Giữa sân Trường THPT Nguyễn Hữu Cảnh (phường Bình Trị Đông, TP.HCM) trong cơn mưa tháng 5 bất chợt, hàng trăm học sinh vẫn ngồi lặng người trước những bức ảnh chiến tranh và câu chuyện về khát vọng hòa bình được mang đến từ Bảo tàng Chứng tích chiến tranh TPHCM.
Không còn bó hẹp trong không gian bảo tàng, những hình ảnh, tư liệu lịch sử nay được đưa thẳng đến trường học thông qua các triển lãm lưu động.
Hoạt động ý nghĩa này đã được duy trì trong nhiều năm qua, góp phần giúp học sinh, giáo viên và cán bộ các trường bổ sung kiến thức lịch sử, khơi dậy niềm yêu thích tìm hiểu văn hóa dân tộc, tinh thần yêu chuộng hòa bình và nâng cao ý thức gìn giữ, bảo vệ Tổ quốc.
Sân trường quen thuộc giờ đây trở thành không gian đặc biệt, nơi các em được lắng nghe những câu chuyện khói lửa chiến tranh, những câu chuyện không chỉ về mất mát mà còn về nghị lực, lòng dũng cảm và khát vọng được sống trong hòa bình.
Nếu trước đây muốn tiếp cận những tư liệu này, học sinh phải đến tận bảo tàng thì nay với hình thức triển lãm lưu động, di sản lịch sử đã được mang đến gần hơn với thế hệ trẻ. Cách làm này cũng góp phần đổi mới việc dạy và học lịch sử theo hướng trực quan, trải nghiệm.
Với 19 chuyên đề hấp dẫn, bảo tàng mang đến những câu chuyện khác nhau về lịch sử: người chiến sĩ hôm nay, áo dài phụ nữ Việt Nam đi qua khói lửa chiến tranh, trẻ em thời chiến, ký ức chiến tranh… Mỗi chuyên đề như một lời nhắc nhở về lịch sử, truyền thống và vẻ đẹp kiên cường của người dân Việt Nam qua từng chặng đường của đất nước.
Những ngày tháng 5 với những cơn mưa rào bất chợt kèm theo chút oi bức của mùa hè, các em học sinh Trường THPT Nguyễn Hữu Cảnh vẫn ngồi ngay ngắn, chăm chú lắng nghe với ánh mắt háo hức, trái tim mở rộng.
Em Ngô Huỳnh Minh Châu – học sinh lớp 11B11 Trường THPT Nguyễn Hữu Cảnh (phường Bình Trị Đông) – sau khi tham quan triển lãm với hai chuyên đề “Biển đảo Việt Nam” và “Khát vọng hòa bình” chia sẻ: “Việc nhà trường cho chúng em được nghe những bài thuyết minh của các anh chị từ bảo tàng là một cơ hội rất tốt để chúng em hiểu hơn về lịch sử dân tộc.
Được trực tiếp mắt thấy tai nghe những gì mà cha ông chúng ta đã trải qua giúp chúng em thêm trân trọng hơn hòa bình mà mình đang có. Hy vọng những triển lãm như thế này sẽ được nhân rộng ra để những người trẻ như chúng em dễ dàng tiếp cận hơn”.
Không chỉ đơn thuần là hoạt động ngoại khóa, những buổi triển lãm còn trở thành “tiết học mở” đầy cảm xúc đối với nhiều học sinh.
“Buổi sinh hoạt chính là một tiết học ngữ văn đặc biệt, một tiết học lịch sử giá trị. Mỗi câu chuyện không chỉ để nhớ mà còn để sống cùng. Chiến tranh đã lùi xa nhưng từ ký ức ấy, mỗi học sinh hôm nay càng phải biết trân trọng hiện tại, dốc sức học tập, rèn luyện để viết tiếp những trang đẹp đẽ cho đất nước.
Chúng tôi tin rằng những bài học hôm nay sẽ gieo vào tâm hồn học sinh những hạt mầm của lòng biết ơn, sự trân trọng và tinh thần phấn đấu không ngừng trong học tập”, đại diện Trường THPT Dương Văn Thì (phường Tăng Nhơn Phú) chia sẻ.
Dưới sự dẫn dắt của các hướng dẫn viên, những kiến thức lịch sử vốn khô khan trở nên gần gũi và dễ tiếp cận hơn với học sinh. Hoạt động này không chỉ mang đến luồng gió mới cho các buổi sinh hoạt dưới cờ mà còn giúp các em mở rộng hiểu biết, bồi đắp niềm tự hào dân tộc và lan tỏa những giá trị văn hóa truyền thống.
