Bộ Xây dựng mới đây kiến nghị Chính phủ xem xét, trình Quốc hội điều chỉnh chủ trương đầu tư tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng.
Trong quá trình lập Báo cáo nghiên cứu khả thi, cơ quan chủ quản đã cập nhật nhiều điều kiện phát triển mới, thay đổi cơ sở tính toán ban đầu. Những điều chỉnh này không làm thay đổi mục tiêu xây dựng tuyến đường sắt mới, song tác động đến quy mô đầu tư, hướng tuyến, phương án kết nối, nhu cầu sử dụng đất và tổng mức đầu tư.
Một trong những thay đổi là phạm vi tuyến chính. Theo Bộ Xây dựng, đơn vị tư vấn là Viện 4 – Đường sắt Trung Quốc đã cập nhật dự báo nhu cầu vận tải và xây dựng phương án tổ chức khai thác mới. Theo đó, hàng hóa từ các ga tiền cảng Đình Vũ, Lạch Huyện và Nam Đồ Sơn sẽ được gom về ga Nam Hải Phòng để thành lập đoàn tàu trước khi chạy theo tuyến chính đi Hà Nội và Lào Cai.
Trên cơ sở đó, ga Nam Hải Phòng được xác định là điểm cuối của tuyến chính thay cho ga Lạch Huyện như phương án trước. Sau điều chỉnh, chiều dài tuyến chính còn khoảng 362 km, giảm khoảng 27 km so với phương án đã được Quốc hội thông qua, trong khi tổng chiều dài các tuyến nhánh tăng để bảo đảm kết nối.
Bộ Xây dựng cũng đề xuất bổ sung xây dựng đoạn đường sắt Yên Viên – Gia Lâm dài khoảng 8,4 km và cải tạo ga Gia Lâm nhằm kết nối trực tiếp với tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng.
Trước đây Quy hoạch mạng lưới đường sắt quốc gia xác định Yên Viên là ga đầu mối hành khách khu vực phía Bắc. Tuy nhiên, sau khi UBND TP Hà Nội đề xuất điều chỉnh, Thủ tướng đã chấp thuận chuyển chức năng ga đầu mối hành khách về Gia Lâm, còn Yên Viên giữ vai trò ga kỹ thuật.
Đơn vị tư vấn tính toán việc đầu tư ngay đoạn Yên Viên – Gia Lâm sẽ giúp hành khách từ trung tâm Hà Nội rút ngắn di chuyển, mang lại lợi ích kinh tế khoảng 10,5 tỷ đồng mỗi năm. Đoạn tuyến này cũng tạo điều kiện kết nối với tuyến đường sắt Hà Nội – Hải Phòng hiện hữu và các tuyến metro, qua đó giảm áp lực giao thông đường bộ, nâng cao hiệu quả khai thác mạng lưới đường sắt.
Ngoài ra, Bộ Xây dựng kiến nghị bổ sung một số đoạn tuyến nhánh kết nối với mạng lưới đường sắt quốc gia hiện hữu, gồm đoạn nối với ga Lào Cai dài khoảng 0,5 km, đoạn kết nối với tuyến Hà Nội – Thái Nguyên dài khoảng 2,7 km và đoạn kết nối với tuyến Yên Viên – Lào Cai khổ 1.000 mm dài khoảng 4,1 km. Các đoạn kết nối này sẽ góp phần nâng cao hiệu quả khai thác toàn mạng lưới, giảm chi phí trung chuyển và xếp dỡ hàng hóa.
Một nội dung khác là Bộ Xây dựng đề xuất đầu tư ngay đường đôi trên đoạn từ ga Bắc Hồng đến ga Nam Hải Phòng, thay vì xây dựng đường đơn và dự trữ quỹ đất để mở rộng trong tương lai như phương án trước đó. Nếu chỉ đầu tư đường đơn, đoạn tuyến này sẽ phải nâng cấp lên đường đôi từ khoảng năm 2041.
Đơn vị tư vấn đánh giá đầu tư ngay đường đôi không chỉ đáp ứng nhu cầu vận tải dài hạn mà còn mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn. Phương án này dự kiến tiết kiệm hơn 12.580 tỷ đồng nhờ xây dựng cầu đôi thay vì hai cầu đơn, đồng thời không phải đầu tư hai ga kỹ thuật Kim Sơn và Quốc Tuấn, qua đó giảm khoảng 115 ha diện tích sử dụng đất.
