Ngày 2/6, Tòa phúc thẩm TAND Tối cao tại TPHCM mở phiên tòa xét xử phúc thẩm đối với bà Lê Thúy Hằng (cựu Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Vàng bạc đá quý Sài Gòn – SJC) cùng các đồng phạm về các tội Tham ô tài sản và Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.
Tại tòa, bà Hằng thừa nhận hành vi phạm tội như bản án sơ thẩm quy kết. Bị cáo khai SJC thu mua vàng miếng móp méo từ khách hàng để gia công lại. Đồng thời, các bị cáo còn tự góp tiền mua vàng nguyên liệu từ bên ngoài, đưa vào sản xuất chung với dây chuyền của SJC để dập vàng miếng bán ra thị trường.
Theo bà Hằng, số vàng này không sử dụng vốn của SJC mà do các bị cáo tự bỏ tiền mua. Đối với vàng của khách hàng mang đến gia công lại, SJC chỉ thực hiện dập lại vàng, thu phí 30.000 đồng/lượng và cấp số seri mới.
Về phần dân sự, bà Hằng không có ý kiến đối với số tiền buộc phải nộp lại đối với hành vi tham ô và lợi dụng chức vụ quyền hạn. Tuy nhiên, về việc nộp lại 17.758 lượng vàng SJC, các bị cáo không đồng ý.
Trong giai đoạn xét xử phúc thẩm, gia đình bà Hằng đã nộp thêm 10 tỷ đồng. Đồng thời, cựu Tổng Giám đốc SJC nộp bổ sung giấy tờ để được hưởng tình tiết giảm nhẹ như gia đình có nhiều thành tích, có công với cách mạng.
Phiên tòa tiếp tục xét hỏi.
Ở cấp sơ thẩm, TAND TPHCM tuyên phạt bà Hằng 17 năm tù về tội Tham ô tài sản và 8 năm tù về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ; tổng hợp hình phạt là 25 năm tù. Các bị cáo khác bị tuyên từ án treo đến 22 năm 6 tháng tù về nhiều tội danh.
Sau bản án sơ thẩm, bà Hằng kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt và trách nhiệm dân sự.
Theo nội dung vụ án, Công ty SJC được Ngân hàng Nhà nước giao nhiệm vụ gia công lại vàng miếng móp méo, sản xuất vàng nhẫn SJC và tham gia bán vàng miếng bình ổn giá. Doanh nghiệp này cũng được chủ động xác định giá vàng miếng SJC.
Trong quá trình gia công, Ngân hàng Nhà nước lập tổ giám sát trực tiếp và theo dõi qua hệ thống camera đối với toàn bộ 12 công đoạn sản xuất.
Tuy nhiên, với mục đích chiếm đoạt tài sản thuộc trách nhiệm quản lý, bà Lê Thúy Hằng đã lợi dụng chức vụ Tổng Giám đốc, chỉ đạo cấp dưới lập các tờ trình “khống” nhằm nâng định mức hao hụt trong gia công vàng miếng.
Bà Hằng còn chỉ đạo Trần Hiền Phúc (kế toán trưởng Công ty SJC) căn cứ các tờ trình này để soạn thảo, hợp thức hóa thời điểm ban hành quy định về định mức hao hụt mới, áp dụng vào quá trình sản xuất.
Đồng thời, bà phê duyệt việc cấp vàng nguyên liệu với định mức hao hụt 0,0005 chỉ/sản phẩm và báo cáo Ngân hàng Nhà nước tổng số vàng hao hụt khi gia công 10 tấn vàng. Qua đó, các bị cáo đã chiếm đoạt 95,8521 lượng vàng, trị giá khoảng 8,4 tỷ đồng; riêng bà Hằng hưởng lợi 85,8521 lượng, tương đương hơn 6,6 tỷ đồng.
