Yêu cầu này được Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đưa ra trong cuộc làm việc với Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội sáng 18/5, về tình hình triển khai các nhiệm vụ trọng tâm năm 2026 cũng như định hướng nhiệm vụ cho cả nhiệm kỳ.
Luật đã ban hành phải có nghị định, thông tư hướng dẫn
Theo Chủ tịch Quốc hội, Ủy ban đã hoàn thành các nhiệm vụ lập pháp được giao trong nhiệm kỳ 2021-2026, trong đó có nhiều dự án Luật có tính chất phức tạp, tác động lớn đến đời sống xã hội như Luật Điện ảnh, Luật Quảng cáo, Luật Nhà giáo, Luật Báo chí, Luật Bảo hiểm xã hội, Luật Khám chữa bệnh…
Ủy ban cũng đã rất khẩn trương, phối hợp chặt chẽ với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch thể chế hóa Nghị quyết 80 của Bộ Chính trị; thẩm tra, trình Quốc hội thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam.
Chủ tịch Quốc hội cũng đặc biệt ghi nhận việc Ủy ban đã triển khai nhiều hoạt động giám sát, giải trình có tác động sâu sắc đến quản lý Nhà nước và quản trị xã hội.
Trong đó, nhiều vấn đề nóng, nhạy cảm đã được Ủy ban đưa ra giải trình, giám sát như: chính sách đối với giáo viên mầm non, giáo viên phổ thông; thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng; phòng, chống tác hại thuốc lá; thực phẩm giả; sách giáo khoa; chính sách pháp luật về y tế cơ sở, y tế dự phòng…
Trong nhiệm kỳ mới, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh hoàn thiện thể chế là “đột phá của đột phá” nên Ủy ban phải đổi mới cách nghĩ, cách làm, không làm theo lối mòn, không làm hình thức, mà phải thực chất, hiệu quả, chất lượng.
Theo Chủ tịch Quốc hội, khối lượng công việc, nhiệm vụ của Ủy ban rất lớn và cần hoàn thành trong thời gian ngắn. Trong kỳ họp thứ 2 Quốc hội khóa XVI, Ủy ban chủ trì thẩm tra 10 luật, tham gia phối hợp thẩm tra 36 luật, nghị quyết; chủ trì tham mưu Đoàn giám sát của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và nhiều hoạt động giám sát, khảo sát của Ủy ban.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị Ủy ban tập trung triển khai thực hiện tốt một số nhiệm vụ thời gian tới.
Trong công tác lập pháp, Chủ tịch Quốc hội lưu ý Ủy ban cần tập trung tham mưu hoàn thiện pháp luật trong các lĩnh vực phụ trách, chuẩn bị thật tốt 10 dự án luật dự kiến trình Quốc hội xem xét tại các kỳ họp thứ hai.
Ủy ban Văn hóa và Xã hội cũng cần phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành ngay từ giai đoạn xây dựng chính sách; phối hợp thẩm tra các dự án luật, nghị quyết bảo đảm đúng quy trình, quy định, đáp ứng yêu cầu chất lượng và tiến độ.
Nhấn mạnh vai trò của Quốc hội là khâu kiểm soát cuối cùng trước khi luật, nghị quyết được thông qua, Chủ tịch Quốc hội quán triệt dù cơ quan nào chủ trì soạn thảo, các cơ quan của Quốc hội, trong đó có Ủy ban Văn hóa và Xã hội, phải theo sát đến cùng, kịp thời phát hiện, kiến nghị những vấn đề chưa đúng, chưa trúng.
“Không được để tình trạng văn bản trình ra nhưng chưa bảo đảm chất lượng, chưa đủ hồ sơ, chưa đúng quy trình mà vẫn thông qua”, Chủ tịch Quốc hội lưu ý.
Ủy ban cũng được yêu cầu tăng cường giám sát việc ban hành văn bản hướng dẫn thi hành luật. Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh luật đã ban hành phải có nghị định, thông tư hướng dẫn kịp thời, đúng tinh thần của luật, không để tình trạng “luật một đường, nghị định một nẻo, thông tư một kiểu”.
