Cụ thể cậu học trò Nguyễn Khang, lớp 5/2, Trường TH Phú Lợi, P.Phú Lợi bày tỏ: “Như mọi người đã biết, trong kỷ nguyên mới thì chúng ta rất cần học những bộ môn như công dân số, STEM và các bộ môn khoa học tự nhiên khác. Nhưng ở các địa phương xa trung tâm như Bình Dương hay Bà Rịa – Vũng Tàu cũ, thường học sinh chỉ được xem mô hình, xem qua sách giáo khoa, hoặc qua hình mẫu chứ chúng em thường xuyên không được tiếp xúc trực tiếp và không được làm. Mặc dù có thể chạm vào, có thể sờ vào nhưng đó không phải sản phẩm của chúng em”.
Và Khang nói rất xúc động: “Chúng em muốn học, muốn làm, mặc dù sai, mặc dù xấu cũng được. Nhưng chúng em lại không có đủ vật dụng, giáo viên cũng không có đủ kinh nghiệm để trao đổi về những vấn đề đó”.
Nói lên thực tế và tâm tư của mình, Khang đề xuất: “Nên tổ chức các lớp đào tạo chuyên sâu cho giáo viên để thầy cô có thêm nhiều kinh nghiệm và giao tiếp tốt hơn với tụi em trong giờ học. Vì giáo viên ở nước ta hiện nay khá là nhiều giáo viên lớn tuổi”.
Đồng thời cậu học trò mong các cấp lãnh đạo quan tâm hơn đến việc tổ chức dạy học công nghệ và STEM trong nhà trường theo hướng thực chất và tạo điều kiện cho học sinh được trực tiếp trải nghiệm. Học sinh mong muốn không chỉ được xem sản phẩm trưng bày mà được tự suy nghĩ, tự làm, tự thử nghiệm, sai và sửa để hiểu bài sâu hơn, phát triển tư duy sáng tạo và kỹ năng giải quyết vấn đề. Khang cũng kiến nghị lãnh đạo các cấp quan tâm đầu tư thiết bị, phòng học thực hành.
Chỉ ra một thực trạng rất đáng lo ngại nhưng đang tồn tại phổ biến trong đời sống của thanh thiếu niên, Cao Quỳnh Thư, lớp 8A4, Trường THCS Thái Văn Lung, P.Tam Bình, cho rằng khi gặp rắc rối, các em hoàn toàn thiếu một người hướng dẫn tin cậy, một điểm tựa an toàn để tâm sự, chia sẻ và định hướng cách đối mặt với áp lực cuộc sống.
Thư nói: “Hiện nay trong cuộc sống và học tập, chúng em, những bạn trẻ đều mắc phải các vấn đề về tâm lý. Chúng em không biết ai để chia sẻ, không có người để tâm sự. Nếu chia sẻ với ba mẹ, chúng em bị khoảng cách thế hệ và gặp vấn đề về cách nói chuyện với nhau; chia sẻ với bạn bè chúng em không đủ trải nghiệm, không đủ thấu hiểu, đồng điệu về tính cách để nói chuyện; chia sẻ với thầy cô chúng em ngại ngùng, lo sợ”
Từ thực tiễn cuộc sống, Thư cho biết khi những tâm tư không được giải quyết kịp thời, nhiều bạn có xu hướng tìm đến những nhóm, hội trên mạng xã hội hoặc nhờ AI để chia sẻ. Nhưng những lời khuyên đó không đến từ thế giới thật sẽ dẫn đến nhiều hệ lụy đi kèm.
Thư mong nhà trường sẽ đầu tư hơn về xây dựng mô hình tham vấn tâm lý học đường, có những chuyên gia tâm lý để chia sẻ với học sinh, nhất là lứa tuổi dậy thì. Đồng thời, cần có thêm các chương trình, hoạt động để phụ huynh và học sinh cùng tham gia từ đó xóa bỏ được khoảng cách thế hệ, có thể cùng ngồi lại để tâm sự một cách nhẹ nhàng, gần gũi.
“Trước khi để học sinh tìm đến thế giới ảo, hãy cho chúng em cánh tay đủ vững tin, đủ thấu hiểu, đủ lắng nghe để chúng em chia sẻ hết tâm sự của mình”, Thư gửi gắm mong muốn.
