Tại khuôn viên khu du lịch Vân Long Elephants Farm (phường Ea Kao, Đắk Lắk; thuộc thành phố Buôn Ma Thuột cũ), voi cái Booc Khăm (43 tuổi) là một trong những cá thể voi nhà còn đang tham gia hoạt động du lịch.
Dù đã bước vào độ tuổi “trung niên”, Booc Khăm vẫn giữ được vẻ tròn trịa, được nhiều du khách ví như một quả bóng. Booc Khăm đã sinh sống với gia đình ông Đặng Vân Long (còn có tên Đàng Năng Long) – từng được xem là “vua voi” Tây nguyên.
Chia sẻ với Thanh Niên, chị Đặng Diễm Hương (34 tuổi, chủ voi) cho biết, voi Booc Khăm có ngoại hình rất ưa nhìn, màu da đen, đôi mắt giàu cảm xúc và tính cách “đỏng đảnh” như một tiểu thư thực thụ.
Nếu những chú voi đực khác dễ tính, ăn từ cỏ đến thân chuối thì Booc Khăm lại rất kén chọn. Khi nài voi mang cây chuối về, phải lột sạch lớp vỏ ngoài vì Booc Khăm chỉ ăn phần lõi trắng bên trong. Thậm chí, chỉ cần chuối trồng gần khu vực có mùi phân hoặc mới bón phân, Booc Khăm cũng lập tức từ chối.
“Bạn này rất kén ăn, đỏng đảnh và thường dùng cử chỉ để thể hiện với tôi khi nài voi làm gì đó phật lòng. Hằng ngày, chúng tôi phải chuẩn bị nhiều loại thức ăn như chuối, mía, cỏ voi… để đảm bảo dinh dưỡng. Vì kén ăn nên lượng thức ăn phải chuẩn bị cho Booc Khăm cũng nhiều hơn các cá thể khác”, chị Hương chia sẻ.
Chị Hương kể lại, từ thời ba chị – “vua voi” Đàng Năng Long còn sống, Booc Khăm được chăm sóc như một thành viên trong gia đình. Khi ông qua đời, voi cái Booc Khăm bỏ ăn, khóc và buồn trong một khoảng thời gian dài.
“Trước đây, tôi chưa từng nghĩ mình sẽ tiếp nối việc chăm sóc voi. Sau khi ba Long mất, tôi gặp rất nhiều khó khăn. Khoảnh khắc tôi nói với Booc Khăm rằng từ nay tôi sẽ là người thay ba chăm sóc và yêu thương bạn ấy. Khi đó, Booc Khăm rống lên một tiếng rất lớn, rồi gật đầu. Chính giây phút đó, tôi mới thật sự thấu cảm được vì sao ba mình lại yêu đàn voi đến như vậy”, chị Hương kể.
Với gia đình chị Hương, voi không phải là tài sản mà là người thân. Booc Khăm đã gắn bó qua 3 thế hệ và dường như cũng cảm nhận được tình cảm đó.
“Ở đây không bao giờ có chuyện đánh đập hay bắt ép Booc Khăm phải làm theo ý nài voi. Bạn ấy thích thì chào khách, không thích thì thôi. Nếu mình dùng bạo lực thì bạn ấy sẽ không thoải mái như thế. Mình chiều chuộng nên bạn ấy mới được quyền tự do thể hiện cảm xúc thông qua các cử chỉ, đặc biệt là ánh mắt”, chị Hương tâm sự.
Mỗi tối, thay vì bị xích chân trong chuồng bê tông, Booc Khăm được nài voi đưa về rừng tự nhiên để ngủ trên nền đất và thưởng thức lá tre – món khoái khẩu giúp bổ sung dưỡng chất tự nhiên. Từ nhỏ, Booc Khăm đã có tật mắt yếu bẩm sinh nên chị Hương thường nhỏ mắt định kỳ. Để đảm bảo Booc Khăm khỏe mạnh, chị Hương bổ sung vitamin bằng cách trộn thuốc vào trong bắp bột hoặc quả chuối lúc cho ăn.
Vào các dịp lễ lớn trong năm hay những đoàn trẻ em mầm non ghé thăm, Booc Khăm xuất hiện như một người bạn lớn, hiền lành tái hiện lại các tập tính, sở thích đá bóng giúp các em nhỏ phần nào hiểu được sự thông minh của loài voi đồng thời cũng giúp nuôi dưỡng tình yêu động vật.