Từng câu chuyện về chiến tranh, những người mẹ tiễn con ra trận hay những chiến sĩ trẻ ngã xuống vì Tổ quốc đã khiến nhiều ánh mắt học trò chùng xuống. Nhưng xen trong đó vẫn là niềm tự hào, lòng biết ơn và tình yêu quê hương đất nước được khơi dậy mạnh mẽ. Đối với các em học sinh, đây không chỉ là một triển lãm mà còn là bài học sâu sắc về “sống đẹp, sống có trách nhiệm và sống biết ơn”.
Thay vì những chuyến xe đưa học sinh đến với di tích, bảo tàng như cách làm quen thuộc bấy lâu nay, việc “chuyển không gian bảo tàng về ngay dưới mái trường” đang mở ra một cách tiếp cận lịch sử vô cùng mới mẻ và đầy sáng tạo.
Đang trong giai đoạn nước rút của năm học cuối cấp, em Kim Ngọc (lớp 12C10 Trường THPT Nguyễn Hữu Cảnh) bộc bạch: “Lịch học dày đặc để chuẩn bị cho kỳ thi quan trọng khiến chúng em rất khó thu xếp thời gian đi tham quan bên ngoài.
Sự chủ động và linh hoạt của bảo tàng khi mang triển lãm về tận sân trường không chỉ giúp chúng em tiết kiệm chi phí, thời gian mà còn tạo ra một không gian trải nghiệm tuyệt vời, giúp những bài học lịch sử trở nên thấm thía và dễ tiếp nhận hơn rất nhiều”.
Đoạn clip ghi lại khoảnh khắc một nữ sinh vẫn mặc nguyên chiếc tạp dề, chạy từ quán nước về nhà rồi òa khóc khi biết mình đỗ nguyện vọng 1 vào lớp 10 đang thu hút hàng triệu lượt xem trên mạng xã hội.
Những giọt nước mắt hạnh phúc cùng phản ứng chân thật của cô gái khiến nhiều người xem xúc động, đồng thời tò mò về câu chuyện phía sau đoạn clip.
Nhân vật trong clip là Phùng Nhật Linh, vừa trúng tuyển nguyện vọng 1 vào Trường THPT Minh Khai (Hà Nội).
Chia sẻ với phóng viên Dân trí, chị Bùi Thị Hải (SN 1988, ngụ tại xã Phú Cát, Hà Nội), mẹ của Linh, cho biết thời điểm biết kết quả thi, con gái đang làm thêm tại một quán nước.
"Hôm đó con đang đi làm thêm thì biết kết quả tuyển sinh. Con chạy một mạch về nhà, vẫn còn mặc nguyên chiếc tạp dề. Vừa bước vào cửa, con ôm mặt khóc nức nở nên cả nhà ai cũng hoảng, cứ nghĩ con thi trượt vì con không nói được câu nào. Thấy con khóc quá, mọi người cũng không dám hỏi thêm.
Mãi một lúc sau, con mới bình tĩnh lại rồi nói: "Con đỗ cấp 3 rồi". Khi ấy, cả nhà mới vỡ òa trong niềm hạnh phúc", chị Hải xúc động kể.
Theo chị Hải, Linh thường chủ động xin gia đình đi làm thêm trong dịp hè để trải nghiệm cuộc sống và kiếm thêm thu nhập phụ giúp bố mẹ. Công việc của em là bưng bê, phục vụ tại quán nước.
Linh là chị cả trong gia đình có 3 chị em. Theo lời chị Hải, nữ sinh không sở hữu thành tích học tập nổi bật, luôn tự nhận bản thân chỉ có học lực ở mức trung bình. Chính vì vậy, kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 trở thành cột mốc quan trọng, cũng là áp lực lớn đối với em.
Khoảng một tháng trước kỳ thi, Linh gần như thay đổi hoàn toàn thói quen sinh hoạt. Nhiều đêm, em thức tới 1-2h sáng để ôn bài. Dù mẹ nhiều lần giục đi ngủ sớm vì lo ảnh hưởng sức khỏe, nữ sinh vẫn kiên trì học tập với quyết tâm đỗ nguyện vọng 1.
"Con cứ nói nhất định phải đỗ cấp 3 để mẹ vui. Khi biết mình trúng tuyển, con chỉ khóc rồi liên tục nói: “Con làm được rồi”. Điểm số không quá cao nhưng đó là thành quả của rất nhiều cố gắng và quyết tâm", chị Hải xúc động, nói.
Trong kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm nay, Linh đạt 5,25 điểm môn toán, 6,5 điểm môn ngữ văn và 7 điểm môn tiếng Anh, đủ điểm trúng tuyển nguyện vọng 1 vào Trường THPT Minh Khai.
Theo chị Hải, điều khiến gia đình tự hào không chỉ là kết quả học tập mà còn là sự trưởng thành của con gái. Từ sớm, Linh đã nhiều lần bày tỏ mong muốn đi làm để san sẻ gánh nặng kinh tế với bố mẹ.
