Hai Ngày hội Lựa chọn nguyện vọng xét tuyển đại học – cao đẳng năm 2026 sẽ diễn ra tại Trường đại học Bách khoa (Đại học Quốc gia TP.HCM) và Đại học Bách khoa Hà Nội. Chương trình do báo Tuổi Trẻ phối hợp với Vụ Giáo dục đại học (Bộ GD-ĐT) tổ chức với sự đồng hành của Tập đoàn Vingroup.
Dự kiến, Bộ GD-ĐT sẽ công bố kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2026 vào sáng 1-7. Ngay sau đó, từ ngày 2 đến 17h ngày 14-7, thí sinh sẽ chính thức đăng ký, điều chỉnh và bổ sung nguyện vọng trực tiếp trên hệ thống tuyển sinh chung của Bộ GD-ĐT hoặc Cổng dịch vụ công quốc gia.
Đây cũng là giai đoạn khiến nhiều thí sinh và phụ huynh áp lực nhất sau kỳ thi tốt nghiệp THPT, đặc biệt trong bối cảnh quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 có nhiều thay đổi lớn.
Việc các trường điều chỉnh phương thức xét tuyển, quy đổi điểm cùng những quy định mới về đăng ký và sắp xếp nguyện vọng khiến không ít thí sinh lo lắng.
Chỉ một thao tác thêm, bớt hay thay đổi thứ tự nguyện vọng trên hệ thống cũng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến cơ hội trúng tuyển. Trong khi đó, theo quy định, mỗi thí sinh chỉ trúng tuyển vào nguyện vọng cao nhất đủ điều kiện nên việc lựa chọn ngành học và sắp xếp nguyện vọng phù hợp càng trở nên quan trọng.
Theo ban tổ chức, đó cũng là lý do Ngày hội Lựa chọn nguyện vọng xét tuyển đại học – cao đẳng năm 2026 của báo Tuổi Trẻ được tổ chức diễn ra chỉ sau ba ngày công bố điểm thi tốt nghiệp THPT và bắt đầu thời gian đăng ký, điều chỉnh nguyện vọng.
Ngày hội được kỳ vọng sẽ giúp thí sinh và phụ huynh kịp thời cập nhật thông tin tuyển sinh mới nhất, nghe tư vấn trực tiếp từ chuyên gia để hiểu rõ hơn về chọn ngành, chọn trường trong bối cảnh tuyển sinh ngày càng đa dạng phương thức, đồng thời tự tin hơn trước thời điểm “chốt” nguyện vọng trên hệ thống.
Những ngày sau kỳ thi tốt nghiệp THPT cũng là lúc nhiều học sinh bắt đầu căng thẳng với bài toán chọn ngành, chọn trường và sắp xếp nguyện vọng.
Nguyễn Minh Anh, học sinh lớp 12 tại TP.HCM, cho biết em đang phân vân giữa ngành truyền thông và marketing vì thích cả hai lĩnh vực nhưng chưa hiểu rõ khác biệt về chương trình đào tạo và cơ hội việc làm. “Em nghe nói nếu sắp xếp nguyện vọng không hợp lý có thể mất cơ hội vào ngành mình thích. Em muốn đến ngày hội để được tư vấn kỹ hơn trước khi đăng ký”, Minh Anh chia sẻ.
Trong khi đó, chị Lê Thu Hà – phụ huynh có con học lớp 12 tại Hà Nội – cho biết gia đình đặc biệt quan tâm đến các thông tin về học phí, học bổng và cơ hội việc làm sau tốt nghiệp. “Hiện nay trường nào cũng có nhiều phương thức xét tuyển nên phụ huynh rất khó theo dõi. Tôi muốn nghe tư vấn trực tiếp từ các trường để hiểu rõ hơn trước khi cùng con quyết định”, chị Hà nói.
Theo ban tổ chức, đây cũng là tâm lý chung của nhiều phụ huynh và học sinh trong mùa tuyển sinh năm nay khi các phương thức xét tuyển ngày càng đa dạng, từ điểm thi tốt nghiệp THPT, học bạ, đánh giá năng lực đến xét tuyển tổng hợp. Đáng chú ý, mùa tuyển sinh 2026 có thêm nhiều thay đổi quan trọng trong quy chế tuyển sinh.