Câu chuyện về voi ở Tây nguyên giờ đây không chỉ là săn bắt, thuần dưỡng hay khai thác du lịch, mà là sự tiếp nối giữa con người và loài vật. Chị Hương vẫn trăn trở về việc bảo tồn khi số lượng voi nhà hiện nay đang dần khép lại.
Chị Hương cho biết, khi tận mắt chứng kiến những người bạn voi khác qua đời do tai nạn hoặc tuổi già chị nhận ra rằng chỉ có tình yêu thương thực sự và sự chăm sóc gần gũi như người nhà mới giữ được “thần sắc” cho voi.
“Voi cũng giống như con người chúng ta, mỗi bạn một tính. Và có lẽ chỉ những gia đình chủ voi – những người lớn lên, sống cùng, ngủ cùng voi, mới thực sự là người hiểu nhất tính cách của các bạn ấy. Con vật hay con người cũng vậy, đều cần ánh nắng, cần ăn, cần được tắm rửa. Khi du khách đến đây sẽ cảm nhận được niềm hạnh phúc của Booc Khăm thông qua ánh mắt. Đó là điều mà chúng tôi luôn muốn giữ gìn”, chị Hương bày tỏ.
Sắp tới, chị Hương sẽ mở thêm không gian về lịch sử săn bắt, nuôi dưỡng voi từ thời các huyền thoại Gru (dũng sĩ săn voi). Và ở đó, Booc Khăm sẽ là nhân vật chính không chỉ trong trải nghiệm du lịch, mà còn trong câu chuyện văn hóa và ký ức của Tây nguyên.
Ngày 31.3, anh Flo Florian (quốc tịch Áo) thuê xe máy địa hình để đi khám phá nhưng không may bị lạc trong khu rừng hẻo lánh ở xã Xuân Dương, Lạng Sơn. Anh khách Tây đi theo chỉ dẫn của Google Maps và gặp sự cố khi chiếc xe trượt bánh, lao xuống con dốc giữa rừng. Do không có nhiều kinh nghiệm khi chạy xe địa hình, anh không thể tự đưa xe lên.
Đến khoảng 17 giờ ngày 31.3, sau nhiều giờ cố gắng nhưng không đưa được chiếc xe lên đường, anh kiệt sức. Nam du khách quyết định bỏ lại xe, tự tìm đường ra. Tuy nhiên, anh càng đi vào sâu càng không có đường quay đầu, buộc phải ở lại trong rừng.
Chia sẻ với Thanh Niên, anh Triệu Văn Lưu (30 tuổi), người dân tộc Dao ở xã Xuân Dương cho biết thời điểm anh Flo Florian gặp sự cố một vài người dân đi tìm măng nghe thấy tiếng kêu lạ vọng ra từ rừng sâu. Tuy nhiên, trời gần tối, không gian rừng trở nên âm u nên ai cũng có chút lo ngại.
Linh cảm có điều bất thường, người dân báo tin cho trưởng thôn và tổ an ninh các thôn Hòa Bình, Lài Han (xã Xuân Dương) và Bản Piềng (xã Thái Bình).
Ngay sau khi nhận được thông tin, mọi người nhanh chóng tổ chức tìm kiếm. Tuy nhiên, do trời đã tối muộn, địa hình rừng núi phức tạp và tầm nhìn hạn chế họ buộc phải tạm dừng việc này.
Nhà anh Lưu cách vị trí nam du khách mắc kẹt khoảng 3 km. Sáng 1.4, anh nhận được cuộc gọi và tin nhắn từ người đàn ông ở Đà Nẵng tìm cách liên hệ để nhờ giúp đỡ người nước ngoài bị lạc trong rừng. Người này nói nhờ kiểm tra bản đồ khu vực nên tìm thấy số điện thoại của anh.
Cùng lúc đó, anh Triệu Văn Hội (36 tuổi) gọi điện cho anh Triệu Tiến Hinh (trưởng thôn Lài Han) thông báo có người đàn ông nước ngoài đang đứng trước cửa nhà anh với biểu hiện bất thường.
"Biết tin, tôi chuẩn bị vài gói bánh mì, hộp sữa và chạy xe đến nhà anh Hội để hỗ trợ. Khi tôi đến nơi, khoảng 5 - 6 người tập trung ở đó. Người đàn ông nước ngoài đứng trước cửa, vẻ mặt hoảng loạn, liên tục quỳ xuống như cầu xin sự giúp đỡ. Có lẽ anh ấy đói, kiệt sức và bị thương sau một đêm trong rừng. Ban đầu, vì rào cản ngôn ngữ, chúng tôi không thể hiểu anh nói gì. Tôi liền mở điện thoại mở ứng dụng dịch tiếng để giao tiếp", anh Lưu kể lại.
