Trong văn bản gửi Bộ Xây dựng mới đây, Cục Hàng không Việt Nam đã phân tích, làm rõ ưu, nhược điểm của hai phương án tăng giá trần vé máy bay nội địa và phụ thu nhiên liệu, nhằm gỡ khó khăn cho các hãng hàng không trong bối cảnh giá nhiên liệu bay tăng cao do xung đột ở Trung Đông.
Về ưu điểm, việc phụ thu nhiên liệu sẽ linh hoạt, có thể áp dụng nhanh chóng khi được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận và phù hợp với tính chất biến động ngắn hạn. Phụ thu là biện pháp tình thế, giảm áp lực của dư luận so với điều chỉnh tăng giá trần vé máy bay.
Bên cạnh đó, phụ thu nhiên liệu được đề xuất áp dụng trong thời gian ngắn (3 tháng), giảm thiểu tác động đến CPI bình quân năm. Trường hợp điều chỉnh tăng mức tối đa giá dịch vụ vận chuyển hành khách nội địa với hiệu lực trong trung và dài hạn sẽ tác động rõ ràng hơn đến chỉ số CPI.
Tuy nhiên, phương án phụ thu nhiên liệu có hạn chế là chưa có quy định pháp lý cụ thể trong hệ thống văn bản hiện hành. Để triển khai, Chính phủ cần có Nghị quyết theo hướng xử lý tình huống cấp bách.
Với phương án tăng giá trần vé máy bay nội địa, ưu điểm là thuộc thẩm quyền ban hành của Bộ Xây dựng và có hành lang pháp lý đầy đủ.
Tuy nhiên, hạn chế của phương án này là quy trình lập phương án giá, thẩm định phương án giá và ban hành văn bản điều chỉnh giá cần nhiều thời gian để tổng hợp, đánh giá thông tin, số liệu nên quy trình này có thể kéo dài, khó phản ứng kịp thời với biến động nhanh của giá nhiên liệu bay.
Việc điều chỉnh tăng giá trần có hiệu lực trong trung và dài hạn, có tác động rõ ràng hơn đến chỉ số CPI so với phương án áp dụng phụ thu nhiên liệu trong ngắn hạn và dễ tạo tác động tâm lý, phản ứng tiêu cực của dư luận, do đây là quyết định điều chỉnh chính sách giá chính thức.
Trong bối cảnh đó, Cục Hàng không Việt Nam tiếp tục bảo lưu đề xuất áp dụng phụ thu nhiên liệu như một cơ chế tạm thời, ngoài khung giá trần hiện hành.
Theo đề xuất, phụ thu sẽ được kích hoạt khi giá Jet A-1 vượt 100 USD/thùng, với bước điều chỉnh 10 USD. Mức thu được tính toán dựa trên chi phí nhiên liệu tăng thêm so với mức cơ sở 90 USD/thùng – ngưỡng mà các hãng có thể cân đối hoạt động.
Phụ thu dự kiến áp dụng trong 3 tháng và theo nguyên tắc chia sẻ chi phí 50-50 giữa doanh nghiệp và hành khách.
So với quốc tế, mô hình này tương đồng với Nhật Bản, nơi phụ thu được điều chỉnh định kỳ theo giá nhiên liệu. Tuy nhiên, mức đề xuất tại Việt Nam được đánh giá là thấp hơn. Ví dụ, chặng bay tương đương Hà Nội – TP HCM chỉ dự kiến phụ thu khoảng 311.000 đồng, trong khi tuyến Nhật – Hàn có thể lên tới hơn một triệu đồng.
Theo báo cáo từ các hãng hàng không, chi phí nhiên liệu tăng cao đang tạo áp lực lớn lên hoạt động kinh doanh, trong khi các chính sách hỗ trợ hiện hành chỉ bù đắp được một phần.
Vietnam Airlines cho biết chi phí phát sinh thêm trong năm 2026 ước tính từ 11.000 đến 27.000 tỷ đồng. Các chính sách miễn thuế bảo vệ môi trường và thuế nhập khẩu trong tháng 3 và 4 giúp hãng giảm khoảng 105 tỷ đồng. Nếu cho phép áp dụng phụ thu nhiên liệu đến hết năm 2026, tổng mức hỗ trợ dự kiến bù đắp khoảng 10% chi phí tăng thêm do giá nhiên liệu.
