Arsenal đã và đang trở thành “vua bóng chết” ở châu Âu mùa này. Trong số 71 bàn thắng của họ ở Ngoại hạng Anh 2025-2026, có tới 25 bàn đến từ các tình huống cố định (không tính penalty), trong đó 19 pha lập công xuất phát từ những quả phạt góc.
Nét đặc trưng trong những pha dàn xếp tấn công bóng chết của “Pháo thủ” là nhồi quân số vào vùng cấm và gây áp lực nghẹt thở lên thủ môn đối phương. Đây cũng chính là cách Italy từng áp dụng trước Tây Ban Nha của Enrique ở bán kết Euro 2020 (diễn ra năm 2021).
Thời điểm đó, bộ đôi lão tướng Leonardo Bonucci và Giorgio Chiellini liên tục dùng thể hình tì đè, gây náo loạn trong vùng cấm, một kịch bản tương tự những gì William Saliba và Gabriel Magalhaes thường làm từ các quả phạt góc của Arsenal. Tuyển Anh từng nếm trái đắng từ miếng đánh này ở trận chung kết khi bàn gỡ hòa của Italy cũng xuất phát từ một tình huống phạt góc.
Jesus Casas, người từng giữ vai trò chuyên gia phân tích dưới thời Enrique tại Barca (2014-2017) và sau đó là trợ lý tại ĐTQG Tây Ban Nha (2018-2022), hiểu rất rõ tư duy của nhà cầm quân 56 tuổi. Theo Casas, thay vì chỉ đạo lùi sâu toàn bộ đội hình để chịu trận, Enrique lại chọn một cách tiếp cận hoàn toàn khác.
“Trước hết, bạn phải nhận diện những mũi nhọn không chiến nguy hiểm nhất của đối thủ và quỹ đạo treo bóng sở trường của họ, từ đó tìm phương án khắc chế”, Casas cho biết. “Lấy trận gặp Italy của tây Ban Nha ở Euro 2020 làm ví dụ. Italy thường nhồi tới 8 cầu thủ vào vùng cấm mỗi khi đá phạt góc. Việc họ quá đông quân số khiến chúng tôi rất khó kèm người và nhận biết đâu là mối đe dọa chính. Vì vậy, chúng tôi quyết định đánh cược”.
“Chúng tôi cắm hai tiền đạo ở rìa vùng cấm bên trên. Đội hình vẫn tập trung phòng ngự đợt bóng đầu tiên, nhưng khi phía Italy thấy chúng tôi để lại hai cầu thủ tốc độ phía trên, họ buộc phải giữ ba người ở lại phần sân nhà để bọc lót. Điều này giúp cục diện dễ thở hơn hẳn, vì lúc này họ chỉ còn năm người tham gia không chiến”, cựu trợ lý của Enrique giải thích.
Cũng theo Casas, mỗi HLV và mỗi đội bóng đều có những mưu mẹo riêng. Do đó, bài toán hóc búa ở đây vẫn là đưa ra dự đoán đối thủ sẽ làm gì. Với Arsenal, đại diện nước Anh với chuyên gia bóng chết Nicolas Jover sẽ tìm hiểu đâu là vị trí dễ gây tổn thương nhất cho PSG để bố trí những trung vệ giỏi không chiến vào khu vực đó.
Casas cho rằng nếu “sếp” cũ của mình tái hiện canh bạc như từng làm trước Italy ở Euro 2020, Enrique có thể sẽ cắm những “máy chạy” như Ousmane Dembele, Khvicha Kvaratskhelia hay Desire Doue ở phía trên. Bấy giờ, HLV Mikel Arteta chắc chắn sẽ phải dè chừng tốc độ của những cầu thủ này mà bố trí thêm người ở lại phần sân nhà chống phản công.
Một lý do khác mà Casas – người hiện dẫn dắt CLB Lion City Sailors ở Singapore – tin tưởng Enrique, là bởi “ông ấy là người hay có những quyết định chiến thuật táo bạo và có phần dị biệt”.
