Quả khế – “vị thuốc dân gian” giàu giá trị cho sức khỏe
Không chỉ là loại trái cây quen thuộc trong vườn nhà Việt Nam, quả khế từ lâu đã được biết đến như một vị thuốc dân gian trong Đông y với nhiều công dụng đáng chú ý đối với sức khỏe. Dù không đắt đỏ hay xa lạ, khế lại chứa đựng nguồn dinh dưỡng phong phú và đa dạng lợi ích cho cơ thể.
Trong Đông y, khế còn gọi là ngũ liễm tử, có vị chua ngọt, tính bình (khi tươi hơi mát, khi chín ôn). Loại quả này có tác dụng sinh tân dịch, giải khát, lợi tiểu, thanh nhiệt, giải độc và hỗ trợ điều hòa cơ thể. Không chỉ quả, mà lá, rễ và thân cây khế cũng được sử dụng trong một số bài thuốc dân gian, đặc biệt trong hỗ trợ giảm triệu chứng dị ứng và các vấn đề ngoài da.
Giá trị dinh dưỡng dồi dào
Quả khế chứa nhiều vitamin thiết yếu như vitamin C, vitamin nhóm B cùng các axit hữu cơ và khoáng chất quan trọng. Những dưỡng chất này giúp tăng cường hệ miễn dịch, hỗ trợ cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh, đồng thời góp phần cải thiện sức khỏe làn da và mái tóc.
Hỗ trợ hệ tiêu hóa
Nhờ chứa riboflavin (vitamin B2), axit folic và chất xơ, khế giúp thúc đẩy quá trình trao đổi chất, hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động ổn định hơn, giảm cảm giác đầy bụng và cải thiện khả năng hấp thu dinh dưỡng.
Tốt cho tim mạch
Khế giàu kali và natri – những chất điện giải quan trọng giúp duy trì huyết áp ổn định và hỗ trợ chức năng tim mạch. Ngoài ra, chất xơ trong khế còn góp phần giảm hấp thu cholesterol xấu, từ đó giảm nguy cơ mắc các bệnh về tim.
Hỗ trợ hô hấp và giải độc cơ thể
Một số nghiên cứu cho thấy các chất chống oxy hóa và chống viêm trong khế có thể góp phần cải thiện sức khỏe hệ hô hấp, hỗ trợ người gặp vấn đề như viêm phế quản hay bệnh phổi mạn tính. Đồng thời, đặc tính lợi tiểu tự nhiên giúp cơ thể đào thải độc tố, hỗ trợ chức năng gan và thận hoạt động hiệu quả hơn.
Cải thiện giấc ngủ và giảm căng thẳng
Khế chứa magie – khoáng chất có vai trò quan trọng trong việc điều hòa hệ thần kinh. Magie giúp kích hoạt chất dẫn truyền thần kinh GABA, từ đó hỗ trợ thư giãn và cải thiện chất lượng giấc ngủ.
Giàu chất xơ tốt cho đường ruột
Cả chất xơ hòa tan và không hòa tan trong khế đều có lợi cho hệ tiêu hóa: giúp nhuận tràng tự nhiên, giảm táo bón và hỗ trợ cân bằng hệ vi sinh đường ruột. Đồng thời, chất xơ còn góp phần giảm hấp thu cholesterol, tốt cho tim mạch và kiểm soát cân nặng.
Quả sung, đặc biệt là sung khô, chứa hàm lượng canxi cao, hỗ trợ tốt cho xương và răng. Đây là lựa chọn phù hợp cho người không dung nạp lactose hoặc muốn bổ sung canxi từ thực vật.
Ngoài canxi, quả sung còn giàu chất xơ, kali, magie và polyphenol những hợp chất chống oxy hóa mạnh giúp bảo vệ cơ thể trước các bệnh mạn tính.
Hỗ trợ xương khớp và tiêu hóa
Canxi trong sung giúp giảm nguy cơ loãng xương, đặc biệt ở người lớn tuổi. Đồng thời, chất xơ hỗ trợ nhu động ruột, giảm táo bón và cải thiện sức khỏe hệ tiêu hóa.
