Ở trận đấu giữa đội tuyển Việt Nam gặp Malaysia tối 31.3, trên sân Thiên Trường (Ninh Bình), thuộc lượt về vòng loại thứ 3 Asian Cup 2027, HLV Kim Sang-sik sử dụng 3 tiền vệ gồm Hoàng Đức, Quang Hải và Hai Long trong đội hình xuất phát. Cả 3 người này đều chơi thiên về tấn công, không ai có sở trường phòng ngự. Cả 3 người đều chơi thiên về kỹ thuật, không mạnh về mặt cơ bắp. Họ không phải là dạng tiền vệ chuyên giành lại bóng từ trong chân đối phương, càng không có thói quen đá thấp, gần với các trung vệ của đội nhà.
Đây là chi tiết gây ngạc nhiên, vì vai trò của các tiền vệ phòng ngự rất quan trọng trong bóng đá hiện đại. Những tiền vệ dạng này sẽ làm nhiệm vụ phòng ngự từ xa, chuyên “dọn dẹp” những đường bóng “rớt” lại nơi tuyến giữa. Thiếu họ, các hệ thống chiến thuật dễ rơi vào tình trạng mất cân đối.
Nhưng tình trạng trên không xảy ra với đội tuyển Việt Nam. Dù sử dụng toàn bộ các tiền vệ trong đội hình xuất phát chơi thiên về tấn công, nhưng đội bóng của HLV Kim Sang-sik có trung vệ “thòng” Đỗ Duy Mạnh thường xuyên dâng cao, gần như đá với vai trò của 1 tiền vệ phòng ngự, trong nhiều thời điểm của trận gặp Malaysia ngày 31.3.
Duy Mạnh, thường xuyên có mặt đúng lúc, ngăn chặn những đường chuyền vượt tuyến của hàng thủ Malaysia lên phía trên. Ngoài ra, trung vệ đang khoác áo Hà Nội FC cũng thường là người có mặt đầu tiên, tranh chấp tay đôi với các cầu thủ tấn công của đội khách, mỗi khi họ vượt qua vòng tròn trung tâm.
Kỳ thực, trước khi trở thành 1 trong những trung vệ hàng đầu bóng đá Việt Nam, Đỗ Duy Mạnh từng thi đấu ở vị trí tiền vệ trung tâm, nên anh biết cách thức hoạt động của 1 tiền vệ trung tâm khi cần. Sau đó, trong hiệp 2, người thay vị trí của Duy Mạnh là trung vệ Đình Trọng cũng có thể chơi tương tự như Duy Mạnh, bởi Đình Trọng không ít lần thi đấu ở vị trí tiền vệ trung tâm ở CLB Công an Hà Nội.
Sự cơ động, sẵn sàng dâng cao của các trung vệ “thòng” Duy Mạnh và Đình Trọng đã “chia lửa” đáng kể cho các tiền vệ Hoàng Đức, Quang Hải và Hai Long ở khả năng phòng ngự từ xa.
Nguyên nhân thứ hai khiến Malaysia chưa khai thác được việc đội tuyển Việt Nam không dùng tiền vệ trung tâm thực thụ trong trận đấu ngày 31.3, đó là do hàng tấn công của đội tuyển Việt Nam trong trận đấu ấy quá mạnh so với đội bóng có biệt danh Harimau Malaya.
Những Xuân Son, Hoàng Hên đứng ngay phía trên Hoàng Đức, Quang Hải, Hai Long, lại được sự hỗ trợ của 2 cầu thủ chạy cánh Cap Pendant Quang Vinh (trái) và Trương Tiến Anh (phải) gây áp lực liên tục lên hàng thủ của đối phương, khiến cho đối thủ vất vả cản phá. Họ không còn nhiều thời gian để phản đòn. Đây có lẽ cũng là điều nằm trong tính toán của HLV Kim Sang-sik.