Mùa trước, PSG từng gây sốt với bài giao bóng khác thường. Vitinha cố tình đá bóng hết đường biên dọc gần cột cờ góc đối phương ngay sau tiếng còi khai cuộc, mục đích là để nhà ĐKVĐ Pháp ngay lập tức triển khai bài pressing tầm cao nghẹt thở.
Hay như tại tứ kết gặp Liverpool ở Champions League mùa này, Nuno Mendes liên tục xé toạc tuyến giữa của đội bóng vùng Merseyside bằng những quả ném biên rất mạnh và sâu. Đến trận bán kết, thủ thành Matvey Safonov lại liên tục phát bóng về phía cánh trái, nơi hậu vệ phải của Bayern là Konrad Laimer có thể hình thấp hơn tiền đạo cánh Khvicha Kvaratskhelia. Đồng thời, khối đội hình PSG cũng dịch chuyển đông về khu vực này, tạo ra thế pressing đông đảo ở các tình huống bóng hai.
Tuy nhiên, các bài dàn xếp cố định của Arsenal lại cực kỳ biến hóa và ở một đẳng cấp khác biệt. Nhìn vào quá khứ, Enrique có lý do để phải rút ra bài học xương máu. Tháng 9/2022, Tây Ban Nha từng phơi áo 1-2 trước Thụy Sĩ sau khi thủng lưới hai bàn từ chấm phạt góc.
Sau trận đấu đó, khi được hỏi tại sao đội bóng lại phòng ngự cố định tệ đến vậy, Enrique thẳng thừng tuyên bố: “Bóng chết có tập hay không cũng chẳng quan trọng. Kể cả bạn có chấp 11 đấu 9 thì họ vẫn có thể ghi bàn. Tôi nhớ ở một CLB ngày trước mình dẫn dắt, chúng tôi cũng tập bóng chết ngày qua ngày, nhưng khi vào trận vẫn cứ là thảm họa. Tôi nghĩ không đáng để phí thời gian tập phòng ngự cố định”.
“Chúng tôi chỉ phân tích qua video vì tôi không có thời gian. Đội bóng có tập các bài phối hợp tấn công, còn khâu phòng ngự thì cứ xem băng hình là đủ. Tôi từng làm thế ở các CLB và thấy kết quả cũng vậy thôi”, Enrique từng khẳng định.
Dù Casas đã rời ban huấn luyện của Enrique để chuyển sang dẫn dắt ĐTQG Iraq thời điểm đó, ông xác nhận Enrique quả thực rất hời hợt với các tình huống cố định. “Hồi mới lên nắm quyền ở tuyển Tây Ban Nha, Enrique có chú trọng đến bóng chết. Nhưng sau đó có một giai đoạn, vì lý do nào đó, ông ấy không muốn tập trung quá nhiều vào nó nữa. Chúng tôi gần như không có bài tập thực chiến nào trên sân tập, chỉ xem qua băng hình là chủ yếu”, Casas tiết lộ.
“Tôi không rõ hiện tại ở PSG, khi có nhiều thời gian rèn quân hơn, Enrique có tập lại bài này không”, Casas nói thêm. “Tôi không dám khẳng định 100%, nhưng tôi tin khi mổ xẻ Arsenal, ai cũng biết bóng chết là vũ khí hạng nặng của họ. Vì vậy, tôi kỳ vọng PSG sẽ có một kế hoạch khác biệt. Có thể họ sẽ chủ động hơn, dâng cao đội hình để buộc Arsenal không thể dồn quá nhiều người vào vùng cấm. Nhưng chắc chắn, họ sẽ phải chuẩn bị một phương án nào đó”.
Nếu Enrique quyết định tái hiện bài đánh từng dùng trước tuyển Italy, ông không phải là người duy nhất muốn hóa giải miếng đánh phạt góc của Arsenal theo cách này. Ở trận lượt về bán kết Cup Liên đoàn Anh gặp “Pháo thủ” hồi tháng 2 năm nay, cựu HLV Liam Rosenior của Chelsea từng chỉ đạo cắm ba cầu thủ ở tuyến trên, buộc Arteta phải thay đổi cách tiếp cận khi phải rút bớt nhân sự tham gia tấn công từ phạt góc về theo kèm cầu thủ đối phương.