Với Vietjet, trong tháng 4/2026, khi giá nhiên liệu bay khoảng 195 USD/thùng, chi phí của hãng tăng thêm khoảng 24 triệu USD.
Cuối tháng 3, Cục Hàng không Việt Nam đã đề xuất Bộ Xây dựng áp dụng phụ thu nhiên liệu bay nội địa từ 1/4 đến 30/6, mức cao nhất 680.000 đồng/vé, trong bối cảnh giá Jet A1 tăng mạnh do căng thẳng Trung Đông.
Theo đó, với đường bay 500-850 km, tương đương chặng Hà Nội – Đà Nẵng, phụ thu dự kiến 297.000 đồng/vé khi giá Jet A1 ở mức 220 USD/thùng, nâng giá vé tối đa từ 2,89 triệu đồng lên 3,16 triệu đồng. Nếu giá nhiên liệu từ 250 USD/thùng trở lên, phụ thu tăng lên 365.000 đồng, giá vé tối đa khoảng 3,255 triệu đồng.
Với chặng 1.000-1.280 km như Hà Nội – TP HCM, phụ thu là 450.000 đồng/vé ở mức giá 220 USD/thùng và 553.000 đồng nếu trên 250 USD/thùng. Giá vé trần 3,4 triệu đồng có thể tăng lên gần 4 triệu đồng.
Chặng trên 1.280 km như Hà Nội – Phú Quốc có mức phụ thu 553.000-680.000 đồng/vé. Giá vé tối đa từ 4 triệu đồng có thể tăng lên 4,55-4,68 triệu đồng.
Sau khi đề xuất, Bộ Xây dựng đã yêu cầu Cục Hàng không làm rõ các phương án tăng giá trần vé máy bay nội địa và phụ thu nhiên liệu.
Anh Nguyễn Văn Liêm, 36 tuổi, quê Hải Phòng, tốt nghiệp cử nhân Công nghệ thông tin. Làm nghề ở thành phố nhiều năm, đến năm 2022, anh bén duyên với mắc ca.
Một lần được người quen tặng lọ mắc ca tự trồng, tự chế biến thấy rất ngon, anh Liêm tò mò hỏi chuyện mới biết loại cây này có tiềm năng kinh tế lớn. Nhiều tháng anh lên mạng đọc tài liệu rồi đi Phú Thọ, Lai Châu, Sơn La thăm các mô hình trồng cây tạo ra loại hạt được mệnh danh là nữ hoàng này.
Khác với vùng trồng khu vực Tây Nguyên, cây mắc ca tại miền Bắc chỉ cho thu hoạch một vụ mỗi năm. Cây thường ra hoa vào tháng 2-3 và thu hoạch từ tháng 8 đến tháng 10. Thời gian tích lũy dưỡng chất dài giúp hạt có độ đậm đà. Trong đó, điều kiện khí hậu thổ nhưỡng tại Yên Tử với các đồi dốc thoát nước tốt rất phù hợp để cây phát triển bền vững, anh Liêm cho hay.
Nhận thấy cơ hội khởi nghiệp, năm 2022 anh dồn hết tiền tiết kiệm, vay mượn thêm để đầu tư trồng mắc ca tại phường Vàng Danh. "Lúc đó tôi đã có vợ và hai con. Từ bỏ công việc đang ổn định ở thành phố, về rừng núi trồng cây là quyết định khá phiêu lưu, có thể mất trắng. May mắn là gia đình và chính quyền địa phương rất ủng hộ", anh kể.
Tháng 6/2023, anh Liêm thành lập Công ty Cổ phần Mắc Ca Yên Tử. Thay vì đi theo lối mòn xuất khẩu thô với giá trị thấp, anh chọn con đường khó hơn nhưng bền vững hơn là chế biến sâu đạt chuẩn quốc tế. Ngoài chăm sóc, phát triển cây tạo vùng nguyên liệu, doanh nghiệp đầu tư nhà máy chế biến diện tích gần 1.000 m2 để kiểm soát toàn bộ quy trình từ khâu chọn giống, chăm sóc đến chế biến thành phẩm tới tay người tiêu dùng.
