Chiều 20/5, Hội đồng xét xử sơ thẩm Tòa án nhân dân TP Hà Nội tiếp tục phần xét hỏi cựu Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến cùng 9 bị cáo trong vụ án Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí; Lừa đảo chiếm đoạt tài sản; Nhận hối lộ, xảy ra tại Bộ Y tế và các đơn vị liên quan.
Cầm tiền tỷ của cấp dưới nhưng không biết tiền từ đâu mà có
Trong phần trả lời thẩm vấn, cựu Bộ trưởng Kim Tiến thừa nhận, vào năm 2016 khi dự án xây dựng Bệnh viện Việt Đức và Bạch Mai cơ sở 2 đã thực hiện được hơn một năm bị cáo đã nhận của cấp dưới là Nguyễn Chiến Thắng, cựu Giám đốc Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm (Bộ Y tế) 2,5 tỷ đồng.
Đến năm 2018, bà Tiến tiếp tục nhận của bị cáo Nguyễn Hữu Tuấn, cựu Giám đốc Ban quản lý dự án chuyên ngành xây dựng công trình y tế Bộ Y tế 5 tỷ đồng.
“Những anh em đã mang đến nhà mà khai thì chắc là sự thật, tôi nhận của anh Tuấn 5 tỷ đồng”, cựu Bộ trưởng Bộ Y tế nói tại tòa và thừa nhận việc này là hoàn toàn sai.
Song bà khẳng định bản thân không gợi ý, không thỏa thuận với cấp dưới về việc này và cũng không biết nguồn tiền này từ đâu mà có.
Hồ sơ vụ án cho thấy, quá trình triển khai dự án Bệnh viện Việt Đức và Bạch Mai cơ sở 2 ông Nguyễn Chiến Thắng và ông Nguyễn Hữu Tuấn đã nhận hối lộ của 10 nhà thầu tổng số tiền hơn 100 tỷ đồng. Sau khi nhận tiền, ông Thắng và Tuấn khai đã đưa cho bà Nguyễn Thị Kim Tiến gần 18 tỷ đồng và 100.000 USD.
Cụ thể, ông Thắng đưa cho bị cáo Tiến gần 13 tỷ đồng và 100.000 USD còn ông Tuấn đưa 5 tỷ đồng.
Song tại tòa, bị cáo Kim Tiến thừa nhận cầm của ông Thắng 2,5 tỷ đồng và của ông Tuấn 5 tỷ đồng (tổng cộng 7,5 tỷ đồng).
Theo Viện kiểm sát, bà Tiến đã nộp khắc phục hậu quả 14,5 tỷ đồng trong quá trình điều tra, truy tố.
Thấy thuyết phục nên ký, không biết có khả thi không
Trả lời câu hỏi của luật sư về chủ trương vừa thiết kế, vừa thi công có phải là chỉ đạo chính thống của Bộ Y tế hay không?, bà Nguyễn Thị Kim Tiến trình bày, các lãnh đạo Bộ Y tế từ bộ trưởng đến thứ trưởng đều thuộc ngành y nên không có kiến thức về xây dựng, chỉ có quản lý Nhà nước chung.
Trước sức ép về việc hoàn thành 2 dự án Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2 trong vòng 3 năm nên khi nghe đến phương thức chủ đầu tư tham mưu, thiết kế rồi thi công thấy thuyết phục nên bị cáo đã ký.
“Thấy thuyết phục nên tôi ký chứ tôi không biết có khả thi hay không”, bị cáo Kim Tiến khai và cho biết, thời điểm triển khai dự án Bộ Y tế và Bộ Xây dựng có tổ chức nhiều cuộc họp.
Trong quá trình họp, bị cáo có hỏi Bộ Xây dựng về phương án vừa thiết kế, vừa thi công có đảm bảo pháp luật và có thực hiện được không thì nhận được câu trả lời của một cán bộ có “uy tín” về việc điều này vẫn được triển khai.
Tại tòa, bị cáo Nguyễn Thị Kim Tiến khẳng định không gợi ý, giới thiệu Công ty VK cho cấp dưới là ông Nguyễn Chiến Thắng.
Bị cáo phân trần, trong một lần đi khánh thành Bệnh viện Vinmec thấy bệnh viện này thiết kế đẹp, hiện đại nên tìm hiểu thì công trình do công ty của Bỉ thực hiện. Sau này bị cáo mới biết đây là Công ty VK thiết kế.
“Về trụ sở mấy ngày tôi nói với anh Thắng công ty này có làm được không thì mời họ tham dự. Song tôi vẫn nói anh Thắng mình cần lựa chọn phương án tốt nhất, mời cả Nhật Bản, Mỹ, Hàn Quốc cùng tham dự”, bà Tiến khai và cho rằng thời điểm đó các công ty tư vấn nước ngoài tốt hơn rất nhiều so với công ty trong nước.
