Tôi là nữ, 23 tuổi. Gần đây, tôi luôn có cảm giác mông lung, áp lực và cảm thấy mình quá chậm chạp khi mọi người xung quanh ai cũng có cuộc sống ổn định, từ tiền bạc tới tinh thần. Mấy bạn học cũ hoặc mấy người quen cùng tuổi của tôi hầu như đều có công việc ổn định, sắm sửa cho bản thân và gia đình thứ này thứ kia. Họ thường xuyên chụp ảnh gia đình hạnh phúc, khoe các chuyến du lịch đây đó, có người yêu và thậm chí là cưới hỏi, sinh con…
Ngay như người bạn thân của tôi cũng đang làm chủ tiệm nails được hai năm, đã có chồng, có nhà cửa bên nội cho và mới sinh quý tử, cuộc sống rất đầm ấm, hạnh phúc, dù bạn chỉ mới học xong cấp hai là nghỉ học đi làm. Hay như Tết vừa rồi, người chị họ rất thân với tôi (con của dì ruột) năm nay 35 tuổi, còn độc thân, tốt nghiệp đại học loại Giỏi, cũng mới sắm ôtô và iPhone 17 promax.
Nhìn lại mình, tôi là đứa duy nhất trong họ chưa có thành tựu gì nổi bật. Anh chị em họ của tôi giờ ai cũng làm ăn được, có nhà đất, ôtô, có gia đình đề huề hoặc nếu còn độc thân thì tiền bạc cũng rủng rỉnh. Tới nỗi ông bà và mẹ tôi còn nửa đùa nửa thật: ”Ráng học mau ra trường, ‘cày cuốc’ rồi mua xe hơi, cả nhà chỉ còn mình mày thôi đấy”.
Vừa rồi, tôi mới đi tình cờ nói chuyện với một tài xế xe ôm công nghệ chỉ hơn mình vài tuổi. Anh tâm sự mới mua một căn nhà và giờ “cày” thêm để dành dụm cưới vợ. Mới chiều nay, tôi cũng làm chung công việc chạy tiệc cưới với một bạn nữ bằng tuổi. Lúc tan tiệc, ngồi nói chuyện với nhau, bạn bảo hiện tại đang mở một quán cà phê riêng, còn việc chạy tiệc cưới chỉ để có thêm tiền tiêu vặt thôi. Nghe những chuyện như thế, tôi có phần tự ti trong lòng vì các bạn trẻ bây giờ giỏi và chững chạc hơn mình nhiều.
>> Hành trình tôi mua chung cư 9 tỷ sau ‘cú tát’ thất nghiệp tuổi 30
Tôi đang học năm cuối đại học, nhưng sẽ ra trường muộn do chưa học chứng chỉ tin học, sức học chỉ ở mức khá. Tôi đang làm công việc phục vụ để cầm cự, thỉnh thoảng có làm mấy việc lặt vặt như phát tờ rơi, chạy tiệc cưới. Tôi rải CV tìm việc trong ngành nhưng chưa thấy có kết quả gì. Ngoài ra, tôi có làm freelance thiết kế nhưng rất ít đơn, tháng vừa rồi còn bị khách “bom” nữa. Tôi cũng chỉ mới tập tành bỏ ống heo tiết kiệm gần đây chứ trước đó thì có bao nhiêu xài hết bấy nhiêu. Ngoài ra, tôi cũng vừa mới đổi iPhone 11 và chiếc Macbook cũ nhờ tiền lì xì của cả nhà để phục vụ cho công việc freelance với học tập.
Bố mất sớm, mẹ đang làm công việc bảo mẫu và có lương hưu, tiền học đại học của tôi là do ông bà và mấy cậu, dì ruột góp lại cho. Hai mẹ con tôi sống chung nhà với ông bà ngoại. Hôm qua, mẹ nói người ta bằng tuổi tôi có khi nhỏ hơn, mà đã suy nghĩ chững chạc, trưởng thành, cầu tiến, có chồng con, biết kiếm tiền lo cho gia đình hết rồi chứ không có lông bông như tôi. Nghe vậy, tôi rất stress nhưng cũng không trách mẹ vì biết bà đã vất vả rất nhiều và cũng lo cho tôi.
Tôi biết mình cần phải nỗ lực và cố gắng học hỏi thêm nhiều thứ để tiến lên, cũng hiểu là mọi người có được thành quả như vậy cũng nhờ cố gắng mà có. Nhưng nhìn mọi người đi quá nhanh khiến tôi cảm thấy có phần hoang mang và tự ti vì mình chậm chạp. Cộng thêm áp lực từ mẹ, nhìn thấy những người gần với mình nhất cũng đều có cuộc sống dư dả, hạnh phúc nên tôi càng tủi thân, không biết mình có thể gồng được bao lâu nữa? Liệu tôi nên làm gì để được như người ta?
