Học tập kiến thức trên giảng đường thường mang tính nền tảng nhưng chưa đủ giải quyết tình huống phát sinh trong công việc. Những sinh viên tích cực tham gia hoạt động ngoại khóa, thực tập từ sớm hoặc làm thêm công việc phù hợp sẽ tích lũy nhiều kỹ năng mềm như: giao tiếp, quản lý thời gian, làm việc nhóm… từ đó dễ tìm việc làm, nâng cao khả năng thích nghi ngay khi được tuyển dụng.
Hoàng Thị Thu Hiền, sinh viên năm 4 Trường ĐH Sài Gòn, cho biết: “Từ năm 2 đại học, em đã làm trợ giảng cho một trung tâm dạy thêm để kiếm thêm thu nhập, cũng như áp dụng những kiến thức học được trên trường vào việc dạy học. Cũng nhờ công việc làm thêm giúp em học hỏi những kỹ năng khác như: quản lý lớp học, viết bài mẫu, trang trí bảng…”.
Ông Đỗ Trần Bình Minh, Tổng giám đốc AI Education, chia sẻ: “Khi còn là sinh viên, tôi luôn quan sát, tò mò cách vận hành của một nhà hàng như thế nào để tối ưu hóa vận hành, cũng như học hỏi cách người quản lý xử lý tình huống khi khách hàng phàn nàn. Những kỹ năng chăm sóc khách hàng trong thời gian này đã giúp tôi rất nhiều trong công việc tại Tập đoàn ASML. Tôi nghĩ tâm thế là đi học việc chứ không phải đi làm thêm kiếm tiền sẽ tạo ra sự khác biệt, cực kỳ hữu ích cho công việc sau này nếu biết quan sát, học hỏi”.
Thực tế cho thấy sinh viên chủ động tích lũy kinh nghiệm bằng việc làm thêm hoặc tập sự từ sớm sẽ giúp tăng cơ hội có việc làm tốt khi ra trường, nhất là trong những lĩnh vực đòi hỏi kinh nghiệm chuyên môn.
Phạm Ngọc Song Thư (25 tuổi, ngụ P.Phú Lâm, TP.HCM) cho biết: “Từ đầu năm 3, tôi đã chủ động thực tập tại tổ chức hành nghề luật sư để tích lũy kinh nghiệm và xác định theo lĩnh vực kinh doanh thương mại. Nhờ đó, khi nhận bằng tốt nghiệp vào năm 2025, tôi đã có 2 năm kinh nghiệm và thuận lợi tìm được công việc ưng ý tại một công ty luật với mức lương cao so với mặt bằng chung, chưa kể các khoản thù lao theo phần trăm vụ việc khi tham gia giải quyết thành”.
Nguyễn Thị Ngọc Vy (23 tuổi) cho biết từ năm nhất học ngành ngôn ngữ của Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn TP.HCM đã tham gia các câu lạc bộ, đội nhóm để trau dồi kỹ năng mềm, củng cố kiến thức được học trên giảng đường. Nhờ vậy, trong thời gian chờ xét tốt nghiệp, Vy đã có công việc về biên tập, viết kịch bản cho một công ty trong lĩnh vực sáng tạo nội dung trên YouTube, với mức thu nhập khá.
Vẫn có những trường hợp khá chật vật khi tìm việc, dù tốt nghiệp đại học đạt loại giỏi trở lên, do… thiếu kinh nghiệm làm việc.
Ngô Thị Cẩm Tú (23 tuổi, ngụ P.An Phú Đông, TP.HCM) cho biết dù hoàn thành chương trình học cử nhân luật kinh tế sớm hơn các bạn cùng khóa và tốt nghiệp loại giỏi với số điểm GPA 3.33/4.0, nhưng không có nhiều kinh nghiệm làm việc trong lĩnh vực pháp lý, vì tập trung cho việc học.
“Khi ra trường, em đã rải CV nhiều nơi và được nhận vào một công ty luật, nhưng vì không có kinh nghiệm nên phải chấp nhận học việc, với mức hỗ trợ chỉ có 3 triệu đồng. Sau 3 tháng học việc, em được nhận làm nhân viên pháp lý, với mức lương không được cao và nghỉ việc tại đây sau khi làm thêm 3 tháng nữa, vì không phù hợp với định hướng của bản thân”, Cẩm Tú chia sẻ và cho biết thêm hiện đang làm nhân viên pháp lý tại một văn phòng luật sư, đồng thời đi làm thêm công việc khác để trang trải cuộc sống. Tú dự định học lên thạc sĩ với định hướng làm giảng viên.