Theo quy định mới, để được tham gia xét tuyển đại học, thí sinh tốt nghiệp THPT năm 2026 phải đạt tối thiểu 15/30 điểm với tổ hợp ba môn xét tuyển trong kỳ thi tốt nghiệp THPT. Trường hợp sử dụng điểm toán, ngữ văn và một môn thi khác để xét tuyển cũng áp dụng mức sàn này (trừ thí sinh thuộc diện đặc cách hoặc được miễn thi tốt nghiệp).
Trong bối cảnh quy định mới và số lượng phương thức xét tuyển ngày càng nhiều, chỉ cần đăng ký hoặc sắp xếp nguyện vọng thiếu hợp lý, thí sinh hoàn toàn có thể trượt ngành mong muốn dù điểm thi không thấp.
Tại hai ngày hội, các chuyên gia tuyển sinh từ Bộ GD-ĐT và đại diện nhiều trường đại học sẽ trực tiếp giải đáp những vấn đề thí sinh quan tâm nhất như cách đăng ký nguyện vọng trên hệ thống; nguyên tắc sắp xếp thứ tự nguyện vọng; chiến lược tăng khả năng trúng tuyển; quy đổi điểm giữa các phương thức; lựa chọn ngành học phù hợp năng lực và xu hướng việc làm.
Theo GS.TS Nguyễn Tiến Thảo – Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học (Bộ GD-ĐT), hệ thống hỗ trợ tuyển sinh của bộ năm nay tiếp tục thực hiện đơn giản hóa việc đăng ký xét tuyển.
Tất cả các thí sinh đăng ký xét tuyển theo mã xét tuyển của ngành/chương trình đào tạo (không đăng ký chi tiết đến các phương thức xét tuyển/tổ hợp xét tuyển). Thông tin đăng ký xét tuyển bao gồm thứ tự nguyện vọng, mã trường và tên cơ sở đào tạo, mã xét tuyển.
Trong khi các chuyên gia tuyển sinh lưu ý sự khác biệt giữa đăng ký nguyện vọng trên hệ thống riêng của các trường và hệ thống xét tuyển chung của Bộ GD-ĐT là điểm thí sinh bắt buộc phải nắm rõ.
Theo ThS Cù Xuân Tiến – Trưởng phòng tuyển sinh và công tác sinh viên Trường ĐH Kinh tế – Luật (Đại học Quốc gia TP.HCM), hệ thống của bộ là nơi duy nhất để thí sinh sắp xếp thứ tự và xác nhận nguyện vọng.
“Mỗi thí sinh chỉ trúng tuyển một nguyện vọng theo nguyên tắc xét từ trên xuống và dừng lại khi đã trúng tuyển. Vì vậy thí sinh cần đặt ngành, trường mong muốn ở vị trí ưu tiên cao nhất và kiểm tra chính xác mã trường, mã ngành trước khi bấm xác nhận.
Trong thời gian quy định, thí sinh được điều chỉnh không giới hạn số lần nhưng phải xác nhận lại sau mỗi lần thay đổi. Đồng thời cần nộp lệ phí đúng hạn và xác nhận nhập học khi trúng tuyển, nếu không kết quả sẽ không được công nhận”, ông Tiến lưu ý.
TS Nguyễn Trung Nhân – Trưởng phòng đào tạo Trường đại học Công nghiệp TP.HCM – cho rằng nhiều thí sinh hiện nay vẫn có tâm lý đăng ký theo “trào lưu” hoặc chọn ngành chỉ vì điểm chuẩn cao. “Điều quan trọng nhất là thí sinh phải hiểu năng lực, sở thích và định hướng nghề nghiệp của bản thân. Việc gặp trực tiếp giảng viên, chuyên gia tại ngày hội sẽ giúp học sinh có thêm dữ liệu thực tế thay vì chọn ngành theo cảm tính”, ông Nhân nói.