Minh HânÁp lực ‘cả đời không rực rỡ’ ăn mòn Gen Z
Tôi như đứa thất bại vì bạn bè 25 tuổi mua nhà, mở công ty startup
Tôi thất bại vì lương 50 triệu nhưng không dám vay nợ mua nhà
Thanh toán hóa đơn tiền điện tháng 6, với số tiền hơn một triệu đồng mà tôi không khỏi bất ngờ vì kết quả chẳng có gì thay đổi so với tháng trước.
Chẳng qua là có người quen mách tôi cách dùng máy lạnh tiết kiệm điện. Đó là mở nhiệt độ 26 - 27 độ C và dùng kèm quạt để mát mẻ. Họ giải thích nào là làm như vậy để máy không chạy công suất lớn khi mở ở nhiệt độ thấp hơn...
Tôi "chất vấn" vì không có gì thay đổi thì họ bảo chiêu này chỉ áp dụng cho máy lạnh đời mới, còn máy của nhà tôi dùng đã 12 năm rồi, đời cũ nên vẫn tốn điện. Máy nhà tôi cũ nhưng vẫn còn xài tốt, lạnh rất sâu nên tôi thấy chưa có lý do gì để thay mới. Vậy nguyên nhân ngốn điện có phải do máy lạnh đời cũ?
Tôi đang thuê một căn hộ hai phòng ngủ ở quận trung tâm Hà Nội với giá 12 triệu đồng mỗi tháng. Nếu mua căn hộ này ở thời điểm hiện tại, tôi phải bỏ ra hơn 7 tỷ đồng. Nghĩa là số tiền mua nhà tương đương gần 50 năm tiền thuê, chưa tính lãi suất ngân hàng, phí quản lý, nội thất hay chi phí cơ hội của khoản tiền đó.
Nhiều người nói tôi "ném tiền qua cửa sổ" khi đi thuê nhà nhiều năm mà không mua nổi một căn hộ cho riêng mình. Nhưng càng sống ở Hà Nội, tôi càng thấy quyết định thuê nhà của mình hợp lý.
Tôi làm việc ở khu vực trung tâm, công việc thường xuyên phải di chuyển. Căn hộ hiện tại giúp tôi tiết kiệm rất nhiều thời gian đi lại, không phải chen chúc hàng chục km mỗi ngày từ ngoại thành vào nội đô. Sau giờ làm, tôi có thời gian tập thể dục, gặp gỡ bạn bè, học thêm kỹ năng hoặc đơn giản là nghỉ ngơi. Với tôi, chất lượng sống không chỉ nằm ở tờ giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà.
Tôi thử tính bài toán mua nhà: nếu vay để mua một căn chung cư khoảng 4-5 tỷ đồng ở xa trung tâm, thậm chí phải ra tận ngoại thành, số tiền trả góp hàng tháng cũng vẫn có thể lên tới vài chục triệu đồng trong nhiều năm. Áp lực tài chính đó khiến tôi thấy ngột ngạt. Trong khi đó, căn hộ tôi đang ở có giá thuê thấp hơn rất nhiều so với lãi vay ngân hàng nếu bỏ tiền mua. Đó là lý do tôi cho rằng thời điểm này đi thuê nhà có khi lại là lựa chọn kinh tế hơn mua nhà.
>> Nghịch lý nhà càng để lâu càng tăng giá
Giá bất động sản tại Hà Nội và TP HCM hiện bị đẩy lên quá cao so với thu nhập thực tế của đại đa số người lao động. Nhiều báo cáo cho thấy giá nhà ở hai thành phố lớn tương đương 30-35 năm thu nhập của một hộ gia đình. Trong khi đó, thu nhập bình quân đầu người năm 2024-2025 chỉ khoảng 7-8 triệu đồng mỗi tháng. Khoảng cách giữa giá nhà và thu nhập vì thế đã trở nên quá phi lý.
Tôi có nhiều người bạn lương 20-30 triệu đồng mỗi tháng nhưng vẫn không dám lập kế hoạch mua nhà vì sợ gánh nợ 20-30 năm. Có người chấp nhận mua nhà ở rất xa trung tâm để "an cư", nhưng đổi lại là 3-4 tiếng di chuyển mỗi ngày trên đường, chi phí sinh hoạt tăng lên và chất lượng cuộc sống giảm xuống đáng kể.
Tôi không phủ nhận giá trị của việc sở hữu nhà. Có nhà riêng luôn đem lại cảm giác ổn định và an toàn. Nhưng trong bối cảnh hiện nay, tôi nghĩ nhiều người trẻ cần nhìn thực tế hơn thay vì cố lao vào một cuộc đua tài chính quá sức. Với số tiền chênh lệch giữa thuê và mua nhà, tôi có thể đầu tư cho bản thân, tích lũy tài chính hoặc để dành cho những cơ hội khác.