Nếu được cấp có thẩm quyền chấp thuận, dự án sẽ đầu tư mới toàn tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn 1.435 mm, vận chuyển hỗn hợp hành khách và hàng hóa. Tuyến chính được thiết kế đường đơn, riêng đoạn từ ga Bắc Hồng đến ga Nam Hải Phòng và đoạn Yên Viên – Gia Lâm đầu tư đường đôi. Tốc độ thiết kế đạt 160 km/h trên tuyến chính từ ga Lào Cai mới đến ga Nam Hải Phòng, 120 km/h đối với đoạn qua Hà Nội và 80 km/h trên các đoạn tuyến còn lại.
Dự án đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng được Quốc hội phê duyệt năm 2025, dài khoảng 417 km, trong đó tuyến chính dài 389 km, tuyến nhánh dài 27,9 km. Dự án có tổng vốn 203.231 tỷ đồng, tương đương 8,37 tỷ USD, khởi công trong năm 2025 và phấn đấu hoàn thành năm 2030.
Điểm đầu dự án tại vị trí nối ray qua biên giới (tỉnh Lào Cai), điểm cuối tại ga Lạch Huyện (Hải Phòng). Tuyến được thiết kế khổ đường tiêu chuẩn 1.435 mm, áp dụng công nghệ đường sắt chạy trên ray, điện khí hóa. Tốc độ thiết kế đạt 160 km/h đối với tàu khách và 120 km/h đối với tàu hàng. Giai đoạn đầu, dự án được xây dựng đường đơn và dự phòng phát triển lên đường đôi.
Theo Sở Y tế TP.HCM, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ngày 17.5 chính thức xác định đợt bùng phát dịch bệnh Ebola (vi rút Ebola) chủng Bundibugyo tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda là tình trạng khẩn cấp y tế công cộng quốc tế.
Hiện WHO chưa khuyến cáo áp đặt các biện pháp hạn chế thương mại hoặc đi lại quốc tế đối với các quốc gia vùng dịch do chưa có đủ cơ sở khoa học.
Nhưng nguy cơ dịch bệnh này có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến kinh tế - xã hội, ngành y tế TP.HCM đã tăng cường và siết chặt công tác giám sát tại các cửa khẩu nhằm chủ động phát hiện sớm, ngăn chặn nguy cơ dịch bệnh Ebola xâm nhập vào TP.HCM.
Sở Y tế yêu cầu các đơn vị y tế dự phòng tuyệt đối không chủ quan, lơ là trong công tác giám sát và phòng chống dịch bệnh Ebola.
Theo đó, Trung tâm kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC) sẽ tiếp tục tăng cường giám sát tại các cửa khẩu. HCDC sẽ quan sát các biểu hiện bất thường về sức khỏe của người nhập cảnh và khai thác kỹ yếu tố dịch tễ, lịch sử đi lại, lịch sử lưu trú.
HCDC phối hợp với các đơn vị hàng không, hàng hải và kiểm dịch y tế quốc tế để phát hiện sớm các trường hợp nghi ngờ. Chuẩn bị sẵn sàng quy trình xử lý, cách ly và vận chuyển an toàn khi phát hiện trường hợp nghi ngờ mắc bệnh Ebola.
TP.HCM chủ động giám sát, ngăn chặn nguy cơ xâm nhập của dịch bệnh Ebola từ cửa khẩu
ẢNH: DUY TÍNH
Theo Sở Y tế, việc phát hiện sớm ca bệnh nghi ngờ được xác định là yếu tố then chốt trong hoạt động giám sát cửa khẩu hiện nay.
Ngoài ra, TP.HCM cũng duy trì công tác tập huấn, cập nhật quy trình kiểm soát nhiễm khuẩn, sử dụng phương tiện phòng hộ cá nhân và quy trình xử lý ca bệnh nghi ngờ cho các cơ sở khám chữa bệnh, nhằm sẵn sàng đáp ứng nếu xuất hiện tình huống dịch bệnh xâm nhập.
Sở Y tế tiếp tục chỉ đạo HCDC thường xuyên cập nhật các khuyến cáo mới nhất từ WHO và Bộ Y tế. Đồng thời liên tục đánh giá nguy cơ để triển khai các phương án đáp ứng phù hợp, bảo vệ an toàn sức khỏe người dân TP.HCM.