Có nền tảng công nghệ, ngay từ đầu anh Liêm đã chú trọng vào hệ thống máy móc hiện đại, tối ưu hóa các khâu chế biến. Thay vì nhập máy công nghiệp trị giá hàng tỷ đồng từ nước ngoài, anh cùng cộng sự làm máy sấy lạnh, máy chế biến theo công nghệ riêng, vận hành tự động hóa, đạt tiêu chuẩn ISO về quản lý chất lượng và an toàn thực phẩm. "Hệ thống máy móc do chúng tôi nghiên cứu chế tạo đã được gửi hồ sơ lấy bằng sáng chế", anh tự hào khoe.
Doanh nghiệp của anh Liêm được Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Ninh và Trường Đại học Ngoại thương chọn triển khai thí điểm mô hình "Kinh tế tuần hoàn áp dụng chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp và du lịch" để tối ưu hóa nguồn tài nguyên và bảo vệ môi trường. Theo đó, vỏ xanh và vỏ nâu được xử lý thành phân bón hữu cơ và than hoạt tính để quay lại nuôi dưỡng cây. Hoa mắc ca để nuôi ong lấy mật, tạo thêm dòng sản phẩm tự nhiên.
Anh Liêm chia sẻ chặng đường khởi nghiệp, đặc biệt là từ nông nghiệp không bằng phẳng. Có lúc vợ chồng phải vay tiền bố mẹ để trang trải cuộc sống. "Làm nhỏ thì không đáng, khó bứt phá. Làm tới nơi tới chốn thì vốn là vấn đề làm chùn bước nhiều người muốn khởi nghiệp từ nông nghiệp công nghệ cao", anh nói.
Khi có vốn, công nghệ, thiên tai là rủi ro lớn nhất anh phải đối mặt. Tháng 9/2024, siêu bão Yagi đổ bộ khiến phần lớn cây đổ gãy và tới 20% trên tổng số cây mắc ca đang phát triển trên đồi bị chết. Doanh nghiệp phải trồng bổ sung, gia cố hệ thống cọc chống và điều chỉnh quy trình chăm sóc nhằm phục hồi vùng nguyên liệu.
Trong thời gian chờ vùng nguyên liệu tự trồng đến thời gian thu hoạch, anh Liêm liên kết, hướng dẫn quy trình trồng, chăm bón, phòng trừ sâu bệnh hại và thu mua đầu ra cho bà con nông dân các tỉnh từ Quảng Ninh, Thái Nguyên, Phú Thọ, Mộc Châu, Sơn La, Điện Biên... Hiện doanh nghiệp cung ứng ra thị trường 4 dòng sản phẩm chính là mắc ca nứt vỏ, nhân mắc ca, muối vừng mắc ca và thanh gạo lứt mắc ca. Các sản phẩm đã đạt chứng nhận OCOP từ 3 đến 4 sao, sản phẩm tiêu biểu công nghiệp nông thôn của tỉnh Quảng Ninh năm 2025.
Sau hơn 4 năm khởi nghiệp, gần 500 cây mắc ca của anh Liêm sinh trưởng tốt, cao hơn 2 m và đang ra hoa đậu quả vụ đầu tiên. Mô hình tạo việc làm ổn định cho 10-20 lao động tại địa phương với thu nhập 8-10 triệu đồng mỗi tháng.
Ghi nhận quyết tâm cũng như cách làm khoa học của anh Liêm, chính quyền địa phương, Sở Khoa học Công nghệ tỉnh Quảng Ninh đã tạo điều kiện đưa các sản phẩm của công ty đi giới thiệu tại các hội chợ, triển lãm lớn để phát triển thị trường. Thương hiệu mắc ca Yên Tử đã dần có chỗ đứng trong nước.
"Ngoài việc mở rộng khách hàng nội địa, tôi đang liên kết với các đối tác để xuất khẩu. Đó mới là bước đi lâu dài, hiệu quả", anh chia sẻ.