Không để bộ máy đông nhưng hiệu quả chưa tương xứng
Cho biết Đảng và Nhà nước có nhiều chủ trương, chính sách mới về văn hóa mang tính đột phá, Chủ tịch Quốc hội nói điều đó đòi hỏi Ủy ban phải có cách làm mới, suy nghĩ mới, hành động mới, quyết tâm mới và sản phẩm mới. “Nếu vẫn làm theo cách truyền thống, cách làm cũ thì khó có thể tạo được chuyển biến nổi bật”, Chủ tịch Quốc hội nêu quan điểm.
Cùng với đó, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu Ủy ban quán triệt phương châm “giám sát thực chất”; giám sát thường xuyên, thiết thực, hiệu quả, xác định rõ trách nhiệm và tăng cường theo dõi sau giám sát.
Về quyết định các vấn đề quan trọng, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ủy ban tiếp tục phát huy vai trò tại các diễn đàn, hội thảo lớn. Chủ tịch Quốc hội thống nhất với chủ trương tổ chức Hội thảo “Thể chế, chính sách về nguồn lực phát triển giáo dục và đào tạo”, đồng thời đề nghị Ủy ban phối hợp triển khai hiệu quả, thiết thực.
Bên cạnh đó, Chủ tịch Quốc hội đặc biệt yêu cầu Ủy ban đổi mới trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành và tổ chức công việc; quan tâm đào tạo nâng cao chất lượng cán bộ, công chức.
Đi kèm với nhiệm vụ này, theo Chủ tịch Quốc hội, cần tiếp tục nghiên cứu, kiện toàn tổ chức, sắp xếp mô hình tổ chức; phân công, phân nhiệm hợp lý, “một người có thể làm nhiều việc”, phát huy tối đa sở trường của từng cán bộ.
Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh làm việc phải có sản phẩm, có sáng kiến, có đề xuất cụ thể; không để tình trạng bộ máy đông nhưng hiệu quả chưa tương xứng.
Ủy ban Văn hóa và Xã hội khóa XVI có 66 Ủy viên, gồm: 1 Chủ nhiệm Ủy ban, 6 Phó Chủ nhiệm, 16 Ủy viên là đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách và 43 Ủy viên là đại biểu Quốc hội hoạt động kiêm nhiệm.
Về nhiệm vụ trọng tâm năm 2026, trong công tác lập pháp, Ủy ban Văn hóa và Xã hội chủ trì thẩm tra 7 dự án luật, nghị quyết đã được Ủy ban Thường vụ Quốc hội phân công và 3 dự án luật, pháp lệnh phát sinh mới theo đề nghị của Chính phủ.
Đài khí tượng thủy văn Nam Bộ cho biết hai hình thái gây nắng nóng tại miền Nam, TP.HCM gồm áp thấp nóng phía tây phát triển mở rộng về phía đông và đông nam và bị nén về phía nam. Trên cao áp cao cận nhiệt đới (hình thái khiến trời ít mây) vắt qua Trung Bộ hạ trục về phía nam vắt qua Nam Trung Bộ và Nam Bộ.
Dự báo diễn biến nắng nóng trong 24 - 48 giờ tới ở TP.HCM là nắng nóng xảy ra ở trung tâm và phía bắc TP.HCM. Nhiệt độ cao nhất: từ 35-37 độ C, độ ẩm thấp nhất 40-50%. Thời gian nắng nóng trong ngày kéo dài từ 13h - 15h.
Nhiệt độ cao nhất tại khu vực, phường, xã như Sài Gòn, Chợ Lớn, Bình Thạnh, Gò Vấp, Tân Bình, Thủ Đức, Hóc Môn, Củ Chi, Bình Chánh, Bến Cát, Bàu Bàng, Dầu Tiếng, Bình Dương ở mức 35 - 36 độ C.
Tại Thủ Dầu Một, Bắc Tân Uyên, Phú Giáo nhiệt độ cao nhất lên tới 37 độ C.
Nhiệt độ trên là ở mức dự báo, nhiệt độ cảm nhận sẽ cao hơn do ánh nắng trực tiếp kết hợp với mặt đệm như bê tông, đường nhựa, nhà cao tầng.