"Thấy bố mẹ làm việc vất vả, lúc nào con cũng nói muốn kiếm thật nhiều tiền để phụ giúp gia đình. Ước mơ của con là theo đuổi lĩnh vực làm đẹp. Vì vậy, gia đình luôn động viên con học hết THPT rồi tiếp tục theo học chuyên môn để sau này có công việc ổn định, đúng với đam mê", chị Hải cho hay.
Bộ GD-ĐT ngày 1.7 công bố điểm thi tốt nghiệp THPT 2026 của hơn 1,2 triệu thí sinh trên toàn quốc. Trong số này, Lê Khánh Huyền Thư ở Lào Cao đạt điểm 10 hai môn toán, sử và 9,25 văn, chính thức trở thành thủ khoa tổ hợp C03 với tổng điểm 29,25.
Giành ngôi á khoa cũng là một thí sinh Lào Cai, đạt tổng điểm 29 với 10 điểm sử, 9,75 toán và 9,25 văn. Còn vị trí tam khoa thuộc về 6 thí sinh, một cũng từ Lào Cai, số còn lại ở các tỉnh, thành miền Bắc khác là Hà Nội, Hải phòng và Tuyên Quang.
Dưới đây là top 300 thí sinh có điểm thi tốt nghiệp THPT tổ hợp C03 cao nhất trong kỳ thi năm nay. Bạn đọc có thể bấm vào dấu mũi tên ở góc phải trên cùng để tiếp tục lướt xem danh sách các thí sinh xếp sau hoặc nhập số báo danh để tra cứu.
Ngoài ra, thí sinh có thể truy cập trang Tra cứu điểm thi của Báo Thanh Niên để xem điểm thi, phổ điểm thi tốt nghiệp THPT, phổ điểm các tổ hợp, điểm chuẩn hai năm gần đây của các trường ĐH và điểm trung bình các tỉnh, thành.
Sau khi nhận điểm thi tốt nghiệp THPT, thí sinh có thể nộp đơn xin phúc khảo từ hôm nay tới ngày 5.7. Chậm nhất ngày 7.7, thí sinh sẽ được nhận giấy chứng nhận kết quả thi, học bạ cùng các loại giấy chứng nhận liên quan (bản chính) để nộp hồ sơ xét tuyển ĐH.
Từ ngày mai 2.7 đến 17 giờ ngày 14.7, thí sinh được đăng ký, điều chỉnh nguyện vọng xét tuyển ĐH không giới hạn số lần. Với những trường hợp muốn xét tuyển vào khối ngành sư phạm, các bạn phải đặt nguyện vọng sư phạm trong 5 thứ tự đầu.
Trước 17 giờ ngày 13.8, các cơ sở giáo dục ĐH sẽ thông báo thí sinh trúng tuyển đợt 1, và trước 17 giờ ngày 21.8 các bạn phải xác nhận nhập học trực tuyến đợt 1 trên hệ thống.
Đề xuất tách hai kỳ thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh đại học của ông Nguyễn Đắc Vinh, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa - Giáo dục của Quốc hội, thu hút sự quan tâm đặc biệt của dư luận bởi vấn đề tách hay nhập kỳ thi vẫn luôn là vấn đề đau đáu và gây tranh luận lâu nay.
Hàng trăm ý kiến bạn đọc gửi tới Thanh Niên dưới mỗi bài đăng bàn luận về chủ đề này.
Bạn đọc lấy tên Lão Nông Tri Điền bình luận: "Hiện tại đại đa số mỗi gia đình chỉ có 1 đến 2 con, cuộc sống ngày nay khá hơn thập niên 80 của thế kỷ 20 nhiều lần, phương tiện đi lại, truyền thông liên lạc tốt hơn thời bao cấp rất nhiều, trong khi đó ngày trước mỗi gia đình có ít nhất 5 - 7 con, liên lạc với nhau bằng dịch vụ điện thoại công cộng, đi lại đa phần là xe đạp... nhưng gia đình vẫn cùng nhà trường đưa con em đi thi đại học ở các thành phố lớn được.
Vậy ngày nay đổ cho việc đi thi đại học gây khó khăn kinh tế cho gia đình thí sinh, liệu có thuyết phục được không? Cố giữ lại kỳ thi 2 trong 1 còn mục đích nào khác thuyết phục hơn không?".
Cũng theo bạn đọc này, nếu như sợ tốn kém cho gia đình và học sinh vì phải dự nhiều cuộc thi, thì Bộ GD-ĐT giao quyền cho các địa phương xét công nhận tốt nghiệp cho các em có đủ điều kiện.
Phần thi đại học giao cho các trường đại học tự tổ chức, tuy nhiên không cần phải tập trung về các thành phố lớn dự thi như trước đây, mà nên tổ chức thi theo khu vực, vùng, miền sao cho các em thuận tiện nhất. Với những trường không đòi hỏi tính đặc thù chuyên môn nhiều thì có thể xét công nhận điểm từ các trường đại học khác...
