Khi Artemis II bắt đầu hành trình 10 ngày tính từ 1/4, Koch trở thành nữ phi hành gia đầu tiên đi vào không gian sâu. Ngày 6/4 (7/4 theo giờ Hà Nội) tiếp tục ghi nhận cô là người phụ nữ đầu tiên bay quanh Mặt Trăng.
Sau khi bay vòng ra phía xa thiên thể này và gián đoạn liên lạc khoảng 40 phút, Christina Koch chia sẻ: “Thật tuyệt khi được nghe tin từ Trái Đất một lần nữa. Gửi đến châu Á, châu Phi, châu Đại Dương, chúng tôi đang ngắm nhìn và lắng nghe các bạn. Mọi người có thể ngước lên và thấy Mặt Trăng lúc này, chúng tôi cũng nhìn thấy các bạn”.
Koch, sinh năm 1979, là chị cả trong gia đình có ba anh chị em. “Chị ấy muốn trở thành phi hành gia từ khi học mẫu giáo”, em gái Denise Clayton, cho biết trên News & Observer năm 2023.
Từ khi thành lập, NASA đã lựa chọn 370 phi hành gia, với 61 nữ, chiếm 16%. Tỷ lệ giới tính đã dần cân bằng hơn những năm gần đây, nhưng do các tiêu chí cũ kéo dài trong nhiều năm, nam giới vẫn chiếm đa số. Trong 7 khóa đào tạo phi hành gia đầu tiên từ 1959 đến 1969, họ chọn ra 73 phi hành gia, đều là nam giới, chủ yếu đến từ các nhóm phi công quân sự. Phải đến khóa thứ 8 năm 1978, giới nữ mới được tuyển.
Christina Koch tham gia khóa thứ 21 năm 2013. Trước đó, cô học vật lý và kỹ thuật điện tại Đại học bang North Carolina, rồi lấy bằng thạc sĩ kỹ thuật điện. Sau khi tốt nghiệp, Koch từng là kỹ sư điện cho dự án khoa học không gian tại NASA hai năm nhưng nghỉ công việc cô gọi là “hoàn hảo” để đi nghiên cứu tại Nam Cực.
“Rời bỏ là một quyết định khó khăn. Nhưng ý tưởng về khoa học và khám phá những vùng đất mới đã thu hút tôi đến Nam Cực và không gian”, Koch nói trong phỏng vấn với WUNC News.
Chính trải nghiệm đó, cùng với những chuyển dịch trong ngành hàng không vũ trụ, đưa Koch trở về “quỹ đạo” khám phá không gian. NASA xem kinh nghiệm ở các môi trường xa xôi là một năng lực quan trọng trong quá trình tuyển chọn cho chương trình đào tạo phi hành gia năm 2013.
Trước khi tham gia Artemis II, cô đã có chuyến thám hiểm không gian trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) vào tháng 3/2019. Khi NASA yêu cầu kéo dài thời gian nhằm thực hiện các nhiệm vụ khoa học, cô đồng ý và ở đây trong 328 ngày liên tục, lập kỷ lục về số ngày một nữ phi hành gia ở trong vũ trụ.
Khi đó, cô và các đồng đội đã đóng góp vào hàng trăm thí nghiệm trong các lĩnh vực sinh học, khoa học Trái Đất, nghiên cứu con người, khoa học vật lý và phát triển công nghệ. Một số thành tựu khoa học nổi bật từ nhiệm vụ bao gồm cải tiến máy quang phổ từ tính Alpha, dùng để nghiên cứu vật chất tối, nuôi cấy tinh thể protein cho nghiên cứu dược phẩm và thử nghiệm máy in sinh học 3D để in mô trong môi trường không trọng lực.
Koch cũng tham gia chuyến đi bộ ngoài không gian toàn nữ đầu tiên của NASA vào tháng 10/2019. Dấu mốc này, cùng với nhiệm vụ 328 ngày, đưa cô trở thành một trong những phi hành gia nổi tiếng nhất ở thế hệ hiện tại, trước khi bước vào Artemis II.
Theo NASA, sống và làm việc lâu ngày trên ISS đòi hỏi sức bền thể chất, kỷ luật và khả năng giữ bình tĩnh ở môi trường khép kín. Artemis II đòi hỏi những phẩm chất tương tự, và với khoảng cách xa Trái Đất hơn cũng như ít phương án ứng phó tức thời hơn, Koch trở thành ứng viên sáng giá.
Trong video của NASA năm 2020, Koch nói sự nghiệp của mình được thúc đẩy bởi “những điều khiến tôi cảm thấy mình nhỏ bé, khiến tôi suy ngẫm về kích thước của vũ trụ, vị trí của tôi trong đó và mọi thứ có thể khám phá ngoài kia”.
