Hành trình đề cử ‘Đại sứ truyền thông ngành y – KMOLs’ sẵn sàng vinh danh vào tháng 5

Ngày 19-6, TS Trần Đình Minh Huy - khoa khúc xạ Bệnh viện Mắt TP.HCM - cho biết tật khúc xạ là một trong năm nhóm bệnh trọng tâm của chương trình phòng chống mù lòa toàn cầu. Trong đó cận thị chiếm khoảng 2/3 đến 3/4 các trường hợp tật khúc xạ.

Vì vậy, cận thị hiện nay không chỉ là vấn đề điều chỉnh thị lực mà đã trở thành một thách thức lớn đối với sức khỏe cộng đồng.

Theo dự báo, đến năm 2050, khoảng 50% dân số thế giới sẽ mắc cận thị. Tuy nhiên tại khu vực Đông Á và Việt Nam, con số này có thể lên tới gần 2/3 dân số. Đồng thời dự kiến có khoảng 3 tỉ người trên thế giới trong độ tuổi lao động trên toàn cầu mắc cận thị và cần được kiểm soát.

Đáng chú ý, khoảng 1 tỉ người sẽ mắc cận thị nặng vào năm 2050 trên toàn thế giới. Khi đó cận thị không còn đơn thuần là việc đeo kính để cải thiện thị lực mà sẽ đi kèm với nguy cơ mắc các bệnh lý nghiêm trọng có thể dẫn đến mù lòa, tạo ra gánh nặng rất lớn về kinh tế và xã hội.

Ngày nay, khái niệm "vùng an toàn của cận thị" gần như không còn tồn tại. Mỗi một độ cận tăng thêm đều đồng nghĩa với việc tăng nguy cơ xuất hiện các bệnh lý đáy mắt và các biến chứng gây suy giảm thị lực.

Nguyên nhân là do cận thị liên quan trực tiếp đến sự kéo dài của trục nhãn cầu. Độ cận càng cao thì nhãn cầu càng bị kéo giãn, làm tăng nguy cơ tổn thương võng mạc và các cấu trúc quan trọng khác của mắt.

Bác sĩ Huy cho hay các nghiên cứu quốc tế cho thấy mỗi độ cận tăng thêm làm tăng khoảng 67% nguy cơ liên quan đến một bệnh lý mù lòa. Ngược lại, nếu kiểm soát được mỗi độ cận, nguy cơ phát triển các bệnh lý gây mù có thể giảm khoảng 40%. Điều đó cho thấy việc kiểm soát cận thị có ý nghĩa rất lớn trong việc giảm gánh nặng mù lòa cho cộng đồng trong tương lai.

Tại Việt Nam, các nghiên cứu tại Hà Nội và TP.HCM cũng cho thấy tỉ lệ cận thị ở học sinh đã dao động từ 50 - 60% (thời điểm 2021 - 2025). Điều đó phản ánh thực trạng cận thị đang trở thành một vấn đề sức khỏe cộng đồng cấp thiết.

Một dấu mốc quan trọng khác là năm 2024, Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) đã bắt đầu xem xét việc công nhận cận thị là một bệnh lý mạn tính thay vì chỉ là một tật khúc xạ đơn thuần. Điều này cho thấy cách tiếp cận đối với cận thị trên thế giới đang thay đổi mạnh mẽ.

"Có thể khẳng định rằng cận thị đang là một vấn đề sức khỏe toàn cầu với nguy cơ gây mù lòa và gánh nặng kinh tế ngày càng gia tăng. Việc kiểm soát cận thị, đặc biệt ở trẻ em và thanh thiếu niên, là xu hướng tất yếu của ngành nhãn khoa hiện đại", TS Huy nói.

Bệnh viện Mắt TP.HCM đi theo hướng rất mới đang triển khai là kiểm soát tiền cận thị, tức là can thiệp sớm ngay từ khi trẻ có nguy cơ cao phát triển cận thị.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Thực chất, việc thức giấc lúc 3 giờ sáng lại xuất phát từ cơ chế sinh học tự nhiên của cơ thể. Khi tình trạng này lặp lại nhiều ngày, đó là dấu hiệu cho thấy có thể nhịp sống của bạn đang bị xáo trộn, theo tờ Hindustan Times (Ấn Độ).

Ông Amir Khan, bác sĩ tại Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), cho biết cơ thể vận hành theo chu kỳ ngày đêm của hormone cortisol. Hormone này tăng và giảm theo từng thời điểm trong ngày, giúp điều chỉnh trạng thái tỉnh táo và nghỉ ngơi.

