Đầu tuần trước, Apple bất ngờ công bố mọi thiết bị của hãng, trừ iPhone, Apple Watch và AirPods, đều nâng giá cao hơn 15-25% so với trước đó. Nguyên nhân được viện dẫn là chi phí linh kiện chip nhớ ngày càng cao. CEO Tim Cook thậm chí nói với WSJ rằng tác động của nó như “trận lụt trăm năm có một”, rằng ông “chưa chứng kiến điều gì tương tự trong 40 năm trong ngành”.
Fortune và The Verge cùng đánh giá động thái của Apple “gây chấn động”, bởi họ vốn luôn được chuỗi cung ứng ưu tiên, cho thấy thị trường chip nhớ khắc nghiệt hơn nhiều so với vẻ bề ngoài. Truyền thông phương Tây đặt tên cho cuộc khủng hoảng là RAMageddon – ngày tận thế của RAM.
Không riêng Apple, thị trường thiết bị điện tử tiêu dùng ghi nhận hàng loạt hãng công nghệ khác tăng giá sản phẩm. Microsoft thông báo tăng giá máy chơi game Xbox thêm 100-150 USD tùy từng phiên bản, đồng thời ngừng bán mẫu bộ nhớ 2 TB cao cấp nhất. Dell, HP, Lenovo và Asus điều chỉnh danh mục sản phẩm bằng cách nâng giá hoặc giảm dung lượng bộ nhớ. Ở mảng smartphone, các hãng như Samsung, Xiaomi, Oppo, Vivo, Honor và Huawei đưa ra mức giá khởi điểm cao hơn cho một số dòng điện thoại mới.
Giữa tháng 5, Goldman Sachs cảnh báo thị trường chip nhớ toàn cầu đang đối mặt với sự mất cân bằng cung cầu nghiêm trọng nhất kể từ năm 2011 với nguyên nhân liên quan đến AI. Ngân hàng đầu tư này dự báo tình trạng thiếu hụt cả DRAM và NAND flash sẽ tiếp diễn và trầm trọng hơn, kéo dài đến năm 2028 do nguồn cung khó theo kịp nhu cầu không ngừng tăng cao của các trung tâm dữ liệu.
Chiếc đĩa cho “gã khổng lồ háu ăn”
Trong nhiều năm, các loại chip nhớ như DRAM và NAND Flash chủ yếu phục vụ máy chủ doanh nghiệp, máy tính cá nhân, smartphone, bộ định tuyến wifi và các thiết bị điện tử tiêu dùng khác. Nhu cầu được đánh giá tương đối ổn định, thậm chí dư thừa và ngày càng rẻ do công nghệ sản xuất liên tục cải tiến, theo Reuters.
Dù vậy, sự ổn định dần biến mất từ cuối năm 2025, khi hầu hết hệ thống AI như ChatGPT của OpenAI, Claude của Anthropic hay Gemini của Google chuyển hình thức từ xử lý sang suy luận và cần nhiều bộ nhớ hơn. Cũng từ đây, thị trường điện tử tiêu dùng rơi vào khó khăn.
Bộ nhớ là một trong hai thành phần quan trọng nhất trên bất kỳ hệ thống máy tính nào. Nếu như CPU đóng vai trò “đầu não” của thiết bị và xử lý lượng lớn thông tin với tốc độ cực nhanh, bộ nhớ là nơi dữ liệu được lưu trữ, cung cấp cho bộ xử lý, giống như chiếc đĩa đựng thức ăn.
Vấn đề trở nên trầm trọng khi các trung tâm dữ liệu AI ưa chuộng loại bộ nhớ băng thông cao (HBM) – loại chuyên dụng xếp chồng nhiều chip lên nhau, cho phép đạt thông lượng cao hơn phục vụ AI suy luận. HBM có biên lợi nhuận rất cao, nên các nhà sản xuất quyết định dồn lực sản xuất và đầu tư kỹ thuật cho mảng này. Đồng nghĩa, họ phải giảm chú trọng vào DRAM và NAND thông thường.
Hệ quả là không đủ “đĩa” đựng thức ăn cho tất cả “gã khổng lồ háu ăn”, theo Fortune. Các công ty điện toán đám mây đang chi hàng trăm tỷ USD xây dựng trung tâm dữ liệu AI và thâu tóm một lượng lớn nguồn cung bộ nhớ HBM, còn nhà sản xuất máy tính, điện thoại, thiết bị tiêu dùng tranh giành phần nhỏ còn lại.