Đối với nhóm quốc gia đang có dịch bệnh Ebola (Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda): WHO yêu cầu kích hoạt cơ chế quản lý thảm họa quốc gia, thiết lập Trung tâm điều hành khẩn cấp. Đồng thời thực hiện kiểm tra xuất cảnh tại các cửa khẩu; cách ly tuyệt đối ca bệnh và hạn chế di chuyển quốc tế đối với người tiếp xúc gần trong 21 ngày.
Đối với nhóm các quốc gia lân cận (có biên giới đất liền với vùng dịch Ebola): Cần nâng cao mức độ sẵn sàng, thiết lập cơ chế điều phối vùng biên và phải đảm bảo xử lý khẩn cấp trong vòng 24 giờ ngay khi phát hiện ca nghi ngờ.
Đối với nhóm các quốc gia không có biên giới chung, không đóng cửa biên giới: Nhóm này, WHO khuyến cáo không áp đặt các hạn chế về thương mại hoặc đi lại. Vì các biện pháp này được đánh giá là thiếu cơ sở khoa học, gây tổn hại kinh tế và có thể làm tăng nguy cơ phát tán vi rút do người dân tìm cách di chuyển qua các đường mòn không kiểm soát.
Với nhóm quốc gia thứ ba này, cần cung cấp thông tin về nguy cơ và cách dự phòng cho khách du lịch đi từ/đến vùng dịch. Sẵn sàng quy trình sơ tán và hồi hương cho công dân hoặc nhân viên y tế bị phơi nhiễm. Và WHO không khuyến cáo triển khai kiểm tra sàng lọc nhập cảnh diện rộng tại các sân bay nằm ngoài khu vực ảnh hưởng trực tiếp bởi dịch bệnh.
Trưa nay 15.5, thông tin từ UBND phường Đông Hà (Quảng Trị) xác nhận trên địa bàn vừa xảy ra vụ việc một người đàn ông dùng dao đâm vợ cũ trọng thương phải nhập viện cấp cứu rồi quay về nhà định tự tử.
Theo thông tin ban đầu, vào khoảng 7 giờ sáng nay 15.5, H.S.H (39 tuổi, ở khu phố 1, phường Nam Đông Hà) đã kéo chị N.T.H.L (33 tuổi, ở phường Đông Hà, cùng tỉnh Quảng Trị) vào một trụ sở dân sự cũ trên đường Phạm Ngũ Lão (phường Đông Hà). Tại đây, H. dùng dao bấm đâm 3 nhát vào người chị L.
Sau khi thực hiện hành vi, H. quay về nhà đóng cửa phòng rồi lấy dao tự sát nhưng được gia đình kịp thời can ngăn và đưa đến trụ sở Công an phường Đông Hà đầu thú.
Riêng chị L. đã được chuyển đến bệnh viện, hiện đang theo dõi điều trị tại khoa Hồi sức cấp cứu, Bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Trị với 3 vết thương ở bụng, ngực và lưng phải.
H. và chị L. từng có quan hệ vợ chồng, nhưng đã ly hôn cách đây 3 năm. Hiện cơ quan chức năng vẫn đang điều tra, làm rõ nguyên nhân H. ra tay đâm vợ cũ trọng thương.
Ngày 25.5, Phó bí thư Thành ủy TP.HCM Nguyễn Phước Lộc làm việc với Sở Y tế TP.HCM và các sở ngành về công tác khám sức khỏe định kỳ toàn dân và kế hoạch đầu tư phát triển cơ sở y tế trên địa bàn.
Báo cáo với Phó bí thư Thành ủy TP.HCM, PGS-TS Nguyễn Anh Dũng, Phó giám đốc Sở Y tế, cho biết đã trình UBND TP.HCM phê duyệt kế hoạch khám sức khỏe định kỳ cho người dân trong năm 2026. Kế hoạch hướng tới toàn bộ công dân thực tế cư trú trên địa bàn TP.HCM cả thường trú và tạm trú, xác định qua ứng dụng VNeID, cùng các đơn vị do TP.HCM quản lý và người lao động đang làm việc trên địa bàn. Đối tượng được phân thành 6 nhóm, trong đó ngành y tế đặc biệt quan tâm các nhóm yếu thế: người cao tuổi, người khuyết tật, hộ nghèo và cận nghèo, người có công, người mắc bệnh mạn tính và đồng bào vùng khó khăn.
