Robert “Magyar” Brovdi, tư lệnh Lực lượng Hệ thống Không người lái Ukraine, cho biết Trung tâm số 1 thuộc đơn vị này hôm 30/5 đã tiến hành cuộc tập kích bằng máy bay không người lái (UAV) vào sân bay quân sự ở Taganrog, thành phố cảng thuộc tỉnh Rostov, miền nam Nga.
Brovdi cho hay hai máy bay săn ngầm Tu-142 và một hệ thống tên lửa Iskander của Nga đã bị phá hủy trong cuộc tập kích.
Video được Brovdi công bố cho thấy UAV Ukraine sử dụng camera ảnh nhiệt để lùng sục mục tiêu trong bóng tối và lao xuống hai máy bay Tu-142 đậu trên đường băng. UAV cũng tập kích tổ hợp Iskander tại một rặng cây, dường như ở gần căn cứ.
Trung tâm số 1 thuộc Lực lượng Hệ thống Không người lái Ukraine là đơn vị chuyên tiến hành các đòn tấn công sâu vào các mục tiêu quân sự cùng cơ sở hạ tầng dầu khí của Nga.
Tu-142 là dòng máy bay săn ngầm và tuần thám biển tầm xa ra đời từ thời Liên Xô, dựa trên nền tảng oanh tạc cơ chiến lược Tu-95, loại máy bay thường được sử dụng cho các cuộc tấn công bằng tên lửa hành trình quy mô lớn vào Ukraine.
Biến thể nâng cấp sâu Tu-142MK trang bị nhiều hệ thống cảm biến hiện đại để phát hiện tàu ngầm dưới biển, cùng hệ thống radar cảnh giới và dẫn bắn cho tên lửa hành trình.
Tu-142MK có bán kính chiến đấu 6.500 km, mang được tối đa 9 tấn vũ khí trang bị gồm phao thủy âm, thủy lôi, ngư lôi và tên lửa hành trình diệt hạm Kh-35. Khả năng phát hiện, tiêu diệt nhiều loại tàu ngầm khiến nó được mệnh danh là “sát thủ săn ngầm” hàng đầu của không quân hải quân Nga.
Trong khi đó, hệ thống tên lửa chiến thuật Iskander có khả năng phóng tên lửa đạn đạo với tầm bắn lên tới 500 km. Vũ khí này đã đóng vai trò then chốt trong những cuộc tấn công nhằm vào các thành phố và cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine.
Yuri Slusar, thống đốc tỉnh Rostov, trong bài đăng trên Telegram cho hay một bồn chứa nhiên liệu, một tàu chở dầu và một tòa nhà hành chính tại cảng Taganrog đã bốc cháy sau cuộc tấn công của Ukraine. Ông Slusar nói thêm đã có hai người bị thương do vụ tấn công này.
Taganrog là thành phố cảng lớn của Nga trên biển Azov. Thành phố này thường xuyên trở thành mục tiêu trong các cuộc tấn công bằng UAV từ Ukraine.
Nga chưa bình luận về thiệt hại đối với máy bay Tu-142 và tên lửa Iskander.
Ngày 21.6, phái đoàn Mỹ và Iran cùng hai bên trung gian là Pakistan và Qatar đã bắt đầu đàm phán hòa bình tại Thụy Sĩ.
Cuộc đàm phán diễn ra trong bối cảnh quân đội Israel và Hezbollah - đồng minh của Tehran - những ngày gần đây liên tục tấn công qua lại ở miền nam Lebanon bất chấp thỏa thuận ngừng bắn, làm dấy lên nguy cơ đổ vỡ thỏa thuận hòa bình sơ bộ giữa Iran và Mỹ.
"Iran phải lập tức ngăn chặn các lực lượng ủy nhiệm được trả tiền hậu hĩnh của họ ở Lebanon gây rối. Nếu không, chúng tôi sẽ đánh Iran rất mạnh một lần nữa, giống như tuần trước, nhưng còn mạnh hơn nữa", ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
Mặt khác, trả lời phỏng vấn Fox News, ông Trump cũng cảnh báo phía Iran không được đóng cửa eo biển Hormuz, nếu không "sẽ không còn đất nước" để quay về.
Ông Trump còn tuyên bố Mỹ có thể trở thành "thiên thần hộ mệnh" của eo biển Hormuz và nhận lấy 20% lượng dầu mỏ. "Nếu cần, chúng tôi có thể kiểm soát eo biển này. Tôi sẽ nện họ tan tành. Nếu họ không đạt được thỏa thuận, chúng tôi sẽ thu phí qua lại", ông Trump nói thêm.