“Sản xuất chip nhớ đang trở thành một cuộc chơi có tổng bằng không”, nghiên cứu về khủng hoảng bộ nhớ được Deutsche Bank công bố ngày 18/6 nêu. “Cứ mỗi tấm wafer thêm cho HBM và máy chủ AI, nguồn cung cho điện thoại, máy tính và ôtô lại bị rút bớt. Tình trạng này đẩy giá bộ nhớ tăng và tác động đến nhiều ngành kinh tế. Lúc này, chip nhớ không còn là mặt hàng thông thường, mà trở thành biến số kinh tế vĩ mô rõ rệt”.
Bốn giai đoạn khan hiếm
Theo Tom’s Hardware, có thể chia cuộc khủng hoảng chip nhớ thành bốn giai đoạn. Đầu tiên vào cuối 2025 khi các hãng như Samsung, SK Hynix hay Micron bắt đầu giảm sản lượng DDR4, NAND phổ thông để chuyển sang HBM với giá “nhích” nhẹ.
Đến quý I/2026, dữ liệu do công ty nghiên cứu thị trường TrendForce ghi nhận cho thấy giá DRAM tăng tới 90-95% so với cùng kỳ 2025, gây “mất cân bằng cung cầu nghiêm trọng hơn dự kiến”. Giới đầu cơ bắt đầu gom chip, còn một số hãng điều chỉnh nhẹ giá sản phẩm. Xiaomi 17 Ultra ra mắt cao hơn 500 tệ so với thế hệ trước. Chủ tịch Xiaomi Lu Weibing khi đó thừa nhận chi phí linh kiện gây áp lực trực tiếp lên giá bán. Tình trạng tương tự cũng diễn ra với các dòng máy cao cấp của Vivo và Oppo.
Giai đoạn thứ ba rơi vào tháng 4-5, khi các nhà sản xuất máy tính bắt đầu đưa ra cảnh báo đến toàn ngành do giá DRAM tiếp tục tăng thêm 58-63%, còn NAND là 70-75%. Phần lớn sản lượng NAND Flash đổ dồn vào các ổ cứng SSD dành cho doanh nghiệp. Các nhà cung cấp dịch vụ đám mây lớn cũng đang “vét sạch nguồn cung” thông qua thỏa thuận dài hạn, khiến thị trường điện tử tiêu dùng rơi vào tình trạng khan hiếm nghiêm trọng.
Kể từ tháng 6, vấn đề không còn nằm ở giá bán khi lĩnh vực điện tử tiêu dùng ghi nhận tình trạng thiếu hàng, thiếu khả năng phân phối sản lượng và không thể ký hợp đồng. Nhiều doanh nghiệp nhỏ gần như không mua được chip vì các nhà sản xuất ưu tiên đối tác AI hoặc hợp đồng dài hạn.
Reuters đánh giá, lợi nhuận HBM cao hơn khiến các công ty sản xuất chip nhớ ưu tiên dòng này, giúp họ bước vào thời kỳ “trăng mật” kéo dài nhờ cơn sốt AI. Micron Technology đạt doanh thu 41,46 tỷ USD trong quý tài chính III/2026, cao gấp bốn lần cùng kỳ năm trước, còn cổ phiếu tăng 700% trong một năm qua. Giá cổ phiếu của SK Hynix cũng tăng 400%, còn Samsung Electronics lần đầu đạt mức vốn hóa trên 1.000 tỷ USD nhờ lợi nhuận cao năm qua.
Ngày 25/6, Samsung, SK Hynix và Micron bị 17 nguyên đơn khởi kiện tại Tòa án Quận ở bắc California (Mỹ) với cáo buộc thông đồng hạn chế nguồn cung DRAM nhằm đẩy giá tăng 700% trong bốn năm. Đơn kiện cho rằng ba nhà sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới, hiện chiếm 90% thị phần DRAM toàn cầu, đã đồng loạt chuyển năng lực sản xuất sang HBM phục vụ AI, qua đó cắt giảm sản lượng DDR3 và DDR4, khiến nguồn cung can kiệt. Nguyên đơn nhắc lại việc Samsung và SK Hynix cũng từng thừa nhận tham gia vụ thông đồng ấn định giá DRAM hồi năm 2005, trong đó SK Hynix bị phạt 185 triệu USD, đồng thời yêu cầu tòa ban hành lệnh cấm và bồi thường gấp ba lần thiệt hại.