Lẽ thường thì lễ bế giảng phải dành cho học sinh là chính nhưng thực tế ở nhiều ngôi trường, suốt nhiều năm qua hoạt động này lại chủ yếu do thầy cô tổ chức, là dịp để nhà trường báo cáo thành tích, cảm ơn lãnh đạo, đối tác... Dành cho học sinh, có chăng, là tiết mục khen thưởng và phát biểu cảm nghĩ.
"Nếu để học sinh cùng tham gia tổ chức và lấy tiêu chí dành cho học sinh là chính thì lễ bế giảng sẽ khác ngay: sôi động, trẻ trung, cảm xúc và đặc biệt là thu hút học sinh" - một lãnh đạo phụ trách ngành giáo dục đào tạo ở phía Nam nhận xét như vậy sau khi dự lễ bế giảng của Trường phổ thông Duy Tân (phường Bình Kiến, tỉnh Đắk Lắk, trước đây là TP Tuy Hòa, tỉnh Phú Yên).
Ngồi từ đầu tới cuối buổi lễ, chứng kiến toàn bộ hoạt động, ông khẳng định khi có học sinh tham gia, lễ bế giảng, khai giảng hoặc các hoạt động khác của nhà trường sẽ là "một mũi tên trúng nhiều đích".
"Trước hết, đó là bài học sinh động cho học sinh về kỹ năng tổ chức và quản trị sự kiện, kỹ năng làm việc nhóm, sự sáng tạo. Thứ hai, thể hiện sự tin tưởng, trao quyền của nhà trường cho học sinh.
Thứ ba, các hoạt động sẽ thu hút sự tham gia, chú ý, dõi theo của toàn thể học sinh từ đầu tới cuối, sẽ không có cảnh ngủ gật, ngáp ngắn ngáp dài, không có chuyện học sinh nói chuyện, làm việc riêng, không có việc bỏ về sớm giữa chừng", vị lãnh đạo phân tích.
Là người từng dự rất nhiều lễ khai giảng, bế giảng cũng như các hoạt động trong nhà trường, ông cho biết chính mình cũng bị hút vào lễ bế giảng của Trường phổ thông Duy Tân.
"Không chỉ học sinh mà chính các thầy cô và khách mời cũng bất ngờ, thú vị với những màn biểu diễn, những ý tưởng, những phát biểu của các em học sinh. Bản thân tôi cũng học được nhiều điều từ lễ bế giảng này", ông nói thêm.
Trường phổ thông Duy Tân có gần 2.000 học sinh thuộc ba khối: tiểu học, THCS và THPT. Để lễ bế giảng thực sự dành cho học sinh, nhà trường đã tổ chức ba lễ bế giảng riêng biệt. Đầu tiên là dành cho học sinh khối THPT, diễn ra sáng 22-5 (buổi chiều là lễ tri ân, trưởng thành); tiếp đó là dành cho khối tiểu học (sáng 23-5) và THCS (chiều 23-5).
"Chúng tôi làm như vậy để lễ bế giảng diễn ra không quá dài, khiến học sinh mệt mỏi và chờ đợi lâu. Tại mỗi lễ bế giảng, học sinh được khuyến khích, tạo điều kiện tham gia và đóng góp ý tưởng, cách thức tổ chức", NGƯT - PGS.TS Lê Văn Nam, Hiệu trưởng nhà trường, cho biết.
Có chứng kiến màn tri ân trưởng thành (của lớp 12) hoặc các tiết mục biểu diễn văn nghệ, phát biểu ấn tượng không cần cầm giấy, bằng tiếng Việt và tiếng Anh của học sinh "Công dân toàn cầu" tiêu biểu nhất của khối tiểu học, em Lê Ngân An, mới thấy cái gì đến từ học sinh, do học sinh, vì học sinh thì chắc chắn sẽ có học sinh.
Màn khen thưởng tại lễ bế giảng cũng là câu chuyện đáng nói. Ở nhiều nhà trường, khen thưởng chỉ mang tính chất đại diện và chỉ dành cho học sinh có thành tích học tập tốt, còn ở Trường phổ thông Duy Tân, khen thưởng là khích lệ, động viên học sinh và quan trọng là lan tỏa, truyền cảm hứng.