Với cô, Mặt Trăng không chỉ là thám hiểm không gian sâu. “Nó thực sự là ngọn hải đăng cho khoa học”, cô nói trong video giới thiệu các phi hành gia Artemis II năm 2023. “Nó là ngọn hải đăng giúp chúng ta hiểu được nguồn gốc của mình”.
“Tôi luôn nói với mọi người rằng, hãy làm những điều khiến bạn sợ hãi”, cô chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn trước nhiệm vụ Artemis. “Với tôi, làm điều sợ hãi nghĩa là lên máy bay đến Nam Cực, đăng ký trở thành phi hành gia, ngồi vào tên lửa, mở cửa khoang ISS và bước ra ngoài không gian”.
Trong nhiều năm qua, 15 GB dung lượng đám mây miễn phí là 'tiêu chuẩn vàng' giúp Gmail đánh bại các đối thủ. Tuy nhiên, theo những rò rỉ mới nhất từ cộng đồng người dùng trên Reddit, Google đang thử nghiệm một chính sách mới đầy tranh cãi: Người dùng mới sẽ chỉ nhận được vỏn vẹn 5 GB dung lượng khởi điểm. Để 'mở khóa' đủ 15 GB như trước đây, họ buộc phải cung cấp và xác minh số điện thoại cá nhân.
Động thái này ngay lập tức vấp phải những luồng ý kiến trái chiều. Một bộ phận chuyên gia cho rằng đây là biện pháp kỹ thuật cần thiết để Google ngăn chặn vấn nạn thư rác (spam) và việc tạo tài khoản ảo hàng loạt. Tuy nhiên, không ít người dùng lại tỏ ra quan ngại về quyền riêng tư, coi đây là một hình thức 'ép buộc' tinh vi để Google thu thập thêm dữ liệu định danh cá nhân.
Thực tế ghi nhận, việc tạo tài khoản Google mà không khai báo số điện thoại đang ngày càng trở nên khó khăn. Nhiều người dùng báo cáo rằng họ bị chặn ngay từ bước đăng ký đầu tiên nếu cố tình để trống phần thông tin liên lạc.
Dù hiện tại trang hỗ trợ chính thức của Google vẫn ghi nhận mức 15 GB là tiêu chuẩn, nhưng các đợt thử nghiệm A/B trên một nhóm người dùng cho thấy một sự thay đổi diện rộng có thể sắp diễn ra. Nếu kế hoạch này được áp dụng chính thức, đây sẽ là dấu chấm hết cho kỷ nguyên lưu trữ đám mây 'hào phóng' và ẩn danh của Google.
Các chuyên gia khuyến cáo người dùng nên kiểm tra lại tình trạng bộ nhớ tài khoản hiện tại và cân nhắc việc xác minh danh tính hoặc sao lưu dữ liệu quan trọng để tránh những rủi ro mất mát không gian lưu trữ trong tương lai.
Sạc dự phòng được xem là vị cứu tinh của nhiều người, không chỉ hỗ trợ người dùng trong những tình huống khẩn cấp mà còn có thể giúp đỡ người khác cần sạc pin cho smartphone hoặc tablet khi cần thiết. Việc sử dụng sạc dự phòng cũng đơn giản: người dùng chỉ cần kết nối thiết bị cần sạc qua cổng USB và chờ cho pin được nạp đầy là xong.
Tuy nhiên, có thể không ít người cảm thấy thắc mắc khi nhiều sạc dự phòng hiện nay trang bị một nút bấm, thường được dùng để kích hoạt nguồn điện. Các thương hiệu nổi tiếng như Anker, Mophie, Belkin và Raycon đều tích hợp nút bấm này như là cách giúp người dùng dễ dàng khởi động hoặc tắt sạc dự phòng khi cần.
Một số cục sạc còn có khả năng tự động bắt đầu sạc khi được kết nối. Với những sản phẩm này, người dùng có thể nhấn nút để đưa bộ sạc vào chế độ ngủ, tiện lợi cho việc ngắt nguồn điện mà không cần phải rút phích cắm.
Ngoài chức năng bật/tắt nguồn như nói trên, nút bấm trên sạc dự phòng còn có thể được sử dụng để kiểm tra tình trạng pin. Hầu hết các bộ sạc dự phòng đều có đèn LED hiển thị mức pin còn lại. Khi bấm nút trên bộ sạc và thấy chỉ có một đèn LED sáng hoặc nhấp nháy, đó là dấu hiệu cho thấy người dùng cần sạc lại thiết bị.