Nắng nóng tại TP.HCM sẽ còn kéo dài tới khoảng ngày 27 đến 28-4 mới có xu hướng giảm dần.
Do ảnh hưởng của nắng nóng, độ ẩm không khí thấp nên có nguy cơ xảy ra cháy nổ ở khu vực dân cư và cháy rừng. Ngoài ra nắng nóng còn có thể gây tình trạng kiệt sức, đột quỵ do sốc nhiệt đối với cơ thể người khi tiếp xúc lâu với nhiệt độ cao.
Anh hùng La Văn Cầu từ trần trưa 24/6 tại nhà riêng ở Hà Nội, hưởng thọ 94 tuổi. Sáng 30/6, lễ viếng, truy điệu và tiễn đưa ông được tổ chức tại Nhà tang lễ Quốc gia (số 5 Trần Thánh Tông). Từ sáng sớm, nhiều đoàn đại biểu, đồng đội, cựu chiến binh và người dân đã có mặt để tiễn biệt người anh hùng của lực lượng vũ trang.
Đoàn đại biểu tỉnh Cao Bằng do Bí thư Tỉnh ủy Phan Thăng An dẫn đầu đến viếng. Ông khẳng định anh hùng La Văn Cầu là người con ưu tú của quê hương, tấm gương trung thành, dũng cảm, khiêm nhường và tận tụy với cách mạng.
Trong sổ tang, Thượng tướng Phạm Hồng Hương, Phó chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam, viết: "Cuộc đời và sự nghiệp của đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu là tấm gương sáng ngời về tinh thần kiên cường, hy sinh trọn đời vì sự nghiệp cách mạng của Đảng, Tổ quốc và nhân dân".
Nhiều cựu chiến binh đến viếng đều nhắc lại hình ảnh La Văn Cầu trong Chiến dịch Biên giới năm 1950. Cựu chiến binh Lê Bình, 99 tuổi, phải ngồi xe lăn đến nhà tang lễ, cho biết hành động nhờ đồng đội chặt cánh tay bị thương để tiếp tục ôm bộc phá đánh lô cốt Đông Khê đã trở thành biểu tượng cổ vũ tinh thần chiến đấu của nhiều thế hệ bộ đội. Ông nhớ sau chiến dịch, dù chỉ còn một tay, anh hùng La Văn Cầu vẫn đến nhiều đơn vị để động viên chiến sĩ.
Nhiều người dân Thủ đô cũng đến tiễn biệt người anh hùng mà họ biết đến từ những bài học trong trang sách. Ông Lương Tất Đạt cho biết từ thời tiểu học đã được học về tấm gương chiến đấu của La Văn Cầu và luôn coi đó là biểu tượng của lòng dũng cảm, sự hy sinh vì Tổ quốc.
Đoàn đại diện Đội Thiếu niên Tiền phong La Văn Cầu (thôn Thanh Lân, xã Thanh Trì cũ) cũng có mặt tại lễ viếng. Ông Vương Công Sự cho biết đội được thành lập từ năm 1957, đến nay nhiều thành viên đã cao tuổi nhưng vẫn duy trì sinh hoạt để học tập và noi gương tinh thần yêu nước, dũng cảm của anh hùng La Văn Cầu.
Anh hùng La Văn Cầu sinh năm 1932, người dân tộc Tày, quê huyện Trùng Khánh (nay là xã Đình Phong), tỉnh Cao Bằng. Năm 1948, ông tình nguyện nhập ngũ khi chưa đủ tuổi. Trong trận đánh Đông Khê tháng 9/1950, ông bị đạn làm dập nát cánh tay phải nhưng vẫn nhờ đồng đội chặt cánh tay bị thương để tiếp tục ôm bộc phá đánh lô cốt, góp phần mở đường cho đồng đội giành thắng lợi.
Năm 1952, tại Đại hội Thi đua toàn quốc lần thứ nhất, La Văn Cầu được phong tặng danh hiệu Anh hùng Quân đội, là một trong ba Anh hùng Quân đội và bảy anh hùng đầu tiên của cả nước. Đại tướng Võ Nguyên Giáp từng đánh giá ông là một trong những lá cờ đầu của phong trào giết giặc lập công và là biểu tượng của tinh thần hy sinh vô điều kiện để phục vụ nhân dân, phục vụ cách mạng.
