Cá là thực phẩm giàu dinh dưỡng, đặc biệt chứa nhiều protein chất lượng cao và omega-3 có lợi cho tim mạch, giúp giảm nguy cơ đột quỵ và các bệnh tim mạch. Tuy nhiên, nếu ăn không đúng cách, loại thực phẩm này cũng có thể trở thành “nguồn đưa độc tố vào cơ thể” mà nhiều người không để ý.
Theo chuyên gia dinh dưỡng Trương Ngữ Hy (Trung Quốc), cá vẫn rất tốt cho sức khỏe nhưng cần lựa chọn và chế biến đúng cách. Đáng chú ý, có 3 bộ phận của cá nên hạn chế ăn, thậm chí tránh ăn thường xuyên vì dễ tích tụ độc tố và kim loại nặng như thủy ngân, chì.
Da cá được nhiều người ưa thích nhờ chứa collagen và axit béo không bão hòa, tốt cho da và tim mạch. Tuy nhiên, đây cũng là “lớp lọc” hấp thụ nhiều chất ô nhiễm từ môi trường, đặc biệt là kim loại nặng.
Những loài cá lớn sống lâu trong tự nhiên càng có nguy cơ tích lũy độc tố cao hơn do nằm ở vị trí cao trong chuỗi thức ăn. Vì vậy, ăn da cá thường xuyên có thể vô tình nạp vào cơ thể lượng kim loại nặng đáng kể.
Đầu cá thường được dùng để nấu canh vì vị ngọt béo đặc trưng. Tuy nhiên, khu vực quanh mang cá lại là nơi dễ tích tụ “độc tố” và có nguy cơ chứa ký sinh trùng nếu không được làm sạch kỹ. Nếu chế biến không đảm bảo vệ sinh, đây có thể là nguồn gây hại tiềm ẩn cho sức khỏe.
Nội tạng cá
Nội tạng cá đôi khi được sử dụng trong một số món ăn, nhưng thực tế không mang lại nhiều giá trị dinh dưỡng như nhiều người nghĩ. Ngược lại, đây lại là bộ phận dễ chứa kim loại nặng, độc tố và ký sinh trùng nhất. Việc ăn thường xuyên nội tạng cá có thể làm tăng nguy cơ ảnh hưởng xấu đến sức khỏe.
Để giảm nguy cơ hấp thụ độc tố khi ăn cá, chuyên gia khuyến nghị một số cách đơn giản nhưng hiệu quả:
– Loại bỏ da cá: Lột da cá trước khi chế biến có thể giúp giảm đáng kể lượng kim loại nặng tồn dư.
– Ưu tiên cá nhỏ: Cá kích thước nhỏ thường tích lũy ít độc tố hơn so với cá lớn sống lâu năm.
– Chần sơ trước khi nấu: Trụng cá qua nước sôi giúp loại bỏ bớt máu thừa, mùi tanh và tạp chất.
Cá vẫn là nguồn thực phẩm rất tốt cho sức khỏe nếu được lựa chọn và chế biến đúng cách. Chỉ cần tránh những bộ phận dễ tích tụ độc tố và áp dụng các mẹo đơn giản trên, bạn hoàn toàn có thể yên tâm thưởng thức món cá thơm ngon mà vẫn bảo vệ sức khỏe lâu dài cho cả gia đình.
Để giảm rủi ro, khi mua cá cần chú ý:
– Quan sát mắt cá: Cá tươi có mắt trong, sáng, không lõm, không đỏ. Mắt mờ, lõm, đục là dấu hiệu cá đã để lâu.
– Xem mang cá: Mang cá tươi có màu đỏ hồng, khép chặt, ít nhớt và trong. Mang xám, nâu, lật ra ngoài là cá không còn tươi.
– Kiểm tra da và vảy: Da cá tươi sáng, sạch, vảy bám chắc. Da nhớt nhiều, xỉn màu, vảy bong tróc là cá đã hỏng.
– Cảm nhận độ đàn hồi: Cá tươi cầm lên chắc tay, thân cứng. Cá mềm nhũn, dính tay thường không còn tươi.
– Quan sát thịt cá: Khi mổ, thịt cá tươi bám chặt vào xương, máu đỏ tươi. Nếu thịt rời rạc, máu sẫm màu, cá có thể đã chết lâu.