Ngoài ra, bà Hằng còn chỉ đạo Hoàng Lệ Huê (Giám đốc SJC Chi nhánh miền Trung) lập chứng từ “khống”, hợp thức việc mua vàng giá cao, bán giá thấp để tạo lỗ giả, qua đó chiếm đoạt 3,2 tỷ đồng; trong đó bà Hằng hưởng lợi hơn 2,1 tỷ đồng.
Tổng số tiền bà Hằng và đồng phạm chiếm đoạt là 11,6 tỷ đồng, riêng bà Hằng hưởng lợi hơn 8,7 tỷ đồng.
Không chỉ vậy, bà Hằng còn lợi dụng chức vụ để mua và đưa vàng nguyên liệu từ bên ngoài vào 56 đợt gia công vàng móp méo cho Ngân hàng Nhà nước; đồng thời mua vàng nguyên liệu ngoài để sản xuất hơn 11.503 lượng vàng nhẫn SJC trái quy định. Bà cũng chỉ đạo cấp dưới chỉ bán một phần vàng bình ổn giá cho khách hàng, phần còn lại giữ lại để bán ra ngoài với giá cao hơn niêm yết.
Theo cơ quan tố tụng, tổng thiệt hại do hành vi của bà Lê Thúy Hằng gây ra đối với Nhà nước là hơn 95,7 tỷ đồng, trong đó cá nhân bà hưởng lợi khoảng 73,5 tỷ đồng.
Trong dự thảo sửa đổi Bộ luật Hình sự 2026, đang được lấy ý kiến đến hết 7/5, Bộ Công an đề xuất tách riêng hai nhóm hành vi. Việc này được kỳ vọng giúp phân hóa trách nhiệm hình sự, tránh tình trạng áp dụng chung một khung xử lý cho các vi phạm có bản chất khác nhau.
Trong năm 2025, số liệu Bộ Công an cho thấy tội phạm sản xuất, buôn bán hàng giả có xu hướng tăng 47,17%. Cụ thể, hơn 123.000 vụ việc vi phạm đã bị phát hiện, xử lý, thu nộp ngân sách hơn 15.000 tỷ đồng, theo Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. Nhiều vụ lớn liên quan thuốc chữa bệnh, thực phẩm bảo vệ sức khỏe, sữa giả.
Pháp luật hiện hành quy định 4 tội danh liên quan sản xuất, buôn bán hàng giả, gồm: hàng hóa không đặc thù (Điều 192); lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm (Điều 193); thuốc chữa bệnh, thuốc phòng bệnh (Điều 194); và thức ăn chăn nuôi, phân bón, thuốc thú y, thuốc bảo vệ thực vật, giống cây trồng, vật nuôi (Điều 195).
Tuy nhiên, chưa có sự tách biệt rõ giữa hàng giả và hàng kém chất lượng. Các cơ quan chức năng đang phải áp dụng cùng một điều luật để xử lý cả hai hành vi.
Trong khi đó, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hai loại vi phạm này khác nhau: hàng giả thường có yếu tố gian dối ngay từ đầu, còn hàng kém chất lượng có thể xuất phát từ lỗi quy trình.
Việc xử lý chung khiến pháp luật chưa phân hóa được trách nhiệm, chưa bảo đảm tính công bằng, theo Bộ Công an.
Một khoảng trống khác là chưa có quy định xử lý hình sự với hành vi sử dụng hàng giả là bao gói, chứa đựng thực phẩm.
Thực tế, các loại bao bì nhựa, hộp xốp, màng bọc thực phẩm có thể được sản xuất từ nhựa tái chế độc hại hoặc nguyên liệu không đạt chuẩn, nhưng lại làm giả nhãn hiệu, tiêu chuẩn chất lượng của các thương hiệu để đánh lừa người tiêu dùng và doanh nghiệp.
