩm kịp thời điều phối, thống nhất phương án điều trị. Sở Y tế sẽ tiếp tục cập nhật khi có diễn biến mới.
Đại diện Sở An toàn thực phẩm Tp.HCM cho biết đã nắm tình hình và đang điều tra.
Sở Y tế Tp.HCM khuyến cáo người dân khi có dấu hiệu nghi ngộ độc thực phẩm cần lưu ý không tự ý sử dụng thuốc, đặc biệt là thuốc cầm tiêu chảy hoặc kháng sinh khi chưa có chỉ định. Người bệnh nên đến cơ sở y tế sớm nếu xuất hiện tình trạng nôn ói, tiêu chảy kéo dài. Việc bù nước và điện giải đúng cách, tuân thủ hướng dẫn điều trị sẽ giúp người bệnh nhanh chóng hồi phục, hạn chế biến chứng.
Ngành y tế sẽ tiếp tục theo dõi và cập nhật thông tin khi có diễn biến mới.
Từng là trung tâm luyện kim của xứ Wales những năm 1990, Ebbw Vale giờ đây là "thủ phủ đồ ăn nhanh" tập trung hàng loạt cửa hàng bán burger, kebab và pizza. Toàn thị trấn chỉ còn một cửa hàng rau quả tươi, khách hàng chủ yếu trên 50 tuổi.
Theo thống kê, khoảng 38% người dân địa phương sống dựa vào trợ cấp xã hội. Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt leo thang, những bữa ăn chi phí thấp, nhanh chóng lại trở thành lựa chọn dễ tiếp cận nhất.
Dale Owen - thợ sơn 54 tuổi, cho biết: "Bạn có thể mua một suất bánh mì kẹp thịt với giá rất rẻ, nhưng nó không hề tốt cho sức khỏe".
Ông cũng cho rằng sự bùng nổ của các cửa hàng đồ ăn nhanh là một phần lý do khiến tình trạng sức khỏe cộng đồng đi xuống.
Không chỉ người lớn, trẻ em tại đây cũng sớm hình thành thói quen ăn uống thiếu lành mạnh. Nhiều phụ huynh thừa nhận các chuỗi thức ăn nhanh gần như đã trở thành điểm tụ tập quen thuộc sau giờ học.
"Ở đây quá dễ để ăn đồ ăn nhanh, nhưng lại rất khó tìm được lựa chọn tốt cho sức khỏe", bà Ceri Dobbins, một cư dân ăn chay, chia sẻ.
Hiện 37% dân số thị trấn mắc bệnh béo phì và phụ nữ có tuổi thọ trung bình thấp nhất cả nước. Trên mạng xã hội, nhiều người đặt cho Ebbw Vale biệt danh "thị trấn béo nhất nước Anh". Một số người dân địa phương mua đồ ăn nhanh mang về 3 lần một ngày, theo The Sun.
Thói quen ăn uống này ảnh hưởng trực tiếp đến thể trạng người dân. Bà Elaine, một cư dân nặng 108kg, cho biết đang đối mặt với nguy cơ tiểu đường. "Tôi không tự nấu nướng hay đi siêu thị mà thường gọi đồ giao tận nhà vì mệt mỏi sau giờ làm", bà Elaine nói.
Jodie Hughes, 37 tuổi, từng phẫu thuật thắt đai dạ dày để giảm cân sau khi vượt mốc 100kg. Cô cho rằng béo phì là vấn đề nhức nhối do sự bủa vây của các loại thực phẩm gây nghiện. "Nền kinh tế khiến mọi người làm việc quá sức nhưng thu nhập thấp, đẩy họ đến với các bữa ăn rẻ và thiếu lành mạnh", Jodie nói.
Ông Scott, 55 tuổi, cho biết giá thực phẩm tươi sống và hữu cơ cao là rào cản với người dân trong khi đồ ăn chế biến sẵn giá rẻ, dễ tiếp cận nên được ưu tiên.
Bà Angela Carpenter, 68 tuổi, từng làm việc tại một tiệm khoai tây chiên, cho biết lượng thức ăn trong một suất giá 11 bảng rất nhiều. Có khách hàng sống ngay cạnh cửa tiệm nhưng vẫn gọi giao hàng thay vì đi bộ đến mua.
Béo phì cũng làm giảm khả năng vận động của nhiều người. Bà Sue Collyer, 62 tuổi, phải sử dụng xe lăn điện từ năm ngoái vì cơ thể nặng nề khiến bà bị gãy chân và khó đi lại. Trong khi đó, ông Bryn Booth, 57 tuổi, người từng thừa 30kg so với tiêu chuẩn, cho biết phải dùng liệu trình tiêm hỗ trợ giảm cân sau khi lên cơn đau tim vào năm 2024.
Trước thực trạng đáng báo động, Hội đồng khu vực Blaenau Gwent đã thông qua đề xuất tăng cường các biện pháp phòng, chống béo phì, như xem xét hạn chế quảng cáo thực phẩm siêu chế biến và kiểm soát sự phát triển của các cửa hàng đồ ăn nhanh.
