Sau phần xét hỏi của HĐXX, chiều muộn 20/5, cựu bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến và các đồng phạm tiếp tục trả lời câu hỏi của các luật sư bào chữa.
Ngoài làm rõ các sai phạm xuyên suốt 10 năm đình trệ dự án bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2, cách tính thiệt hại của cơ quan tố tụng cũng được đưa ra phân tích.
803 tỷ đồng thiệt hại được tính thế nào?
Theo cáo trạng, vụ án có 2 khoản thiệt hại gồm: thuê tư vấn nước ngoài sai quy định, gây thất thoát hơn 70 tỷ đồng; và lãng phí 733 tỷ đồng khi dự án bị đình trệ.
Phân tích cách tính 733 tỷ đồng lãng phí, VKS xác định, để tạm ứng cho dự án, Tổng Công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước SCIC đã phải tất toán trước hạn các hợp đồng, tài khoản tiền gửi tại 7 ngân hàng, với kỳ hạn 3-12 tháng, lãi suất 4,5-7,3%/năm.
Hậu quả lãng phí là lãi suất thấp nhất của các khoản tiền gửi này, và tiền mà Ban quản lý dự án không sử dụng để làm dự án, tổng 145 tỷ đồng.
Thứ 2, trong 7 năm 2014-2020, dự án được rót vốn tổng hơn 5.000 tỷ đồng nhưng dự án vẫn chưa thể sử dụng. Trung bình lãi suất tiền gửi kỳ hạn 1 tháng của ngân hàng khi này là 2,9%/năm. Từ đó tính toán số tiền lãng phí cho dự án trong 4 năm ngừng thi công là 588 tỷ đồng.
Thiệt hại vụ án do đó là tổng của 70 tỷ đồng thất thoát + 733 tỷ đồng lãng phí, vừa phân tích ở trên, bằng 803 tỷ đồng.
Cách tính thiệt hại này khiến cả cựu bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến và bị cáo Nguyễn Chiến Thắng, cựu giám đốc Ban quản lý dự án, đều có những băn khoăn.
‘Thực tế nhà nước được lợi, không thiệt hại’
Chiều 20/5, luật sư của ông Thắng hỏi quan điểm của bà Tiến về cách tính thiệt hại: “Khi làm dự án, bà có được ai thông báo, hướng dẫn quy định tiền được giải ngân mà không tiêu hết thì thiệt hại được tính theo lãi suất ngân hàng không?”.
Bà Tiến cảm ơn luật sư đưa ra câu hỏi “chạm đúng nỗi đau đớn phải chịu đựng”. Bà nói nhất trí với khoản thất thoát 70 tỷ đồng từ sai phạm thuê tư vấn thiết kế. Tuy nhiên, với 733 tỷ đồng lãng phí theo cách tính trên, cựu bộ trưởng Y tế cho rằng “thời điểm đó không hề có văn bản nào quy định thế”.
Bà nói nếu nhớ không nhầm, thiệt hại này được tính dựa trên thông tư ban hành cuối năm 2025, có nghĩa cách đây mới nửa năm. Còn thời điểm bà đương nhiệm, “chưa từng biết hay được thông báo, hướng dẫn” rằng có quy định tính lãng phí như thế.
Đồng quan điểm với bà Kim Tiến, trả lời cùng câu hỏi này sau đó, ông Thắng khai trong thời gian quản lý dòng vốn này không được cơ quan nào cảnh báo “tiền này nếu không sử dụng hết thì bị tính lãi”.
Ông cũng phản đối cáo buộc “Ban quản lý đã không dùng 5.000 tỷ vốn được cấp, gây lãng phí 588 tỷ đồng”.
Bị cáo Thắng khẳng định “đã dùng tiền rồi, công trình đã được xây dựng, tiền nguyên vật liệu đổ vào đó chính là tài sản”.