Với những đóng góp của mình, anh Liêm được vinh danh doanh nhân Khoa học và Công nghệ năm 2025, công ty anh là một trong 35 doanh nghiệp Khoa học Công nghệ của Quảng Ninh, được hưởng các ưu đãi về thuế, đất đai và tín dụng.
Theo báo cáo của Ban Quản lý Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu tại buổi làm việc với Bí thư Tỉnh ủy Cà Mau Nguyễn Hồ Hải vào chiều 13.5, khu nông nghiệp này được Thủ tướng Chính phủ thành lập từ tháng 5.2017, quy mô 418 ha, đặt tại phường Hiệp Thành, tỉnh Cà Mau. Trong đó, Công ty Việt Úc Nhà Mát sử dụng khoảng 315 ha.
Ngay từ khi thành lập, dự án được định hướng trở thành trung tâm nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ ngành tôm cho toàn vùng ĐBSCL. Khu này được giao nhiệm vụ nghiên cứu tôm bố mẹ, sản xuất tôm giống, phát triển mô hình nuôi tôm siêu thâm canh, nghiên cứu thức ăn, vi sinh, chế biến, bảo quản và đào tạo nhân lực công nghệ cao cho ngành tôm.
Đây cũng từng được xem là một trong những "mảnh ghép" quan trọng trong mục tiêu xây dựng Bạc Liêu trở thành trung tâm ngành công nghiệp tôm cả nước.
Tuy nhiên, sau 9 năm được phê duyệt, khu này vẫn chưa thể vận hành đồng bộ như kỳ vọng ban đầu.
Theo báo cáo, giai đoạn 1 của dự án đã hoàn thành với tổng vốn đầu tư khoảng 152 tỉ đồng từ ngân sách tỉnh. Các hạng mục gồm hệ thống giao thông nội khu, điện, kênh cấp - thoát nước, cống và tường rào.
Giai đoạn 2 sử dụng nguồn vốn khoảng 186 tỉ đồng từ Bộ Nông nghiệp - Phát triển Nông thôn (nay là Bộ Nông nghiệp - Môi trường) cũng đã hoàn thành và đưa vào sử dụng với nhiều hạng mục như khu quản lý điều hành, khu kiểm định - xét nghiệm, khu nghiên cứu chuyển giao công nghệ, khu xử lý nước thải tập trung cùng hệ thống hạ tầng kỹ thuật.
Dù vậy, nhiều hạng mục trong quy hoạch tổng thể vẫn chưa thể triển khai do chưa có nguồn vốn, gồm khu trưng bày - triển lãm ngành tôm, khu nhà ở công vụ cho chuyên gia và cán bộ làm việc trong khu, bãi đậu xe, cây xanh và công trình biểu tượng con tôm.
Trước đó, trong báo cáo ngày 2.3 gửi Thường trực Tỉnh ủy Cà Mau, Ban Quản lý Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu nhắc đến tình trạng chậm tháo gỡ các thủ tục nền tảng khiến khu công nghệ cao chưa thể phát huy hiệu quả, dù hạ tầng đã được đầu tư quy mô lớn. Khó khăn lớn nhất hiện nay nằm ở thủ tục cho doanh nghiệp thuê đất và chấp thuận chủ trương đầu tư.
Đơn vị này cho biết để hoàn tất các thủ tục liên quan đến thu hồi đất, cho thuê đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho doanh nghiệp phải mất gần 3 tháng. Trong khi đó, khu vực dự án nằm ven biển, nền đất yếu, ngập nước sâu, nếu kéo dài sang mùa mưa sẽ rất khó triển khai xây dựng công trình nuôi tôm.
Liên quan dự án, ngày 2.12.2025, UBND tỉnh Cà Mau ban hành quyết định hủy toàn bộ Quyết định 1599/QĐ-UBND ngày 29.9.2020 của Chủ tịch UBND tỉnh Bạc Liêu (cũ) về phê duyệt 9 dự án của 9 doanh nghiệp vào Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu. Đến nay, chỉ còn 3 doanh nghiệp tiếp tục nộp hồ sơ thực hiện thủ tục đầu tư, 6 doanh nghiệp còn lại không tham gia thực hiện dự án. Điều này cho thấy sức hút đầu tư của Khu công nghệ cao ngành tôm đang gặp khó.