Các cuộc không kích của Israel hôm 20.6 đã khiến ít nhất 30 người thiệt mạng ở miền đông và miền nam Lebanon. Giao tranh sau đó lắng dịu vào buổi tối cùng ngày khi quân đội Israel được lệnh ngừng đụng độ với Hezbollah, theo AFP.
Bản ghi nhớ được Mỹ và Iran ký hôm 17.6 quy định chấm dứt các hành động thù địch trên mọi mặt trận, bao gồm cả Lebanon.
Trong khi đó, phái đoàn Iran đã phản đối phía Mỹ và đang cân nhắc các biện pháp đáp trả thích hợp đối với những lời đe dọa mới nhất của ông Trump, theo đài Press TV của Iran. Reuters dẫn lời Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, nhà đàm phán chính của nước này, cảnh báo Mỹ nên cẩn trọng với những phát ngôn và cho biết các lực lượng vũ trang của Iran đã sẵn sàng phản ứng.
Phát biểu mở màn cuộc đàm phán tại Thụy Sĩ ngày 21.6, Phó tổng thống Mỹ J.D. Vance cho biết ông đã chứng kiến "những tiến triển lớn chỉ trong vài ngày qua" nhằm bảo đảm lệnh ngừng bắn tại Lebanon được duy trì.
"Tất cả chúng tôi đều đang hướng tới hòa bình khu vực. Tôi thực sự cảm thấy lạc quan về tình hình ở Lebanon. Vẫn còn một số việc phải làm, nhưng chúng tôi sẽ tiếp tục nỗ lực", ông Vance nói.
Phó tổng thống Vance khẳng định Tổng thống Trump và Mỹ đã làm nhiều hơn bất kỳ quốc gia nào khác trong những tháng gần đây để chấm dứt xung đột tại Lebanon.
"Kuwait lên án mạnh mẽ hành vi tấn công của Iran nhằm vào lãnh thổ của chúng tôi, trong đó có thêm một nhà máy điện và khử mặn khác. Chúng tôi nhấn mạnh rằng những cuộc tấn công liên tục vào các cơ sở trọng yếu gây nguy hiểm cho dân thường, cũng như là hành động vi phạm luật pháp quốc tế", Bộ Ngoại giao Kuwait cho biết hôm nay.
Tập đoàn Dầu khí Kuwait cùng ngày thông báo "một cơ sở quan trọng trong ngành dầu khí" đã liên tiếp bị tấn công, khiến nhiều người bị thương và gây ra thiệt hại vật chất đáng kể. Doanh nghiệp cho biết các nạn nhân đã được đưa tới bệnh viện, trong khi người dân phải sơ tán khỏi khu vực.
Bộ Điện lực, Nước và Năng lượng tái tạo Kuwait trước đó cho biết thêm một nhà máy điện và khử mặn đã trở thành mục tiêu trong "đợt tấn công thù địch", hỏa hoạn đã bùng phát tại một khu vực trong cơ sở. Giới chức đã thực hiện "những biện pháp phòng ngừa" để đối phó ngọn lửa, trong đó có ngắt kết nối một số tổ máy phát điện.
Tại Kuwait, khoảng 90% nước uống đến từ các nhà máy khử mặn. Quá trình khử mặn loại bỏ muối khỏi nước biển, phổ biến nhất là bằng cách ép nước qua các màng lọc siêu mịn trong quy trình thẩm thấu ngược. Một nhà máy điện và khử mặn của Kuwait cũng bị tấn công hôm 17/7, khiến chính phủ phải kêu gọi người dân tiết kiệm điện.
Giới chức Iran chưa bình luận về thông tin trên.
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) trước đó thông báo triển khai tên lửa và máy bay không người lái tấn công "nhà chứa máy bay, bãi đỗ và bể chứa nhiên liệu của quân đội Mỹ tại căn cứ không quân Isa", cùng một số cây cầu ở Bahrain, căn cứ tiếp liệu của hải quân Mỹ ở Al-Ahmadi, Kuwait.
IRGC tuyên bố phá hủy một trung tâm dữ liệu tình báo của đối phương ở Bahrain, cùng một trung tâm thông tin liên lạc của Mỹ ở Kuwait trong các đợt tập kích trả đũa. Ngoài ra, các bể chứa nhiên liệu tại căn cứ Al-Azraq ở Jordan cũng bị nhắm mục tiêu.
Quân đội Jordan tuyên bố đã đánh chặn 10 tên lửa Iran bay vào không phận và nhằm vào lãnh thổ nước này. "Không có thiệt hại hoặc thương vong trong vụ tập kích", quân đội Jordan thông báo.
Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan phụ trách hoạt động của quân đội Mỹ tại Trung Đông, chưa bình luận về thông tin của Iran. CENTCOM cho biết lực lượng Mỹ đã tấn công các địa điểm giám sát, hạ tầng hậu cần quân sự, kho vũ khí ngầm và năng lực tác chiến hàng hải của Iran trong đêm thứ 7 liên tiếp.
Các đợt tấn công diễn ra sau khi Iran cáo buộc quân đội Mỹ tập kích sân bay, ga đường sắt và nhiều cây cầu ở miền nam nước này, đồng thời cảnh báo sẽ chuyển sang giai đoạn tấn công tổng lực để đáp trả nếu Mỹ tiếp tục không kích thêm vài ngày nữa.
Vùng Vịnh đã trải qua 3 tuần bình yên sau khi Mỹ và Iran ký bản ghi nhớ hồi tháng 6. Căng thẳng sau đó leo thang khi Mỹ phối hợp với Oman và Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) thiết lập lộ trình mới ở phía nam eo biển Hormuz, khuyến khích tàu hàng chọn tuyến đường nằm hoàn toàn trong lãnh hải Oman.
Iran cáo buộc Mỹ "áp đặt ý chí" lên chính phủ Oman khi tìm cách đưa nhiều tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz theo "tuyến hàng hải trái phép" ở phía nam khu vực. Nhiều tàu hàng bị tấn công khi đi qua Hormuz, dẫn đến những đòn tập kích ăn miếng trả miếng giữa Iran và Mỹ.
Sau khi giao tranh bùng phát trở lại, Mỹ đã tái áp đặt lệnh phong tỏa đối với các cảng biển của Iran. Đáp lại, IRGC đe dọa sẽ cắt đứt toàn bộ hoạt động xuất khẩu năng lượng từ Trung Đông.
Trong vài tuần sau khi xung đột nổ ra hôm 28/2, đồng rial của Iran duy trì ở mức ổn định, một phần do hoạt động thương mại và nhập khẩu giảm đáng kể giữa chiến sự. Tuy nhiên, đồng rial bắt đầu trượt giá hồi đầu tuần và xuống thấp kỷ lục vào ngày 29/4, ở mức 1,8 triệu rial đổi 1 USD.
Các chuyên gia cảnh báo rằng sự sụt giảm này có thể sẽ làm trầm trọng thêm tình trạng lạm phát ở Iran, quốc gia phải nhập khẩu nhiều mặt hàng, từ thực phẩm, thuốc men đến hàng điện tử và nguyên liệu thô, những thứ đều chịu ảnh hưởng từ tỷ giá USD.
Trước đó, vào thời điểm cuộc biểu tình xảy ra ở Iran hồi đầu năm, tỷ giá đồng rial từ 1,4 triệu rial đổi 1 USD đã giảm xuống còn 1,6 triệu rial đổi 1 USD trong chưa đầy một tuần.
Trước khi đồng rial của Iran chạm mức thấp kỷ lục, nhiều mặt hàng thiết yếu đã tăng giá. Theo AP, trong hai tuần qua, người dân Iran phải trả mức giá cao hơn đối với nhiều nhu yếu phẩm như sữa, dầu ăn, bánh mì.
Đồng tiền Iran mất giá trong lúc cuộc xung đột giữa nước này với Mỹ - Israel chưa có dấu hiệu chấm dứt. Mỹ và Iran từng đàm phán tìm giải pháp cho xung đột tại Islamabad, Pakistan, hôm 11/4, nhưng không đạt được đồng thuận về các vấn đề then chốt, trong đó có quyền kiểm soát eo biển Hormuz và Iran có được tiếp tục làm giàu uranium hay không.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ra lệnh phong tỏa các cảng biển Iran từ ngày 13/4 để gây áp lực buộc nước này chấp nhận các điều khoản của thỏa thuận. Lệnh phong tỏa của Mỹ khiến Iran không thể xuất khẩu dầu mỏ để thu ngoại tệ, cũng như gặp nhiều khó khăn trong nhập khẩu các mặt hàng bằng đường biển.
Dù vậy, Iran tuyên bố sẽ không nhượng bộ trước sức ép từ Mỹ và đáp trả bằng cách siết kiểm soát eo biển Hormuz. Ông Trump sau đó gia hạn lệnh ngừng bắn với Iran cho tới khi Tehran đưa ra đề xuất cụ thể với Washington.
Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif ngày 29/4 cho biết chính phủ của ông đang tiếp tục nỗ lực trung gian và thúc đẩy đối thoại nhằm giảm bớt căng thẳng giữa Mỹ và Iran.
