Trần Hoàng Minh Anh (23 tuổi), làm việc ở đường Kha Vạn Cân, P.Linh Xuân (TP.HCM), cho biết hằng tháng cô đều mua hàng online. Cô mua từ sữa rửa mặt, sữa tắm, dầu gội, giấy ăn,… vì chi phí khá rẻ.
“Trước đây mình nghĩ mua đồ online là có giá tốt. Nay cùng một món nhưng giá đã nhích lên. Mình bắt đầu phải cân nhắc món nào thật cần mới mua”, Minh Anh nói.
Trần Gia Huy, sinh viên Trường ĐH Ngân hàng TP.HCM, cho biết anh bạn thường mua cáp sạc, ốp lưng, tai nghe… giá rẻ trên sàn. Đây là những món hàng anh cho rằng “mua online tiện hơn ra tiệm”. Tuy nhiên, gần đây, nhiều món phụ kiện điện tử đã có giá không còn rẻ, dù đã áp nhiều mã giảm giá. “Nếu cần gấp, mình sẽ ra tiệm mua luôn”, Huy chia sẻ.
Tâm lý hoang mang của người mua xuất hiện trong bối cảnh các sàn thương mại điện tử đồng loạt điều chỉnh phí với người bán. Theo Báo Thanh Niên đăng tin, từ ngày 23.5, Shopee Việt Nam điều chỉnh phí cố định với nhiều nhóm sản phẩm. Nhóm sức khỏe và sắc đẹp tăng thêm khoảng 3%, lên mức 16 – 17%. Nhóm phụ kiện điện tử như cáp sạc, ốp lưng, kính cường lực tăng khoảng 4%, lên mức 15%.
Cũng theo thông tin trên Báo Thanh Niên, Lazada thông báo tăng phí xử lý cho mỗi đơn hàng thành công từ 5% lên 6%, đã bao gồm VAT. Chính sách này áp dụng từ ngày 26.5. Sàn này cũng áp dụng phí hạ tầng kỹ thuật 3.000 đồng cho mỗi đơn hàng giao thành công. Trước đó, TikTok Shop Việt Nam cũng tăng phí hoa hồng từ sau ngày 9.5. Ngành thời trang tăng từ 14,6% lên 16,1%, còn nhóm mẹ và bé tăng từ 14,5% lên 17,8%.
Với người mua, thay đổi phí sàn không phải lúc nào cũng nhìn thấy ngay. Nhưng họ cảm nhận qua giá bán, mã giảm giá ít hấp dẫn hơn. Nguyễn Phương Thảo, sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, cho biết cô thường mua quần áo trên các sàn thương mại điện tử vì có giá tốt, chưa kể xem livestream dễ “chốt đơn” hơn.
“Tuy nhiên, mình xem ở trong các group mua sắm thì thấy rằng giá săn sale cũng chưa hẳn đã rẻ hơn mua trực tiếp tại cửa hàng khi so kỹ giá. Hóa ra, các shop đã bắt đầu tăng giá nhẹ hoặc cắt bớt ưu đãi”, Thảo nói.
Thảo chỉ ra rằng với cây son cách đây mua vài tuần chỉ có 220.000 đồng, nhưng nay đã tăng lên 250.000 đồng. Với mức giá này, Thảo nói cô sẵn sàng ra tiệm mua vì tha hồ được thử và chọn màu tùy thích.
“Trên mạng liên tục hết các mã màu hot, trong khi đó ngoài tiệm lại còn. Trước đây, vì mức giá chênh lệch khoảng 10.000 – 20.000 đồng nên mình ngần ngại ra ngoài. Nhưng hiện tại, suy nghĩ này đã khác vì mua online có khi còn đắt hơn”, Thảo nói.
Thảo cũng cho biết mức tăng không lớn. Nhưng nếu mua nhiều món thì chi phí cũng đáng kể. “Mình nghĩ người bán phải cộng thêm chi phí vào giá. Như vậy thì thiệt thòi cho người mua quá”, Thảo nói.
Không chỉ người mua, mà người bán hàng online cũng chịu áp lực. Hoàng Thái Nam (25 tuổi), ngụ đường 9, P.Thủ Đức (TP.HCM), chủ một shop bán tinh dầu trên sàn thương mại điện tử Shopee, cho biết khi phí sàn tăng, shop buộc phải tính lại giá bán.