Khó khăn tiếp diễn
Đối với các nhà sản xuất phần cứng, câu hỏi lớn hiện nay là khủng hoảng chip nhớ sẽ tác động như thế nào đến hoạt động kinh doanh và tình hình có thể trở nên tồi tệ hơn ra sao.
Nghiên cứu của Gartner tháng 2 cho thấy, chi phí bộ nhớ tăng cao hơn dự kiến làm giảm 10,4% lượng xuất xưởng PC và 8,4% smartphone toàn cầu trong năm 2026, đồng thời dự báo giá của chúng tăng 17% và 13% tương ứng so với năm ngoái. “Với cầu vượt quá cung cùng tình trạng khan hiếm, tăng giá không thể tránh khỏi”, nhà phân tích Ranjit Atwal của Gartner nói với CNBC. “Người tiêu dùng sẽ là bên gánh chịu hậu quả”.
Theo WSJ, các nhà sản xuất chip nhớ đang gấp rút bổ sung dây chuyền mới nhưng chưa thể đáp ứng một sớm một chiều do cần chi phí hàng tỷ USD và nhiều năm xây dựng. Giới phân tích dự đoán, tình trạng thiếu hụt và giá tăng cao sẽ tiếp diễn trong vài năm tới. Deutsche Bank dự đoán nguồn cung chỉ ổn định sau năm 2028, trong khi Phố Wall dự báo giá bộ nhớ sẽ tăng 30-40% trong quý IV/2026 và thêm 40-45% vào năm 2027.
Nhà phân tích Atwal nhận định, chi phí leo thang có thể khiến người dùng giữ thiết bị đang dùng lâu hơn, tức thời gian nâng cấp kéo dài. Họ sẽ phải thỏa hiệp với bản thân về những gì họ cần, còn nhà sản xuất sẽ gặp khó khi muốn thu hút khách hàng bằng tính năng mới do giá bán quá cao.
Jon Gold, Phó chủ tịch phụ trách chuỗi cung ứng và chính sách hải quan của Liên đoàn Bán lẻ Quốc gia Mỹ (NRF), có quan điểm tương tự. Ông cho rằng xu hướng này có thể dẫn đến tình trạng thiếu hụt thiết bị điện tử tiêu dùng bên cạnh nguy cơ tăng giá, khiến thị trường dần bất ổn vài năm tới.
Đầu tháng 6, liên minh người dùng do NRF dẫn đầu viết thư cho Bộ Tài chính và Bộ Thương mại Mỹ, yêu cầu chính phủ xem xét “sự mất cân bằng cấp bách” của chip nhớ cùng “khả năng nâng giá đáng kể và kéo dài” của thiết bị điện tử tiêu dùng. Nhóm kêu gọi chính phủ hợp tác với nhà sản xuất và đối tác nhằm “bảo vệ người dùng, người lao động và các doanh nghiệp thuộc mọi quy mô khỏi những thiệt hại”.
Mashable nhận định, cuộc khủng hoảng chip nhớ cho thấy AI đã trở thành yếu tố chi phối bất kỳ thị trường nào liên quan, chẳng hạn GPU hay năng lượng trước đó. Với thị trường tiêu dùng, hệ quả là giá thiết bị điện tử có thể tăng khi chi phí bộ nhớ tiếp tục leo thang, ít nhất trong 1-2 năm tới.
Cáp USB hiện nay có nhiều hình dạng và kích cỡ khác nhau, tùy thuộc vào ứng dụng, thương hiệu và cấu hình. Sự đa dạng của cáp USB không chỉ tạo ra sự phong phú trong lựa chọn mà còn dẫn đến sự chênh lệch giá cả đáng kể.