Trong báo cáo gửi Bí thư Tỉnh ủy, Ban Quản lý cho biết vị trí pháp lý của đơn vị hiện chưa rõ ràng. Theo đề án thành lập, Ban Quản lý tương đương chi cục trực thuộc sở, nhưng theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ và quy chế hoạt động hiện hành lại là đơn vị sự nghiệp trực thuộc UBND tỉnh. Sự chồng chéo này khiến đơn vị gặp khó trong công tác phối hợp, đối ngoại và ảnh hưởng đến cơ chế chính sách dành cho viên chức làm việc tại đây.
Ban Quản lý cho biết đơn vị hiện không có cơ cấu tổ chức bộ máy bên trong, không có phòng dẫn đến không thể thực hiện công tác quy hoạch, đào tạo cán bộ như thông thường. Hệ quả là đã có 2 viên chức xin nghỉ việc và 1 người chuyển công tác.
Trong khi đó, 2 đơn vị trực thuộc gồm Trung tâm Kiểm nghiệm nông nghiệp công nghệ cao và Trung tâm Nghiên cứu phát triển nông nghiệp công nghệ cao đến nay vẫn chưa thể hoạt động do chưa có nguồn thu tự chủ, đồng thời chưa được đầu tư đầy đủ trang thiết bị phục vụ nghiên cứu, đào tạo và kiểm nghiệm.
Từ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình hoạt động, Ban Quản lý Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu kiến nghị Bí thư Tỉnh ủy chỉ đạo UBND tỉnh sớm phê duyệt danh mục dự án thu hút đầu tư của khu theo tờ trình của Sở Tài chính, làm cơ sở triển khai thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư, cho doanh nghiệp thuê đất, tránh lãng phí hạ tầng và đất đai đã đầu tư.
Đơn vị này cũng đề xuất bố trí kinh phí đầu tư trang thiết bị phục vụ hoạt động của Trung tâm Kiểm nghiệm và Trung tâm Nghiên cứu nông nghiệp công nghệ cao; xem xét cơ chế hoạt động đối với 2 đơn vị trực thuộc theo hướng tự chủ tài chính từng phần, tiến tới tự đảm bảo chi thường xuyên theo Nghị định 60/2021/NĐ-CP sau 3 - 5 năm hoạt động.
Ngoài ra, Ban Quản lý kiến nghị cho chủ trương thành lập các phòng chuyên môn trực thuộc và xem xét ban hành văn bản thay thế Đề án số 01/ĐA-UBND ngày 12.1.2018 để phù hợp tình hình thực tế, tạo điều kiện để Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu vận hành hiệu quả theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.
Chiều 10.4, một lãnh đạo UBND xã Cát Tiến, tỉnh Gia Lai (trước đây thuộc huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định) xác nhận trên địa bàn vừa xảy ra vụ cháy nhà với diễn biến phức tạp, gây thiệt hại lớn về người.
Theo thông tin ban đầu, khoảng 14 giờ cùng ngày, đám cháy bất ngờ bùng phát tại nhà bà T.T.Đ (thôn Chánh Hóa, xã Cát Tiến). Phát hiện vụ việc, người dân xung quanh nhanh chóng báo tin cho cơ quan chức năng.
Nhận được tin báo, lực lượng công an đã khẩn trương có mặt tại hiện trường, tổ chức chữa cháy. Sau thời gian nỗ lực khống chế, đám cháy đã được dập tắt hoàn toàn.
Tuy nhiên, khi kiểm tra bên trong căn nhà, lực lượng chức năng phát hiện nhiều thi thể. Số nạn nhân tử vong cụ thể hiện vẫn chưa được xác định.
Cơ quan chức năng địa phương đang phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ Công an tỉnh Gia Lai tiến hành khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi. Danh tính các nạn nhân cũng như nguyên nhân vụ cháy nhà tại xã Cát Tiến đang tiếp tục được điều tra, làm rõ.