Do đó, trong dự thảo sửa đổi Bộ luật Hình sự 2026, Bộ Công an đề xuất tách riêng hai nhóm hành vi. Thứ nhất là hành vi sản xuất, buôn bán hàng kém chất lượng (như một nhóm hành vi độc lập để phân hóa với hàng giả). Thứ hai là hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là chất hỗ trợ chế biến thực phẩm và dụng cụ bao gói, chứa đựng thực phẩm.
Khác nhau giữa hàng giả với hàng kém chất lượng
Theo khoản 7 Điều 3 Nghị định 98/2020/NĐ-CP, hàng giả là hàng hóa không đúng bản chất, công dụng; không có giá trị sử dụng hoặc sai lệch so với công bố; hoặc có các chỉ tiêu chất lượng chỉ đạt từ 70% trở xuống so với mức tối thiểu theo quy chuẩn, tiêu chuẩn đã đăng ký, công bố.
Ngoài ra, hàng giả còn bao gồm thuốc giả theo Luật Dược 2016; thuốc thú y, thuốc bảo vệ thực vật không có hoặc không đủ hoạt chất; hàng hóa giả mạo nhãn, bao bì, nguồn gốc, xuất xứ; tem, nhãn, bao bì giả.
Trong khi đó, theo Thông tư liên tịch 10/2000, hàng kém chất lượng là hàng hóa vẫn có giá trị sử dụng nhưng các chỉ tiêu chất lượng thấp hơn công bố hoặc tiêu chuẩn tối thiểu, không gây hại đến sức khỏe, sản xuất, môi trường; hoặc hàng hóa bị thay đổi thành phần, định lượng nhưng không gây hại.
Ngày 27/4, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Ninh Bình cho biết đã khởi tố bị can đối với Phạm Văn Cường (SN 1987), trú tại xã Bắc Lý, tỉnh Ninh Bình về hành vi Tàng trữ trái phép vũ khí quân dụng.
Quá trình điều tra, cơ quan công an thu giữ tại chỗ ở của Phạm Văn Cường 1 khẩu súng hơi và 152 viên đạn kim loại hình nấm. Cơ quan công an xác định khẩu súng và 152 viên đạn trên đều thuộc danh mục vũ khí quân dụng.
Cường khai nhận trước đó có mua 1 khẩu súng dạng súng hơi bắn đạn chì với ý định để bắn chim. Sau đó, Cường tiếp tục lên mạng xã hội tìm mua đạn chì và 2 lần ra đê sông Hồng, thuộc địa phận xã Bắc Lý, tỉnh Ninh Bình để bắn chim. Sau mỗi lần sử dụng Cường mang khẩu súng về nhà cất giấu thì bị cơ quan công an phát hiện, thu giữ.
Sáng 20/5, lãnh đạo UBND xã Hậu Thạnh cho biết, Bằng, ngụ ấp Nguyễn Rớt, đã bị cảnh sát bắt về hành vi Giết người.
Theo chính quyền địa phương, Bằng quen biết người phụ nữ 41 tuổi nhiều năm nay nhưng không được gia đình chấp nhận. Gần đây, hai bên thường xảy ra mâu thuẫn.
Khoảng 18h hôm qua, sau khi uống rượu, Bằng đến nhà bạn gái ở ấp Huỳnh Thơ cự cãi rồi dùng dao tấn công nhiều người trong nhà. Hậu quả, người phụ nữ cùng mẹ ruột 70 tuổi tử vong tại chỗ. Con trai 22 tuổi của chị này bị thương nặng, được đưa đi cấp cứu nhưng không qua khỏi.
Gây án xong, nghi phạm vứt dao rồi chạy khỏi hiện trường.
Nhận định Bằng có thể tìm đường bỏ trốn sang Campuchia, công an thông báo đến các địa phương giáp biên, đề nghị người dân cảnh giác, kịp thời báo tin khi phát hiện nghi phạm.
Đến khoảng 23h cùng ngày, Bằng bị bắt khi đang trốn cách hiện trường khoảng 2 km.