Trước những đối thủ yếu hơn, có thể vị HLV người Hàn Quốc sẽ bố trí đội hình thiên về tấn công như thế, ở các giải sắp tới như AFF Cup 2026 (từ ngày 24.7 – 26.8) và FIFA ASEAN Cup 2026 (dự kiến diễn ra từ tháng 9 – 10), để tăng cường khả năng săn bàn cho đội nhà. Còn trước những đội có thực lực ngang ngửa, hoặc trước những đội mạnh hơn, HLV Kim Sang-sik sẽ sử dụng 1 tiền vệ trung tâm thực thụ đứng trong đội hình, nhằm tạo ra sự an toàn. Những thử nghiệm vừa qua một lần nữa phản ánh sự biến hóa trong cách dùng người và vận hành lối chơi của ông Kim.
Theo Arbeloa, trọng tài chính Soto Grato đã sai lầm ở hai tình huống. Đó là không thổi phạt đền khi hậu vệ Betis Ricardo Rodriguez để bóng chạm tay từ cú sút của Brahim Diaz trong hiệp một, và bỏ qua pha Antony phạm lỗi với Ferland Mendy dẫn đến bàn gỡ của Hector Bellerin ở phút bù cuối, trực tiếp khiến Real đánh rơi hai điểm.
"Với tôi, đó là một pha phạm lỗi quá rõ ràng", HLV Real nói về tình huống Mendy bị phạm lỗi dẫn đến bàn thua ở phút 90+4. "Trong những pha tranh chấp bằng cơ thể, chỉ một tác động nhỏ làm bạn mất đà là đủ để mất thăng bằng và ngã xuống. Nhưng để hiểu được như vậy, bạn cần phải có kiến thức về bóng đá, và đó chỉ là kiến thức cơ bản. Chúng ta đang gặp vấn đề vì những người đưa ra quyết định lại chẳng hiểu gì về môn thể thao này cả. Không phải lần đầu Real bị xử ép như vậy".
Bàn gỡ phút 90+4 của Hector Bellerin khiến Real nguy cơ bị Barca bỏ xa 11 điểm nếu kình địch hạ Getafe ngày 25/4. Arbeloa không giấu cay đắng khi vuột chiến thắng cuối trận, và nhắc đến một sai sót nữa của trọng tài Grato.
"Lẽ ra trận đấu đã có thể được định đoạt từ hiệp một nếu chúng tôi được hưởng quả phạt đền rõ mười mươi đó", HLV 43 tuổi nói thêm, đề cập đến cú sút của Diaz trúng tay Rodriguez ở hiệp một. "Tay đối thủ đã mở rộng và không sát thân người để ngăn chặn cú sút. Không có gì phải bàn cãi cả".
Trên sân La Cartuja, Real khởi đầu tốt - chắc chắn, ít mất bóng, chơi thứ bóng đá đầy thanh thoát, rồi mở tỷ số ở phút 17 từ cú đá bồi của Vinicius. Nhưng sau đó, họ không còn giữ được ưu thế, dần lúng túng trước sức ép của đối phương. Dù có một số cơ hội từ phản công và Mbappe bị từ chối một bàn vì lỗi việt vị, Real phải nhờ tài nghệ của thủ môn Andriy Lunin để không bị gỡ hòa sớm. Nhưng bàn thua ở phút 90+4 vẫn khiến đội khách rơi chiến thắng.
Báo Tây Ban Nha El Pais bình luận sau trận đấu tại La Cartuja rằng việc Arbeloa công kích trọng tài là cách để ông khỏa lấp nỗi thất vọng khi đội nhà lại một lần nữa gục ngã vào phút chót. Albacete từng loại Real khỏi Cup Nhà Vua ở phút 94, Osasuna thắng họ ở phút 90, Mallorca cũng vậy ở phút 91, Bayern dập tắt hy vọng hiệp phụ ở phút 89, và giờ là Betis gỡ hòa ở phút 94.
"Nếu biết rõ nguyên nhân, chúng tôi đã khắc phục rồi. Khi trận đấu ở thế giằng co, những tình huống này có thể xảy ra và chúng tôi cũng không gặp may", Arbeloa phân bua. Tính từ khi nhậm chức, HLV này đã dẫn dắt Real 23 trận, nhưng không thắng 9. Trong 10 trận gần nhất, Real luôn để lọt lưới, với tổng cộng 13 bàn thua, trở thành chuỗi trận phòng ngự tệ nhất trong cùng một mùa giải kể từ tháng 5/2004 dưới thời Carlos Queiroz (20 trận, 36 bàn thua).