Cũng quan tâm về vấn đề sức khỏe tinh thần của học sinh, Nguyễn Ngọc Bảo An, lớp 6/1, Trường THCS Thông Tây Hội, P.Thông Tây Hội, đề xuất “Hệ thống cảnh báo cảm xúc trực tuyến”.
Bảo An cho rằng khi trẻ em tham gia mạng xã hội, hệ thống này sẽ dùng trí tuệ nhân tạo để nhận diện cảm xúc qua cách viết hoặc hành vi. Nếu phát hiện trẻ em đang buồn, bị bắt nạt, hoặc có dấu hiệu căng thẳng, hệ thống sẽ gửi cảnh báo cho cha mẹ hoặc thầy cô để kịp thời hỗ trợ. Ví dụ, nếu một bạn nhỏ viết nhiều câu buồn bã, hệ thống sẽ nhắc nhở người lớn quan tâm. Tác dụng của giải pháp này là bảo vệ tinh thần cho trẻ em, giúp các bạn nhỏ luôn cảm thấy an toàn, được quan tâm, và không bị bỏ rơi trong thế giới mạng.
Chia sẻ tại chương trình, ông Nguyễn Văn Hiếu, Giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, cho biết rất ấn tượng với các đề xuất, kiến nghị của các em.
Đặc biệt, ông Hiếu nói với ý kiến của em học sinh về câu chuyện thầy cô hiện nay… hơi già, Sở cũng sẽ ghi nhận và bồi dưỡng, tập huấn cho đội ngũ giáo viên, cũng như thay đổi phương pháp dạy học. Vì theo ông Hiếu, học sinh cần lắm sự giao tiếp và trao đổi giữa người dạy và các em học sinh.
Ông Hiếu ghi nhận tất cả những ý kiến của học sinh và khẳng định với tinh thần tiếp thu, lắng nghe, Sở sẽ tổng hợp tất cả ý kiến của các em thành giải pháp theo từng nhóm chuyên đề để tất cả các trường học trên toàn thành phố biết được tâm tư, nguyện vọng và đề xuất, hiến kế của học sinh.
Phía sau bảng điểm ấy không chỉ là những giờ học kỷ luật mà còn là hình ảnh một cô học trò tinh tế, luôn để ý từng điều nhỏ nhất dành cho thầy cô, bạn bè.
Nguyễn Xuân Tuệ Minh, học sinh lớp chuyên tiếng Anh, Trường THPT chuyên Ngoại ngữ (Trường ĐH Ngoại ngữ, ĐH Quốc gia Hà Nội), trở thành thủ khoa toàn quốc tổ hợp D01 với 29 điểm, gồm 10 điểm toán, 10 điểm tiếng Anh và 9 điểm ngữ văn.
Nữ sinh cho biết sau khi hoàn thành kỳ thi, em không dò đáp án hay tính điểm từng môn như nhiều bạn khác. Vì vậy, khi biết trở thành thủ khoa toàn quốc, cảm xúc đầu tiên của em là ngỡ ngàng.
"Nhiều người cho rằng em hẳn phải có bí quyết học tập đặc biệt. Nhưng bí quyết của em rất đơn giản. Đó là sự kiên trì", Minh nói.
Với môn toán, Minh nói rằng em tập trung lắng nghe, cố gắng nắm chắc kiến thức ngay trong từng tiết học. Khi về nhà, em chỉ dành thời gian xem lại những phần đã học, hệ thống hóa kiến thức và luyện thêm các dạng bài cần thiết.
Ngữ văn không phải môn học thế mạnh, nên Minh nói em dành nhiều thời gian rèn cách triển khai ý, luyện phương pháp làm bài và kỹ năng trình bày để hạn chế sai sót.
Là học sinh chuyên tiếng Anh, Minh cũng không vì thế mà chủ quan. Minh kể ngoài việc sử dụng tiếng Anh trong học tập hằng ngày, nữ sinh vẫn duy trì thói quen luyện thêm các dạng bài khó để giữ phản xạ và khả năng suy luận.
Nếu thành tích của nữ thủ khoa xinh đẹp khiến nhiều người trầm trồ thì với cô Vũ Quỳnh Nhung, giáo viên tiếng Anh của Trường THPT chuyên Ngoại ngữ (Trường ĐH Ngoại ngữ, ĐH Quốc gia Hà Nội), điều khiến cô nhớ nhất về Tuệ Minh lại không nằm ở những con điểm.