Ngày 2.4, ông Lê Văn Tuấn, Cục trưởng Cục Tần số vô tuyến điện (Bộ KH-CN), cho biết đơn vị này vừa ra quyết định xử phạt hành chính 70 triệu đồng đối với doanh nghiệp chủ tàu hoạt động tại Cát Bà (Hải Phòng) do sử dụng Starlink trái phép, vi phạm trong lĩnh vực tần số vô tuyến điện.
Trong quý 1, cơ quan chức năng đã phát hiện tín hiệu phát sóng bất thường tại khu vực Cát Bà. Qua theo dõi, đã xác định tàu YLANG sử dụng thiết bị thu phát sóng vệ tinh (đài vệ tinh trái đất) Starlink để cung cấp internet cho du khách, dù chưa được cấp phép, cơ quan chức năng đang truy xuất nguồn gốc thiết bị để xử lý theo quy định.
Đại diện Cục Tần số vô tuyến điện cho biết, các hành vi vi phạm, mức xử phạt và biện pháp khắc phục hậu quả được quy định tại Nghị định 15/2020/NĐ-CP, quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện, công nghệ thông tin và giao dịch điện tử; được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 14/2022/NĐ-CP.
Trước đó, theo quyết định của Chính phủ ngày 23.3.2025, SpaceX - đơn vị sở hữu Starlink - được phép thí điểm dịch vụ viễn thông sử dụng vệ tinh quỹ đạo tầm thấp tại Việt Nam.
Tại buổi họp báo của Bộ KH-CN ngày 1.4, ông Nguyễn Anh Cương, Phó cục trưởng Cục Viễn thông (Bộ KH-CN,) cho biết Công ty Starlink Việt Nam đã được Cục Viễn thông cấp 2 giấy phép cung cấp dịch vụ viễn thông có hạ tầng mạng để triển khai thí điểm dịch vụ viễn thông sử dụng công nghệ vệ tinh quỹ đạo tầm thấp tại Việt Nam, với số lượng thuê bao tối đa trong giai đoạn thí điểm là 600.000 thuê bao (tương đương chỉ khoảng 2,5% tổng số thuê bao băng rộng cố định hiện có tại Việt Nam).
Theo phương án trong hồ sơ cấp phép, sau khi được cấp phép, doanh nghiệp sẽ bắt đầu triển khai xây dựng hạ tầng mặt đất tại Việt Nam với 4 trạm gateway tại P.Liên Chiểu 2 (Đà Nẵng), xã Bình Nguyên (Phú Thọ), P.Tăng Nhơn Phú và P.Tân Thuận (TP.HCM); tiến độ phụ thuộc vào việc hoàn tất thủ tục nhập khẩu thiết bị, đầu tư xây dựng và lắp đặt thiết bị.
Sau khi hoàn thành hạ tầng mặt đất và đáp ứng đầy đủ các điều kiện thí điểm, doanh nghiệp sẽ cung cấp dịch vụ trên thị trường. Cục Viễn thông đã có văn bản yêu cầu Công ty Starlink Việt Nam báo cáo kế hoạch triển khai giấy phép để nắm bắt tình hình và kịp thời hướng dẫn, giám sát việc tuân thủ quy định pháp luật và xử lý các vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai.
Dự kiến, người dùng tại Việt Nam sẽ phải chi khoảng 435 USD cho tháng đầu tiên, tương đương hơn 11 triệu đồng, bao gồm thiết bị và phí thuê bao. Từ tháng thứ hai, chi phí duy trì vào khoảng 85 USD mỗi tháng, tương đương 2,2 triệu đồng.
Như vậy, Công ty Starlink Việt Nam chưa chính thức cung cấp dịch vụ trên thị trường, các tổ chức, cá nhân sử dụng Starlink tại Việt Nam phần lớn là thiết bị sử dụng trái phép. Cơ quan chức năng khuyến cáo, các tổ chức, cá nhân tuân thủ quy định pháp luật về tần số vô tuyến điện.