Sự khác biệt về giá thường xuất phát từ chất liệu sản xuất và các đặc tính kỹ thuật của cáp, ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ truyền dữ liệu và khả năng cung cấp điện. Chẳng hạn, cáp USB-C giá rẻ thường được làm từ nhựa PVC kém chất lượng, thay vì nylon bện hoặc silicon bền khiến chúng dễ bị uốn cong và hư hỏng theo thời gian.
Một yếu tố quan trọng khác là số lượng chân cắm. Các loại cáp giá rẻ thường có ít chân cắm hơn, vốn được xem là nguyên nhân chính khiến chúng không thể hỗ trợ tốc độ truyền dữ liệu cao.
Khi mua cáp USB, người dùng có thể nhận biết chất lượng thông qua một số dấu hiệu trên bao bì, như chứng nhận USB-IF (Universal Serial Bus-Implementers Forum) và các nhãn an toàn như UL, cUL, CE, UKCA Mark và FCC. Những chứng nhận này đảm bảo cáp đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn quốc gia và quốc tế.
Đối với các ứng dụng yêu cầu hiệu suất cao, người dùng nên chọn cáp có chip E-marker giúp cung cấp đúng công suất khi kết hợp với bộ nguồn. Chip này là bắt buộc đối với các cáp có công suất trên 60W nhằm đảm bảo an toàn khi sạc.
Ngoài ra, người dùng cũng cần chú ý đến thế hệ và màu sắc của cáp USB. Cáp USB 3.0 và các phiên bản mới hơn hỗ trợ tốc độ truyền dữ liệu nhanh hơn và cung cấp dòng điện cao hơn so với USB 2.0. Ví dụ, USB 3.0 có thể truyền dữ liệu lên tới 5 Gbps và cung cấp 900 mAh ở điện áp 5 volt. Cáp USB-C cũng có nhiều thế hệ khác nhau, với tốc độ truyền tải từ 5 - 20 Gbps, trong khi phiên bản mới nhất là USB4 có thể đạt tốc độ lên tới 80 Gbps.
Màu sắc của đầu nối cũng có thể là một chỉ báo về thế hệ cáp. Cáp USB-A từ USB 3.0 trở lên thường có màu xanh lam, vàng hoặc cam bên trong đầu nối, trong khi USB 2.0 thường có màu đen. Trong khi đó, cáp USB-C không sử dụng màu sắc để biểu thị khả năng hoạt động, do đó người dùng nên đọc kỹ thông số kỹ thuật trước khi mua.
Theo Hãng tin Reuters, Chính phủ Úc ngày 28-6 cho biết sẽ tăng gấp đôi mức phạt tối đa có thể áp dụng đối với các công ty công nghệ không thực hiện đúng quy định của nước này về việc cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội.
Chính phủ cũng sẽ mở rộng quyền thu thập thông tin của Ủy viên An toàn trực tuyến (eSafety Commissioner), cho phép cơ quan này yêu cầu các nền tảng mạng xã hội cung cấp bằng chứng về những biện pháp đã thực hiện nhằm ngăn người dưới 16 tuổi tạo tài khoản.
Cơ quan eSafety hiện vẫn đang điều tra khả năng không tuân thủ quy định của năm nền tảng gồm Instagram và Facebook của Meta, YouTube của Google, Snapchat của Snap và TikTok.
Google, Meta, Snap và TikTok hiện chưa phản hồi đề nghị bình luận về kế hoạch mới của Chính phủ Úc.
Lệnh cấm được Úc triển khai cách đây sáu tháng đang được nhiều quốc gia theo dõi sát sao trong bối cảnh ngày càng lo ngại tác động của mạng xã hội đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của thanh thiếu niên.
Trong tháng này, Anh cũng cho biết sẽ áp dụng các biện pháp hạn chế mạnh hơn khi mở rộng phạm vi sang cả các nền tảng chơi game và phát trực tiếp (livestream).
"Chúng tôi rất khích lệ trước sự thay đổi trong các cuộc thảo luận cũng như động lực trên toàn cầu kể từ khi áp dụng độ tuổi tối thiểu để sử dụng mạng xã hội. Tuy nhiên, rõ ràng các công ty công nghệ lớn vẫn chưa làm đủ để tuân thủ pháp luật - vẫn còn quá nhiều trẻ em sử dụng mạng xã hội", Thủ tướng Úc Anthony Albanese tuyên bố.