Theo ông Đỗ Trần Bình Minh, để có việc làm tốt, phù hợp với bản thân, sinh viên nên bắt đầu quá trình chuẩn bị từ… năm nhất. Như thế, đến năm cuối, mỗi cá nhân đều đã kịp tích lũy 3 – 4 năm trải nghiệm tại các môi trường khác nhau.
Nói về ưu thế của sinh viên luật khi chủ động tích lũy kinh nghiệm từ sớm, thạc sĩ – luật sư Trần Thị Hàn Ni, Giám đốc Hãng Luật Railaw (Đoàn Luật sư TP.HCM), cho biết: “Ngay từ năm nhất, sinh viên luật cần tích cực tham gia các hoạt động liên quan đến ngành học như: thực tập tại cơ quan tư pháp, văn phòng luật sư, doanh nghiệp… để tích lũy kinh nghiệm hành nghề. Những kiến thức hữu ích này sẽ giúp cử nhân luật mới ra trường gây ấn tượng tốt cho nhà tuyển dụng, tăng cơ hội có việc làm phù hợp với ngành học, thu nhập cao”.
Lý giải vì sao nhiều người tốt nghiệp với tấm bằng loại giỏi hoặc xuất sắc nhưng vẫn khá chật vật trong việc tìm kiếm việc làm, bà Trần Thị Nga, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Help All 247 (TP.HCM), cho rằng tấm bằng đại học là điều kiện cần, nhưng chưa phải yếu tố quyết định. Điều doanh nghiệp quan tâm hơn là khả năng thích nghi, tinh thần trách nhiệm và cách ứng viên xử lý công việc thực tế.
“Cùng là ứng viên mới ra trường, nhưng những bạn có trải nghiệm đi làm thêm, thực tập, tham gia dự án hay hoạt động ngoại khóa thường thể hiện tốt hơn về kỹ năng giao tiếp, quản lý thời gian và tư duy giải quyết vấn đề”, bà Trần Thị Nga nói.
Bà Nga cũng cho rằng học giỏi là một lợi thế, nhưng nếu thiếu trải nghiệm thực tế, ứng viên sẽ cần nhiều thời gian hơn để hòa nhập với môi trường làm việc. Nhà tuyển dụng thường ưu tiên những người có thể bắt nhịp công việc nhanh và có hình dung rõ hơn về môi trường doanh nghiệp.
Đoàn sinh viên từ các trường đại học tại TP.HCM đã có một ngày trải nghiệm thực tế đầy hứng khởi tại UNIBEN, nơi sản xuất Trà mật ong BONCHA chanh Nhật Yuzu. Ngay từ sảnh đón tiếp, sự hiện đại và quy mô của nhà máy đã để lại nhiều ấn tượng với các bạn trẻ.
"Mình cứ ngỡ sẽ thấy rất đông nhân công làm việc, nhưng lại thực sự bị sốc khi trước mắt mình là hệ thống dây chuyền hiện đại, khép kín được tự động hóa hoàn toàn. Các thiết bị hoạt động nhịp nhàng, chính xác đến từng milimet", bạn Minh Anh (sinh viên năm 3) chia sẻ khi quan sát khu vực chiết rót trà vào chai.
Điểm nhấn của chuyến tham quan chính là hệ thống dây chuyền nước giải khát được nhập khẩu từ nhà cung cấp hàng đầu thế giới tại châu Âu. Mọi công đoạn từ phối trộn nguyên liệu, thổi chai, khử trùng, chiết rót… đến đóng chai, đóng thùng đều được kiểm soát nghiêm ngặt, tách biệt với tác động bên ngoài.
Điều này giúp mỗi sản phẩm khi đến tay người tiêu dùng đều đảm bảo an toàn thực phẩm và giữ trọn vẹn hương vị thơm ngon, thanh mát của 100% mật ong nguyên chất, trà xanh và trái cây với đa dạng lựa chọn sáng tạo.