Sau khi kết nối được với mọi người qua điện thoại, vị khách nước ngoài bình tĩnh kể lại sự việc. Không lâu sau đó, cán bộ công an xã Xuân Dương có mặt, tiến hành xác minh thông tin và kiểm tra giấy tờ của vị khách.
"Nhóm chúng tôi khoảng 6 – 7 người cùng nhau vào rừng để hỗ trợ đưa chiếc xe bị mắc kẹt ra ngoài. Khoảnh khắc thấy chiếc xe, người đàn ông nước ngoài xúc động đến nghẹn lời. Anh ấy bất ngờ quỳ xuống, liên tục nói lời cảm ơn, ôm chầm và bắt tay từng người", anh Lưu chia sẻ.
Cũng theo anh Lưu, người đàn ông rút ra xấp tiền khoảng 3 triệu đồng gửi tặng mọi người như lời cảm ơn nhưng ai nấy đều từ chối. Bởi lẽ, họ giúp đỡ người gặp nạn không phải vì tiền. Hiện sức khỏe và tinh thần của anh Flo Florian đã ổn định trở lại. Anh được một người trong nhóm đi phượt hỗ trợ về Hà Nội trước khi về nước ít ngày tới. Anh ấy thuê xe máy từ Đà Nẵng chạy ra Hà Nội và lên Lạng Sơn khám phá nhưng không may bị lạc trong rừng.
"Chúng tôi vui vì có thể giúp đỡ người nước ngoài. Đây cũng là lần hiếm hoi chúng tôi được tiếp xúc và trò chuyện với họ. Chúng tôi đều là người dân tộc thiểu số, chưa từng có cơ hội gặp gỡ du khách quốc tế. Giúp đỡ họ trong lúc khó khăn khiến ai cũng cảm thấy ý nghĩa", anh Lưu bày tỏ.
Sáng 6.5 (giờ địa phương), lễ đón chính thức Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam thăm cấp Nhà nước Cộng hòa Ấn Độ từ ngày 5 - 7.5 đã được tổ chức trọng thể tại Phủ Tổng thống Ấn Độ. Tổng thống Ấn Độ Droupadi Murmu và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đồng chủ trì lễ đón.
Không chỉ nhà ở, các công trình, dự án bất động sản cũng sẽ được gắn mã định danh và TP.HCM đang rốt ráo thực hiện việc này.
Từ những sản phẩm gốm vỡ, sứt mẻ..., anh Nguyễn Lê Uyên Viễn dùng vàng ròng hàn gắn, biến tổn thương thành vẻ đẹp. Đó là một nghề hiếm có, đòi hỏi sự kiên nhẫn và tuyệt kỹ công phu.
Ngày 6.5, các đơn vị thuộc Sở Xây dựng TP.HCM đang tất bật thi công lắp đặt rào chắn dải phân cách trên đường Cộng Hòa để chuẩn bị tổ chức giao thông theo mô hình đường 3 chiều.
Đây là tuyến đường khiến nhiều người dân TP.HCM ngán ngẩm vào giờ cao điểm. Việc tổ chức giao thông đường 3 chiều kỳ vọng sẽ giải quyết kẹt xe tại đây.
Trung tâm Quản lý hạ tầng giao thông đường bộ cho biết đường 3 chiều trên đường Cộng Hòa là phương án tổ chức phân làn đường linh hoạt theo thời gian trong ngày.
Theo đó, đường Cộng Hòa sẽ được chia thành 3 phần: một phần cố định cho xe đi từ vòng xoay Lăng Cha Cả ra đường Trường Chinh, một phần cố định cho xe đi hướng ngược lại và phần giữa sẽ thay đổi linh hoạt theo tình hình giao thông thực tế.
Cụ thể, vào buổi sáng, lượng xe từ vùng ven vào trung tâm đông thì 2 làn giữa sẽ ưu tiên cho chiều đi vào. Đến giờ tan tầm chiều, khi lượng xe từ trung tâm đi ra tăng cao, hệ thống sẽ đảo chiều để ưu tiên hướng ngược lại. Ngoài giờ cao điểm, giao thông sẽ trở về như bình thường, mỗi bên đi theo chiều cố định.
