Những năm gần đây, thể thao điện tử (Esports) Việt Nam ghi nhận nhiều dấu ấn quan trọng khi liên tục vô địch các giải PUBG Mobile Super League-Southeast Asia Fall 2025, PUBG Nations Cup 2025, giành nhiều huy chương vàng ở SEA Games.
Việt Nam là quốc gia đầu tiên đăng cai SEA Esports Nations Cup. Đội tuyển quốc gia thể thao điện tử Việt Nam sắp tham dự Esports Nations Cup 2026 (ENC 2026) quy mô toàn cầu.
Trong xu hướng đó, Báo Thanh Niên có buổi phỏng vấn ông Hans Jagnow, Giám đốc Quan hệ Câu lạc bộ, Đội tuyển Quốc gia và Tuyển thủ, Esports Foundation, về bản sắc Việt Nam trong ngành công nghiệp Esports cũng như cơ hội và thách thức để thể thao điện tử có thể đóng góp nhiều hơn cho nền kinh tế số.
* Việt Nam đang nổi lên như một thị trường Esports năng động ở Đông Nam Á. Từ góc nhìn của một tổ chức quốc tế như Esports Foundation, ông đánh giá như thế nào về thị trường này?
– Việt Nam đã xây dựng được một nền tảng thực sự ấn tượng cho Esports như: văn hóa thi đấu năng động; cộng đồng người hâm mộ đầy nhiệt huyết ở nhiều tựa game khác nhau; các tuyển thủ đang khẳng định dấu ấn trên đấu trường quốc tế. Điều này có thể thấy rõ qua các tuyển thủ thi đấu ở PUBG Mobile hay Liên Minh Huyền Thoại, những tài năng đã đạt đẳng cấp toàn cầu.
Điểm đáng chú ý của Việt Nam trong những năm gần đây là tốc độ tăng trưởng nhanh chóng. Quy mô của Mobile Esports đã mở rộng đáng kể và Việt Nam là một trong những thị trường thể hiện rõ xu hướng này. Vấn đề đặt ra hiện nay là làm thế nào để chuyển hóa nguồn năng lượng đó thành động lực phát triển bền vững trong dài hạn.
* So với các thị trường đang phát triển khác trong khu vực, đâu là những yếu tố khiến Việt Nam trở nên đặc biệt khi bước ra thị trường toàn cầu?
– Điểm khác biệt của Esports Việt Nam so với các nước trong khu vực là văn hóa thi đấu đã tồn tại sẵn ở cấp độ phong trào, không cần xây dựng từ đầu. Trong khi Indonesia có lợi thế về quy mô, Thái Lan có thế mạnh ở một số tựa game cụ thể, Việt Nam nổi bật nhờ sự kết hợp giữa chiều sâu cạnh tranh và sức mạnh cộng đồng.
* Vậy thì Esports có thể đóng góp gì cho nền kinh tế số Việt Nam?
– Theo báo cáo Global Games Market Report của Newzoo năm 2025, thị trường ngành game toàn cầu đạt gần 189 tỉ USD với 3,6 tỉ người chơi, vượt qua cả ngành điện ảnh và âm nhạc cộng lại. Esports là một phần trong ngành công nghiệp game.
Việt Nam có thể định vị như một quốc gia xuất khẩu tài năng, tương tự Hàn Quốc hay Trung Quốc. Các tuyển thủ và huấn luyện viên không chỉ thi đấu mà còn mang màu cờ sắc áo ra thế giới, thu hút dòng vốn đầu tư vào thị trường trong nước. Việc tham gia các giải đấu quốc tế như Esports Nations Cup sẽ giúp nâng cao vị thế, tăng độ nhận diện và cơ hội tiếp cận nhà tài trợ, đơn vị phát sóng và các nguồn đầu tư vào hạ tầng.
