Dự Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ XIV sáng nay 4.6, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có bài phát biểu chỉ đạo quan trọng.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho rằng, Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam diễn ra trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với những mục tiêu lớn về công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng. Trong hành trình đó, giai cấp công nhân và người lao động giữ vai trò đặc biệt quan trọng.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, không thể xây dựng một nền công nghiệp hiện đại nếu thiếu đội ngũ công nhân hiện đại; không thể nâng cao năng suất lao động nếu người lao động không được đào tạo, chăm lo và bảo vệ quyền lợi chính đáng. Đồng thời, phát triển bền vững cũng không thể đạt được nếu đời sống của công nhân còn nhiều khó khăn và tiếng nói của họ chưa được lắng nghe đầy đủ.
Từ yêu cầu đó, đại hội không chỉ là sự kiện chính trị quan trọng của tổ chức công đoàn mà còn là dịp để xác định con đường đổi mới nhằm đưa Công đoàn Việt Nam thực sự trở thành cầu nối vững chắc giữa Đảng, Nhà nước với giai cấp công nhân và người lao động.
Không né tránh những hạn chế
Ghi nhận những kết quả đạt được trong nhiệm kỳ qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đánh giá các cấp công đoàn đã có nhiều nỗ lực trong việc tham gia xây dựng chính sách, pháp luật; chăm lo việc làm, thu nhập, phúc lợi, nhà ở và điều kiện lao động cho đoàn viên, người lao động.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng thẳng thắn chỉ ra những tồn tại cần sớm khắc phục.
Theo đó, một số hoạt động công đoàn vẫn còn nặng tính hành chính, phong trào, chưa thật sự đi sâu vào những vấn đề người lao động cần nhất. Năng lực đại diện, đối thoại và bảo vệ quyền lợi người lao động ở một số nơi còn hạn chế. Không ít công đoàn cơ sở chưa đủ mạnh để nắm bắt, phản ánh và giải quyết kịp thời những bức xúc phát sinh trong quan hệ lao động.
Đáng chú ý, đời sống của một bộ phận công nhân, nhất là lao động tại các khu công nghiệp, khu chế xuất, lao động di cư, lao động phi chính thức vẫn gặp nhiều khó khăn về thu nhập, nhà ở, trường học cho con, y tế và các điều kiện an sinh xã hội.
“Công đoàn phải đổi mới nhanh hơn, sâu hơn và thực chất hơn. Công đoàn không thể mạnh nếu xa công nhân. Công đoàn không thể hấp dẫn nếu người lao động không thấy quyền lợi của mình được bảo vệ tốt hơn. Công đoàn không thể hiện đại nếu vẫn chủ yếu hoạt động bằng giấy tờ, hội họp và khẩu hiệu”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
Một trong những yêu cầu quan trọng được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đặt ra cho nhiệm kỳ tới là Công đoàn phải đổi mới để thật sự là chỗ dựa tin cậy của người lao động, là cầu nối bền chặt giữa Đảng, Nhà nước với giai cấp công nhân. Mọi hoạt động công đoàn phải lấy đoàn viên và người lao động làm trung tâm.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Công đoàn được thành lập để đại diện, chăm lo và bảo vệ người lao động. Vì vậy, mọi chương trình, kế hoạch hay phong trào đều phải trả lời được câu hỏi: người lao động được hưởng lợi gì, quyền lợi nào được bảo vệ, khó khăn nào được tháo gỡ và tiếng nói nào được lắng nghe.
“Hiệu quả của Công đoàn không nên được đo bằng số cuộc họp, số văn bản hay số lượng phong trào, mà phải đo bằng niềm tin của đoàn viên, sự hài lòng của người lao động, mức độ cải thiện đời sống tại cơ sở”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ.
Lãnh đạo cao nhất của Đảng, Nhà nước yêu cầu ở đâu có người lao động thì ở đó phải có công đoàn. Khi quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động bị ảnh hưởng, Công đoàn phải lên tiếng, chủ động đối thoại, hòa giải và bảo vệ cái đúng.