Bên cạnh đó, một số tín hiệu tích cực cũng bắt đầu xuất hiện, như mở rộng không gian xanh và tổ chức các lớp học nấu ăn cộng đồng nhằm khuyến khích lối sống lành mạnh.
Câu chuyện tại Ebbw Vale không phải là cá biệt, mà phản ánh xu hướng phổ biến tại nhiều khu vực thu nhập thấp, nơi người dân phải đối mặt với lựa chọn khó khăn giữa chi phí và sức khỏe.
Các chuyên gia cảnh báo rằng, nếu không có những chính sách đồng bộ, từ giáo dục dinh dưỡng, quy hoạch đô thị đến kiểm soát ngành công nghiệp thực phẩm, những "điểm nóng béo phì" như Ebbw Vale sẽ còn tiếp tục gia tăng.
Ai cũng biết mạng xã hội như con dao hai lưỡi nhưng cũng có những điều tích cực khi ta có thể học ngoại ngữ, luyện trí tuệ nhân tạo AI, kết nối với người khác hay để học theo kiểu mới hiện nay qua clip ngắn hoặc hình ảnh.
Đó cũng là nơi để có thể làm những điều ý nghĩa khác như đã có không ít hoạt động thiện nguyện ý nghĩa lan tỏa mạnh mẽ nhờ vào sức mạnh của mạng xã hội.
Thế nên vấn đề đặt ra là người lớn đang đồng hành với trẻ đến đâu trong việc sử dụng mạng xã hội. Có nhiều câu hỏi cùng xuất hiện khi bàn chuyện "cấm hay không".
Thay vì cấm, chúng ta đã hướng dẫn học sinh sử dụng mạng xã hội thế nào cho hiệu quả để không trở thành nạn nhân.
Những chuyên đề kỹ năng số giúp trẻ hình thành năng lực cần thiết để sử dụng công nghệ, Internet, các thiết bị kỹ thuật số một cách hiệu quả, an toàn và có trách nhiệm đã làm ra sao.
Không cho con dùng mạng xã hội, thời gian trống dành cho việc gì hay lại hết học môn này đến học môn kia. Các thư viện có đủ chỗ và đủ sách cho trẻ đến đọc hay những hoạt động văn hóa giải trí lành mạnh cho trẻ đã tính toán ra sao?
Cả hoạt động thể dục thể thao, chương trình dã ngoại, hoạt động bảo vệ môi trường cho trẻ trải nghiệm cũng là cách giúp trẻ bớt thời gian cho mạng xã hội được đầu tư thế nào?
Mạng xã hội đã trở thành một phần của cuộc sống hiện nay nên nếu chỉ nhìn thấy đó là nguy chứng tỏ người lớn chưa tận dụng cơ hội đến từ mạng xã hội, chưa tìm ra cách hướng trẻ đi đúng.
Lượng kiến thức khổng lồ, phong phú hay hoạt động tương tác để kết nối bạn bè, học hỏi những điều mới lạ trên đó là tài nguyên hữu dụng khi được khai thác đúng và hiệu quả.
Trường con tôi đang học có phần mềm học online (phải đóng phí) để giáo viên gửi bài mẫu cho học sinh. Với 13 môn học, có khi các thầy cô đăng bài cùng lúc và học sinh phải vào xem để điểm danh.
Có video đến 30 phút buộc học sinh coi hết, không thể tua qua nhanh và ghi "Em đã xem" mới hoàn thành.
Giáo viên chủ nhiệm lập nhóm Zalo riêng với phụ huynh gửi lịch ôn thi hoặc tài liệu học tập để phụ huynh lưu về in cho con. Đồng thời có nhóm Zalo khác để trao đổi việc học trực tiếp với học sinh. Chưa kể bài tập giao về nhà học sinh phải lập nhóm trên mạng cùng nhau làm.
Nhiều ngày tan học về, con tôi chưa kịp ăn cơm liền phải vào phần mềm đó coi thầy cô gửi bài chưa để còn điểm danh.
Mỗi ngày tôi cho con dùng Internet 30 phút xem phim, 30 phút chơi game, học tiếng Anh online 30 phút... và không xài mạng xã hội. Laptop, điện thoại, tài khoản mạng xã hội đều của mẹ, con mượn sử dụng vào các việc trên còn con chỉ có điện thoại "cục gạch" để liên lạc.
Nhưng phần mềm online của trường, rồi nhóm để làm việc trên mạng buộc học sinh phải xài Internet thời gian dài. Nếu cha mẹ không quản lý thì đâu dám chắc ngoài xem bài chúng sẽ xem gì trên mạng?
Bàn chuyện cấm trẻ dưới 16 tuổi dùng mạng xã hội cũng cần đưa ra chế tài ngay trong môi trường giáo dục. Phần mềm online và các nhóm Zalo đã vô tình đưa học sinh đến với mạng xã hội nhiều hơn bao giờ hết.