* Việt Nam đang đứng ở đâu trên bản đồ Esports toàn cầu? Theo ông, đâu là những bài học Việt Nam có thể tham khảo để có thể nắm bắt được những cơ hội trên?
– Các quốc gia xây dựng được hệ sinh thái Esports bền vững thường có một số điểm chung, đó là công nhận đây là một ngành công nghiệp chính thức, không chỉ là một sở thích. Họ có dòng vốn đầu tư ổn định vào đội tuyển, cùng lộ trình rõ ràng từ thi đấu phong trào đến chuyên nghiệp. Hàn Quốc là hình mẫu tiêu biểu. Ả Rập Xê Út cũng đang phát triển theo hướng này thông qua chiến lược quốc gia trong khuôn khổ Tầm nhìn 2030.
Việt Nam đã có nền tảng cộng đồng mạnh và nguồn nhân lực dồi dào. Bước tiếp theo là củng cố lớp “hạ tầng thể chế”, bao gồm chuẩn hóa lộ trình phát triển, xây dựng cơ chế phúc lợi và định hướng nghề nghiệp cho tuyển thủ, cũng như thu hút dòng vốn đầu tư ổn định trong dài hạn. Đây sẽ là những yếu tố tạo ra khác biệt cho sự phát triển của hệ sinh thái.
* Theo ông, đâu là những “điểm nghẽn” lớn nhất khiến Esports Việt Nam chưa thể bứt phá lên nhóm dẫn đầu?
– Theo tôi, điểm nghẽn chung của nhiều quốc gia, không riêng Việt Nam, đó là việc đầu tư phát triển tuyển thủ vẫn còn hạn chế. Các khung quản trị nhằm tạo niềm tin cho nhà đầu tư và thương hiệu vẫn trong quá trình hoàn thiện. Bên cạnh đó, cầu nối giữa thi đấu phong trào và cơ hội chuyên nghiệp hiện chưa đủ rõ ràng. Những thách thức này không chỉ của riêng Việt Nam, nhưng việc giải quyết hiệu quả sẽ quyết định thị trường nào tiếp tục bứt phá và thị trường nào chững lại.
* Ngoài thi đấu chuyên nghiệp, ông đánh giá Việt Nam còn đang bỏ lỡ những mảnh ghép nào trong chuỗi giá trị Esports?
– Sản xuất nội dung và bản quyền truyền thông là hai lĩnh vực còn nhiều dư địa phát triển nhất. Việt Nam có nhiều cá nhân và tổ chức làm tốt, nhưng hạ tầng để sản xuất nội dung đạt chuẩn phát sóng quy mô lớn, cũng như tạo thành gói sản phẩm và thương mại hóa các nội dung đó thông qua các thỏa thuận bản quyền. Đây vẫn là mảnh đất màu mỡ, chưa được khai thác tương xứng với quy mô và tiềm năng thị trường.
Công nghệ nền tảng và năng lực dữ liệu cũng là những lĩnh vực cần được đầu tư. Việc hiểu rõ khán giả ngày càng quan trọng, đồng thời là yếu tố then chốt để mở rộng ra thị trường toàn cầu.
* Nhìn về 5 – 10 năm tới, ông kỳ vọng Việt Nam có thể đạt được vị trí nào trên bản đồ Esports toàn cầu?
– Việt Nam có cơ hội thực sự để trở thành một trong những cường quốc Esports hàng đầu thế giới với nền tảng tài năng và đam mê đã sẵn có. Để đạt được điều đó, có ba yếu tố then chốt:
Dù các thiết bị Apple nổi tiếng là thân thiện, Apple Watch vẫn là một chiếc đồng hồ thông minh phức tạp với nhiều đặc thù riêng mà không phải ai cũng hiểu rõ. Nếu bạn đột nhiên nhìn thấy một vòng tròn hoặc đường viền màu xanh dương bí ẩn xuất hiện trên màn hình, đừng quá lo lắng vì đây không phải lỗi phần cứng. Thực chất, vết màu này chỉ là dấu hiệu thông báo của một trong hai tính năng hỗ trợ tiếp cận đã vô tình được kích hoạt trên thiết bị của bạn.