Về thời gian, kế hoạch triển khai bắt đầu từ tháng 5.2026. Dự kiến khám cho khoảng 15 triệu lượt người dân trong năm 2026, với mục tiêu 100% người dân tại 168 phường, xã, đặc khu được khám ít nhất một lần/năm. Toàn bộ kết quả được cập nhật vào sổ sức khỏe điện tử để quản lý theo vòng đời.
Theo Phó giám đốc Sở Y tế TP.HCM, tổng kinh phí dự kiến thực hiện trong năm 2026 là khoảng 2.507 tỉ đồng cho 10,3 triệu lượt người dân; chưa kể hơn 4,5 triệu lao động chính thức, do tổ chức sử dụng lao động có trách nhiệm tổ chức khám sức khỏe định kỳ. Về cơ chế chi trả, ngân sách nhà nước chi trả theo phân cấp cho các nhóm thuộc trách nhiệm của nhà nước. Kinh phí y tế trường học chi trả cho học sinh, trẻ mầm non. Người sử dụng lao động chi trả cho người lao động. Tổng mức chi phí khám được khống chế không vượt quá 350.000 đồng/người/lần/năm.
Theo PGS-TS Nguyễn Anh Dũng, ngành y tế TP.HCM đã tổ chức các đợt cao điểm ra quân đồng loạt, có lộ trình rõ ràng. Đợt một vào ngày 5.4 tại 64 phường, xã; đợt hai vào ngày 17.4 mở rộng ra 168 phường, xã; đợt ba vào ngày 25.5, chính thức khám theo các gói chuẩn của Bộ Y tế, thống nhất trên toàn TP.HCM.
Song song đó, các cơ sở khám chữa bệnh và các địa phương vẫn duy trì khám sức khỏe, khám tầm soát thường xuyên cho người dân tại đơn vị và trên địa bàn, bảo đảm tính liên tục của hoạt động.
Đặc biệt, ngành y tế phối hợp Liên đoàn Lao động TP.HCM tổ chức đợt khám sức khỏe quy mô lớn cho khoảng 1 triệu công nhân, người lao động, dự kiến từ 30.5 - 30.9. Liên đoàn Lao động TP chịu trách nhiệm huy động người lao động, bảo đảm công tác tổ chức và kinh phí; ngành y tế bảo đảm nhân sự và chịu trách nhiệm về nội dung chuyên môn.
Tại buổi làm việc, Phó bí thư Thành ủy TP.HCM Nguyễn Phước Lộc nhấn mạnh yêu cầu đổi mới mạnh mẽ tư duy phát triển y tế, chuyển từ mô hình "chữa bệnh" sang quản lý sức khỏe toàn diện cho người dân, với trọng tâm là phòng bệnh và chăm sóc sức khỏe ban đầu. Theo định hướng mới, ngành y tế TP phải đặt nền tảng phát triển trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, hướng đến xây dựng hệ thống y tế hiện đại, liên thông giữa các cấp điều trị.
Cùng với đó, y tế dự phòng và y tế cơ sở được xác định là tuyến then chốt, giúp giảm tải cho các bệnh viện tuyến trên. Phó bí thư Thành ủy TP.HCM cũng nhấn mạnh yêu cầu kiểm soát các nguyên nhân gốc gây bệnh, bao gồm môi trường sống, an toàn thực phẩm và các yếu tố nguy cơ, thay vì chỉ tập trung điều trị khi bệnh đã phát sinh.
Đáng chú ý, chương trình khám sức khỏe toàn dân và chăm sóc sức khỏe cộng đồng đang được triển khai theo từng giai đoạn, với sự tham gia của nhiều bệnh viện, kể cả khu vực tư nhân và các mô hình phối hợp quân - dân y tại một số địa bàn đặc thù.
Ngành y tế không chỉ là lực lượng chủ trì mà còn phải phối hợp chặt chẽ với các cơ quan tài chính, quy hoạch, chính quyền cơ sở và các tổ chức chính trị - xã hội. Việc triển khai chăm sóc sức khỏe toàn dân được xác định là nhiệm vụ của toàn hệ thống chính trị, không riêng ngành y tế.
Phó bí thư Thành ủy TP.HCM Nguyễn Phước Lộc nhấn mạnh mục tiêu cuối cùng là xây dựng hệ thống y tế lấy người dân làm trung tâm, bảo đảm mọi người dân đều được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng, kịp thời và công bằng.