“Nếu giữ giá cũ thì gần như không có lời. Mình cũng sợ nếu tăng giá thì khách sẽ bỏ sang shop khác. Nhưng bán online bây giờ không chỉ cạnh tranh giá, mà người bán còn phải trả phí sàn, phí quảng cáo, voucher, hoàn hàng… Mỗi đơn nhỏ đều phải tính rất kỹ”, Nam nói.
Phan Lê Khánh Linh (29 tuổi), làm việc ở Khu chế xuất Tân Thuận (TP.HCM), cho rằng thói quen mua sắm của cô đang thay đổi. Trước đây, Linh thường đặt các món đồ gia dụng nhỏ vì thấy rẻ, nhưng hiện tại cô lập kỹ danh sách trước khi mua, để áp mã voucher cho hời. Những món có thể mua ở các cửa hàng gần nhà thì cô sẽ so giá kỹ hơn.
“Mình không bỏ mua online vì vẫn tiện, nhưng không còn mặc định online là rẻ nhất”, Linh nói.
Đêm 8.4, 2 học sinh lớp 5 rủ nhau chơi ven sông Hiếu (P.Đông Hà, tỉnh Quảng Trị) không may trượt chân xuống nước. Một em được đưa đi cấp cứu, em còn lại tử vong. Đây là vụ việc mới nhất trong chuỗi tai nạn đuối nước thương tâm xảy ra trên địa bàn.
Điều đáng nói, những vụ việc như vậy không còn cá biệt. Khi thời tiết bắt đầu nắng nóng, sông, hồ, đập trở thành nơi tụ tập yêu thích của trẻ nhỏ, cũng là lúc nguy cơ tai nạn rình rập.
Trước đó, tối 30.3, lực lượng chức năng tìm thấy thi thể một thiếu niên bị đuối nước tại hồ Trạng Bìa (xã Gio Linh). Nạn nhân gặp nạn khi cùng nhóm bạn đến khu vực hồ nước ở thôn Cẩm Phổ để tắm.
Chiều 4.4, em N.T.L. (học sinh lớp 6, Trường THCS Quảng Hòa) cùng nhóm bạn đến khu vực Hòa Sơn (xã Quảng Sơn cũ) chụp ảnh. Trong lúc đứng ở mép sông, em không may trượt chân, rơi xuống nước và tử vong dù được người dân ứng cứu.
Cũng trong ngày 4.4, tại khu vực hồ sông Thai (xã Phú Trạch), em T.M.Q. (học sinh lớp 8, Trường THCS Quảng Phú) bị đuối nước khi cùng nhóm bạn tắm hồ.
Trước đó một ngày, chiều 3.4, em N.T.N. (học sinh lớp 9, Trường THCS Lộc Thủy) bị đuối nước khi tắm tại sông Kiến Giang.
Gần hơn, chiều 7.4, em N.N.M. (học sinh lớp 8, trú xã Triệu Cơ) dù không biết bơi vẫn xuống tắm tại kênh thủy lợi ở xã Triệu Phong và bị đuối nước, tử vong.
Liên tiếp những vụ việc trong thời gian ngắn khiến nỗi đau chồng chất, đồng thời đặt ra cảnh báo cấp bách về an toàn cho trẻ em trong môi trường nước.
Quảng Trị có hệ thống sông suối, ao hồ dày đặc, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn, đặc biệt tại các khu vực không có người giám sát hoặc thiếu điều kiện bảo đảm.
Công an các địa phương khuyến cáo phụ huynh tuyệt đối không để trẻ tự ý tắm sông, ao, hồ khi không có người lớn đi cùng; cần trang bị kỹ năng phòng, chống đuối nước cho trẻ. Khi xảy ra sự cố, phải nhanh chóng hô hoán, tìm cách hỗ trợ và báo ngay cho lực lượng chức năng.