Tính năng đầu tiên có thể là AssistiveTouch, cho phép người dùng điều hướng giao diện đồng hồ bằng cử chỉ ngón tay và bàn tay mà không cần chạm vào màn hình. Khi đó, vòng tròn màu xanh đóng vai trò như một con trỏ hiển thị để cho biết tùy chọn nào đang được lựa chọn. Khả năng thứ hai là tính năng VoiceOver đã được bật, một công cụ hữu ích giúp đọc to các nút và văn bản khi người dùng loay hoay trong bóng tối hoặc đối với những người bị suy giảm thị lực.
Mặc dù hai chức năng này cực kỳ tiện lợi đối với người lớn tuổi hoặc người hạn chế về thị lực, chúng lại trở thành sự phiền toái nếu bạn không cố ý bật. Để tắt tính năng AssistiveTouch, bạn chỉ cần truy cập vào mục Cài đặt (Settings), chọn Trợ năng (Accessibility), tìm đến AssistiveTouch và gạt công tắc để tắt hoàn toàn. Tại menu này, nếu chỉ muốn thay đổi màu sắc của vòng viền xanh cho đỡ khó chịu, bạn cũng có thể chọn mục Màu sắc (Color) để tùy chỉnh.
Đối với tính năng đọc thành tiếng VoiceOver, quy trình thực hiện thủ công cũng có các bước tương tự như trên. Người dùng chỉ cần điều hướng theo lộ trình từ Cài đặt (Settings), chọn mục Trợ năng (Accessibility), tìm đến mục VoiceOver và gạt công tắc theo hướng tắt để loại bỏ đường viền nhấp nháy. Việc hiểu rõ các lối tắt này sẽ giúp bạn dễ dàng làm chủ thiết bị và nhanh chóng đưa màn hình trở lại trạng thái hiển thị bình thường như cũ.
Nếu không muốn thực hiện nhiều bước bấm menu phức tạp, Apple cũng cung cấp một giải pháp thay thế nhanh chóng và tiện lợi thông qua trợ lý ảo. Bạn chỉ cần nhấc đồng hồ lên và ra lệnh: "Hey Siri, turn off AssistiveTouch" (Hey Siri, tắt AssistiveTouch) hoặc "Hey Siri, turn off VoiceOver" (Hey Siri, tắt VoiceOver), trợ lý AI sẽ lập tức thực hiện mọi thao tác xử lý, giúp loại bỏ hoàn toàn đường viền màu xanh dương trên màn hình.
Với những người trẻ hiện đại hay các gia đình bận rộn như MC Đức Bảo, quỹ thời gian ở nhà đôi khi trở nên vô cùng xa xỉ. Sau một ngày dài mệt nhoài với lịch trình công việc dày đặc, khói bụi và kẹt xe, khoảnh khắc đẩy cửa bước vào nhà chính là lúc chúng ta khao khát sự thoải mái tuyệt đối.
Trong một video chia sẻ gần đây trên TikTok, chàng MC quốc dân đã đặt ra một câu hỏi rất thú vị: "Món đồ nào đáng tiền nhất trong nhà bạn?". Không phải là những món đồ trang trí đắt đỏ hay dàn âm thanh, nội thất xa hoa, câu trả lời của MC Đức Bảo lại là một thiết bị chúng ta dùng mỗi ngày, đến mức coi sự tồn tại của nó là hiển nhiên: Chiếc máy điều hòa không khí.
MC Đức Bảo chia sẻ một góc nhìn cực kỳ "thực tế": Một món đồ gia dụng thực sự tốt là khi nó hoạt động ổn định và bền bỉ đến mức bạn... gần như không bao giờ phải bận tâm hay nghĩ tới nó. Và "chân ái" đã đồng hành cùng gia đình nam MC, mang lại sự an tâm đó chính là chiếc điều hòa đến từ thương hiệu Nhật Bản - Mitsubishi Heavy Industries.