Theo Chính phủ Úc, kể từ khi lệnh cấm có hiệu lực, hơn 5 triệu tài khoản của người dưới 16 tuổi đã bị vô hiệu hóa hoặc hạn chế.
Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu cũng chỉ ra rằng các cơ chế xác minh độ tuổi như chụp ảnh khuôn mặt (selfie) mà các công ty công nghệ áp dụng rất dễ bị trẻ em qua mặt. Trong nhiều trường hợp, trẻ em thậm chí không bị yêu cầu chứng minh độ tuổi.
Bộ trưởng Truyền thông Úc Anika Wells cho biết các báo cáo bà nhận được từ Ủy viên An toàn trực tuyến cho thấy các nền tảng mạng xã hội đang áp dụng những chiêu thức quen thuộc của các hãng công nghệ lớn và chỉ làm ở mức tối thiểu để "đối phó".
Ngoài việc trao thêm quyền yêu cầu cung cấp thông tin từ các nền tảng mạng xã hội, các sửa đổi pháp luật dự kiến cũng sẽ cho phép cơ quan quản lý thu thập thông tin từ bên thứ ba như các nhà cung cấp dịch vụ xác minh độ tuổi hoặc kho ứng dụng để kiểm chứng các tuyên bố của các nền tảng.
Người phát ngôn của Thủ tướng Úc cho biết hiện chưa quyết định thời điểm trình các sửa đổi này lên Quốc hội, nhưng chính phủ sẽ sớm công bố thêm thông tin.
Tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS) đưa tàu Orion, chở phi hành đoàn Artemis II, rời bệ phóng tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy, Florida, lúc 5h35 ngày 2/4 (giờ Hà Nội). Chuyến bay làm nên lịch sử khi trở thành nhiệm vụ có người lái đầu tiên hướng tới Mặt Trăng kể từ nhiệm vụ Apollo 17 cách đây 54 năm.
Artemis II là cột mốc quan trọng trong chương trình Artemis, tạo bước đệm cho việc thiết lập sự hiện diện lâu dài của con người trên bề mặt Mặt Trăng. Ngoài thử nghiệm công nghệ cho chương trình, chuyến bay kéo dài 10 ngày này còn thu thập dữ liệu về mức độ phơi nhiễm bức xạ, sức khỏe và khả năng hoạt động của con người ngoài quỹ đạo Trái Đất thấp, đồng thời quan sát Mặt Trăng từ góc nhìn hiếm.
Một thí nghiệm đáng chú ý trên tàu Orion là Phản ứng tương tự mô của phi hành gia ảo (AVATAR). Thí nghiệm sử dụng các "chip cơ quan" - mẫu mô nuôi cấy trong phòng thí nghiệm, lớn tương đương chiếc USB, chứa tế bào người sống được chỉnh sửa để hoạt động giống như cơ quan thật.
AVATAR tập trung vào mô tủy xương nuôi cấy từ tế bào thu thập trong quá trình hiến máu trước chuyến bay của các phi hành gia. Tủy xương sản sinh ra tế bào miễn dịch và máu, đồng thời đặc biệt nhạy cảm với bức xạ, do đó là mục tiêu quan trọng để đánh giá rủi ro sức khỏe trong các nhiệm vụ ngoài Trái Đất.
Sau khi nhiệm vụ Artemis II kết thúc, các nhà nghiên cứu sẽ phân tích mẫu mô ở cấp độ phân tử để đánh giá cách hàng nghìn gene phản ứng với chuyến du hành vũ trụ. Để xác định xem chúng có thể dự đoán chính xác phản ứng của con người trước căng thẳng liên quan đến vũ trụ hay không, họ cũng sẽ so sánh kết quả với dữ liệu từ Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) và với các mẫu sinh học thu thập từ phi hành đoàn trước và sau chuyến bay.
Nghiên cứu trước đây trên trạm ISS, vốn được từ trường Trái Đất che chắn một phần, cho thấy phi hành gia bị tiêu xương ngay cả trong chuyến bay ngắn. Các nghiên cứu tương tự có thể giúp định hướng chiến lược chăm sóc sức khỏe tốt hơn cho phi hành gia trong những nhiệm vụ dài hạn sau này.