Nói cách dễ hiểu, vào thời điểm đảo chiều, hướng đi ưu tiên sẽ có 2 làn ô tô, 2 làn xe máy. Trong đó, dự kiến phần đường đảo chiều nằm bên trong 2 dải phân cách cứng chỉ có ô tô lưu thông; phía ngoài có làn hỗn hợp dành cho ô tô, xe máy và 1 làn chỉ dành cho xe 2 bánh.
Những ngày qua, người dân đi trên đường Cộng Hòa thấy xuất hiện thêm nhiều vạch kẻ đường mới, trong đó có 2 cặp vạch trắng nét liền, cách nhau khá xa. Ở giữa tim đường là vạch đôi, nét đứt, màu vàng.
Điều này làm nhiều người thắc mắc, vạch kẻ trắng nét liền là gì, đè lên có bị CSGT phạt không? Trả lời vấn đề này, đại diện Sở Xây dựng cho biết 2 cặp vạch kẻ đường màu trắng nét liền đôi là giới hạn của dải phân cách.
Sau khi kẻ xong vạch, đơn vị thi công đang khẩn trương lắp đặt dải phân cách để chuẩn bị tổ chức giao thông theo mô hình đường 3 chiều.
Từ trước đến nay, các tuyến đường ở Việt Nam vẫn giữ cách phân làn cố định cho từng chiều xe chạy. Tuy nhiên, lưu lượng thực tế giữa các hướng thường chênh lệch rất lớn vào giờ cao điểm nên việc điều tiết linh hoạt sẽ giúp tận dụng mặt đường hiệu quả hơn.
Trung tâm Quản lý hạ tầng giao thông đường bộ giải thích, hiện nhiều người dân còn bối rối vì công trình mới đang trong quá trình lắp đặt, hàng rào chưa hoàn thiện nên chưa hình dung được cách lưu thông. Một số tài xế cũng lo ngại việc đè lên vạch kẻ có thể bị xử phạt.
Ngày 15.5, đường 3 chiều này sẽ chính thức áp dụng. Khi đó, hệ thống biển báo điện tử sẽ được dùng để thay đổi hướng lưu thông ngay lập tức. Khi đổi chiều, biển báo sẽ hiển thị cấm đi ngược chiều để người dân dễ quan sát và di chuyển đúng hướng.
Theo đại diện trung tâm, nhiều nước trên thế giới cũng áp dụng mô hình đổi chiều làn đường theo giờ cao điểm, nhưng thường sử dụng dải phân cách di động. Khi cần ưu tiên phần đường rộng hơn cho một hướng lưu thông thì có 1 xe chuyên dụng đi đẩy dải phân cách sang một bên.
Tuy nhiên, cách làm này tốn khá nhiều chi phí và vận hành phức tạp, không phù hợp với tình hình hiện tại trên đường Cộng Hòa. Do đó, các đơn vị đã lựa chọn phương án tổ chức giao thông đường 3 chiều trên đường Cộng Hòa để giảm chi phí nhưng vẫn đạt hiệu quả điều tiết giao thông.
Trước khi áp dụng, phương án này đã được Sở Xây dựng lấy ý kiến các đơn vị liên quan.
Đường Cộng Hòa thường xuyên ùn tắc vì lưu lượng xe quá đông
ẢNH: NHẬT THỊNH
Thực tế, mô hình này có phần tương tự cách tổ chức giao thông từng áp dụng tại cầu Hoàng Hoa Thám trên đường Cộng Hòa thời gian qua. CSGT trực tiếp di chuyển dải phân cách để điều tiết dòng xe theo giờ cao điểm.
Tuy nhiên, nếu như ở cầu Hoàng Hoa Thám việc điều tiết chủ yếu thực hiện thủ công và chỉ áp dụng ở khu vực đầu cầu, thì tại đường Cộng Hòa lần này sẽ sử dụng hệ thống biển báo điện tử và tổ chức xuyên suốt toàn tuyến.
Ngành giao thông kỳ vọng phương án mới sẽ giúp lưu thông ổn định hơn tại khu vực vốn có lưu lượng xe rất lớn. Thực tế vào buổi sáng, lượng xe từ bên ngoài vào trung tâm tăng cao trong khi chiều ngược lại khá thông thoáng, nên việc điều chỉnh linh hoạt số làn theo từng thời điểm sẽ giúp tận dụng mặt đường hiệu quả hơn.
Sau thời gian vận hành và đánh giá hiệu quả thực tế, cơ quan chức năng sẽ xem xét khả năng nhân rộng mô hình này sang các tuyến đường khác.
