Kết thúc giờ làm bài Văn không chuyên sáng 23/5, nhiều thí sinh rời phòng thi với tâm lý thoải mái, tỏ ra tâm đắc với ngữ liệu trong đề thi.
Đông Nghi, học sinh trường THCS-THPT Trần Đại Nghĩa, TP HCM, cho biết đề gồm phần Đọc hiểu (4 điểm), Viết đoạn văn (2 điểm) và Nghị luận xã hội (4 điểm).
Ở phần Đọc hiểu, từ đoạn trích trong tác phẩm Bám níu của nhà văn Bình Nguyên Lộc, thí sinh trả lời 5 câu trắc nghiệm và 2 câu tự luận ngắn về thể loại, chi tiết, diễn biến tâm lý nhân vật.
Phần Viết đoạn văn ngắn khoảng 200 chữ, thí sinh được chọn phân tích tâm lý các nhân vật để làm rõ chủ đề hoặc phân tích cách kể chuyện và sử dụng phương ngữ Nam Bộ trong đoạn trích.
Nghi chọn phân tích chủ đề tình cảm gắn bó của con người với quê hương. Theo em, cả ba nhân vật trong đoạn trích đứng giữa lựa chọn lên thành phố tìm việc hay bám lấy mảnh đất cằn cỗi, nghèo khó ở quê. Cuối cùng, một trong ba người chọn ở lại với niềm tin không thể nào đói khát trên mảnh đất quê hương.
Trúc Phương, THCS Tăng Nhơn Phú, cũng tâm đắc với đoạn trích trên. Nữ sinh cho rằng ngữ liệu đã khơi gợi suy nghĩ về những lựa chọn khó khăn cuộc đời, giữa kế sinh nhai và sự gắn bó với quê hương thân thuộc.
Câu Nghị luận xã hội cho đoạn văn ngắn có chủ đề “Nghịch lý của sự lựa chọn”, kết hợp với lựa chọn của những nhân vật trong phần Đọc hiểu. Đề yêu cầu thí sinh đưa ra giải pháp để lựa chọn mà không băn khoăn, hối tiếc.
Đông Nghi cho rằng cần hiểu rõ năng lực, sở thích để khoanh vùng các lựa chọn. Khi đã quyết định, mỗi người cần quyết tâm, không nên đứng núi này trông núi nọ. Bởi cứ luôn đặt câu hỏi “nếu như” thì sẽ chẳng bao giờ tận hưởng trọn vẹn con đường đã chọn.
Nữ sinh cho biết gặp sự cố nhỏ nên bài làm không như ý, hy vọng được 5 điểm. Còn Trúc Phương làm được hai tờ giấy thi, mong lấy điểm khá.
Thí sinh tiếp tục làm bài Toán không chuyên vào buổi chiều và các môn chuyên trong ngày mai.
Năm nay, trường Phổ thông Năng khiếu tuyển 595 học sinh, nhận được hơn 4.700 hồ sơ đăng ký. Tỷ lệ chọi trung bình 1/8, cao nhất trong 8 năm qua.
Điểm xét tuyển lớp 10 là tổng điểm bốn bài thi, môn chuyên nhân hệ số hai, không bài thi nào dưới 2 điểm. Với các lớp chuyên tuyển bằng hai tổ hợp, căn cứ kết quả thi và số lượng nguyện vọng, trường sẽ quyết định điểm xét tuyển với từng nhóm.
Phổ thông Năng khiếu được thành lập năm 1996, là trường duy nhất ở TP HCM tổ chức thi tuyển riêng, độc lập với kỳ thi vào lớp 10 của Sở Giáo dục và Đào tạo.
Năm ngoái, lớp chuyên Toán dẫn đầu điểm chuẩn với 33,75 điểm, còn lại khoảng 24,4-33.
Chiều 19-7, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết lãnh đạo bộ và tỉnh Quảng Trị thống nhất chỉ đạo xử lý nghiêm vụ việc vi phạm quy chế thi tốt nghiệp THPT xảy ra tại điểm thi Trường THPT Lê Trực.
Theo bộ, qua công tác rà soát dữ liệu kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 và tiếp nhận các thông tin phản ánh, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chỉ đạo các địa phương tổng rà soát công tác tổ chức kỳ thi, trong đó có vụ việc vi phạm quy chế thi tại điểm thi Trường THPT Lê Trực, tỉnh Quảng Trị, kịp thời phát hiện, xác minh, xử lý các dấu hiệu bất thường (nếu có).
Ban Chỉ đạo kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tỉnh Quảng Trị đã chỉ đạo Sở Giáo dục và đào tạo chủ động phối hợp với Công an tỉnh và các cơ quan chức năng khẩn trương xác minh, làm rõ vụ việc.
Ngày 18-7, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn đã làm việc với Bí thư Tỉnh ủy Quảng Trị Nguyễn Văn Phương và Ban Chỉ đạo Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tỉnh Quảng Trị.