Đặc biệt, Công đoàn cần nâng cao năng lực phòng ngừa tranh chấp lao động từ sớm, từ cơ sở. Những phản ánh, kiến nghị của công nhân phải được lắng nghe trước khi trở thành bức xúc; những mâu thuẫn nhỏ cần được giải quyết kịp thời trước khi phát triển thành điểm nóng.
Nhấn mạnh vai trò của Công đoàn cơ sở, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng đây là địa bàn quyết định sức sống của toàn bộ hệ thống Công đoàn.
Theo đó, Công đoàn cấp trên phải hướng mạnh về cơ sở, hỗ trợ về pháp lý, kỹ năng thương lượng, đối thoại, xử lý tranh chấp và các phương pháp vận động người lao động.
Đối với cán bộ Công đoàn cơ sở, yêu cầu đặt ra là phải thực sự gần công nhân, hiểu công nhân, lắng nghe được tâm tư của công nhân và dám bảo vệ công nhân bằng pháp luật cũng như trách nhiệm của mình.
“Không thể để công đoàn cơ sở chỉ là nơi tổ chức phong trào, thu đoàn phí hay phát quà dịp lễ, tết. Công đoàn cơ sở phải là nơi người lao động tìm đến”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
Trước yêu cầu của thời đại số, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị xây dựng Công đoàn Việt Nam theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp, minh bạch và có đủ năng lực đại diện trong tình hình mới.
Công đoàn số không chỉ dừng lại ở việc ứng dụng phần mềm quản lý đoàn viên mà còn phải giúp tổ chức Công đoàn nắm chắc tình hình lao động, dự báo sớm nguy cơ tranh chấp để có giải pháp xử lý kịp thời.
“Đất nước đang cần một giai cấp công nhân hiện đại hơn, bản lĩnh hơn, sáng tạo hơn. Người lao động đang cần một tổ chức Công đoàn gần gũi hơn, thiết thực hơn, mạnh mẽ hơn”, Tổng Bí thư nhấn mạnh.
Văn phòng Trung ương Đảng vừa ban hành Thông báo số 117-TB/VPTW ngày 4.7 thông báo Kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc ngày 29.6 với đại diện Đảng ủy Chính phủ và các cơ quan liên quan về công tác phòng, chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu từ nay đến hết năm 2026.
Kết luận nêu rõ, từ nay đến hết năm 2026, tuyệt đối không được chủ quan với bất kỳ kịch bản nào, phải chuẩn bị sẵn sàng cho tình huống xấu hơn, nhanh hơn, rộng hơn, phức tạp hơn để chủ động ứng phó, không bị động, bất ngờ.
Về quan điểm chỉ đạo, kết luận nêu rõ, bảo vệ tính mạng nhân dân là yêu cầu cao nhất, phòng ngừa phải đi trước một bước. Đồng thời, tăng cường cảnh báo sớm, dữ liệu số và kỹ năng cộng đồng.
Phòng, chống thiên tai phải gắn trực tiếp với mục tiêu tăng trưởng và phát triển bền vững và phải lấy cơ sở làm nền tảng, bảo đảm phù hợp thực tế từng địa bàn.
Đặc biệt, cần siết chặt kỷ luật, kỷ cương, gắn với trách nhiệm người đứng đầu nếu để xảy ra tình trạng buông lỏng quản lý địa bàn, dẫn đến các vi phạm như phá rừng, lấn suối, san lấp ao hồ, khai thác cát trái phép, xây dựng trong hành lang thoát lũ, chậm cảnh báo, chậm sơ tán...
Về nhiệm vụ trọng tâm từ nay đến hết năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu các bộ, ngành, địa phương khẩn trương rà soát, cập nhật kịch bản ứng phó với các loại hình thiên tai.
Bảo đảm tuyệt đối an toàn tính mạng nhân dân trong mọi tình huống. Cấp xã phải nắm chắc từng hộ dân trong khu vực có nguy cơ xảy ra thiên tai. Đồng thời, cần xác định rõ các phương án sơ tán khi có tình huống khẩn cấp.
Cùng đó, thường xuyên kiểm tra an toàn công trình xung yếu và hạ tầng thiết yếu. Trên cơ sở đó, phải có phương án xử lý ngay khi phát hiện sự cố; đồng thời cảnh báo, hạn chế đi lại, bố trí lực lượng, vật tư, xây dựng phương án sơ tán vùng có nguy cơ chịu ảnh hưởng.