Một số tập thể khác cũng từng áp dụng giải pháp này để phòng ngự phạt góc trước Arsenal từ mùa trước đến nay, là Monaco, Crystal Palace và cả Chelsea dưới thời Enzo Maresca ở trận derby London lượt đi Ngoại hạng Anh cuối tháng 11/2025.
Đầu năm nay, cựu thủ thành Shay Given trong vai trò chuyên gia bình luận của chương trình Match of the Day trên BBC, đã đưa ra lời khuyên về cách chống bài phạt góc của Arsenal. “Hãy thử để ba cầu thủ ở phía trên, khi đó Arsenal sẽ buộc phải cắt cử ba hoặc bốn người về phòng ngự. Vùng cấm sẽ có thêm khoảng trống cho các hậu vệ và thủ môn. Đúng là nó cũng tạo ra khoảng trống cho các cầu thủ tấn công của Arsenal, nhưng sự đông đúc quá mức mới chính là thứ gây ra hỗn loạn”, Given khẳng định.
Thành công của U.23 Việt Nam với 15 trận thắng liên tục, ngôi vương Đông Nam Á cùng tấm HCĐ U.23 châu Á dưới thời HLV Kim Sang-sik đã củng cố niềm tin, rằng đội tuyển Việt Nam có dòng máu trẻ chất lượng để thanh lọc, tạo nên "huyết thanh" chiến thắng cho giai đoạn mới.
Cách đây 8 năm, khi U.23 Việt Nam viết nên kỳ tích Thường Châu (á quân U.23 châu Á 2018), HLV Park Hang-seo đã đôn lứa Văn Hậu, Tiến Dũng, Đình Trọng, Văn Đức, Xuân Mạnh... lên đội tuyển Việt Nam, rồi trọng dụng thêm những cầu thủ sẵn có như Quang Hải, Công Phượng, Duy Mạnh, Tuấn Anh để hình thành nên hạt nhân đội tuyển đầy trẻ trung và sức sống.
Nhờ vậy, đội tuyển Việt Nam đã vô địch AFF Cup 2018, lọt vào tứ kết Asian Cup 2019 và vòng loại thứ ba World Cup 2022.
Sau 8 năm, bộ khung trẻ của thầy Park vẫn sót lại nhiều gương mặt. Duy Mạnh đeo băng thủ quân đội tuyển Việt Nam, Quang Hải, Văn Hậu, Xuân Mạnh vẫn hiện diện, đi cùng với Việt Anh, Hoàng Đức... đều là những cầu thủ được ông Park đôn lên trong cuộc trẻ hóa táo bạo đã thay đổi diện mạo bóng đá Việt Nam.
Với nền tảng tương tự ông Park, khi có trong tay lứa trẻ với tiềm năng không kém lứa cũ, HLV Kim Sang-sik có thực hiện cuộc trẻ hóa ồ ạt để tạo nên đội tuyển Việt Nam mới mẻ?
Cách dùng người của HLV Kim Sang-sik một năm qua đang dẫn đến câu trả lời là không.
Đội tuyển Việt Nam đã thắng 3-0 trước Bangladesh và 3-1 trước Malaysia (tháng 3 năm nay) với cách chơi mới mẻ: pressing cao để đoạt bóng sớm, tấn công nhanh và trực diện với nhiều đường bóng dài hoặc chuyển động trạng thái. Tuy nhiên, không một nhân tố U.23 nào được trao suất đá chính.
Điều đó chứng minh, đội tuyển Việt Nam có thể cải tổ lối chơi mà không cần nhân tố trẻ. Xuân Son tỏa sáng ở AFF Cup 2024 với 7 bàn thắng, khi đã 27 tuổi. Hoàng Hên ra mắt đội tuyển, lập tức trở thành nhân tố vực dậy khía cạnh sáng tạo, khi đã 32 tuổi. Ông Kim cần cầu thủ ở độ chín, có thể sử dụng được ngay mà không cần phải huấn luyện quá nhiều. Đó là lựa chọn phù hợp với thời gian làm việc ít ỏi cùng đội tuyển.