Thử nghiệm thích nghi trong không gian sâu
Một thí nghiệm quan trọng khác là ARCHeR, hướng đến tìm hiểu cách phi hành gia thích nghi với cuộc sống trong tàu Orion khép kín. Họ sẽ đeo thiết bị trên cổ tay để theo dõi mức độ căng thẳng, sự chuyển động, giấc ngủ và khả năng nhận thức. Nhóm nghiên cứu hy vọng dữ liệu thời gian thực sẽ giúp phân tích cách hoạt động hàng ngày, sự nghỉ ngơi và môi trường giới hạn ảnh hưởng thế nào đến sức khỏe và khả năng làm việc nhóm ngoài không gian.
Một nghiên cứu khác sẽ tập trung vào hệ miễn dịch. Trong suốt nhiệm vụ, các phi hành gia sẽ thu thập mẫu nước bọt bằng cách thấm chúng lên giấy chuyên dụng lưu trữ trong những cuốn sổ nhỏ - phương pháp đơn giản và cần thiết vì tàu Orion không có tủ lạnh.
Khi so sánh với các mẫu thu thập trước và sau chuyến bay, dữ liệu về nước bọt và máu sẽ cho phép nhóm nghiên cứu theo dõi thay đổi miễn dịch liên quan đến tác nhân gây căng thẳng như bức xạ và sự cô lập. Họ cũng dự định theo dõi khả năng virus "ngủ đông", bao gồm virus liên quan đến bệnh thủy đậu và zona thần kinh, tái hoạt động trong chuyến du hành vũ trụ - hiện tượng từng xảy ra trên trạm ISS.
Đo lường bức xạ mạnh
Khác với phi hành đoàn trên trạm ISS, Artemis II sẽ bay vượt khỏi từ quyển Trái Đất, tiếp xúc với bức xạ vũ trụ nhiều hơn đáng kể. Để theo dõi rủi ro này, họ sẽ mang máy đo liều lượng bức xạ cá nhân trong túi để theo dõi mức độ tiếp xúc theo thời gian thực. Cùng với 6 cảm biến bức xạ lắp đặt trên khoang chở người của tàu Orion, chúng có thể phát hiện sự gia tăng bức xạ đột ngột, ví dụ như trong bão Mặt Trời, và cảnh báo phi hành đoàn thực hiện biện pháp bảo vệ.
Dữ liệu từ các thiết bị trên cùng với phép đo từ một số vệ tinh nhỏ mà đối tác quốc tế cung cấp sẽ giúp giới khoa học hiểu rõ hơn về cách bức xạ hoạt động bên trong Orion và ảnh hưởng đến sức khỏe con người.
Góc nhìn hiếm về Mặt Trăng
Khi Orion bay vòng qua phía xa Mặt Trăng (phía luôn bị khuất khi nhìn từ Trái Đất), phi hành đoàn Artemis II có khoảng ba giờ để nghiên cứu địa hình mà chưa ai khảo sát kỹ hơn suốt 50 năm qua. Dù vậy, tầm nhìn của phi hành đoàn sẽ phụ thuộc vào đường bay của Orion cũng như góc chiếu của ánh sáng Mặt Trời.
Họ sẽ dựa vào kiến thức địa chất để chụp ảnh và mô tả các cấu trúc bề mặt hình thành từ những vụ va chạm và dòng dung nham cổ xưa. Một trong những mục tiêu hấp dẫn nhất là bồn trũng Orientale - vết tích va chạm khổng có niên đại 3,8 tỷ năm, rộng khoảng 960 km, đánh dấu ranh giới giữa phía gần và phía xa Mặt Trăng nhưng nằm ngoài tầm quan sát trong thời Apollo.
Phi hành đoàn Artemis II cũng có thể chứng kiến tia sáng lóe lên do thiên thạch lao xuống hoặc đám mây bụi mờ ảo lơ lửng phía trên đường chân trời của Mặt Trăng, vốn rất bí ẩn với con người. Những quan sát này được kỳ vọng giúp định hướng cho các nhiệm vụ Artemis tiếp theo, bao gồm cả kế hoạch đưa con người hạ cánh gần cực nam Mặt Trăng. Dữ liệu mới có thể ảnh hưởng đến địa điểm mà phi hành đoàn tương lai khám phá, mẫu vật cần thu thập cũng như việc xác định khu vực có giá trị khoa học cao.