Tất nhiên, nếu thị trường điều chỉnh về mức hợp lý hơn, tôi vẫn sẽ cân nhắc mua nhà. Còn hiện tại, tôi không muốn đánh đổi cả tuổi trẻ để ôm một khoản nợ khổng lồ chỉ vì áp lực "an cư". Mỗi sáng thức dậy ở căn hộ thuê giữa trung tâm thành phố, tôi thấy mình nhẹ nhõm hơn rất nhiều so với việc phải chạy theo một căn nhà có giá bị đẩy lên vượt xa giá trị thực.
Tôi sinh năm 1972, thuộc thế hệ 7X. Nhà tôi có bốn anh em. Ngày trước, bố mẹ chia cho anh cả một căn nhà nhỏ. Sau đó, anh bán đi để về ở bên gia đình vợ. Hai em trai tôi được ở căn nhà lớn hơn của bố mẹ. Đến năm 2000, khi hai em lập gia đình, tôi còn cho các em một số vàng để mua thêm một căn nhà khác. Căn nhà đó được mua hoàn toàn bằng tiền của tôi, rồi tôi tiếp tục bỏ tiền sửa chữa để mỗi em có một chỗ ở riêng.
Trong khi đó, đến năm 2003, khi lập gia đình, tôi lại tự đi thuê nhà để ở. Nhiều người nghe chuyện thường bảo tôi thiệt thòi. Có lẽ đúng là như vậy. Nhưng lúc đó, tôi chỉ nghĩ đơn giản rằng anh em ruột thịt thì giúp được gì cho nhau cứ giúp. Mình là anh, có điều kiện hơn thì san sẻ với các em.
Nhưng cuộc đời rồi lại đưa đẩy theo những cách không ai ngờ tới. Người em kế tôi có thời gian gặp biến cố, gia đình tan vỡ. Vợ em bán nhà rồi ly hôn khi em đang ở trong trại. Cuối cùng em gần như chẳng còn gì trong tay. Người em út tiếp tục ở căn nhà của bố mẹ. Còn tôi, từ ngày ra riêng vẫn tự lo liệu cuộc sống của mình.
Nhìn lại, tôi hiểu rằng cuộc sống vốn không công bằng, ngay cả trong những mối quan hệ ruột thịt nhất. Có người nhận được nhiều hơn, có người cho đi nhiều hơn. Có người được ở lại trong những căn nhà của gia đình, có người phải tự gây dựng mọi thứ từ đầu.
Nhưng điều lạ là nếu được làm lại từ đầu, tôi vẫn sẽ lựa chọn như thế. Không phải vì tôi không biết mình thiệt. Tôi biết rất rõ là khác. Chỉ là tôi chưa bao giờ thấy hối hận vì những gì mình đã làm cho anh em.
>> Tôi vẫn trắng tay sau lời hứa 30 năm thừa kế nhà, đất của ba mẹ
Giờ đây, bố mẹ và các em tôi đều đã mất. Ông bà để lại một căn nhà ở quê nhưng không có sổ đỏ, cũng chưa làm thủ tục thừa kế. Họ hàng khuyên tôi nên giữ lại vì đó là đất của cha ông để lại. Hơn nữa, căn nhà nằm ở một huyện nhỏ nên nếu bán cũng không có giá trị đáng kể. Nhiều lần tôi nghĩ đến chuyện làm sổ đỏ để hợp thức hóa giấy tờ nhưng rồi lại ngần ngại. Muốn làm được, tôi phải liên hệ với các cháu là con của anh em mình để xin xác nhận, xin sự đồng thuận. Chỉ cần nghĩ đến cảnh phải mở lời: "Các cháu ơi, chú (bác) muốn làm sổ đỏ, các cháu xác nhận giúp nhé", tôi đã thấy không muốn làm nữa.
Có lẽ vì tuổi tác khiến con người ta ngại va chạm. Cũng có lẽ vì tôi không muốn những chuyện liên quan đến tài sản làm ảnh hưởng đến tình cảm vốn đã rất ít ỏi còn lại giữa những người cùng huyết thống. Hiện nay, chỉ còn một mình tôi lo toàn bộ phần mộ của bố mẹ và các em. Mỗi lần ra nghĩa trang thắp nén nhang, tôi lại nghĩ về những năm tháng cũ. Nghĩ về gia đình, về những người đã từng cùng mình lớn lên, từng chia sẻ với nhau từng bữa cơm, từng khó khăn của một thời nghèo khó.
Có những lúc tôi thấy cuộc sống thật bất công. Nhưng rồi tôi cũng tự nhắc mình rằng, dù thế nào đi nữa, bố mẹ là những người đã cho tôi có mặt trên cuộc đời này. Còn anh em, suy cho cùng vẫn là máu mủ ruột rà, là một phần ký ức không thể tách rời của đời mình.
Ở tuổi này, tôi không còn quá bận tâm chuyện mình được bao nhiêu hay mất bao nhiêu? Điều khiến tôi thanh thản hơn cả là biết rằng mình đã sống đúng với những gì trái tim mách bảo. Tôi đã cố gắng hết sức với gia đình, với bố mẹ, với anh em. Đối với tôi, như thế đã là một điều xứng đáng.