Trong các nhân tố U.23, chỉ trung vệ trẻ Nhật Minh được đá hiệp 2 trước Malaysia, khi trận đấu đã an bài. Nhìn rộng ra, tại vòng loại Asian Cup, ông Kim có dùng người trẻ như Hiểu Minh, Trung Kiên, nhưng với số trận rất ít (1 trận), chủ yếu ở những trận Việt Nam gặp đối thủ hoàn toàn dưới cơ.
HLV Kim Sang-sik không phải người hà khắc với cầu thủ trẻ. Khi còn gắn bó với Jeonbuk Hyundai Motors (cả trong vai trò HLV và trợ lý), ông Kim rộng lòng với các "măng non". HLV Kim cùng giám đốc kỹ thuật Park Ji-sung mở đường cho nhiều cầu thủ trẻ lên đội một, nhưng đáng tiếc, cuộc cách tân thất bại. Jeonbuk trượt dài, khiến ông Kim phải rời đội.
Sang Việt Nam, ông Kim từng sử dụng Vĩ Hào, Văn Trường (hai nhân tố sinh năm 2003) ngay trong trận giao hữu đầu tay với Nga. Dù đội tuyển Việt Nam gặp đội mạnh và đang chịu sức ép bởi phong độ yếu kém, HLV người Hàn Quốc vẫn muốn thử.
Ông cũng gọi tới 8 cầu thủ U.23 Việt Nam trước thềm AFF Cup 2024 để đánh giá, nhưng sau cùng chỉ giữ lại 3: Trung Kiên, Văn Khang và Vĩ Hào.
Trong các cuộc phỏng vấn với Báo Thanh Niên, HLV Kim Sang-sik nhắc lại nhiều lần quan điểm: đánh giá cao cầu thủ trẻ, nhưng chỉ sử dụng "ở thời điểm phù hợp". Ông không muốn học trò phải khoác tấm áo quá rộng khi chưa sẵn sàng. Mùa này, các nhân tố U.23 được đá liên tục như Trung Kiên, Quang Kiệt, Văn Bình, Thanh Nhàn, Xuân Bắc, Anh Quân, Lý Đức, Phi Hoàng, Đức Anh, Ngọc Mỹ... đều đang ở nửa dưới bảng xếp hạng, hoặc tệ hơn là phải đua trụ hạng. Những cầu thủ U.23 ở đội mạnh như Minh Phúc, Văn Khang, Công Phương, Văn Thuận, Quốc Việt... hoặc đá chính nhưng không tạo dấu ấn, hoặc ngồi dự bị.
Khi lứa U.23 chưa chứng minh sự vượt trội, còn lớp đàn anh còn nguyên khát vọng cống hiến, cùng thể lực và kinh nghiệm dạn dày, HLV Kim Sang-sik phải ưu tiên giải pháp an toàn.
Lá cờ đầu của lớp trẻ ở đội tuyển là Đình Bắc. Lần gần nhất ra sân của chân sút 22 tuổi ở đội tuyển là trận gặp Ấn Độ vào tháng 11.2024. Sau 2 năm, cục diện đã thay đổi. Với 10 bàn sau 6 trận, cùng tầm ảnh hưởng ngày càng rõ nét tại CLB Công an Hà Nội, Đình Bắc đã sẵn sàng bước lên cạnh tranh sòng phẳng.
Hành trình của Ma Rốc tại World Cup 2026 đã dừng lại ở tứ kết. Thầy trò HLV Mohamed Ouahbi không thể lặp lại kỳ tích bán kết cách đây 4 năm, khi tiếp tục thua Pháp, vẫn với tỷ số 0-2, trong thế trận bị áp đảo toàn diện.
Pháp ép sân Ma Rốc suốt 60 phút đầu, nhưng không ghi bàn do dứt điểm kém hiệu quả. "Gà trống Gô-loa" bỏ lỡ quả phạt đền trong hiệp 1 do Kylian Mbappe sút hỏng, sau đó bỏ lỡ hàng loạt cơ hội, trong đó có cú sút dội xà của Lucas Digne ngay trước giờ nghỉ.