Không chỉ ấn tượng với dây chuyền hiện đại, các bạn trẻ còn đặc biệt thích thú khi được nghe kể về hành trình 1.500 ngày nghiên cứu ra một vị chua tinh tế, phục vụ gu thưởng thức thời thượng của Trà mật ong BONCHA chanh Nhật Yuzu.
Với giới trẻ hiện nay, vị chua không đơn thuần là khẩu vị mà còn là một trải nghiệm cảm xúc. Để tìm ra sự cân bằng hoàn hảo giữa vị chua thanh đặc trưng của chanh Yuzu xứ Phù Tang và vị ngọt dịu của mật ong nguyên chất, đội ngũ chuyên gia tại Uniben đã phải trải qua hàng trăm cuộc thử nghiệm. Đó là một quá trình sáng tạo nghiêm túc để tạo nên tầng hương vị đặc trưng: không gắt như chanh thường, mà dịu nhẹ và cực kỳ sảng khoái.
"Vị ngọt của mật ong rất êm, còn vị chanh Yuzu thì cực kỳ tinh tế. Một ngụm BONCHA thanh mát giữa tiết trời nóng bức thật sự là cứu cánh", một bạn trẻ trong đoàn nhận xét sau khi thử Trà mật ong BONCHA chanh Nhật Yuzu.
Chuyến tham quan không chỉ là buổi ngoại khóa cung cấp kiến thức thực tế cho thế hệ trẻ, mà còn bồi đắp thêm niềm tin của người tiêu dùng vào các thương hiệu Việt có tâm và có tầm. Việc nhà máy đón sinh viên tham quan là minh chứng cho sự minh bạch trong chất lượng mà UNIBEN cam kết.
Kết thúc hành trình, hình ảnh những chai Trà mật ong BONCHA chanh Nhật Yuzu xuất hiện trên tay các bạn trẻ là biểu tượng cho thành quả của quá trình sáng tạo, là sự giao thoa giữa nguyên liệu cao cấp và công nghệ sản xuất hiện đại bậc nhất.
Tận mắt chứng kiến sự đầu tư bài bản và sự tỉ mỉ trong việc định hình hương vị, mình cảm thấy hoàn toàn yên tâm khi lựa chọn BONCHA là thức uống đồng hành hằng ngày." Hoàng Nam, một sinh viên tham gia chuyến đi nhận xét.
Qua góc nhìn của các bạn sinh viên, những người tiêu dùng thông thái và khó tính, BONCHA một lần nữa khẳng định vị thế dẫn đầu trong ngành trà uống liền. Chuyến đi khép lại, nhưng dư vị thanh mát của chanh Nhật Yuzu và mật ong ngọt ngào vẫn còn đọng lại, như lời khẳng định: Chất lượng thật sẽ luôn chạm đến trái tim người tiêu dùng.
Chiều 19.5, tại Hà Nội đã diễn ra Hội nghị gặp gỡ đối thoại giữa lãnh đạo Bộ KH-CN với đoàn viên thanh niên 4V1M (4 viện, 1 bộ: Bộ KH-CN, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Quốc gia TP.HCM).
Tham dự chương trình có ông Vũ Hải Quân, Ủy viên T.Ư Đảng, Bí thư Đảng ủy, Bộ trưởng Bộ KH-CN; anh Nguyễn Minh Triết, Ủy viên dự khuyết T.Ư Đảng, Bí thư thường trực T.Ư Đoàn, Chủ tịch Hội Sinh viên Việt Nam.
Tại buổi đối thoại, Bộ trưởng Vũ Hải Quân bày tỏ sự trăn trở lớn nhất của mình là làm sao ngày càng có nhiều bạn trẻ lựa chọn con đường nghiên cứu khoa học. Theo ông, nếu không có lực lượng trẻ dấn thân vào khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo thì sẽ không thể tạo ra sự phát triển bền vững cho đất nước.
Từ kinh nghiệm giảng dạy môn Phương pháp nghiên cứu khoa học trong nhiều năm, Bộ trưởng cho biết câu hỏi ông thường nhận được nhất từ sinh viên là: "Em có làm nghiên cứu được không?". Ông khẳng định bất kỳ ai cũng có thể bắt đầu hành trình khoa học nếu có quyết tâm và sự kiên trì.