Phòng Cảnh sát PCCC và cứu hộ cứu nạn Công an tỉnh Quảng Trị cũng đã phải phát đi cảnh báo, nhấn mạnh mỗi gia đình cần nâng cao trách nhiệm trong quản lý, bảo vệ trẻ em; thường xuyên nhắc nhở, giáo dục trẻ về nguy cơ khi tiếp xúc với môi trường nước. Việc cho trẻ học bơi, học kỹ năng an toàn được xem là giải pháp lâu dài, thiết thực.
Bên cạnh đó, chính quyền địa phương, nhà trường và các tổ chức cần tăng cường tuyên truyền; cắm biển cảnh báo, rào chắn tại các khu vực nguy hiểm; tổ chức hoạt động trang bị kỹ năng sống, kỹ năng phòng tránh tai nạn cho học sinh, nhất là trong dịp hè.
Đối với học sinh, cần tuân thủ quy định an toàn, không tự ý tắm ở nơi nước sâu, chảy xiết hoặc không có người lớn. Khi phát hiện người gặp nạn, phải bình tĩnh gọi người hỗ trợ, tránh tự ý cứu khi không có kỹ năng để hạn chế rủi ro.
Chuỗi tai nạn liên tiếp khi hè chưa đến cho thấy nguy cơ đuối nước đang hiện hữu và đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt hơn từ gia đình, nhà trường và toàn xã hội.
Sau buổi chiều tan làm, Nguyễn Thị Mỹ Tiên (27 tuổi), đang làm nhân viên văn phòng tại Công ty TNHH Đăng Khôi trên đường Thống Nhất, P.Phú Thọ Hòa, TP.HCM ghé vào một siêu thị gần đó, tỉ mẩn chọn các thực đơn cho buổi tối. Xong xuôi, Tiên lên một ứng dụng giúp việc nhà để thuê người nấu ăn tại nhà, chọn gói đặt dịch vụ nấu ăn và dọn dẹp trong 2 giờ với giá 170.000 đồng.
“Mình thường đi chợ sẵn, sau đó thuê người đến tận nhà nấu, như vậy sẽ tiện lợi hơn rất nhiều, với lại cũng đỡ tốn công dọn dẹp”, Tiên nói.
Tiên cho hay, cô đã có thói quen thuê người nấu buổi tối gần 1 năm nay. “Thay vì ra ngoài ăn cũng tốn ngần ấy tiền, mình chọn chủ động thuê người đến nấu. Mình chỉ cần về nhà, đặt sẵn nguyên liệu lên kệ bếp, chờ khoảng 1 tiếng là đã có đầy đủ các món ăn theo đúng ý muốn”, Tiên nói.
Tương tự, Trần Thị Minh Anh (24 tuổi), đang làm công việc tự do, ngụ đường Cách mạng Tháng Tám, P.Bảy Hiền, TP.HCM, cho biết mình cũng có thói quen hay thuê người giúp việc đến nấu ăn tại nhà. “Bình thường tiền thuê khoảng gần 100.000 đồng, tiền đi chợ khoảng 200.000 đồng. Với chi phí này có thể chuẩn bị một mâm cơm nhà đúng vị, đủ ăn trong hai ngày. Tính ra vẫn rẻ hơn nhiều so với ăn ngoài, lại tiết kiệm thời gian hơn so với việc đặt đồ ăn mỗi ngày, vì thời gian chờ shipper giao cũng có khi mất gần một tiếng”, Minh Anh nói.
Còn đối với Cao Kỳ Anh (27 tuổi), đang làm nhân viên bán hàng tại xã Nhà Bè, TP.HCM, đang trọ tại đường Võ Hoành, P.Phú Thọ Hòa, TP.HCM, cho biết: “Mình không biết nấu ăn, lại chán cảnh ăn cơm ngoài tiệm nên chọn cách thuê dịch vụ nấu ăn tận nhà để có mâm cơm đúng vị. Mình thường thuê các chị trên ứng dụng giúp việc với giá khoảng 150.000 đồng cho 2 giờ nấu ăn, các chị nấu cũng rất ngon. Có mâm cơm miền Trung chuẩn vị, lại được trò chuyện trong lúc nấu nên cũng đỡ nhớ quê hơn”.