Cô Nhung cho biết cô bắt đầu đồng hành cùng Minh từ đầu năm lớp 12. Một năm cuối cấp với 6 tiết tiếng Anh mỗi tuần đủ để cô chứng kiến sự trưởng thành của cô học trò mà mình luôn dành sự tin tưởng đặc biệt.
“Có lần tôi nói vui với cả lớp rằng Tuệ Minh đúng là trí tuệ và thông minh, lúc nào cũng sáng láng”, cô kể.
Theo cô Nhung, Minh là mẫu học sinh hiếm gặp bởi sự kết hợp giữa năng lực và tính kỷ luật. Em luôn muốn hiểu tận gốc vấn đề, không ngại đặt câu hỏi, chủ động tìm tòi thêm ngoài sách giáo khoa. Mỗi lần chữa bài, Minh đều ghi chép rất cẩn thận những góp ý của giáo viên để hoàn thiện bản thân, chứ không học theo kiểu đối phó hay chỉ hướng đến điểm số.
Và điều khiến cô giáo xúc động hơn cả là sự tử tế rất tự nhiên của cô học trò này. Cô Nhung kể rằng có hôm vào lớp, thấy cả phòng có nhiều muỗi, Minh lặng lẽ xin phép ra ngoài rồi quay trở lại với một chiếc vợt muỗi mượn từ thầy giám thị để cả lớp và cô giáo có thể học trong không gian dễ chịu hơn.
“Đó chỉ là một việc rất nhỏ nhưng khiến tôi nhớ mãi. Minh luôn quan sát xem cô và các bạn có đang thoải mái hay không trước khi nghĩ đến mình”, cô Nhung chia sẻ.
Sự tinh tế ấy còn thể hiện trong những điều rất đời thường. Cô giáo kể Minh luôn nhớ cô thích uống trà sữa của thương hiệu nào, chọn vị gì, uống cỡ ly nào và không dùng đường. Những dịp đặc biệt, cô học trò luôn chuẩn bị đúng món cô yêu thích mà không cần ai nhắc.
Không chỉ vậy, cô giáo kể Minh thường tâm sự với cô về những câu chuyện vui hay những băn khoăn trong học tập cũng như cuộc sống. Những cuộc trò chuyện giản dị ấy khiến khoảng cách giữa cô và trò ngày càng gần hơn, để năm cuối cấp không chỉ còn là những giờ học mà còn là quãng thời gian nhiều cảm xúc.
Theo cô Nhung, việc Tuệ Minh trở thành thủ khoa D01 không phải là điều quá bất ngờ. Đó là thành quả xứng đáng của một hành trình học tập nghiêm túc, bền bỉ và không ngừng tiến lên. Nhưng điều khiến cô tự hào hơn cả là sau mọi thành tích, Minh vẫn giữ được sự khiêm nhường, lòng biết ơn và một trái tim luôn biết quan tâm đến những người xung quanh. Chính những phẩm chất ấy mới là điểm 10 đẹp nhất của nữ thủ khoa năm nay.
Ngày thứ 3 của "Hành trình đỏ nghiên cứu, học tập năm 2026" tại Trung Quốc, đoàn gần 200 đại biểu nước ta tiếp tục tham gia nhiều hoạt động ý nghĩa, như: Khảo sát Trung tâm giao lưu khoa học công nghệ lưới điện Phương Nam Trung Quốc, khảo sát Khu công nghệ Tiểu Bằng, khảo sát Công ty TNHH dược phẩm Trung Nhất Bạch Vân Sơn, khảo sát Trung tâm phổ biến khoa học Trạm biến áp Quảng Châu thuộc lưới điện Phương Nam Trung Quốc, khảo sát Tập đoàn đường sắt đô thị Quảng Châu, khảo sát Công ty CP Hoạt hình Vịnh Thanh, khảo sát Cảng truyền thông quốc tế Quảng Châu... tại TP.Quảng Châu (tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc).
Đặc biệt các đại biểu có cuộc đối thoại thanh niên Việt - Trung với chủ đề "Kể tốt câu chuyện hữu nghị Việt - Trung".