"Gần như tất cả học sinh của trường đều được tặng thưởng tại lễ bế giảng. Chúng tôi khen học sinh vì các em thể hiện sự tiến bộ so với chính mình trước đây, chứ không chỉ khen thưởng học sinh có kết quả học tập tốt, thành tích đặc biệt.
Nghĩa là khen thưởng là để khích lệ chứ không phải để đề cao em này và nhiều khi khiến em kia tổn thương, cũng không phải để so sánh giữa học sinh với nhau" - ThS Hoàng Anh Tuấn, Phó hiệu trưởng nhà trường, nói.
Thầy Tuấn cho biết thêm nhà trường chủ trương không chỉ khen thưởng vì thành tích học tập mà những học sinh có nỗ lực và đạt được kết quả tốt về văn - thể - mỹ hoặc có các hành động đẹp, việc làm hay cũng đều được ghi nhận và tưởng thưởng.
"Việc khen thưởng không chỉ vinh danh các cá nhân, tập thể mà còn thông qua đó lan tỏa, truyền cảm hứng học tập, rèn luyện cho học sinh, đồng thời khích lệ, động viên các em nỗ lực để trở thành phiên bản tốt hơn của chính mình mỗi ngày", thầy Tuấn chia sẻ.
Sự kiện trải nghiệm TOEFL Experience Day mang tính tương tác và học tập thực tiễn nhằm nâng cao kiến thức, sự tự tin và khả năng tư vấn cho giáo viên, cố vấn học tập, học sinh, sinh viên. Từ đó hướng đến việc giới thiệu trải nghiệm TOEFL iBT cải tiến theo cách thực tế, bao gồm các cập nhật như thang điểm mới từ 1–6, thiết kế bài thi thích ứng (adaptive test design), các kỹ năng giao tiếp học thuật.
Tại sự kiện, các thành viên tham dự đã tương tác tại các trạm trải nghiệm học tập dựa trên mô hình FAST gồm: Fair - tính công bằng (giá trị, độ tin cậy và khả năng tiếp cận), Agile - tính linh hoạt (thiết kế hiện đại, thích ứng với thời gian trả kết quả nhanh hơn), Smart - tính thông minh (các kỹ năng giao tiếp sẵn sàng cho tương lai), Tailored - tính cá nhân hóa (trải nghiệm kiểm tra tập trung hơn vào học viên).
Trao đổi với Thanh Niên, ông Chương Nguyễn, Giám đốc chiến lược và và phát triển TOEFL iBT khu vực Đông Nam Á của ETS, cho biết với những đổi mới từ bài thi TOEFL iBT, hiện nay học sinh, sinh viên Việt Nam có khá nhiều cách để trải nghiệm và làm quen với TOEFL iBT trước khi đăng ký thi chính thức.
Trước hết, ETS cung cấp rất nhiều tài nguyên học tập và luyện thi miễn phí thông qua trang chuẩn bị TOEFL chính thức: https://www.ets.org/toefl/test-takers/ibt/prepare.html. Tại đây, người học có thể tiếp cận bài thi mẫu, câu hỏi thực hành, hướng dẫn làm bài và các tài nguyên giúp hiểu rõ cấu trúc bài thi mới.
Bên cạnh đó, ứng viên cũng có thể tham gia các chương trình TOEFL Mock Test hoặc các sự kiện trải nghiệm do ETS và đối tác tổ chức để làm quen với giao diện và trải nghiệm thực tế của bài thi.
Tại Việt Nam, thông qua hệ sinh thái đối tác của IIG Việt Nam, học sinh có thể tìm hiểu và học tập tại các đối tác đào tạo chính thức của TOEFL như TAEC, Summit Education, Sunwah Education, English Guide, SIU CLT cũng như các đơn vị uy tín khác như SEAMEO. Các đơn vị này thường tổ chức workshop, lớp học, bài thi thử và các hoạt động trải nghiệm giúp người học tiếp cận TOEFL theo hướng thực tế hơn.