Cortisol tăng cao vào buổi sáng để giúp cơ thể tỉnh táo. Khi đêm xuống, mức hormone này giảm dần để cơ thể thư giãn và dễ ngủ. Chu kỳ lên xuống này diễn ra tự nhiên và giữ vai trò quan trọng đối với chất lượng giấc ngủ.

Nếu chu kỳ này bị lệch, giấc ngủ sẽ bị ảnh hưởng rõ rệt. Cơ thể không thể chuyển sang trạng thái nghỉ ngơi hoàn toàn, dẫn đến việc tỉnh giấc giữa đêm.

Ông Khan cho biết căng thẳng là nguyên nhân chính khiến cortisol không giảm vào ban đêm.

Khi mức hormone này duy trì ở mức cao, cơ thể luôn trong trạng thái tỉnh táo, gây khó ngủ và ngủ không sâu.

Vào khoảng 3 - 4 giờ sáng, cortisol tự nhiên bắt đầu tăng trở lại để chuẩn bị cho việc thức dậy. Đây là quá trình bình thường của cơ thể. Tuy nhiên, khi cortisol đã cao sẵn do căng thẳng, sự gia tăng này trở nên mạnh hơn.

Sự tăng cao bất thường cortisol khiến cơ thể bị đánh thức sớm. Sau khi tỉnh giấc, trạng thái tỉnh táo kéo dài khiến việc ngủ lại trở nên khó khăn.

Việc thức giấc lúc 3 giờ sáng xảy ra khá phổ biến. Hiện tượng này không mang yếu tố bất thường mà phản ánh tình trạng căng thẳng kéo dài trong cuộc sống hằng ngày.

Khi áp lực không được kiểm soát, cơ thể khó duy trì nhịp sinh học ổn định. Giấc ngủ vì vậy dễ bị gián đoạn, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và tinh thần.

Tin Gốc: Thanh Niên

Ngày 21-5, Sở Y tế TP.HCM vừa có công văn khẩn yêu cầu toàn ngành y tế tăng cường giám sát, chủ động phòng chống nguy cơ xâm nhập bệnh do vi rút Ebola trên địa bàn thành phố.

Theo Sở Y tế, ngày 17-5, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) xác định đợt bùng phát bệnh do vi rút Ebola chủng Bundibugyo tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda là tình trạng khẩn cấp y tế công cộng quốc tế.

Mặc dù WHO chưa khuyến cáo hạn chế đi lại hoặc áp dụng sàng lọc nhập cảnh diện rộng đối với các quốc gia không giáp vùng dịch, tuy nhiên nguy cơ dịch bệnh xâm nhập thông qua hoạt động đi lại quốc tế, đặc biệt tại địa bàn có cửa khẩu quốc tế, sân bay, cảng biển lớn như TP.HCM cần được chủ động kiểm soát từ sớm, từ xa, không để bị động, bất ngờ.

Sở Y tế yêu cầu Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC) tăng cường giám sát tại cửa khẩu quốc tế, sân bay, cảng biển trên địa bàn TP.HCM; phối hợp với các đơn vị hàng không, hàng hải, cảng vụ, công an cửa khẩu và các đơn vị liên quan để thực hiện công tác kiểm dịch y ết quốc tế, phát hiện sớm người nhập cảnh có biểu hiện nghi ngờ hoặc có yếu tố dịch tễ liên quan vùng dịch.

HCDC cũng được giao cập nhật tình hình dịch bệnh hằng ngày, xây dựng nội dung truyền thông nguy cơ, tập huấn chuyên môn cho các đơn vị y tế và rà soát năng lực đáp ứng khẩn cấp như nhân lực, khu cách ly tạm thời, phương tiện phòng hộ cá nhân và hóa chất khử khuẩn.

Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP.HCM được yêu cầu sẵn sàng tiếp nhận, cách ly, điều trị các trường hợp nghi ngờ mắc Ebola; đồng thời phối hợp hội chẩn chuyên môn với các bệnh viện trước khi tiếp nhận người bệnh.

Các bệnh viện, cơ sở khám chữa bệnh công lập và ngoài công lập phải kích hoạt quy trình sàng lọc, phân luồng, cách ly tạm thời đối với người có triệu chứng nghi ngờ, đặc biệt là người từng đi đến hoặc lưu trú tại vùng dịch trong vòng 21 ngày trước khi khởi phát triệu chứng.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