Chia sẻ câu chuyện của chính mình, Bộ trưởng kể rằng ông xuất thân từ một trường phổ thông ở huyện, điều kiện học tập còn nhiều khó khăn, tiếng Anh gần như bắt đầu từ con số 0 khi vào đại học. Tuy nhiên, nhờ niềm say mê với môn đồ họa máy tính, ông đã kiên trì tự học bằng cách mang từ điển vào thư viện để dịch từng trang sách tiếng Anh. Theo ông, sự kiên trì, kiên định và không bỏ cuộc là yếu tố đặc biệt quan trọng đối với người làm khoa học.
"Tôi là một người học lực rất bình thường nhưng vẫn có thể làm nghiên cứu được thì ai cũng có thể làm được", Bộ trưởng nói với các sinh viên.
Bộ trưởng cũng chia sẻ triết lý nghiên cứu khoa học nên bắt đầu từ những "thách thức nhỏ" và tạo ra các "chiến thắng nhỏ". Theo ông, những kết quả nhỏ nhưng trọn vẹn sẽ tạo động lực để người trẻ tiếp tục theo đuổi hành trình dài hơi. Cùng với đó là việc hình thành tư duy khoa học, tư duy giải quyết vấn đề thay vì đổ lỗi cho hoàn cảnh hay cơ chế.
Bộ trưởng cũng nhấn mạnh vai trò của tư duy khoa học và tư duy giải quyết vấn đề. Theo ông, người làm khoa học không được đổ lỗi cho hoàn cảnh hay cơ chế khi gặp khó khăn, mà phải luôn tìm cách vượt qua rào cản. Tư duy ấy chỉ có thể hình thành thông qua quá trình rèn luyện liên tục.
Trả lời câu hỏi "Liệu em có thành công không?", Bộ trưởng Vũ Hải Quân đưa ra 5 yếu tố quan trọng đối với người trẻ trên hành trình khoa học.
Đầu tiên là phải có tầm nhìn. Ông kể rằng từ khi còn học phổ thông, ông đã mơ ước trở thành giáo sư đại học. Chính khát vọng ấy trở thành "la bàn" định hướng cho toàn bộ hành trình học tập và nghiên cứu sau này.
Yếu tố thứ hai là "tâm thế mở", tức luôn sẵn sàng học hỏi, không tự mãn với năng khiếu hay trí thông minh của bản thân. Bộ trưởng nhấn mạnh thành công không đến từ tố chất bẩm sinh mà là kết quả của quá trình rèn luyện, tích lũy và lao động nghiêm túc.
Yếu tố thứ ba là quy tắc "10.000 giờ". Theo ông, để trở thành chuyên gia thực thụ trong một lĩnh vực, mỗi người cần đầu tư thời gian dài làm việc liên tục và chuyên sâu.
Thứ tư là xây dựng mạng lưới quan hệ, cộng đồng học thuật và đồng nghiệp cùng chia sẻ tầm nhìn. Bộ trưởng cho rằng những mối quan hệ tích cực trong nghiên cứu khoa học có ý nghĩa rất quan trọng đối với sự phát triển nghề nghiệp. Đặc biệt là mỗi bạn trẻ phải kế hoạch hành động cụ thể.
Liên quan chính sách hỗ trợ người trẻ, Bộ trưởng cho biết, Bộ KH-CN đang xây dựng các chương trình riêng dành cho sinh viên tài năng, nhà khoa học trẻ và học viên sau đại học. Dự kiến từ tháng 9 tới, các chương trình hỗ trợ này sẽ bắt đầu được triển khai nhằm tạo môi trường thuận lợi hơn cho thế hệ trẻ nghiên cứu, sáng tạo và phát triển khoa học công nghệ.
Dịp này, 5 tổ chức Đoàn của Bộ KH-CN; Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam; Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam; Đại học Quốc gia Hà Nội; Đại học Quốc gia TP.HCM đã ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác.
Chương trình nhằm tăng cường phối hợp trong các hoạt động nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển nguồn nhân lực trẻ chất lượng cao, tổ chức các diễn đàn học thuật, hoạt động tình nguyện chuyên môn và phát huy vai trò xung kích của tuổi trẻ trong sự nghiệp phát triển khoa học và công nghệ.