Các địa phương khu vực Nam Trung bộ, cao nguyên Trung bộ, đồng bằng sông Cửu Long cần chủ động xây dựng kế hoạch ứng phó cụ thể với hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn mùa khô 2026 - 2027.
Các địa phương phải tích hợp công tác phòng, chống thiên tai vào kịch bản điều hành tăng trưởng năm 2026. Cạnh đó, cần tổ chức lại phương châm "4 tại chỗ" trên cơ sở rà soát lực lượng tại chỗ ở từng xã, từng thôn, bản, đặc biệt là thanh niên, người có kỹ năng vận hành máy móc, phương tiện.
Song song đó, cần thiết lập cơ chế phối hợp liên xã, liên địa bàn, xác định rõ xã trung tâm, điểm tập kết lực lượng, vật tư, phương tiện, tuyến sơ tán, nơi trú tránh và phương án chi viện chéo giữa các xã, giữa địa bàn xung yếu với địa bàn an toàn hơn.
Kế đó, cần nâng cao chất lượng dự báo cảnh báo và truyền tin đến người dân, cần chuyển mạnh từ cảnh báo hiện tượng sang cảnh báo tác động.
Đồng thời siết chặt kỷ luật, xử lý nghiêm minh trong lĩnh vực quy hoạch, xây dựng, tài nguyên và môi trường, không để làm gia tăng rủi ro đối với tính mạng, tài sản của nhân dân; xem xét trách nhiệm người đứng đầu nếu buông lỏng quản lý, để vi phạm kéo dài để xảy ra hậu quả.
Xây dựng kế hoạch huy động và điều phối công khai, minh bạch các nguồn lực từ ngân sách nhà nước, quỹ phòng, chống thiên tai, doanh nghiệp, xã hội, lực lượng vũ trang, các tổ chức đoàn thể.
Kết luận cũng nêu các định hướng giai đoạn 2026 - 2030, trong đó nhấn mạnh, mọi quy hoạch dự án đầu tư phải tích hợp yêu cầu phòng, chống thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu.
Mục tiêu đến năm 2030 là xây dựng năng lực đáp ứng yêu cầu phòng, chống, ứng phó với thiên tai, đặc biệt là ở cấp xã, trên cơ sở ứng dụng khoa học, công nghệ, dữ liệu số, bảo đảm an ninh, an toàn cho người dân và nền kinh tế.
Chiều 22.6, tại Hà Nội, Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế và thực thi pháp luật (Ban Chỉ đạo) đã tổ chức phiên họp thứ nhất. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng ban Chỉ đạo chủ trì phiên họp.
Tại phiên họp, Ban Chỉ đạo đề nghị, các cơ quan tiếp tục nghiên cứu, tiếp thu đầy đủ ý kiến của các thành viên và các đại biểu để chỉnh lý, hoàn thiện các dự thảo văn bản, báo cáo, đề án.
Về các văn bản nền tảng hoạt động của Ban Chỉ đạo, phiên họp cơ bản thống nhất với dự thảo quy chế làm việc, quyết định phân công nhiệm vụ của các thành viên Ban Chỉ đạo và chương trình công tác năm 2026.
Với báo cáo chuyên đề về cơ chế, chính sách, giải pháp lớn để thể chế hóa các chủ trương, định hướng về phát triển kinh tế nhà nước theo Nghị quyết số 79- NQ/TW của Bộ Chính trị, Ban Chỉ đạo yêu cầu tiếp tục quán triệt và thống nhất nhận thức mới về kinh tế nhà nước, tập trung tháo gỡ điểm nghẽn đối với các nguồn lực chiến lược của quốc gia; tạo bước đột phá trong quản trị doanh nghiệp nhà nước.
Về báo cáo chuyên đề cơ chế, chính sách, giải pháp lớn để thể chế hóa các chủ trương, định hướng của Đảng về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, yêu cầu trọng tâm là xây dựng cơ chế ưu đãi, hỗ trợ đầu tư đặc thù, vượt trội, cạnh tranh, gắn với kết quả thực hiện và cam kết về công nghệ, nghiên cứu và phát triển, chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực Việt Nam, tỷ lệ giá trị gia tăng trong nước, phát triển nhà cung ứng nội địa, chuyển đổi xanh và chuyển đổi số.