Để đảm bảo an toàn thực phẩm và phòng tránh nguy cơ lây nhiễm ký sinh trùng từ cá, bạn cần thực hiện các biện pháp sau:
– Nấu chín cá hoàn toàn: Nấu chín cá là cách hiệu quả nhất để tiêu diệt ký sinh trùng. Hạn chế ăn cá sống hoặc chế biến chưa chín kỹ, đặc biệt là các món như sushi, sashimi, hoặc gỏi cá.
– Đông lạnh cá trước khi ăn sống: Nếu bạn muốn ăn các món cá sống, hãy đảm bảo rằng cá đã được đông lạnh ở nhiệt độ -20°C trong ít nhất 7 ngày để tiêu diệt ký sinh trùng. Đông lạnh là cách hiệu quả để làm suy yếu và tiêu diệt ký sinh trùng mà không làm mất đi hương vị tự nhiên của cá. Đây là cách thường được áp dụng để vô hiệu hóa giun ký sinh trong cá hồi.
– Bảo quản và vệ sinh cá đúng cách: Việc bảo quản cá trong tủ lạnh hoặc tủ đông giúp ngăn chặn sự phát triển của ký sinh trùng và vi khuẩn. Cá tươi nên được bảo quản ở nhiệt độ dưới 4°C và cá đông lạnh ở nhiệt độ -18°C.
Trước khi chế biến, rửa cá sạch dưới vòi nước lạnh để loại bỏ bụi bẩn và các chất cặn bã.
Sử dụng dao và thớt riêng khi chế biến cá sống để tránh lây nhiễm chéo vi khuẩn và ký sinh trùng.
Khởi nguồn từ hội thi năm 1992, hành trình 15 mùa thi được Chủ tịch Hội đồng Đội TP.HCM Trịnh Thị Hiền Trân nói rằng giúp Hội đồng Đội thành phố càng nhận thức rõ sự quan tâm, đầu tư đặc biệt với công tác xây dựng lực lượng phụ trách Đội của thành phố. Bởi không thể phủ nhận chất lượng của đội ngũ phụ trách Đội sẽ quyết định chất lượng công tác Đội và phong trào thiếu nhi tại từng liên đội, câu lạc bộ - đội - nhóm thiếu nhi ở từng trường học, khu phố.
"Điều quý giá nhất khi sân chơi nghiệp vụ, kỹ năng này đã trở thành nơi lưu giữ tuổi trẻ, nhiệt huyết, ký ức và tình yêu nghề mà nhiều anh chị từ những mùa đầu tiên đến nay vẫn gắn bó lâu dài với công tác Đội", chị Hiền Trân bày tỏ.
Cánh én toàn năng hội thi Olympic Cánh én năm đầu tiên 1992 Lê Châu Hà kể cách đây 34 năm đã may mắn được nhiều anh chị phụ trách Đội đi trước hướng dẫn, động viên để thêm tự tin bước vào hội thi.
Sau khi đoạt giải, anh được Thành Đoàn TP.HCM điều động về công tác tại Ban thanh thiếu nhi trường học và chính môi trường này giúp anh tiếp tục rèn luyện, cống hiến, trưởng thành hơn trong công tác Đội trước khi về khối ấn phẩm Khăn Quàng Đỏ - báo Tuổi Trẻ công tác hiện nay.
"Hội thi đã giúp mình rèn luyện và trưởng thành rất nhiều. Các bạn phụ trách Đội trẻ hôm nay hãy mạnh dạn tham gia vì chúng ta có cơ hội tự rèn luyện, kiểm tra lại kiến thức, kỹ năng nghiệp vụ sẽ giúp mình học hỏi để hoàn thiện hơn trong quá trình làm công tác Đội", anh Hà chia sẻ.
Nhớ lại kỳ tổ chức đầu tiên, chánh chủ khảo hội thi Nguyễn Hoàng Năng cho rằng sau 15 mùa hội thi đã được xây dựng bài bản, lan tỏa đến nhiều địa phương bằng nhiều hoạt động phong phú. Ông nói bản thân cảm kích trước sự trưởng thành của đội ngũ giáo viên tổng phụ trách Đội thành phố khi không ngừng chủ động nâng cao chuyên môn.