Tại 1199 Lê Đức Thọ, P.An Hội Đông (TP.HCM), quán cà phê này gây chú ý khi lựa chọn hướng đi khác biệt: biến tôn cũ và phế liệu thành một không gian mang đậm dấu ấn sáng tạo. Không chạy theo phong cách hiện đại hay thiết kế cầu kỳ, không gian tại quán gây ấn tượng bởi sự mộc mạc và cách sắp đặt ngẫu hứng. Những vật liệu như tôn cũ, dây kim loại, chai lọ… được tái chế thành các chi tiết trang trí độc đáo, tạo nên tổng thể vừa lạ mắt vừa gần gũi.
Điểm nhấn của quán là cách tận dụng các vật liệu tái chế, đặc biệt là những chi tiết làm từ ve chai. Các vật dụng này được bố trí xen kẽ, tạo nên tổng thể hài hòa nhưng vẫn giữ được nét riêng. Bàn ghế trong quán chủ yếu được làm thủ công từ vật liệu cũ, mỗi sản phẩm có kiểu dáng khác nhau, không trùng lặp, vừa đáp ứng nhu cầu sử dụng vừa tạo cảm giác mới lạ cho khách.
Trần Duy Đức, sinh viên Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, cho biết tình cờ đi ngang qua nên ghé vào trải nghiệm. "Mình thấy không gian quán khá lạ nên vào thử, rồi thấy cũng hợp và thích cách quán làm", Đức chia sẻ.
Theo Đức, điểm ấn tượng nằm ở cách quán sử dụng những vật liệu ít thấy trong quán cà phê như bánh xích, dây xích cũ hay mái tôn rỉ sét để trang trí. "Tường và trần cũng làm từ những mảnh tôn cũ tạo cảm giác như quay lại không gian xưa, khá khác biệt so với những quán khác", Đức nói thêm.
Vũ Xuân Quỳnh Nga, sinh viên Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM, đến quán cùng bạn sau khi thấy những chia sẻ trên mạng xã hội. "Bạn mình ở gần đây nên rủ qua thử. Mình xem trước thấy không gian khá đẹp nên ghé vào", Nga chia sẻ.
Theo Nga, quán mang lại cảm giác gần gũi và gợi nhiều ký ức. "Không gian ở đây khiến mình thấy giống như được trở về nhà, có chút hoài niệm, khác với những quán cà phê hiện đại mà mình thường đi", Nga chia sẻ.
Theo anh Mai Quang Vinh, chủ quán Tôn Cũ Cà Phê, ý tưởng xây dựng quán xuất phát từ mong muốn "hồi sinh" những vật liệu tưởng chừng đã bị lãng quên. "Những thứ này đều là đồ phế liệu, là những thứ người ta đã bỏ đi và thường được gọi là cái không có giá trị, không còn linh hồn. Mình muốn mang chúng về để tái sinh, chuyển hóa thành một câu chuyện khác có ý nghĩa và giá trị sử dụng hơn", anh Vinh chia sẻ.
Để có được không gian như hiện tại, anh Vinh đã trải qua hành trình với rất nhiều khó khăn. Anh phải lặn lội đến từng bãi phế liệu, tìm kiếm từng thứ một. "Nếu đi kiếm bình thường, có lẽ phải mất 10 năm mới đủ những thứ như thế này. Nhưng vì đam mê, đi đâu mình cũng nhìn thấy chúng và phải hình dung ngay trong đầu là món đồ này sẽ nằm ở đâu, vị trí nào trong quán", anh Vinh nói.
Dù được thiết kế từ những vật liệu cũ, anh Vinh cho rằng không gian quán không hề lỗi thời mà vẫn thu hút đông đảo khách trẻ. Với anh, đây là cách để truyền đạt những giá trị lịch sử một cách trực quan nhất. "Giới trẻ bây giờ nhìn thấy những món đồ từ thời xưa có thể không hiểu nó là cái gì. Chính sự tò mò đó thôi thúc các bạn tìm hiểu, để biết rằng thế hệ đi trước đã từng sống và vất vả như thế nào", anh Vinh nói thêm.
Không tập trung vào sự mới mẻ hay hiện đại, quán lựa chọn khai thác giá trị từ đồ tái chế, biến những chi tiết tưởng chừng đơn giản thành điểm nhấn trong thiết kế, qua đó tạo nên một không gian vừa lạ mắt vừa có tính nhận diện riêng, cũng chính vì thế, quán thu hút rất nhiều bạn trẻ đến đây vừa thưởng thức cà phê, vừa thư giãn và hoài niệm qua những vật dụng nhuốm màu thời gian.