Tốt cho tim mạch và phòng bệnh mạn tính
Các hợp chất polyphenol trong quả sung giúp giảm cholesterol xấu (LDL), tăng cholesterol tốt (HDL), từ đó hỗ trợ sức khỏe tim mạch và giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính như tiểu đường hay bệnh thoái hóa thần kinh.
Hỗ trợ làm đẹp da
Quả sung còn được đánh giá cao trong việc chăm sóc da nhờ hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào. Các dưỡng chất này giúp giảm nếp nhăn, tăng độ đàn hồi, làm sáng da và hạn chế các dấu hiệu lão hóa sớm.
Dù là khế hay sung, đây đều là những loại trái cây dân dã, dễ tìm nhưng mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Việc bổ sung đa dạng các loại quả tự nhiên trong chế độ ăn hằng ngày không chỉ giúp cơ thể khỏe mạnh hơn mà còn góp phần phòng ngừa nhiều bệnh lý nguy hiểm.
Khế và sung là hai loại quả khá quen thuộc ở Việt Nam và thường được xem là ít “ngậm” thuốc trừ sâu hơn so với nhiều loại trái cây khác. Nguyên nhân là vì cây khế có sức đề kháng tốt, ít bị sâu bệnh, lại thường được trồng trong vườn nhà nên ít phải phun thuốc hóa học. Tương tự, cây sung cũng là loại cây dân dã, có sức sống mạnh, ít sâu hại và thường mọc tự nhiên hoặc trồng lâu năm trong vườn, nên việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật thường không nhiều. Tuy vậy, điều này không có nghĩa là hoàn toàn không có thuốc trừ sâu, vì vậy vẫn cần rửa sạch trước khi ăn để đảm bảo an toàn.
Có thể thấy, không phải loại trái cây nào đắt tiền hay đẹp mắt mới an toàn cho sức khỏe. Những loại quả dân dã trên ít “ngậm” thuốc trừ sâu lại thường mang đến sự yên tâm hơn khi sử dụng hằng ngày. Vì vậy, lựa chọn thực phẩm thông minh sẽ giúp gia đình bạn vừa ngon miệng vừa an toàn hơn mỗi ngày.
Không nổi tiếng vì hương vị ngọt đậm như những loại dưa hấu thông thường, dưa hấu vuông của thành phố Zentsuji (tỉnh Kagawa) vẫn được nhiều người săn đón nhờ ngoại hình độc đáo. Mỗi quả có giá khoảng 10.000 yên (khoảng hơn 1,5 triệu đồng) và được xem là món đồ trang trí đặc trưng mỗi dịp hè.
Cuối tháng 6 hằng năm, những lô dưa hấu vuông đầu tiên lại được đưa ra thị trường, báo hiệu mùa hè tại Nhật Bản. Năm nay, các nhà vườn ở Zentsuji dự kiến cung cấp khoảng 400 quả, với mức giá giữ ổn định ở khoảng 10.000 yên/quả.
Ông Toshiyuki Yamashita (78 tuổi), một nông dân có nhiều năm gắn bó với nghề trồng dưa, cho biết vụ mùa năm nay đạt chất lượng rất tốt. Ông bày tỏ hy vọng những quả dưa hấu vuông sẽ mang đến cho mọi người cảm giác mùa hè đã thực sự bắt đầu.
Điểm đặc biệt của dưa hấu vuông không nằm ở hương vị mà ở hình dáng gần như hoàn hảo. Do được thu hoạch khi còn xanh để giữ nguyên cấu trúc, loại dưa này có vị nhạt, ít ngọt và chủ yếu được sử dụng làm vật trang trí thay vì để ăn. Nhờ khả năng bảo quản lên đến khoảng 6 tháng, chúng thường xuất hiện trong các cửa hàng, khách sạn hay không gian trưng bày cao cấp.
Ý tưởng tạo ra dưa hấu vuông ra đời từ những năm 1970 tại khu vực Shikoku. Khi đó, người nông dân nhận thấy dưa hấu tròn khá bất tiện trong quá trình vận chuyển và bảo quản vì dễ lăn, khó xếp chồng và chiếm nhiều diện tích. Từ nhu cầu thực tế này, họ đã nghĩ ra cách tạo hình vuông cho quả dưa.