Ông suy luận, nếu tính trượt giá hiện nay thì 5.000 tỷ không thể chi trả nổi. Do đó thực tế ông đã làm lợi cho nhà nước, không gây thiệt hại. Bất động sản từ đó đến nay chỉ có lên giá, không có chuyện giảm, “một tỷ năm nay, năm sau đã thành 2 tỷ”. Theo suy luận này của ông, nếu tính giá trị dự án theo giá năm 2026 thì chắc chắn đã làm lợi cho nhà nước, do bất động sản tăng giá.
Ông Thắng ngoài việc bị truy tố tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí còn bị cáo buộc Nhận hối lộ, tổng 88,5 tỷ đồng từ 10 nhà thầu, theo “cơ chế 5%” do ông đề xuất.
Tại phiên toà, ông nói các nhà thầu “tự mang đến”. Dù nhận hối lộ gần 90 tỷ, ông chỉ hưởng lợi “đúng 475 triệu đồng”, còn lại chia cho nhiều cơ quan, ban ngành cá nhân, nhưng không có chứng từ chứng minh. Ví dụ, ông Thắng nói đã đưa Bộ trưởng Kim Tiến khi đó tới 15 tỷ, song bà khẳng định chỉ cầm 2,5 tỷ.
Cũng từ tiền này, ông còn phải chi 2 triệu USD (46 tỷ đồng) để “chạy chọt” khi Ủy ban kiểm tra Trung ương bắt đầu xét các sai phạm ở Bộ Y tế. Tuy nhiên, người cầm 2 triệu USD của ông – bị cáo Lê Thanh Thiêm, Giám đốc Công ty TNHH Sao Nam Sông Hồng, không giúp đỡ gì mà chi tiêu hết.
Ông Thiêm do đó bị truy tố tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Ông Thiêm đã nộp lại 36 tỷ đồng trong giai đoạn điều tra. Ông Thắng bị kê biên 3 bất động sản.
VKS ghi nhận tổng số tiền các bị cáo và người thân đã nộp khắc phục hậu quả là 63,6 tỷ đồng.
Buổi họp báo sáng 26/5 còn có lãnh đạo các đơn vị nghiệp vụ thuộc Bộ Công an, Công an Tây Ninh...
Vụ nổ súng xảy ra tối 21/5. Sau khi gây án, hai nghi phạm rời khỏi hiện trường, đón taxi về khu vực siêu thị Co.opmart Trảng Bàng, Tây Ninh, rồi xuống xe.
Công an TP HCM ngay sau đó phối hợp các đơn vị nghiệp vụ Bộ Công an, Tây Ninh, truy bắt thành công các nghi phạm.
Ngày 2/6, Tòa Phúc thẩm TAND Tối cao tại TP HCM xét đơn kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt của bà Lê Thúy Hằng (55 tuổi, cựu Tổng giám đốc SJC) và một số bị cáo liên quan đến sai phạm tại Công ty SJC.
Tại tòa hôm nay, cựu Tổng giám đốc SJC giữ nguyên yêu cầu xin tòa phúc thẩm xem xét lại bản án của TAND TP HCM tuyên phạt bà 17 năm tù về tội Tham ô tài sản và 8 năm tội Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ; tổng hợp là 25 năm tù.
Bà thừa nhận hành vi sai phạm như nêu trong bản án sơ thẩm, song cho rằng việc tòa buộc bà phải nộp lại 10.800 lượng vàng (5.411 lượng vàng miếng SJC và 5.110 lượng vàng nhẫn, trị giá khoảng 1.300 tỷ đồng) để sung công quỹ là "chưa đúng". Bị cáo cũng đề nghị tòa xem xét việc áp dụng giá vàng tại thời điểm phạm tội để xác định trách nhiệm phải nộp lại.
Tòa sơ thẩm xác định 10.800 lượng vàng bà phải nộp lại là tang vật của vụ án, do bà chỉ đạo cấp dưới dùng để chèn vào các đợt gia công vàng cho Nhà nước nhằm mục đích bán ra thị trường thu lợi bất chính.