Tại buổi đối thoại, chị Nguyễn Bích Hà, nhà sáng tạo nội dung số, cho biết cô có nhiều tình cảm đặc biệt với Trung Quốc và những người dân nơi đây. Từng nhiều lần đến Trung Quốc, đặt chân đến đây, Hà nhận được nhiều chia sẻ đầy hào hứng của các bạn trẻ Trung Quốc về Việt Nam, từ ẩm thực, đời sống, đến nhịp giao thương sôi động khiến cô rất bất ngờ.
"Trong khi mình đang tò mò về Trung Quốc, phía bạn cũng có nhiều người trẻ đang tò mò về Việt Nam. Vậy tại sao mình lại không làm nhiều nội dung hơn để gần hơn nữa với các bạn?", câu hỏi này là động lực để Hà tiếp tục những chuyến hành trình tới Trung Quốc.
Qua những trải nghiệm, chị Hà nhận ra rằng thanh niên, đặc biệt là các nhà sáng tạo nội dung số đang đóng góp một vai trò ngày càng quan trọng trong việc kết nối và vun đắp tình hữu nghị Việt - Trung.
"Chúng tôi không chỉ dừng lại ở việc sáng tạo nội dung, mà còn là những "sứ giả văn hóa", những "cầu nối hữu nghị" Việt Nam - Trung Quốc trong bối cảnh thời đại số", chị Hà nói.
Từ những trải nghiệm của mình, chị Hà tin tưởng điều thanh niên 2 nước có thể làm không chỉ dừng lại ở việc "kể câu chuyện", mà là cùng nhau tạo ra những câu chuyện chung bằng sản phẩm cụ thể.
Chị Nguyễn Bích Hà gợi mở việc hợp tác theo nhóm Việt - Trung để cùng sản xuất các sản phẩm truyền thông số mang tính trải nghiệm thực tế. Có thể là những series video ngắn song ngữ về ẩm thực, du lịch, đời sống thanh niên; những Vlog "một ngày làm người bản địa" tại Hà Nội, Bắc Kinh, Thành Đô; hay những podcast đối thoại giữa thanh niên 2 nước về học tập, công việc, văn hóa.
Qua những khảo sát, nhà sáng tạo nội dung Nguyễn Đăng Quỳnh, cho hay giới trẻ hiện sử dụng điện thoại thông minh rất nhiều và họ cũng tiếp cận thông tin chủ yếu qua nội dung số. Do vậy, khi một nhà sáng tạo quay video ẩm thực Quảng Châu, hay một nhà sáng tạo nội dung Trung Quốc chia sẻ hành trình khám phá phố cổ Hà Nội thì họ sẽ khiến giới trẻ 2 nước tìm hiểu, yêu thích và gắn kết với nhau một cách tự nhiên nhất.
"Đây chính là ngoại giao nhân dân kiểu mới và nhà sáng tạo nội dung chính là những "đại sứ văn hóa" của thời đại số", anh Quỳnh cho hay.
Theo anh Quỳnh, văn hóa 2 nước hoàn toàn có thể lan tỏa mạnh mẽ trong giới trẻ, chỉ cần có những nhà sáng tạo nội dung có tâm, có tầm và một hệ sinh thái hỗ trợ đúng hướng.
Do đó, anh Quỳnh đề xuất thanh niên Việt - Trung cần giao lưu, kết nối nhiều hơn thông qua các chương trình trao đổi, các cuộc thi… để thế hệ trẻ biến tầm nhìn mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ ra thành hiện thực.
Kết thúc buổi đối thoại, đoàn đại biểu Việt Nam rời TP.Quảng Châu (Quảng Đông, Trung Quốc) để tiếp tục hành trình tại TP.Bắc Kinh (Trung Quốc) trong những ngày tiếp theo.
Giữa vô vàn cửa hàng hoa tươi truyền thống, những bó hoa rau củ của anh Chiến nhanh chóng thu hút sự chú ý bởi ngộ nghĩnh và khác biệt.
Ít ai biết rằng trước khi bén duyên với nghề cắm hoa, anh Chiến tốt nghiệp Trường ĐH Sư phạm TP.HCM rồi làm giáo viên dạy kỹ năng sống cho trẻ mầm non và tiểu học tại TP.HCM. Năm 2020, anh tham gia nghĩa vụ quân sự, sau khi xuất ngũ, anh quyết định tìm một hướng đi mới để bản thân có thể tự do phát triển ý tưởng sáng tạo.