Quy trình tạo dưa hấu vuông khá đơn giản nhưng đòi hỏi sự tỉ mỉ. Khi quả còn nhỏ, người trồng đặt chúng vào khuôn làm bằng kính hoặc nhựa acrylic. Trong quá trình phát triển, quả dưa sẽ lớn dần theo hình dạng của khuôn, tạo nên các mặt phẳng và góc cạnh sắc nét. Phương pháp này hoàn toàn dựa trên nguyên lý sinh trưởng tự nhiên, không sử dụng công nghệ biến đổi gen hay hóa chất.
Tuy nhiên, để giữ được hình khối hoàn hảo, dưa phải được thu hoạch trước khi chín hoàn toàn. Đây cũng là lý do khiến loại dưa này không có độ ngọt như dưa hấu thông thường và giá trị của nó chủ yếu nằm ở tính thẩm mỹ.
Hiện nay, chỉ còn 7 trang trại tại Zentsuji tiếp tục duy trì mô hình sản xuất dưa hấu vuông. Dù sản lượng không lớn, loại quả độc đáo này vẫn là một trong những biểu tượng mùa hè nổi tiếng của Nhật Bản, thu hút sự quan tâm của người tiêu dùng và du khách trong nước cũng như quốc tế.
Tử Cấm Thành ở thủ đô Bắc Kinh là quần thể kiến trúc cổ lớn nhất và được bảo tồn tốt nhất ở Trung Quốc. Lãnh cung rộng lớn bậc nhất này được xây dựng từ năm 1406 đến năm 1420.
Ngày nay, Tử Cấm Thành bao gồm Bảo tàng Cố cung, từng là hoàng cung và nơi cư trú mùa đông của các Hoàng đế Trung Hoa từ thời nhà Minh (bắt đầu từ Vĩnh Lạc Đế) tới cuối thời nhà Thanh, từ năm 1420 đến năm 1924.
Tử Cấm Thành là nhà của các hoàng đế cùng gia đình, vừa là trung tâm nghi lễ và chính trị của Trung Quốc trong suốt 500 năm.
Từ năm 1925, Tử Cấm Thành thuộc quyền quản lý của Bảo tàng Cố Cung, nơi có một bộ sưu tập phong phú các tác phẩm nghệ thuật, hiện vật, được tập hợp dựa trên các bộ sưu tập thời Minh, Thanh.
Với các cung điện, bộ sưu tập tranh và thư pháp có giá trị, cũng như các đồ gốm cổ ghi lại những khoảnh khắc lịch sử, Tử Cấm Thành khơi dậy sự tò mò của mọi người và tạo ra "cơn sốt Bảo tàng Cố cung".
Đến Tử Cấm Thành nhiều người choáng váng bởi độ hoành tráng nơi đây. Với diện tích 720.000 mét vuông, Tử Cấm Thành có 9.999 gian phòng. Bởi vua chúa Trung Hoa xưa quan niệm rằng Ngọc hoàng Thượng đế là người có quyền lực tối cao, cai quản cả thiên đình. Vậy nên chỉ có Ngọc hoàng mới được sử dụng 10.000 gian phòng. Hoàng đế Trung Quốc được ví là "Thiên tử" tức "con trời", địa vị thấp hơn Ngọc hoàng nên không thể sử dụng 10.000 gian phòng.
Tử Cấm Thành là nơi mà nhiều triều đại vua chúa Trung Quốc sinh sống. Bí mật hậu cung của nơi này luôn là đề tài thu hút sự tò mò. Trong số những cung điện Tử Cấm Thành cho phép du khách tham quan, có một nơi không ai được phép tới, chính là lãnh cung.
Lãnh cung là nơi mà các hoàng đế trừng phạt những phi tần mắc sai lầm hoặc không còn được sủng ái. Trải qua nhiều triều đại, không chỉ có phi tần hay cung nữ phạm tội mà những thê thiếp của hoàng đế băng hà cũng phải sống trong những nơi này.