"Nếu như trước đây tham gia chủ yếu mang tính phong trào thì bây giờ các bạn chủ động tham gia để nâng cao chất lượng chuyên môn của mình. Hội thi là dấu mốc đánh giá chất lượng đội ngũ giáo viên tổng phụ trách Đội. Chính những hoạt động ấy góp phần giúp đội ngũ ngày càng vững vàng, tự tin hơn và có thêm điều kiện để phát triển cho phong trào thiếu nhi thành phố", ông Năng nói.
Lên thuyền thong dong ra biển câu cá giải trí và trải nghiệm bắt hải sản, anh Huy Hiển (sống ở Quảng Ninh) buông cần câu ngoài khơi đảo Tuần Châu, cách bờ khoảng 2km.
Vài tiếng sau, người đàn ông nhìn thấy cần câu rung mạnh. Dưới nước, một con cá đang quẫy đạp để thoát thân.
"Con cá vược cố vùng vẫy nhưng sau 2 phút tôi vẫn tự kéo được lên thuyền. Trọng lượng của con cá gần 17kg", anh nói.
Hình ảnh người đàn ông chụp cùng con cá được chia sẻ trên mạng xã hội nhận về nhiều lượt tương tác.
Theo anh Hiển, khách sành ăn đặt mua ngay khi thuyền cập bờ với giá 300.000 đồng/kg. Giá trị của con cá gần 5,1 triệu đồng.
Với trọng lượng gần 17kg, anh Hiển cho rằng, con cá này có thể gần 10 năm tuổi. Trước đây, người đàn ông từng câu được cá vược nhưng chỉ ở ở mức 8-9kg.
"Một con cá vược nặng và có kích thước lớn như vậy rất hiếm gặp, không phải ai cũng may mắn câu được. Cá vược thường có ở vùng biển Quảng Ninh vào giai đoạn tháng 1 đến tháng 3 âm lịch hàng năm", anh nói thêm.
Đây không phải là lần đầu tiên người dân Quảng Ninh bắt được cá vược có trọng lượng lớn. Cách đây không lâu, anh Tuấn Anh (sống ở Hạ Long) từng câu được con cá vược nặng 12,5kg.
"Con cá này được câu trong đầm bán tự nhiên. Tôi chụp ảnh rồi thả xuống đầm vì đi câu mang tính giải trí. Hôm đó, tôi câu được 6 con vược với nhiều trọng lượng khác nhau", anh bày tỏ.
Cá vược còn được gọi là cá chẽm. Chúng được mệnh danh là "cọp nước" vì khả năng săn mồi táo tợn. Thậm chí, có cần thủ còn ví loài này là "thuỷ quái".
Cá vược sống được trong cả 3 môi trường nước mặn, nước lợ (cửa sông, rừng ngập mặn) và nước ngọt.
Loài cá này có thân dài và dẹp, hao hao cá chép, vẩy màu bạc lấp lánh, nổi tiếng là loài cá ngon và thường có tên trong thực đơn của các nhà hàng sang trọng.
Chúng có thịt trắng, ngọt, ít xương. Giá cá vược dao động khoảng 250.000 đồng - 300.000 đồng/kg.
Trong vụ nghi vấn thịt lợn bệnh được nhập vào Trường Mầm non Hòa Bình ở xã Văn Lăng, Thái Nguyên, nhiều phụ huynh có con theo học tại trường đã tự bỏ tiền ra đi xét nghiệm mẫu thịt lợn. Kết quả cho thấy 2/6 mẫu phát hiện virus dịch tả lợn châu Phi và vi khuẩn E.coli.
Tuy nhiên, kết quả này không được xem là hợp lệ bởi không có dấu xác nhận của nhà trường.
Trong khi đó, mẫu xét nghiệm do nhà trường lấy cùng ngày 25/3 vẫn chưa có kết quả, việc lấy mẫu lần 2 không thành do phụ huynh nhận thấy tem niêm phong nồi thịt đã bị rách, không đảm bảo tính khách quan.
Liên quan đến nội dung này, nhiều ý kiến băn khoăn đặt câu hỏi, phụ huynh cần làm gì nếu nghi vấn thực phẩm, thịt… ở trường học có vấn đề. Nếu mang đi thử nghiệm, phải tiến hành như thế nào để kết quả được công nhận là hợp lệ, có giá trị pháp lý nếu phát hiện sai phạm?