Theo thống kê, Pháp dứt điểm 11 lần tính đến trước phút 60, với bàn thắng kỳ vọng là 2.00. Chỉ đến khi Mbappe tỏa sáng rực rỡ đúng phút 60, cục diện trận đấu mới thay đổi. Chân sút sinh năm 1998 nhận bóng sát mép vòng cấm rồi tung cú cứa lòng đẹp mắt. Quỹ đạo quả bóng bay vòng qua trung vệ Issa Diop, rồi vượt ngoài tầm với thủ môn Yacine Bounou đi thẳng vào lưới.
Theo HLV Mohamed Ouahbi, hàng thủ Ma Rốc đã dừng lại ngay trước khoảnh khắc Mbappe ghi bàn, vì cho rằng đã có cầu thủ Pháp để bóng chạm tay. "Một vài cầu thủ Ma Rốc đã dừng lại vì cho rằng có tình huống để bóng chạm tay. Thực sự đã có pha bóng chạm tay. Tôi không biết trọng tài có nên thổi phạt hay không, tôi cũng không thể khẳng định điều đó", ông Ouahbi nhấn mạnh.
Tuy nhiên, nhà cầm quân Ma Rốc không phủ nhận, Mbappe đã có khoảnh khắc ngôi sao, với cú cứa lòng kéo đổ hệ thống phòng ngự dày đặc mà đội bóng Bắc Phi đã xây dựng suốt một giờ đồng hồ trước đó.
"Cuối cùng, đó vẫn là khoảnh khắc xử lý cá nhân đẳng cấp của Kylian Mbappe", ông Ouahbi thừa nhận.
Đội tuyển Ma Rốc đã vươn mình sau kỳ tích bán kết World Cup 2022. Achraf Hakimi cùng đồng đội đoạt cú đúp vô địch AFCON (thắng Senegal 3-0 ở chung kết) và Arab Cup (thắng Jordan 3-2 ở chung kết). Trước World Cup 2026, Ma Rốc bất bại liền 24 trận, thành tích cho thấy phong độ ổn định xuyên suốt.
Trước khi thua Pháp, Ma Rốc đã hòa Brazil ở trận ra quân, rồi thắng Scotland, Haiti để đứng nhì bảng. Học trò HLV Ouahbi lại thắng Hà Lan ở vòng 32 đội trên chấm luân lưu, rồi loại chủ nhà Canada với tỷ số thuyết phục 3-0 để có kỳ thứ hai liên tiếp lọt vào tứ kết.
"Chúng tôi phải tiếp tục giữ vững niềm tin. Ma Rốc sẽ không dừng lại ở đây. Chúng tôi cần tiếp tục hoàn thiện nền tảng của mình, đồng thời xây dựng lực lượng có chiều sâu hơn để luôn có phương án thay thế.
Tương lai sẽ rất tươi sáng nếu chúng tôi tiếp tục phát triển theo hướng này. Nhưng điều đó không có nghĩa hôm nay Ma Rốc không khao khát chiến thắng. Tất nhiên, chúng tôi muốn thắng. Toàn đội đã làm tất cả những gì có thể, nhưng trước mặt là đối thủ quá mạnh. Chúng tôi thất vọng, nhưng sẽ tiếp tục nỗ lực", HLV Ouahbi chia sẻ.
"Chúng tôi hiểu rằng mình đại diện cho người dân Ma Rốc, cũng như nhiều quốc gia ở châu Á và châu Phi. Có rất nhiều người nhìn thấy hình ảnh của chính họ trong đội bóng này. Chúng tôi sẽ tiếp tục nỗ lực để hướng tới những danh hiệu".
Ở chiều ngược lại, HLV Didier Deschamps hạnh phúc khi Pháp có kỳ World Cup thứ ba liên tục lọt vào bán kết. Nếu tiếp tục thắng Tây Ban Nha hoặc Bỉ ở trận tiếp theo, Pháp sẽ có hat-trick chung kết World Cup, cân bằng kỷ lục của Brazil.