Cùng đó, hoàn thiện chính sách hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam mua công nghệ, tiếp nhận chuyển giao công nghệ từ các doanh nghiệp đầu tư nước ngoài.
Xây dựng và vận hành cổng một cửa đầu tư quốc gia. Xây dựng cơ chế lựa chọn, quản lý và giám sát nhà đầu tư chiến lược; cơ chế điều phối quốc gia và liên kết vùng trong thu hút đầu tư nước ngoài.
Đối với báo cáo về cơ chế, chính sách, giải pháp lớn để thể chế hóa các chủ trương, định hướng của Đảng về xử lý ô nhiễm không khí tại các đô thị lớn, Ban Chỉ đạo yêu cầu chuyển mạnh từ tư duy kiểm soát từng nguồn thải sang quản trị chất lượng môi trường không khí theo mục tiêu.
Phát triển hệ thống dữ liệu môi trường đồng bộ, hiện đại; xây dựng cơ chế theo dõi, đánh giá, cảnh báo sớm nguy cơ ô nhiễm; xác định rõ trách nhiệm của từng ngành, từng địa phương, từng nguồn phát thải.
Về báo cáo tình hình và giải pháp rà soát, sửa đổi, ban hành, bãi bỏ các quy định pháp luật để cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong năm 2026, Ban Chỉ đạo đề nghị các bộ, cơ quan ngang bộ phải coi việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh bất hợp lý là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục.
Cần chuyển từ tư duy quản lý tiền kiểm sang hậu kiểm trên cơ sở quản trị rủi ro; kiểm soát chặt chẽ việc ban hành mới thủ tục hành chính và điều kiện đầu tư kinh doanh.
Về Đề án "Nghiên cứu, đề xuất sửa đổi bộ luật Tố tụng hình sự đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp trong giai đoạn mới", Ban Chỉ đạo yêu cầu tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện các cơ chế tố tụng theo hướng hài hòa giữa yêu cầu bảo vệ công lý, đấu tranh phòng, chống tội phạm với yêu cầu khuyến khích khắc phục hậu quả, thu hồi tài sản, tháo gỡ khó khăn, khơi thông nguồn lực và phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Về tổ chức thực hiện, từ nay đến cuối năm 2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu tập trung, sớm hoàn thiện và vận hành hiệu quả cơ chế làm việc của Ban Chỉ đạo, cơ chế phối hợp giữa các cơ quan.
Đồng thời, chuẩn bị thật tốt các dự án luật, nghị quyết, đề án lớn để trình ra Quốc hội, khắc phục tình trạng chậm, nợ văn bản hướng dẫn thi hành.
Phải tạo chuyển biến đo được trong cắt giảm thủ tục hành chính, tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, hoàn thiện pháp luật các lĩnh vực trọng tâm.
Cùng đó, cơ quan thường trực định kỳ báo cáo Thường trực Ban Chỉ đạo những công việc đã hoàn thành, việc chậm, việc khó, việc vượt thẩm quyền, việc cần phải tháo gỡ, không giao việc bằng khẩu hiệu, không chấp nhận tình trạng đã triển khai, đang nghiên cứu, đã quán triệt nhưng không xác định được sản phẩm nào đã hoàn thành, văn bản nào đã ban hành và thủ tục nào đã cắt giảm, xung đột pháp luật nào đã được xử lý và trách nhiệm của người đứng đầu đến đâu.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tin tưởng, Ban Chỉ đạo sẽ hoàn thành tốt trọng trách được giao, góp phần tạo đột phá mới về thể chế, pháp luật, khơi thông nguồn lực phát triển để thể chế không còn là điểm nghẽn mà phải là nguồn lực cho phát triển.
Nhân dịp này, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung đã gửi Thư chúc mừng đến Ủy viên Ban Thường vụ CPP, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao và Hợp tác quốc tế Campuchia, Trưởng Ban Đối ngoại Trung ương CPP Prak Sokhonn.