Sự vắng vẻ và u ám của lãnh cung khiến tất cả phi tần đều cảm thấy sợ hãi. Một khi bị đày vào lãnh cung, họ bị cô lập, khó có thể nhìn thấy thế giới bên ngoài một lần nữa. Cả lãnh cung chỉ có một lối ra vào duy nhất để mang đồ ăn, thức uống vào hàng ngày. Lâu dần, người bị nhốt trong lãnh cung có thể trầm cảm, thậm chí phát điên. Một số người ví lãnh cung giống như một nơi bị ma ám, không ai muốn đến.
Vậy lãnh cung thực sự nằm ở đâu? Câu hỏi này đã được chính Phổ Nghi - Hoàng đế cuối cùng của lịch sử Trung Quốc giải đáp trong cuốn hồi ký được viết những năm cuối đời của ông có tiêu đề "Nửa đời trước của tôi". Hồi ký cho biết, thực tế trong Tử Cấm Thành, không tồn tại khu vực cố định nào là lãnh cung. Nó có thể là bất cứ căn phòng nào ở trong các cung điện, chỉ cần là nơi thê thiếp bị giam giữ thì nơi đó được gọi là lãnh cung.
Ngày nay, Tử Cấm Thành đã mở cửa để đón du khách tham quan từ khắp nơi trên thế giới, nhưng một số khu vực vẫn được coi là "vùng cấm", trong đó có lãnh cung. Điều này được cho là bởi hai lý do.
Thứ nhất, lãnh cung bị xem là nơi không đáng ghé thăm. Các lãnh cung đa số đã bị hư hại, tiềm ẩn quá nhiều rủi ro khi tham quan. Chi phí để tu sửa cao nhưng số tiền thu lại không đáng kể. Do đó, những nơi này thường không được sửa chữa.
Thứ hai, nơi này mang quá nhiều ký ức đau thương. Nhiều phụ nữ bất hạnh đã phát điên, bỏ mạng trong cung điện lạnh lẽo này. Vì vậy, nó không thực sự đáng để du khách tham quan. Thậm chí, nhiều người có thể thấy khó chịu khi bước vào.
Trận ra quân tại World Cup của tuyển Argentina diễn ra lúc 8h sáng 17/6 buộc Nhật Anh, 28 tuổi, ở phường Yên Hòa, Hà Nội thu nhỏ màn hình, vừa gõ phím vừa trốn ánh nhìn cấp trên.
Công ty anh cấm làm việc riêng trong giờ hành chính. Để theo dõi các trận đấu diễn ra vào khung 6h đến 10h, anh phải tìm cách lách luật.
"Xem lén bóng đá trong khi ngồi đối diện sếp, Nhật Anh nói căng thẳng như quay cóp trong giờ kiểm tra. Dù vậy, tuần qua anh đã xem được 6 trận của các đội bóng yêu thích mà không bị phát hiện.
Nhưng xem lén đồng nghĩa anh kìm nén mọi cảm xúc. Một lần đội bóng yêu thích ghi bàn, Nhật Anh vô thức đứng bật dậy khiến 10 đồng nghiệp quay lại nhìn. Anh giả vờ ra ngoài có việc để chữa ngượng. "Tôi chấp nhận rủi ro nhưng luôn sợ bị phát hiện", Nhật Anh kể.
Các trận đấu của World Cup 2026 diễn ra tại ba nước Bắc Mỹ là Mỹ, Mexico và Canada. Chênh lệch của múi giờ trở thành thử thách của người hâm mộ Việt Nam. Các trận đấu diễn ra trong nhiều khung giờ, thường từ 23h-24h, tiếp theo lúc 2h-3h sáng. Nhiều trận đấu quan trọng rơi vào khung 6h-8h hoặc 10h-11h. Lịch thi đấu này khiến người lao động vào thế khó, xem ban đêm thì thiếu ngủ, ban ngày trùng giờ làm việc, học tập.