Tại buổi làm việc, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn và Bí thư Tỉnh ủy Quảng Trị thống nhất chỉ đạo xử lý nghiêm minh, khách quan, đúng quy định của pháp luật. Đồng thời làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan. Đồng thời tiếp tục rà soát công tác tổ chức Kỳ thi trên địa bàn để kịp thời phát hiện, xử lý các vi phạm (nếu có).
Ngày 19-7, thông tin từ Công an tỉnh Quảng Trị cho biết Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh đã ra quyết định khởi tố vụ án "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ", xảy ra tại điểm thi Trường THPT Lê Trực, xã Tuyên Hóa, trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Căn cứ kết quả điều tra, xác minh, cơ quan điều tra đã khởi tố bị can đối với ông Trần Đức Lực (47 tuổi) và bà Đoàn Thị Thanh Bình (48 tuổi), cùng là giáo viên Trường THPT Lê Trực để điều tra về hành vi nêu trên.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với tỉnh Quảng Trị và các cơ quan chức năng theo dõi, chỉ đạo xử lý vụ việc theo quy định của pháp luật.
Tập đoàn giáo dục và công nghệ New Oriental tháng trước công bố báo cáo về xu hướng du học ở Trung Quốc năm 2026, dựa trên khảo sát hơn 6.900 học sinh và phụ huynh.
Theo đó, Anh giữ vững ngôi vương, là điểm đến được ưa thích năm thứ 7 liên tiếp nhờ chất lượng giáo dục ổn định, chính sách thị thực linh hoạt và hệ thống hỗ trợ sinh viên quốc tế bài bản. Còn đặc khu Hong Kong xếp thứ hai, tăng sức hút nhờ lợi thế về địa lý, môi trường an toàn và sự tương đồng về ngôn ngữ.
Ngược lại, Mỹ lần đầu tiên tụt xuống vị trí thứ ba, sau nhiều năm đứng nhất (giai đoạn 2015-2019) và nhì (2020-2025). Môi trường chính sách không ổn định ở Mỹ khiến các gia đình thận trọng hơn.
Dữ liệu từ báo cáo OpenDoors cũng cho thấy lượng du học sinh Trung Quốc ở Mỹ đã giảm từ hơn 370.000 vào năm học 2019/2020, còn 265.000 người vào năm ngoái. Tỷ lệ sinh viên nước này trong tổng số sinh viên quốc tế cũng từ 35% xuống còn 22%.
Cũng theo báo cáo, do lạm phát toàn cầu, chi phí du học trung bình của sinh viên Trung Quốc năm qua đã lên tới 605.000 NDT (khoảng 87.800 USD), cao nhất trong 12 năm. Do đó, học phí và các chính sách học bổng là những yếu tố mà du học sinh nước này phải cân nhắc nhiều thứ hai.
Chiến lược du học của nhiều người cũng thực tế hơn. Theo Charles Sun, người sáng lập China Education International, các gia đình ngày càng ưu tiên lợi tức đầu tư, sự an toàn và triển vọng nghề nghiệp hơn là "theo đuổi danh vọng".
Hơn một nửa số người được hỏi cho biết có kế hoạch nộp đơn đến 2-3 quốc gia hoặc vùng lãnh thổ cùng lúc để dự phòng rủi ro trước những thay đổi về chính sách.
Về ngành học, Kỹ thuật lần thứ 10 liên tiếp dẫn đầu về mức độ phổ biến, chiếm 22% tổng số hồ sơ vì triển vọng việc làm tốt và bằng cấp được công nhận rộng rãi.
Guo Yuqi, 24 tuổi, thạc sĩ ngành Trí tuệ nhân tạo tại Đại học Lĩnh Nam (Hong Kong), chia sẻ có thẻ cư trú tại Hong Kong sẽ giúp con cái cô sau này tiếp cận nguồn lực giáo dục tốt hơn. Trong khi đó, cơ hội ở lại làm việc tại Anh hay Mỹ hiện nay là "gần như không thể" do chính sách thị thực khắt khe.
"Tôi từng cân nhắc đi Anh, nhưng cuối cùng từ bỏ vì cảm thấy bỏ ra 500.000 NDT học phí mà không thu lại được kết quả tương xứng thì không đáng", cô nói.
Một trường hợp khác - Zhao Mengyuan, 23 tuổi, chọn học thạc sĩ Kinh tế doanh nghiệp tại Đại học Goethe Frankfurt, Đức, vì quốc gia này miễn học phí, mỗi học kỳ chỉ mất vài trăm euro phí quản lý. Tổng chi phí sinh hoạt hàng năm chỉ khoảng 100.000 NDT, thấp hơn nhiều so với các nước nói tiếng Anh.