"Đây là chiến thắng rất quan trọng trong trận đấu không hề dễ dàng. Pháp đá hỏng một quả phạt đền và cũng bỏ lỡ thêm vài cơ hội ghi bàn, nhưng toàn đội đã hoàn thành mục tiêu", HLV Deschamps phân tích.
"Chúng tôi đang đứng ở vị trí mà mình mong muốn. Bây giờ, toàn đội sẽ hồi phục thật tốt rồi chờ xem đối thủ tiếp theo là ai".
HLV Deschamps nói thêm: "Tôi tin rằng lúc này nước Pháp đang tràn ngập niềm vui. Còn ở đây, chúng tôi đang sống trong 'bong bóng' của riêng mình. Cá nhân tôi còn tập trung hơn thế nữa. Đó là lý do chúng tôi có mặt tại đây, và các cầu thủ có trách nhiệm làm tất cả những gì có thể để tiến xa nhất".
Khi được hỏi về Mbappe, HLV Deschamps đáp: "Không có bất kỳ vấn đề gì cả (sau khi Mbappe sút hỏng phạt đền). Cậu ấy không bao giờ đánh mất sự tự tin, kể cả sau khi bỏ lỡ một cơ hội trước lúc ghi bàn. Đó là phẩm chất của một cầu thủ lớn".
Rạng sáng 8-7, Argentina có màn ngược dòng kịch tính 3-2 trước Ai Cập, qua đó giành quyền vào vòng tứ kết World Cup 2026. Trong chiến tích này, Messi đã đóng góp một kiến tạo cùng một bàn thắng quan trọng giúp Argentina gỡ hòa.
Phút 79, Messi nhận bóng bên cánh phải rồi thực hiện quả tạt chuẩn xác vào vòng cấm để Cristian Romero đánh đầu tung lưới Ai Cập. Bàn thắng rút ngắn tỉ số xuống 1-2 đã mở ra màn ngược dòng ngoạn mục của nhà đương kim vô địch.
Pha "dọn cỗ" dành cho Romero giúp Messi cán mốc 9 pha kiến tạo tại các kỳ World Cup. Thành tích này đưa thủ quân tuyển Argentina vượt qua Diego Maradona (8 kiến tạo) để trở thành cầu thủ sở hữu nhiều đường kiến tạo nhất lịch sử giải đấu.
Theo thống kê từ Opta, Messi đã thực hiện các pha kiến tạo trải dài qua sáu kỳ World Cup liên tiếp. Anh có 1 kiến tạo ở các giải năm 2006, 2010 và 2014, 2 kiến tạo tại World Cup 2018, 3 kiến tạo trong hành trình vô địch năm 2022 và 1 kiến tạo tại World Cup 2026 (tính đến vòng 16 đội).
Bắt đầu từ World Cup 2006, Messi đã chuyền bóng cho Hernan Crespo ghi bàn trong chiến thắng 6-0 trước Serbia và Montenegro ở vòng bảng. Sau gần hai thập kỷ, siêu sao người Argentina đã chính thức xô đổ cột mốc tồn tại nhiều năm của Maradona.
Đáng chú ý, Messi từng suýt chạm đến kỷ lục này ngay ở vòng 32 đội trước Cape Verde. Khi đó, quả phạt góc của Messi đã đưa bóng thuận lợi cho Romero đánh đầu ấn định chiến thắng 3-2. Tuy nhiên, bàn thắng này sau đó bị tính là pha phản lưới nhà của hậu vệ Diney bên phía Cape Verde.
Không chỉ lập kỷ lục về kiến tạo, Messi còn ghi bàn gỡ hòa 2-2 trước Ai Cập để nâng tổng số pha lập công của mình tại World Cup lên 21 bàn. Anh đã nối dài chuỗi ghi bàn lên chín trận World Cup liên tiếp.
Ở vòng tứ kết, Messi cùng các đồng đội sẽ tiếp tục hành trình bảo vệ ngôi vô địch World Cup 2026. Trong khi đó, kỷ lục 9 pha kiến tạo nhiều khả năng vẫn chưa dừng lại. Đội trưởng Argentina vẫn còn cơ hội nâng cao thành tích của mình ở những trận đấu tiếp theo.