Tuy nhiên, bà Hằng khẳng định số lượng vàng nguyên liệu bà mua từ các cửa hàng vàng bên ngoài đưa cho cấp dưới để chèn vào các đợt gia công vàng móp méo là do bà tự bỏ vốn và không nhiều như cấp sơ thẩm tuyên buộc. Cấp sơ thẩm cộng dồn của 56 đợt, song thực tế bị cáo chỉ dùng số lượng vàng nguyên liệu ban đầu chèn vào sau khi thành phẩm bán ra gom vốn về rồi tiếp tục mua nguyên liệu mới quay vòng để gia công đợt tiếp theo.
Tương tự, các bị cáo Trần Tấn Phát (cựu Phó giám đốc xưởng SJC) và Nguyễn Thị Huệ (Giám đốc SJC chi nhánh Hải Phòng) và một số bị cáo khác xin tòa xem xét giảm nhẹ hình phạt cũng như số vàng phải nộp lại.
Theo bị cáo Phát, bản thân biết việc đưa vàng nguyên liệu từ bên ngoài chèn vào các đợt gia công vàng móp méo là sai, do đó không dám làm nhiều. Một đợt chỉ chèn thêm được 10%, khoảng 70-115 lượng. Hơn nữa, bị cáo phải ưu tiên đảm bảo việc gia công đủ số lượng cho công ty.
Bị cáo Huệ cũng thừa nhận, mỗi đợt chèn vàng bên ngoài vào đã đi gom từ các cửa hàng tại TP HCM. Sau mỗi đợt đưa cho Phát gia công xong, Huệ bán hết rồi mới gom vốn mua đợt mới để tiếp tục gia công.
Bản án sơ thẩm xác định, từ năm 2021 đến 2024, bà Lê Thúy Hằng lợi dụng chức vụ được giao và chức năng nhiệm vụ của doanh nghiệp để thực hiện nhiều hành vi sai phạm: chỉ đạo cấp dưới lập tờ trình khống để nâng định mức hao hụt; chèn vàng nguyên liệu bên ngoài vào quá trình gia công vàng miếng cho Ngân hàng Nhà nước... từ đó chiếm đoạt vàng dôi dư và hưởng lợi cá nhân.
Ngoài ra, bà Hằng yêu cầu chi nhánh lập chứng từ sai sự thật, tạo lỗ khống để rút tiền; đồng thời lợi dụng chính sách bán vàng bình ổn giá, chỉ bán một phần cho khách hàng, còn lại tuồn ra thị trường với giá cao hơn nhằm hưởng chênh lệch.
Giữa năm 2024, khi Ngân hàng Nhà nước giao SJC hai đợt 10 tấn vàng nguyên liệu để gia công vàng miếng, bà Hằng đã chỉ đạo cấp dưới lập tờ trình "khống" nâng định mức hao hụt từ 0,00007 lên 0,0005 chỉ mỗi sản phẩm. Với thủ đoạn này, bà phê duyệt cấp dưới báo cáo hao hụt cao hơn thực tế, qua đó chiếm đoạt hơn 95 lượng vàng (8,4 tỷ đồng). Riêng Hằng hưởng lợi hơn 85 lượng (khoảng 6,6 tỷ đồng).
Ngoài ra, cựu Tổng giám đốc SJC còn chỉ đạo Hoàng Lệ Huê lập khống chứng từ mua vàng giá cao, bán giá thấp để tạo khoản lỗ khống, chiếm đoạt 3,2 tỷ đồng tại Chi nhánh miền Trung. Trong đó, bà Hằng hưởng lợi 2,1 tỷ đồng. Hành vi của bị cáo và đồng phạm đã phạm tội Tham ô tài sản với số tiền 11,6 tỷ đồng.