Trái ngược với sự gay gắt khi nói về trọng tài, Arbeloa kiệm lời khi bị truy vấn hai lần liên tiếp về việc gạch tên tiền vệ Dani Ceballos. "Tôi luôn mang theo những người mà tôi cho là phù hợp", ông lặp lại câu trả lời.
Trong bài viết, báo New Straits Times nhận định bóng đá Malaysia dường như chưa rút ra bài học sau những biến cố gần đây. Những án phạt từ FIFA và Liên đoàn Bóng đá châu Á (AFC), cùng câu chuyện nhóm 7 cầu thủ nhập tịch gây tranh cãi khiến bóng đá Malaysia chịu nhiều chỉ trích. Tuy nhiên, theo bài báo, xu hướng tìm kiếm giải pháp nhanh chóng vẫn chưa thay đổi.
Các tin đồn về việc tiếp tục nhập tịch thêm cầu thủ đang lan rộng trên mạng xã hội, khiến dư luận đặt câu hỏi về định hướng phát triển. Báo New Straits Times cho rằng thay vì xử lý vấn đề từ gốc, bóng đá Malaysia vẫn đang tìm cách “nhập khẩu” lời giải.
Quan điểm này nhấn mạnh việc quá phụ thuộc vào cầu thủ nhập tịch không thể mang lại sự phát triển bền vững. Thậm chí, bài viết còn đặt vấn đề rằng điều cần thay đổi không chỉ nằm ở lực lượng cầu thủ mà còn ở bộ máy quản lý, với yêu cầu cải tổ toàn diện Liên đoàn Bóng đá Malaysia (FAM).
Bài viết nhấn mạnh bóng đá Malaysia cần quay về con đường phát triển căn bản, bắt đầu từ hệ thống giải đấu và đào tạo trẻ. Nhật Bản và Hàn Quốc được đưa ra làm ví dụ khi hai quốc gia này xây dựng bóng đá từ nền tảng trường học, cộng đồng và hệ thống đào tạo bài bản, thay vì tìm kiếm thành công nhanh chóng. Thành quả đến chậm nhưng vững chắc, giúp họ vươn tầm quốc tế.
Trong khi đó, chương trình phát triển bóng đá quốc gia Malaysia (NFDP) dù được đầu tư lớn nhưng vẫn chưa tạo ra những cầu thủ đẳng cấp. Tuy nhiên, bài báo cũng nhấn mạnh đây là quá trình dài hạn và không nên nóng vội.
Theo New Straits Times, nếu các CLB tại Super League đầu tư nghiêm túc vào đào tạo trẻ, nguồn lực cầu thủ sẽ dồi dào hơn, từ đó nâng cao chất lượng giải đấu. Thực tế hiện tại lại cho thấy sự phụ thuộc lớn vào cầu thủ ngoại, cầu thủ nhập tịch và cầu thủ có gốc gác nước ngoài.
Bài viết khẳng định nhập tịch không phải là vấn đề cốt lõi, nhưng nếu lạm dụng sẽ khiến đội tuyển mất đi bản sắc. Nhật Bản từng sử dụng cầu thủ nhập tịch như một phần bổ trợ, nhưng không phụ thuộc vào họ.
Trong khi đó, đội tuyển Malaysia vẫn phải triệu tập những cầu thủ không có nhiều thời gian thi đấu tại CLB, thậm chí là dự bị, nhưng lại được kỳ vọng tạo khác biệt.Bài báo kết luận rằng bóng đá Malaysia không thiếu tài năng, mà đang gặp vấn đề về hệ thống. Muốn phát triển, họ cần dũng cảm thay đổi, đầu tư dài hạn và xây dựng lại nền tảng. Việc cải tổ Super League và các giải trẻ được xem là bước đi quan trọng, bởi đây là những nền tảng đang dần trở nên thiếu sức sống và dễ đoán.
Theo New Straits Times, từ tiết lộ của ông Yusoff Mahadi, cựu quyền chủ tịch FAM, rằng các ứng cử viên ra tranh cử chức chủ tịch mới của cơ quan này phải nhận được sự "chấp thuận" của ông Tunku Ismail Sultan Ibrahim, chủ sở hữu CLB Johor Darul Ta'zim, đã gây lo ngại trong giới quan sát bóng đá Malaysia.