Liên quan đến nội dung này, trao đổi với phóng viên Dân trí, luật sư Đặng Văn Cường cho rằng, việc phụ huynh tự lấy mẫu đi xét nghiệm cho thấy niềm tin của phụ huynh với nhà trường bị giảm sút.
Theo luật sư, nhìn nhận dưới góc độ pháp lý, cơ quan giám định sẽ chịu trách nhiệm về kết quả xét nghiệm. Tuy nhiên kết quả giám định cũng phụ thuộc vào việc lấy mẫu, chất lượng mẫu, quy trình bảo quản và độ chính xác của máy móc thiết bị sử dụng.
“Bởi vậy khi ai đó nghi ngờ trên thị trường hoặc trong thức ăn của cơ quan, trường học, đơn vị… có thực phẩm bẩn, đặc biệt là các loại thực phẩm có khả năng bị nhiễm dịch bệnh nên lưu giữ các chứng cứ, trình báo sự việc với cơ quan chức năng để sau đó xử lý hoặc mang đi kiểm định theo đúng quy trình”, luật sư Đặng Văn Cường nói.
Việc phụ huynh góp tiền đem mẫu đi xét nghiệm chỉ là cơ sở ban đầu để cung cấp kết quả, làm căn cứ cho cơ quan chức năng vào cuộc làm rõ xử lý.
Kết quả xét nghiệm đó có được thừa nhận hay không sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó liên quan đến quy trình lấy mẫu, bảo quản mẫu, quy trình xét nghiệm, thẩm quyền của cơ quan tiến hành xét nghiệm.
Trong trường hợp việc lấy mẫu là đúng quy định, kết quả xét nghiệm phản ánh đúng chất lượng thực phẩm thì rõ ràng vấn đề trách nhiệm pháp lý sẽ được đặt ra. Kết quả của phụ huynh cũng có thể là chứng cứ tố cáo hành vi vi phạm quy định về an toàn thực phẩm.
Sau khi xác minh, nếu thấy thực phẩm không đảm bảo an toàn do lỗi từ phía nhà trường thì nhà trường phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.
Trong trường hợp thực phẩm không đảm bảo an toàn, nhưng được dàn dựng tinh vi, che đậy bởi giấy tờ thủ tục đầy đủ thì có thể nhà trường cũng sẽ là nạn nhân.
Cũng theo luật sư Đặng Văn Cường, thông tin về kết quả mẫu xét nghiệm của phụ huynh Trường Mầm non Hòa Bình ở xã Văn Lang được lan truyền rộng rãi trong thời điểm cơ quan điều tra đang khởi tố nhiều đối tượng về tội vi phạm quy định về an toàn thực phẩm khi phát hiện ra số lượng thịt lợn rất lớn nhiễm dịch tả Châu Phi.
Trong khi chưa có kết luận chính thức từ phía cơ quan chức năng, việc chia sẻ, đăng tải thông tin về mức độ an toàn thực phẩm của cơ sở giáo dục này cần phải thận trọng.
Vị luật sư cũng nhấn mạnh, việc phụ huynh lo lắng cho sức khỏe của con em là chính đáng. Trong vụ việc này các phụ huynh hãy bình tĩnh phối hợp với nhà trường và cơ quan chức năng để làm sáng tỏ bản chất sự việc.
Trước đó, Dân trí đã thông tin, hàng trăm phụ huynh Trường Mầm non Hòa Bình (xã Văn Lăng) bất an khi phát hiện nghi vấn thịt lợn nhà trường sử dụng nấu cho trẻ ăn nhiễm virus dịch tả lợn châu Phi và vi khuẩn E.coli.
Sự việc xảy ra vào ngày 25/3, khi nhà trường nhờ phụ huynh đem thịt ra ngoài xay do trường bị mất điện. Khi thấy phần mỡ của miếng thịt có màu vàng bất thường, một vị phụ huynh đã phản ánh đến ban giám hiệu nhà trường.
Cũng trong ngày, nhiều vị phụ huynh khác nắm được thông tin đã lập tức đến trường bày tỏ sự lo ngại về chất lượng của lô thịt này. Nhà trường sau đó đã dừng chế biến số thịt, đồng thời cùng xã lấy mẫu để gửi đi kiểm định. Theo đại diện UBND xã, kết quả kiểm định dự kiến sẽ có vào ngày 4/4.