Đồng thời, với động cơ trục lợi, bà Hằng đồng ý chủ trương để cấp dưới là Phó giám đốc xưởng Trần Tấn Phát cùng đồng phạm mua và đưa vàng nguyên liệu từ bên ngoài vào cho chèn thêm vào 56 đợt gia công vàng móp méo để sản xuất trái quy định 6.255 lượng vàng miếng SJC. Hành vi này gây thiệt hại cho Nhà nước 74,8 tỷ đồng, trong đó Hằng hưởng lợi 64 tỷ.
Bà Hằng còn chỉ đạo Nguyễn Thị Huệ (Giám đốc SJC chi nhánh Hải Phòng) mua vàng nguyên liệu từ ngoài, giao cho Phát sản xuất 6.255 lượng vàng miếng SJC và hơn 11.000 lượng vàng nhẫn trái quy định; gây thiệt hại 15 tỷ đồng. Trong vụ này bà Hằng hưởng lợi 6,6 tỷ.
Cựu Tổng giám đốc cũng bị tòa xác định là lợi dụng việc SJC được giao bán vàng bình ổn giá để trục lợi. Từ giữa tháng 6 đến cuối tháng 8/2024, bị cáo chỉ đạo cấp dưới lập khống danh sách hơn 4.300 khách hàng mua 7.000 lượng vàng, thực tế đem bán ra ngoài với giá cao hơn niêm yết, thu về 7,2 tỷ đồng tiền chênh lệch. Cá nhân bà Hằng hưởng lợi 2,8 tỷ đồng.
Hồi cuối tháng 9/2025, TAND TP HCM xử sơ thẩm tuyên buộc bà Hằng tổng cộng 25 năm tù. Liên quan đến vụ án, bị cáo Phát lĩnh 22 năm 6 tháng; Mai Quốc Uy Viễn (nguyên Giám đốc xưởng vàng thuộc Xí nghiệp nữ trang Tân Thuận) nhận 15 năm cùng về hai tội Tham ô tài sản và Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ.
Về trách nhiệm dân sự, bà Hằng và một số bị cáo khác phải nộp lại tổng cộng hơn 17.000 lượng vàng sản xuất trái phép. Trong đó, bị cáo Phát phải nộp lại 525 lượng vàng miếng SJC và 435 lượng vàng nhẫn... để sung công quỹ, theo trị giá vàng SJC niêm yết tại thời điểm thi hành án.
Công an xã Hà Đông (TP Hải Phòng) cho biết đơn vị vừa phối hợp bắt giữ Lê Văn Tuấn (SN 1994, trú thôn Đồng Bửa, xã Hà Đông), nghi phạm sát hại cụ bà L.T.T. (87 tuổi, trú cùng xã).
Trước đó, khoảng 22h35 ngày 29/3, Công an xã nhận tin báo bà T. mất tích từ chiều cùng ngày. Gia đình đã tổ chức tìm kiếm nhưng không thấy.
Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, lực lượng công an tới nhà nạn nhân xác minh, kiểm tra hiện trường. Qua dấu vết thu thập được, cơ quan chức năng nhận định vụ việc có dấu hiệu tội phạm giết người.
Công an xã đã báo cáo lãnh đạo Công an TP Hải Phòng, đồng thời phối hợp Phòng Cảnh sát Hình sự thu thập chứng cứ, xác minh nghi phạm. Quá trình điều tra xác định Lê Văn Tuấn là đối tượng nghi vấn và triệu tập làm việc.
Tại cơ quan công an, bằng các biện pháp nghiệp vụ, Tuấn đã thừa nhận hành vi phạm tội.
Theo lời khai ban đầu, khoảng 16h ngày 29/3, Tuấn sang nhà bà T. bằng lối vườn thì bị phát hiện và hô hoán nghi trộm cắp. Bị bất ngờ, Tuấn dùng gạch đánh nhiều lần vào đầu bà T. khiến nạn nhân tử vong.
Sau đó, nghi phạm chôn thi thể nạn nhân dưới gốc cây xoài trong vườn nhằm che giấu hành vi.
Công an TP Hải Phòng đang tiếp tục điều tra, làm rõ vụ án để xử lý theo quy định pháp luật.