Ngoài ra, người học cũng có thể tiếp cận các nền tảng học tập trực tuyến ứng dụng AI như Santa AI: https://ai.aitutorsanta.com/.
"Điều quan trọng là người học ngày nay không cần chờ đến lúc đăng ký thi mới bắt đầu làm quen với TOEFL, các bạn học sinh, sinh viên hoàn toàn có thể trải nghiệm trước, hiểu bài thi trước và chuẩn bị sớm hơn rất nhiều", ông Chương Nguyễn nhấn mạnh.
Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 91/2026 quy định chi tiết và biện pháp tổ chức, hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Giáo dục đại học.
Theo nghị định, để được công nhận là "đại học", cơ sở giáo dục phải có tỉ lệ giảng viên quốc tế, bao gồm cả giảng viên là người Việt Nam ở nước ngoài và người có quốc tịch nước ngoài tham gia giảng dạy chương trình đào tạo chính quy các trình độ của giáo dục đại học, được xác định trong khoảng thời gian 12 tháng đạt tối thiểu 5% tổng số giảng viên cơ hữu của cơ sở giáo dục đại học. Đội ngũ giảng viên cơ hữu trình độ tiến sĩ đạt tỉ lệ tối thiểu 60%.
Về quy mô phải có ít nhất 3 trường thành viên, có ít nhất 25 ngành đào tạo ở mỗi trình độ của giáo dục đại học đang hoạt động theo quy định hiện hành.
Quy mô đào tạo chính quy đạt từ 15.000 người học trở lên, tỉ lệ người học sau đại học trên tổng quy mô đào tạo chính quy đạt tối thiểu 20%, ti lệ người học quốc tế theo học chương trình đào tạo chính quy cấp văn bằng đạt tối thiểu 3%.
Về nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo, yêu cầu tỉ lệ sản phẩm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo bình quân của một giảng viên cơ hữu ít nhất trong một năm là 1 bài báo khoa học thuộc danh mục Web of Science hoặc Scopus hoặc sách xuất bản hoặc bằng độc quyền sáng chế, giải pháp hữu ích; tỉ trọng thu từ hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đạt tối thiểu 20% tổng nguồn thu sự nghiệp của cơ sở giáo dục đại học.
Tỉ trọng thu từ các hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là tổng thu hoạt động trong năm của cơ sở giáo dục đại học từ các hoạt động thường xuyên (bao gồm cả ngân sách nhà nước, nhà đầu tư hỗ trợ) và thực hiện nhiệm vụ không thường xuyên, không bao gồm kinh phí đầu tư do Nhà nước hoặc nhà đầu tư cấp.
Các trường phải duy trì các điều kiện trên liên tục ít nhất 3 năm mới đủ điều kiện nộp hồ sơ xét duyệt.
Về tiêu chí thành lập trường thành viên/trực thuộc, yêu cầu có ít nhất 5 ngành đào tạo cùng lĩnh vực ở mỗi trình độ của giáo dục đại học; quy mô đào tạo chính quy từ 3.000 người học trở lên.
Như vậy, so với những quy định trước đây, hầu hết các điều kiện chuyển "trường đại học" lên "đại học" đã chặt chẽ hơn, yêu cầu cao hơn.
Các quy định điều chỉnh như sau:
Cả nước hiện có 13 đại học, bao gồm: Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia TP.HCM, Đại học Thái Nguyên, Đại học Huế, Đại học Đà Nẵng, Đại học Bách khoa Hà Nội, Đại học Kinh tế TP.HCM, Đại học Kinh tế quốc dân, Đại học Công nghiệp Hà Nội, Đại học Cần Thơ, Đại học Trà Vinh, Đại học Duy Tân và Đại học Phenikaa.
Khi chuyển đổi từ "trường đại học" lên "đại học", các đại học sẽ quản trị tốt hơn, tận dụng được tài nguyên, nguồn lực hiệu quả hơn, có năng lực tự chủ cao hơn, đó là lợi thế để các cơ sở tiếp tục phát triển.