Khác với Nhật Anh, Thùy Linh, 25 tuổi, nhân viên kế toán tại TP HCM, ngồi ở vị trí giữa văn phòng nên theo dõi giải đấu qua điện thoại di động. Từng bị trừ lương do làm việc riêng, cô mở trận đấu và nghe bình luận viên đọc tình huống. Khi có pha bóng quan trọng Linh mới mở màn hình xem lướt nhanh. Ở các trận đấu có đội tuyển yêu thích Argentina và Hàn Quốc, cô vào nhà vệ sinh hoặc phòng y tế khoảng 20 phút mỗi hiệp để xem. "Bất khả kháng mới phải xem lén vì không muốn chờ xem lại", Linh cho biết.
Trải nghiệm xem bóng đá bí mật là chủ đề thảo luận trên nhiều diễn đàn mạng xã hội. Một bài đăng khoảnh khắc hàng chục nhân viên văn phòng đột ngột đứng lên vỗ tay, lộ việc xem lén bóng đá đã thu hút hơn 3.000 lượt "like" trên Threads. Nhiều tài khoản chia sẻ ảnh chụp màn hình thu nhỏ góc máy tính hoặc hướng dẫn cách "ăn mừng không tiếng động".
Xu hướng này tạo ra hai luồng quan điểm trái chiều. Nhóm ủng hộ đề xuất doanh nghiệp linh hoạt tạo điều kiện cho nhân viên theo dõi vì "sự kiện bốn năm mới có một lần". Nhóm phản đối khẳng định hành vi này làm sụt giảm năng suất, vi phạm quy định nội bộ, cần xử lý nghiêm để tránh tạo tiền lệ.
Thừa nhận việc xem bóng đá chiếm dụng thời gian của công việc, Nhật Anh và Thùy Linh cho biết họ phải làm bù giờ hoặc cắt thời gian nghỉ trưa để hoàn thành nhiệm vụ. Nhật Anh cho biết anh chỉ chọn xem các trận có thần tượng. "Tôi ưu tiên công việc và cố gắng điều chỉnh thời gian biểu hợp lý", anh nói.
Ông Bùi Đoàn Chung, sáng lập Cộng đồng Nghề nhân sự Việt Nam, nhận định nhu cầu xem bóng đá của người lao động mang tính thực tế. Giải đấu lớn mang tính kết nối cộng đồng như World Cup trở thành món ăn tinh thần khó bỏ. Việc xem lén chứng tỏ nhân sự cảm thấy môi trường làm việc chưa đủ an toàn, thiếu không gian chia sẻ nhu cầu cá nhân công khai.
"Một môi trường làm việc cởi mở nên là nơi người ta không cần phải giấu giếm những nhu cầu chính đáng, mà cùng nhau tìm cách dung hòa", chuyên gia nói.
Theo ông Chung việc xem bóng đá trong giờ làm việc tạo ra hệ lụy cho cả hai phía. Người lao động bị phân tâm, dẫn đến giảm năng suất và tăng tỷ lệ sai sót. Với doanh nghiệp, việc nhân viên đồng loạt truy cập các nền tảng phát sóng làm nghẽn băng thông mạng nội bộ. "Thống kê tại các nước châu Âu cho thấy năng suất trung bình của nhân viên giảm khoảng 25% trong mùa bóng đá", ông Chung nói.
Ông Chung đề xuất các công ty có thể giao việc theo kết quả, đánh giá chất lượng đầu ra thay vì quản lý thời gian, hoặc cho phép nhân viên đăng ký ca làm việc linh hoạt.
Tại Hải Phòng, anh Đức Thắng, giám đốc một công ty xuất nhập khẩu, chiếu ba trận đấu trong giờ hành chính cho 20 nhân viên xem chung. Sau khi kết thúc, mọi người quay lại vị trí làm việc. Anh Thắng cho biết giải pháp này giúp loại bỏ hiện tượng xem lén rải rác.
Trong khi đó, ở các môi trường quản lý nghiêm ngặt, nhân viên chọn giải pháp khác. Anh Hiển Minh, 32 tuổi, tại TP HCM, cho biết anh xin nghỉ phép nửa ngày với các trận đấu lớn. Anh chọn xem tại quán cà phê hoặc ở nhà. "Tôi thà mất ngày phép còn hơn vừa xem vừa lo xử lý công việc", anh Minh nói.