Xu hướng này ra cơ hội việc làm cho những lao động tự do. Chị Phạm Thị Bích Hân, (42 tuổi), hiện đang nhận các ca nấu ăn kết hợp dọn dẹp nhà trên nền tảng bTaskee. Chị Hân cho biết đã gắn bó với công việc này gần 2 năm và dần ổn định lịch làm việc với một số khách quen.
“Số lượng ca mỗi ngày không cố định nhưng thường dao động từ một đến hai ca, cho thu nhập từ 300.000 - 500.000 đồng. Nhiều khách hàng hiện đặt theo lịch tuần hoặc theo tháng, nên công việc duy trì khá đều. Trong mỗi ca làm việc có nấu ăn, mình thường bắt đầu bằng việc trao đổi nhanh với khách về thực đơn và khẩu vị. Nếu nguyên liệu đã được chuẩn bị sẵn, chị tiến hành sơ chế, nấu các món theo yêu cầu và điều chỉnh gia vị phù hợp. Một số khách để mình chủ động gợi ý món ăn theo ngày để tránh trùng lặp. Sau khi hoàn tất bữa ăn, mình dọn dẹp sạch sẽ và kết thúc ca làm việc", chị Hân cho hay.
Theo bà Nguyễn Ngọc Phương Thanh, đại diện ứng dụng giúp việc nhà bTaskee, cho biết tính tới tháng 4.2026 dịch vụ nấu ăn tại nhà đã tăng gần 30% (4.2025 - 4.2026). Tỷ trọng nhóm người trẻ, bao gồm người độc thân, cặp đôi và gia đình trẻ chiếm phần lớn sử dụng dịch vụ này.
Bà Thanh cho biết mức giá dịch vụ được thiết kế theo từng nhu cầu cụ thể và có sự điều chỉnh giữa ngày thường và cuối tuần. “Với dịch vụ đi chợ hộ, khách hàng có thể lựa chọn mua các nhóm thực phẩm cơ bản như thịt, cá, rau với mức phí khoảng 95.000 đồng trong tuần. Vào cuối tuần, mức phí này là khoảng 115.000 đồng và chưa bao gồm chi phí thực phẩm”, bà Thanh nói.
Bà Thanh cho biết thêm nhiều khách hàng hiện nay chọn kết hợp dọn dẹp và nấu ăn trong cùng một lần đặt dịch vụ để tiết kiệm thời gian và chi phí.
“Giá dịch vụ được tính linh hoạt theo từng hạng mục, giúp người dùng dễ điều chỉnh theo nhu cầu. Sau khi nấu ăn, cộng tác viên cũng sẽ dọn dẹp bếp và rửa dụng cụ. Ngoài ra, dịch vụ nấu ăn cũng được phân theo từng mức độ. Ở mức cơ bản, chăm sóc viên nấu ăn từ nguyên liệu gia đình chuẩn bị sẵn, đảm bảo chế biến đúng cách để giữ dinh dưỡng. Ở mức cao hơn, các cộng tác viên có thể đảm nhận cả việc lựa chọn nguyên liệu và xây dựng khẩu phần, kiến thức chuyên sâu về dinh dưỡng”, bà Thanh cho hay.
Những ngày qua, clip, hình ảnh những đứa trẻ lấm lem bùn đất đi lội ruộng, cấy lúa dưới sự hướng dẫn của chàng trai trẻ lan tỏa khắp các diễn đàn, mạng xã hội thu hút hàng ngàn lượt quan tâm, theo dõi. Không còn lăm lăm điện thoại, ipad trên tay, các em nhỏ được trực tiếp trải nghiệm công việc đồng áng, hiểu hơn sự vất vả của bố mẹ.
Theo tìm hiểu, giáo viên chủ nhiệm kiêm lớp trưởng của lớp học đặc biệt này là anh Phan Văn Phương, hiện sinh sống tại xã Hợp Minh, tỉnh Nghệ An. Trao đổi với người viết qua điện thoại, anh Phương nói ý tưởng về lớp học bắt ốc, cấy lúa cho "khối nghỉ hè" bắt nguồn từ hai con của anh.