Nhiều người tin rằng, sau phát biểu này của ông Yusoff Mahadi, FIFA sẽ vào cuộc điều tra và dẫn đến khả năng FAM lại gặp tiếp cú sốc, đó là sẽ bị cơ quan bóng đá thế giới đình chỉ do vi phạm quy định của tổ chức này.
FAM chỉ mới thoát án phạt này sau vụ bê bối nhập tịch, khi Liên đoàn Bóng đá châu Á (AFC) chỉ xử thua các trận của đội tuyển nước này ở vòng loại Asian Cup 2027 vì sử dụng các cầu thủ không đủ điều kiện thi đấu.
Ban thư ký AFC hiện đang kiểm soát FAM để tái cơ cấu và tiến hành các giải pháp, trước khi tổ chức đại hội bầu cử chủ tịch và ban chấp hành mới, dự kiến diễn ra sau World Cup 2026 khoảng vào tháng 7 hoặc tháng 8 tới đây.
"Các nhà phê bình cho rằng, đề xuất một cá nhân không phải là người được bầu chọn từ FAM phải đưa ra sự chấp thuận (từ ông Tunku Ismail) có thể không phù hợp với các quy định do FIFA đặt ra", New Straits Times cho biết.
Báo hàng đầu của Malaysia dẫn phát biểu từ luật sư thể thao nổi tiếng Nik Erman Nik Roseli cho biết, những phát ngôn này (của ông Yusoff Mahadi) có thể gây ra những câu hỏi theo các quy tắc của FIFA về tính độc lập của các liên đoàn bóng đá quốc gia.
"Theo Điều 19 của Điều lệ FIFA, các liên đoàn bóng đá phải quản lý công việc của mình một cách độc lập và không có sự can thiệp từ bên thứ ba. FIFA rất coi trọng vấn đề này và trước đây đã cấm vận một số liên đoàn - bao gồm Kenya năm 2022, Pakistan năm 2017 và 2021, Kuwait và Indonesia năm 2015, và Nigeria năm 2014", luật sư Nik Erman Nik Roseli chia sẻ.
Ông Nik Erman cũng giải thích rằng, mặc dù Điều 19 không định nghĩa cụ thể thuật ngữ "bên thứ ba", nhưng FIFA thường coi bất kỳ cá nhân hoặc thực thể nào không được bổ nhiệm hoặc bầu chọn theo điều lệ của liên đoàn, đều thuộc loại này.
"Ở đây, định nghĩa về bên thứ ba đề cập đến bất kỳ bên nào chưa được bổ nhiệm hoặc bỏ phiếu. Việc một tuyên bố chỉ rõ rằng cần có sự "chấp thuận" của bên thứ ba là điều rất đáng lo ngại", ông Nik Erman nhấn mạnh.
Luật sư Nik Erman Nik Roseli cho biết thêm, hầu hết các lệnh trừng phạt trước đây của FIFA đều liên quan đến sự can thiệp trực tiếp vào công tác quản lý bóng đá, trong khi tình hình hiện tại (ở FAM) dường như cho thấy sự can thiệp gián tiếp.
"Tuy nhiên, vấn đề này không hoàn toàn rõ ràng, vì các trường hợp trước đây thường liên quan đến sự can thiệp trực tiếp. Tuyên bố được đưa ra dường như là sự can thiệp gián tiếp, hậu trường hơn là trực tiếp. Tuy nhiên, tôi vẫn cảm thấy rằng nó cấu thành sự can thiệp của bên thứ ba vi phạm Điều 19", luật sư Nik Erman Nik Roseli nhấn mạnh thêm.
Báo chí Malaysia cũng cho biết, FAM có vẻ như vẫn chưa rút kinh nghiệm sâu sắc sau vụ bê bối nhập tịch, nếu cơ quan này sắp tới đây bị FIFA điều tra và cấm vận vì sự cố mới liên quan đến cuộc bầu cử chủ tịch mới, sẽ rất dễ đẩy bóng đá nước này lún sâu hơn vào khủng hoảng và chưa có hồi kết.