Cơ duyên đưa anh Chiến đến với vùng đất Tây Đô khá đặc biệt. Trong một chuyến phượt từ tỉnh Long An (cũ) đến Đất Mũi (tỉnh Cà Mau), anh dừng chân ở TP.Cần Thơ và bị cuốn hút bởi nhịp sống hiền hòa nơi đây. "Tôi thấy con người thân thiện, cuộc sống dễ chịu nên quyết định rời TP.HCM đến Cần Thơ lập nghiệp. Đó là một quyết định khá liều lĩnh nhưng đến nay tôi chưa bao giờ hối tiếc", anh Chiến chia sẻ.
Xuất phát từ mong muốn tạo ra sản phẩm riêng, không trùng lặp với thị trường, anh Chiến bắt đầu thử nghiệm những bó hoa làm từ rau củ quả. Theo anh, nếu hoa tươi có thể thay lời yêu thương trong những dịp đặc biệt thì rau củ, quả cũng có thể mang đến niềm vui bất ngờ cho người nhận.
"Vào các dịp lễ lớn, giá hoa tươi tăng gấp 2 - 3 lần ngày thường. Trong khi đó, giá rau củ khá ổn định. Nhiều khách hàng cũng chia sẻ rằng tặng hoa đã quen thuộc, họ muốn tìm một món quà lạ hơn. Từ đó tôi thử làm bó hoa từ trái bắp rồi dần phát triển thêm nhiều mẫu khác", anh Chiến cho biết.
Những ngày đầu, sản phẩm chưa thực sự gây chú ý vì đơn giản là sự kết hợp giữa rau củ, quả và vài hoa tươi. Không chấp nhận sự đơn điệu, anh tiếp tục mày mò, nghiên cứu và học cách tạo hình.
Điểm nhấn khiến các bó hoa của anh trở nên khác biệt chính là việc thổi hồn vào từng loại rau củ bằng những đôi mắt, nụ cười và biểu cảm đáng yêu được tạo từ các nhãn dán nổi. Qua đó, những trái bắp, củ cà rốt hay quả ớt chuông vốn quen thuộc bỗng trở nên sinh động, hài hước và đầy cảm xúc.
"Tất cả đều do tôi tự học qua hình ảnh, video trên mạng. Tôi chưa từng qua trường lớp đào tạo nào về lĩnh vực này. Tôi nghĩ người khác làm được thì mình cũng làm được, chỉ cần kiên trì và cố gắng", anh Chiến nói.
Hiện giá mỗi bó hoa rau củ dao động từ 180.000 - 600.000 đồng, tùy kích thước và nguyên liệu. Ngoài kinh doanh hoa rau củ, anh Chiến còn nhận trang trí hoa tươi cho các sự kiện và điêu khắc dưa hấu. Để quảng bá sản phẩm, anh thường xuyên đăng tải video quá trình thực hiện lên các nền tảng mạng xã hội. Nhiều đoạn video ghi lại cảnh những bó hoa rau củ ngộ nghĩnh ra đời đã thu hút nhiều lượt xem, giúp sản phẩm tiếp cận ngày càng đông đảo khách hàng trong và ngoài TP.Cần Thơ.
Từng đặt anh Chiến làm bó hoa rau củ để tặng sinh nhật bạn thân, Nguyễn Thị Thanh Trúc (28 tuổi, ngụ phường Ninh Kiều, TP.Cần Thơ), cho biết ban đầu chị khá bất ngờ khi nhìn thấy sản phẩm trên mạng xã hội. "Tôi thấy bó hoa rất dễ thương và hoàn toàn khác những kiểu hoa thông thường. Người nhận vừa có thể chụp ảnh lưu niệm, vừa mang rau củ về sử dụng nên không bị lãng phí. Bạn tôi nhận được món quà đã cười suốt cả buổi tiệc", chị Trúc chia sẻ.
Trong khi đó, anh Trần Minh Quân (32 tuổi, ngụ tỉnh Vĩnh Long) chọn bó hoa rau củ để tặng vợ nhân dịp kỷ niệm ngày cưới. Anh cho biết: "Ban đầu vợ tôi nghĩ đó là bó hoa bình thường, đến khi nhìn kỹ mới phát hiện toàn là rau củ. Cả gia đình ai cũng thích thú. Tôi nghĩ đây là món quà mang tính sáng tạo cao, tạo được bất ngờ và để lại nhiều cảm xúc hơn những bó hoa truyền thống".