"Ở quê nghỉ hè nên tụi nhỏ suốt ngày túm tụm xem điện thoại. Tôi chỉ nghĩ phải làm cái gì đó để các con bớt dùng thiết bị điện tử đi. "Lớp học" là trên mạng họ gọi thôi, chứ thực ra tôi biết gì thì tôi dạy tụi nhỏ cái đó. Lội ruộng cấy lúa, bắt ốc là tuổi thơ của những đứa trẻ như chúng tôi hồi đó. Tôi muốn các con hiểu để có được bát cơm mỗi ngày là cả quá trình vất vả của người làm nông, để các con biết thương bố mẹ hơn", anh Phương chia sẻ.
"Lớp học" ban đầu chỉ có 5 học sinh gồm 2 con của anh và vài người bạn con hay qua chơi. Dần dần đám trẻ con truyền tai nhau, nhất là sau khi mạng xã hội lan truyền hình ảnh "lớp học" cấy lúa, nhiều người biết đến rủ nhau qua nhà chú Phương học hè. Hiện tại có 15 bạn nhỏ đủ lứa tuổi đang theo lớp học đặc biệt này.
Chị Nguyễn Thị Ngân (33 tuổi, vợ anh Phương), cho biết chiều tối khi trời dần tắt nắng lớp mới tới giờ học nhưng từ 14 giờ là các cháu đã í ới ngoài cổng gọi chú Phương rồi.
"Giờ đó còn nóng lắm nên anh Phương đưa cả đám trẻ con vào phòng bật điều hòa, phổ biến nội quy trước. Khoảng 17 giờ 30 trời mát mẻ chú cháu mới ra đồng. Hôm thì mấy chú cháu học cấy lúa, hôm học bắt ốc. Trời nắng quá thì chú cháu ở trong nhà học quét nhà, rửa bát. Anh bảo đợt này đuối nước nhiều quá, anh đang tìm hiểu để dạy các con nếu gặp bạn bị đuối nước thì xử lý sao", chị Ngân nói.
Anh Phan Văn Phương cho biết để đảm bảo an toàn, hôm dạy các con cấy lúa, anh xuống lội ruộng kiểm tra trước. Chàng trai xứ Nghệ theo sát và luôn nhắc nhở các con tránh tình trạng nghịch ngợm quá đà của tụi nhỏ.
Chị Nguyễn Thị Huế (28 tuổi) một phụ huynh có 2 bé đang học tại "lớp học" đặc biệt này chia sẻ chị ở cùng xã với vợ chồng anh Phương. Trước đây, những ngày con nghỉ học, hai vợ chồng đi làm, hai bé con chị ở nhà chơi với nhau. Nhìn con ở nhà xem điện thoại, ti vi, anh chị rất lo lắng nhưng cũng không biết làm sao.
Nghe tin về lớp học cấy lúa, bắt ốc của chú Phương hàng xóm, anh chị cũng gửi con qua cho con chơi cùng các bạn. Chị nói, tới nay chưa đến giờ học nhưng hai bé suốt ngày đòi bố mẹ đưa qua nhà cô chú.
"Tôi gửi bánh kẹo cho con qua ăn cùng các bạn. Mấy ngày qua chú Phương có bạn chơi cùng, các con vui lắm. Hôm nay làm gì các con đều kể cho bố mẹ nghe. Mừng nhất là con có bạn chơi, đỡ suốt ngày dán mắt vào điện thoại. Con về còn biết phụ bố mẹ quét dọn nhà, ăn hết phần cơm không bỏ thừa vì con biết bố mẹ làm ra hạt gạo vất vả", chị Huế cười.
Giữa nhịp sống hiện đại, khi trẻ con dành quá nhiều thời gian cho điện thoại, thiếu giao tiếp thực tế và ít vận động, hình ảnh những em nhỏ ríu rít giữa cánh đồng lúa mang lại cảm giác yên bình cho nhiều người.
Nhiều phụ huynh cho rằng những trải nghiệm như vậy giúp trẻ học được nhiều điều mà sách vở khó truyền tải hết. Đó không chỉ là vài buổi trải nghiệm mùa hè mà còn là bài học về giá trị lao động và sự biết ơn, là cơ hội để trẻ em được sống chậm lại, gần gũi với thiên nhiên và lưu giữ những ký ức tuổi thơ thật khác biệt.