Một số sạc dự phòng thậm chí có tính năng đặc biệt yêu cầu người dùng thực hiện một chuỗi thao tác cụ thể để chuyển đổi giữa các chế độ. Ví dụ, một số bộ sạc có đi kèm đế sạc không dây chỉ hoạt động khi người dùng nhấn đúp vào nút bấm khi thiết bị được đặt lên đế.
Vì không phải tất cả các sạc dự phòng đều giống nhau, chức năng của nút bấm có thể khác nhau giữa các sản phẩm. Để tìm hiểu rõ hơn về sản phẩm đang quan tâm, người dùng hãy đọc hướng dẫn sử dụng, tham khảo các bài đánh giá và ý kiến từ người sử dụng trên các trang thương mại điện tử.
Việc siết chặt phần mềm và nội dung số không bản quyền đang tạo nhiều chú ý trong cộng đồng công nghệ. Theo nhiều người làm việc trong lĩnh vực công nghệ, đây là điều sớm muộn sẽ diễn ra khi thị trường số phát triển mạnh hơn và các nền tảng ngày càng kiểm soát chặt vấn đề bản quyền.
Anh Hoàng Hiếu, một nhà sáng tạo nội dung cho rằng việc sử dụng phần mềm bản quyền không chỉ liên quan tới quy định pháp luật mà còn là cách bảo vệ chính dữ liệu và công việc của người dùng.
“Trước đây, đồng nghiệp trong công ty mình đã từng sử dụng phần mềm không bản quyền để chỉnh sửa video, kết quả là máy tính bị ảnh hưởng dữ liệu, thậm chí mất cả tài khoản YouTube với hơn một triệu lượt đăng ký,” anh Hiếu chia sẻ.
Theo anh, các công cụ chỉnh sửa video, hình ảnh hay âm thanh gần như là một phần không thể thiếu trong công việc của nhiều người. Tuy nhiên, đi kèm với sự tiện lợi của phần mềm crack (bẻ khóa) là nhiều rủi ro liên quan tới bảo mật, mất dữ liệu hoặc tài khoản.
Đồng quan điểm, chuyên gia công nghệ Duy Luân cho rằng việc siết bản quyền là điều “không sớm thì muộn phải làm”.
“Không thể đứng mãi ở vùng xám về bản quyền được. Việc siết chặt này cũng là dịp để những người làm sáng tạo xem xét lại quy trình, năng lực, thậm chí là bảng giá hay các công cụ mình đang sử dụng để chắt lọc và chọn công cụ hiệu quả hơn”, anh nói.
Trước đây nhiều người trẻ dễ hình thành thói quen dùng phần mềm crack do điều kiện tài chính hạn chế, trong khi việc tiếp cận nguồn tải lậu lại quá dễ dàng.
Tuy nhiên, vài năm gần đây, nhận thức của người dùng trẻ đã thay đổi đáng kể khi họ dần quen với việc trả phí cho phần mềm chính hãng hay các nền tảng nội dung chính thống.
Các chuyên gia công nghệ cho rằng việc hiểu và tôn trọng bản quyền là điều bắt buộc, xu hướng tất yếu trên môi trường số. Nếu muốn người khác tôn trọng chất xám của mình thì trước hết mình cũng cần tôn trọng chất xám của người khác.
Đồng thời, chi phí bản quyền cũng cần được xem là một phần chi phí vận hành giống như mua thiết bị hay đầu tư máy móc làm việc.
Gợi ý loạt giải pháp thay thế phần mềm crack
Việc từ bỏ phần mềm crack không đồng nghĩa người dùng phải ngay lập tức chi rất nhiều tiền cho các công cụ đắt đỏ.
Theo các chuyên gia, người dùng có thể tận dụng các gói ưu đãi sinh viên, chương trình giảm giá theo mùa hoặc các gói chia sẻ hợp pháp để giảm chi phí.
Nhiều phần mềm lớn hiện đều có chính sách ưu đãi cho tài khoản giáo dục hoặc người dùng trẻ. Ngoài ra, người dùng có thể sử dụng gói gia đình hay gói chia sẻ hợp pháp cùng bạn bè.
Bên cạnh đó, người dùng có thể chuyển sang các công cụ miễn phí hoặc có chi phí thấp hơn thay vì cố phụ thuộc vào phần mềm crack.
Chẳng hạn, với nhu cầu dựng video cơ bản, người dùng có thể sử dụng DaVinci Resolve hoặc CapCut bản miễn phí để thực hiện các thao tác phổ biến như cắt ghép, chỉnh nhịp video hay làm nội dung ngắn...