Zhao dự định về nước sau khi tốt nghiệp. Cô tin tấm bằng quốc tế sẽ mang lại lợi thế cạnh tranh lớn trên thị trường lao động Trung Quốc, dù hiện tại chưa có kỳ vọng cụ thể về mức lương hay lộ trình sự nghiệp.
Trung Quốc là một trong những nguồn du học sinh lớn nhất thế giới, trong nhóm đông nhất tại Mỹ, Anh, Australia,.. Tuy nhiên, dữ liệu gần đây từ Bộ Giáo dục Trung Quốc cho thấy số sinh viên ra nước ngoài đã giảm xuống mức thấp nhất trong một thập kỷ vào năm ngoái (570.000 người). Khoảng 9/10 người hồi hương sau khi tốt nghiệp.
Những ngày cuối tháng 6, tin Nguyễn Thiện Nhân, học sinh lớp 9A3, trường THCS&THPT Hưng Điền B (xã Hưng Điền), đỗ thủ khoa thi lớp 10 của tỉnh khiến nhiều người nức lòng.
Trong kỳ thi vào lớp 10 chuyên, Nhân giành điểm tuyệt đối 10 ở ba môn: Toán chuyên, Toán thường, tiếng Anh, cùng 9,25 điểm Ngữ văn. Với kết quả này, em đạt 49,25/50 điểm xét tuyển.
Trước đó, Nhân cũng ghi tên mình vào top 10 thí sinh dẫn đầu kỳ thi đầu vào của trường Phổ thông Năng khiếu, Đại học Quốc gia TP HCM. Trong đó, em đạt 9,5 điểm Toán chuyên, 10 điểm Toán thường.
Nam sinh cũng là "ngôi sao" của trường với 9 năm liền là học sinh giỏi, xuất sắc, đạt giải nhất cấp tỉnh thi học sinh giỏi máy tính cầm tay năm học vừa qua.
Nhân là anh cả trong nhà có 3 anh em, bố là giáo viên dạy nhạc, mẹ là dược sĩ. Nam sinh kể trước đây chưa thấy có năng khiếu với môn học nào. Năm lớp 6, một lần thấy em làm bài tập khá nhanh nên giáo viên cho giải thử đề khó hơn. Thấy hứng thú vì được thử thách, Nhân bắt đầu ngồi nhiều giờ để tư duy và tìm đáp án theo những cách khác nhau. Từ đó, thầy cô tăng dần độ khó, giao thêm nhiều đề Toán của các trường năng khiếu để em làm. Nhân cũng đăng ký học online với các giáo viên toán tại TP HCM.
Trước kỳ thi vào lớp 10, mỗi ngày em đều dành từ 2 đến 4 giờ để giải đề các năm trước của trường Phổ thông Năng khiếu. Dù duy trì thói quen học hàng ngày, nhưng em không quá ép bản thân, khi nào thấy căng thẳng sẽ dừng lại để nghỉ. Gặp một đề toán khó, em tự mày mò lâu nhất có thể, đến khi nào cảm thấy thật bế tắc mới nhờ các thầy giúp.
"Có đề toán khó em phải mất cả tuần để tìm đáp án", Nhân chia sẻ.
Thầy Phạm Hoàng Thái, giáo viên dạy Toán, trường THCS&THPT Hưng Điền B, vẫn nhớ hai năm trước, một cậu học trò dong dỏng cao bất ngờ đứng lên xin học riêng với thầy. Lúc này, anh Thái đã nhận ra khả năng toán học của Nhân nhưng vẫn hỏi: "Em học để làm gì". Nam sinh cho biết học để sau này có một công việc tốt, nuôi sống bản thân và gia đình. Anh Thái sau đó từ chối, yêu cầu em ngồi xuống rồi tiếp tục giảng bài.
Giờ ra chơi, Nhân tiếp tục chạy theo thầy và hỏi vì sao không chịu dạy em.
"Lúc đó tôi đã nói với em nếu học chỉ để lo cho bản thân thì kết quả sẽ rất hạn hẹp so với việc phục vụ xã hội", anh Thái nhớ lại.
Với sự hướng dẫn của anh Thái, ngoài học Toán, Nhân còn đọc nhiều đầu sách về khoa học, văn học như Hạt giống tâm hồn, Hành trình về phương Đông, cuộc đời các nhà khoa học nổi tiếng.
Nam sinh cho biết sẽ nhâp học trường Phổ thông Năng khiếu, Đại học Quốc gia TP HCM.
"Học ở trường Năng khiếu sẽ có cơ hội tiếp xúc với nhiều học sinh, thầy cô giỏi, từ đó em sẽ có điều kiện tốt hơn để phát triển bản thân", Nhân nói, cho biết về lâu dài dự kiến theo đuổi ngành Công nghệ thông tin hoặc Sư phạm toán.
"Làm thầy dạy toán cho các em nhỏ cũng vui", Nhân nói.