Điểm cộng đầu tiên khiến nam MC chấm điểm 10 cho chiếc điều hòa Mitsubishi Heavy Industries chính là khả năng làm lạnh thần tốc, nhờ công nghệ Jet Flow kết hợp cùng chức năng Hi Power. Chỉ vài giây sau khi bấm remote, luồng gió mát lạnh đã lan tỏa khắp mọi ngóc ngách, xua tan ngay lập tức cái nóng bức ngột ngạt của mùa hè đô thị. Không gian nhà bỗng chốc hóa thành một resort thu nhỏ, mang lại cảm giác sảng khoái và thư giãn ngay tức thì.
Không chỉ làm lạnh nhanh, Mitsubishi Heavy Industries còn ghi điểm nhờ khả năng vận hành bền bỉ ngay cả trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt. Trong những ngày nắng nóng đỉnh điểm từ 40 - 46°C, dàn nóng của máy vẫn duy trì khả năng hoạt động ổn định giúp máy làm lạnh hiệu quả. Thiết kế tối ưu cho khí hậu nhiệt đới giúp sản phẩm hoạt động bền bỉ, hạn chế quá tải khi nhiệt độ ngoài trời tăng cao - đặc biệt phù hợp với điều kiện thời tiết nắng nóng kéo dài tại Việt Nam.
Chưa dừng lại ở đó, dân tình thường rỉ tai nhau rằng đồ điện gia dụng thì cứ chuẩn Nhật mà chọn vì độ "nồi đồng cối đá" đã được minh chứng qua nhiều thế hệ. Độ bền ổn định của sản phẩm giúp hạn chế các sự cố hỏng hóc trong quá trình sử dụng, đồng thời giảm áp lực bảo trì và sửa chữa cho gia đình. Hơn nữa, với công nghệ DC Pam Inverter, máy vận hành cực kỳ êm ái, mang lại những giấc ngủ sâu và hoàn toàn không gây áp lực lên hóa đơn tiền điện mỗi tháng dù được bật liên tục mỗi ngày.
Nếu chỉ làm lạnh nhanh và tiết kiệm điện thì chưa đủ để gọi là một khoản đầu tư "đáng đồng tiền bát gạo" nhất. Điểm mấu chốt khiến MC Đức Bảo hoàn toàn bị chinh phục, và cũng là xu hướng lựa chọn đồ gia dụng của các gia đình hiện đại, chính là tính năng bảo vệ sức khỏe.
Bạn đã bao giờ nghe đến việc điều hòa vẫn đang "làm việc" ngay cả khi... đã tắt máy chưa? Nghe có vẻ vô lý nhưng đây lại là công nghệ Ion 24 giờ cực kỳ xịn sò trên các dòng điều hòa một chiều của Mitsubishi Heavy Industries.
Cụ thể, phần thân máy được phủ một lớp sơn đặc biệt chứa đá tourmaline, có khả năng tự động giải phóng ion âm (Vitamin của không khí) suốt 24 giờ. Ion âm vốn dĩ có rất nhiều trong các khu rừng nguyên sinh hay gần thác nước, nay lại được mang trọn vẹn vào phòng khách hay phòng ngủ của bạn.
Với những gia đình có người già hoặc trẻ nhỏ, đây thực sự là một tính năng "chạm đến trái tim", chăm sóc sức khỏe gia đình một cách thầm lặng nhưng vô cùng hiệu quả.
Sự lựa chọn của MC Đức Bảo cũng chính là hình ảnh phản chiếu cho phong cách sống của những người trẻ thành đạt ngày nay. Họ chọn cách "đầu tư thông minh" ngay từ đầu để có thể mua lại sự yên tâm, mua lấy thời gian nghỉ ngơi trọn vẹn và mua cả sự bảo vệ sức khỏe cho những người thân yêu nhất.