“Bị cáo không phải là người đề xuất VK mà phải là chủ trương mời công ty nước ngoài rồi đến việc phê duyệt lựa chọn phương án kiến trúc, thiết kế. Ngồi giảng lại sau này tôi mới hiểu, còn thời điểm đấy trình là tôi ký”, cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến khai và cho rằng, trách nhiệm chính trong vụ án thuộc về người đứng đầu.
Song bản thân bà không có chuyên môn xây dựng và tin tưởng vào cấp dưới, các đơn vị tham mưu khi ký phê duyệt dự án.
Theo bà Tiến, thời điểm đó Bộ Y tế kỳ vọng xây dựng một công trình hiện đại, tạo dấu ấn về kiến trúc, thiết kế và trang thiết bị y tế. “Đó là mơ ước của tôi sau nhiều lần đi học tập, tham quan ở nước ngoài”, bà Tiến trình bày.
Cựu Bộ trưởng cho rằng mình ký các văn bản đúng thẩm quyền, đúng quy trình, không cố ý làm trái và chỉ đến khi thanh tra, kiểm tra sau này mới biết các sai phạm xảy ra.
Dự thảo Thông tư do Cục Cảnh sát quản lý tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự tại cộng đồng xây dựng, đang được lấy ý kiến từ 31/3 đến hết 10/4, trong đó lần đầu tiên đã "luật hóa" chi tiết các hoạt động dịch vụ thiết yếu.
Theo cơ quan soạn thảo, nguyên tắc đầu tiên là tính chất phục vụ và phi lợi nhuận, hoạt động căng tin phải được tổ chức công khai, minh bạch và chủ yếu mang tính chất phục vụ nhu cầu thiết yếu, "tuyệt đối không được giao khoán, giao chỉ tiêu lợi nhuận hoặc tổ chức đấu thầu".
Tại quy định hiện hành (Thông tư 34/2017), hoạt động căng tin chỉ được nhắc đến sơ lược, không có các ràng buộc pháp lý chặt chẽ về mục đích hoạt động.
Ngăn chặn tư duy "kinh doanh" trong cơ sở giam giữ giúp loại bỏ nguy cơ trục lợi, đảm bảo rằng người bị giam giữ không bị ép giá hoặc phải mua hàng hóa kém chất lượng, dự thảo quy định kết quả chênh lệch thu chi từ căng tin sẽ không được coi là lợi nhuận doanh nghiệp thông thường mà phải được dùng tái đầu tư chất lượng dịch vụ, hỗ trợ y tế, giáo dục và đặc biệt là giúp đỡ những người bị giam giữ không có thân nhân.
Điều này sẽ giúp hoạt động căng tin thành một công cụ an sinh xã hội nội bộ, mang lại sự công bằng cho những đối tượng yếu thế nhất trong môi trường giam giữ.
Cơ quan soạn thảo nhấn mạnh việc xây dựng hệ thống "trại tạm giam thông minh" và thực tiễn cho thấy các phương pháp quản lý thủ công bằng sổ sách giấy đã không còn phù hợp. Hoạt động căng tin cũng được khuyến khích ứng dụng phần mềm quản lý bán hàng, sử dụng mã vạch để theo dõi lịch sử giao dịch, số lần mua và thanh quyết toán.
Việc quản lý thu chi cũng phải được phản ánh đầy đủ vào hệ thống sổ sách kế toán của đơn vị theo Luật Kế toán, thay vì sổ tay ghi chép nội bộ thiếu sự kiểm soát chặt chẽ từ cơ quan tài chính.
Về mặt quản lý hàng hóa và giá cả, dự thảo mới thiết lập một cơ chế kiểm soát kép để bảo vệ người tiêu dùng đặc biệt này.
Đầu tiên, về danh mục hàng hóa, Điều 11 quy định thủ trưởng cơ sở giam giữ quyết định danh mục dựa trên điều kiện tự nhiên và phong tục tập quán địa phương, nhưng phải ưu tiên các sản phẩm có "dán nhãn xanh" và cấm các sản phẩm từ nhựa tổng hợp polime để bảo vệ môi trường
Với cơ chế giá, dự thảo yêu cầu giá bán phải tương đương giá bán lẻ thị trường địa phương và phải được phê duyệt, niêm yết công khai hàng tháng. So với quy định tại khoản 7 Điều 9 Thông tư 34, dự thảo mới quy định cụ thể hơn về quy trình phê duyệt giá định kỳ, tránh tình trạng giá căng tin bị thả nổi hoặc cao hơn nhiều so với bên ngoài.
Tất cả hàng hóa bắt buộc phải có hóa đơn tài chính, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng và đảm bảo an toàn thực phẩm - điều này cho thấy sự chuyên nghiệp hóa trong khâu cung ứng vật tư cho trại giam.
Mỗi tháng người bị tạm giữ, tạm giam được mua lương thực, thực phẩm ăn thêm với giá trị không quá 5 lần định lượng ăn trong tháng theo quy định của Nhà nước. Mức này đã được điều chỉnh cao hơn quy định hiện hành (3 lần tiêu chuẩn ăn ngày thường).