Chẳng cần tìm kiếm đâu xa những liệu pháp giải tỏa căng thẳng đắt đỏ. Đôi khi, hạnh phúc và sự "chill" nhất lại đến từ việc được ngả lưng trên chiếc sofa êm ái, hít thở bầu không khí trong lành, mát lạnh ngay tại chính tổ ấm của mình. Lựa chọn một thiết bị với tinh thần Lạnh tức thì - Khỏe bền bỉ chính là cách chúng ta thiết lập một tiêu chuẩn sống mới: Khỏe mạnh hơn, tiện nghi hơn và hạnh phúc hơn mỗi ngày.
Tìm hiểu thêm về giải pháp điều hòa chuẩn Nhật tại Mitsubishi Heavy Industries Việt Nam.
Trong một động thái đầy bất ngờ và mang tính biểu tượng, Microsoft đã chính thức gỡ bỏ giới hạn dung lượng 32 GB vốn tồn tại trên hệ thống tệp FAT32 kể từ thời Windows 95, mở ra kỷ nguyên mới cho khả năng tương thích lưu trữ.
Hệ thống tệp FAT32 từ lâu đã là 'người bạn đồng hành' quen thuộc nhưng cũng đầy phiền toái đối với người dùng Windows. Dù linh hoạt và tương thích tốt với nhiều thiết bị từ máy ảnh, TV đến các hệ máy chơi game cầm tay, nhưng giới hạn dung lượng 32 GB trên Windows đã buộc hàng triệu người dùng phải tìm đến các phần mềm của bên thứ ba suốt ba thập kỷ qua. Tuy nhiên, với bản cập nhật Windows 11 Insider mới nhất (Build 26300.8170), giới hạn này đã chính thức được nâng lên mức 2 TB.
Theo tiết lộ từ các cựu kỹ sư Microsoft, con số 32 GB thực chất không phải là giới hạn kỹ thuật của hệ thống tệp FAT32. Thực tế, đó chỉ là một lựa chọn có phần ngẫu nhiên khi thiết kế giao diện định dạng cho Windows 95 nhằm ưu tiên hệ thống tệp NTFS hiện đại hơn. Suốt nhiều năm, giới hạn này vẫn được giữ lại như một 'di sản' lỗi thời, gây không ít khó khăn cho người dùng khi muốn định dạng các ổ cứng di động hay thẻ nhớ dung lượng lớn.
Hiện tại, người dùng tham gia chương trình Windows Insider đã có thể tạo các phân vùng FAT32 khổng lồ lên tới 2 TB. Một chi tiết cần lưu ý là Microsoft vẫn chưa cập nhật giao diện đồ họa (GUI) truyền thống cho thay đổi này. Để tận dụng sức mạnh mới, người dùng sẽ sử dụng lệnh Format thông qua cửa sổ dòng lệnh Command Prompt. Đây được xem là bước đi cẩn trọng của Microsoft để đảm bảo tính ổn định trước khi phát hành rộng rãi.
Việc nâng cấp này mang lại ý nghĩa lớn trong kỷ nguyên lưu trữ di động dung lượng cao. Giờ đây, việc trao đổi dữ liệu giữa Windows và các nền tảng khác như macOS, Linux hay Android sẽ trở nên mượt mà hơn bao giờ hết. Đặc biệt là đối với các thiết bị ngoại vi chỉ hỗ trợ FAT32, người dùng sẽ không còn phải lo lắng về việc phân tách phân vùng hay cài đặt các công cụ hỗ trợ phức tạp.
Dự kiến sau khi hoàn tất các thử nghiệm, tính năng này sẽ sớm được cập nhật cho phiên bản Windows 11 ổn định trong các bản vá lỗi vào cuối năm 2026.