Dự thảo cũng thể hiện những điểm nhân văn thông qua các quy định về việc giúp đỡ vật chất giữa những người bị giam giữ qua hình thức mua quà hộ. Điều 13 quy định "người bị tạm giữ, tạm giam không được tự ý mua bán, trao đổi hàng hóa với nhau", nhưng nếu muốn giúp đỡ người khác có hoàn cảnh khó khăn hơn, họ có thể viết đơn đề nghị và phải được Thủ trưởng cơ sở đồng ý.
Thông tư đang được dự thảo sẽ áp dụng với người bị tạm giữ, người bị tạm giam tại các cơ sở giam giữ do Công an nhân dân quản lý và không điều chỉnh việc nhận quà, liên lạc của phạm nhân đang chấp hành án phạt tù tại các cơ sở giam giữ và người đã có quyết định thi hành án phạt tù của toà án đang chờ chuyển đến nơi chấp hành án.
Ngày 16/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an Tp.Cần Thơ cho biết, đang điều tra vụ giết người xảy ra vào tối 11/5 tại phường Mỹ Xuyên khiến một người tử vong và nhiều người bị thương.
Nạn nhân tử vong là ông T.N.H. (SN 1983). Những người bị thương gồm: T.H.Đ. (SN 1992), Trịnh Thanh Trung (SN 1980) và T.T.T. (SN 1990). Riêng Q.P.T. (SN 2006), được xác định có liên quan vụ việc.
Theo thông tin ban đầu, lúc 18h50 ngày 11/5, sau khi nhậu xong, Trung tìm đến nhà ông H. để giải quyết mâu thuẫn liên quan tiền bạc.
Trong lúc cự cãi, hai bên xảy ra xô xát. Dù có người vào can ngăn nhưng vụ việc tiếp tục diễn biến phức tạp khi nhiều người tham gia và sử dụng dao và hung khí để đánh nhau.
Hậu quả, ông H. bị đâm nhiều nhát trên cơ thể dẫn đến tử vong do mất máu cấp. Những người khác bị thương và được đưa đến bệnh viện điều trị.
Nhận tin báo, lực lượng công an đã khẩn trương bảo vệ hiện trường, khám nghiệm tử thi, lấy lời khai những người liên quan.
Hiện Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an Tp.Cần Thơ đang tiếp tục điều tra để xử lý đối tượng theo quy định của pháp luật.
Theo đó, ông Bùi Văn Tân (43 tuổi, chủ hệ thống cửa hàng xe máy Tân Tiến) bị đưa ra xét xử về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản và mua bán tài liệu của cơ quan, tổ chức.
Các bị cáo: Nguyễn Thủy Tiên, Nguyễn Ngọc Thúy, Võ Đình Thắng, Nguyễn Trung Thông, Trần Văn Sậu, Hà Xuân Phúc, Nguyễn Hữu Oai, Nguyễn Hữu Như, Lê Văn Tới, Trần Thị Như Thúy bị xét xử về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Các bị cáo là chủ hệ thống, đại lý cửa hàng xe, gồm: Nguyễn Đình Sùng, Nguyễn Thị Kiều Oanh và Nguyễn Sỹ Toàn bị xét xử về tội mua bán tài liệu của cơ quan, tổ chức.
Theo cáo trạng, từ năm 2018 đến tháng 12-2023, Bùi Văn Tân đã thành lập 4 địa điểm kinh doanh xe máy, gồm: Cửa hàng xe máy Tân Tiến, Cửa hàng xe máy Tân Tiến 2, Công ty TNHH Mua bán xe máy Lâm Tới và Công ty TNHH Xe máy Thảo Vân.
Khoảng cuối năm 2021, Tân thỏa thuận thu mua xe không rõ nguồn gốc, không giấy tờ của Lê Văn Tới; mua phiếu kiểm tra chất lượng xuất xưởng của Nguyễn Thị Kiều Oanh, Nguyễn Đình Sùng và Nguyễn Sỹ Toàn.
Sau đó, Tân thuê Nguyễn Hữu Oai (làm nghề sửa xe) và Nguyễn Hữu Như (em Oai) mài, đục thay đổi số khung, số máy theo thông tin phiếu kiểm tra xuất xưởng.
Sau đó, Tân đưa xe đã mài đục về hệ thống cửa hàng, phân công nhân viên bán cho người mua dưới dạng xe mới nhằm chiếm đoạt tiền của khách hàng.
Với thủ đoạn nêu trên, từ cuối năm 2021 đến khi bị phát hiện, Tân khai nhận đã mua khoảng 1.500 phiếu kiểm tra chất lượng xuất xưởng và thuê Oai, Như mài đục khoảng 500 số xe máy để bán cho khách hàng. Tổng số tiền bị cáo Tân đã chiếm đoạt là hơn 15 tỉ đồng của 392 bị hại.