Bạn đọc Duy Khoi Nguyen cũng cho rằng: "Để có được sự chính xác, khách quan và công bằng cho xã hội, chúng ta cần phải trả một cái giá nhất định. Chi phí đó không quá lớn nếu so với việc tuyển nhầm người, làm hỏng cả một thế hệ tài năng của đất nước...".
Theo bạn đọc Xuân Nhị Nguyễn: "Thi tốt nghiệp THPT để làm gì khi mà nội dung thi chính là nội dung chương trình học lớp 12, chẳng khác nào học sinh thi học kỳ lại một lần nữa. Nên bỏ luôn kỳ thi THPT, học xong 12 coi như tốt nghiệp THPT cho gọn".
Bạn đọc Trường An Mai đề nghị: "Cứ tổ chức 2 kỳ thi độc lập, quan trọng là bố trí bên trong phòng thi đều có 2 giám thị là giáo viên và 2 giám thị là cán bộ công an trực tiếp theo dõi. Mọi phòng đều có 2 góc camera quay toàn cảnh, chỉ có công an được quyền kiểm soát camera".
Độc giả Dương Đức Thọ nhận xét: "Trí nhớ học sinh hiện nay rất tệ, kiến thức nền bị hỏng nhiều là do cấu trúc đề thi, hình thức ra đề khiến học sinh không cần học nhiều (còn trông cậy may rủi qua trắc nghiệm hoặc nhớ mang máng cũng có thể chọn trả lời và có khả năng có điểm, không quá lo lắng nên không học bài).
Hơn nữa, đề thi mang tính "thời sự" quá nhiều, ít chú trọng kiểm tra kiến thức đã học. Kiến thức đã học là nền tảng cho sinh viên tiếp tục theo học đại học. Ví dụ, môn tiếng Anh, đề thi cứ lo trích dẫn dài và đặt câu hỏi vừa dài vừa khó như học ngữ văn. Trong khi, học sinh THPT cần nắm vững cơ bản về ngữ pháp, từ vững, ngữ âm... để vào đại học tiếp tục chương trình cao hơn. Bộ cứ ra đề theo kiểu "khoe kiến thức" của người ra đề là bất hợp lý".
Bạn đọc khác đồng tình với đề xuất của chuyên gia trong bài viết trên Báo Thanh Niên về việc mỗi năm sẽ tổ chức 2 kỳ thi lớn vào khoảng tháng 3 và tháng 9 hoặc tháng 4 và tháng 10. Mỗi kỳ thi lớn sẽ có 2 đợt thi cách nhau khoảng 5 - 7 ngày như khoảng cách giữa 2 đợt thi trong tháng 7 hiện nay. Cách tổ chức các kỳ thi như vậy sẽ tương tự như các đợt thi tuyển sinh cao học những năm gần đây. Cách thức thi nhiều đợt được áp dụng ở các nước như Nhật Bản, Mỹ.
Dù vậy, cũng có những ý kiến băn khoăn nếu có quá nhiều kỳ thi. Bạn đọc Dương Quý Vinh bình luận: "Một số người cố ý làm sai quy chế thi cử vì động cơ cá nhân chỉ là vài "con sâu làm rầu nồi canh" thôi. Pháp luật cần nghiêm trị để răn đe. Theo tôi, kỳ thi 2 trong 1 đã ổn nên tiếp tục tìm giải pháp hiệu quả để những kỳ thi sau không có kẽ hở cho sai phạm xảy ra. Thêm kỳ thi đại học nữa liệu có ngăn chặn được tiêu cực không?
Bạn đọc Bao Duong nhận xét: "Lỗ hổng trong hệ thống luôn là do con người. Đổi cách nào cũng sẽ có cách gian lận. Cùng lắm thì điều giáo viên của các tỉnh khác qua tỉnh bên cạnh làm giám thị hoặc trường này làm giám thị trường kia…".
Bạn đọc Trịnh Mạnh Hoạch bày tỏ: "Tôi vẫn ủng hộ thi 2 trong 1 bởi vì thêm 1 kỳ thi đại học nữa chắc gì không xảy ra tiêu cực nữa. Tiêu cực gây ra do chính con người... Vì vậy, tôi nghĩ nên tiếp tục nghiên cứu cách tổ chức thi như thế nào để những người được giao nhiệm vụ nếu phát sinh động cơ không trong sáng thì không có cách nào làm sai quy chế để trục lợi được".
Bạn đọc Minh Thu Nguyen cho rằng: "Tại sao lại phải tiêu tốn nguồn lực lãng phí như vậy thay vì phổ biến các cách thức giám sát quá trình thi từ camera AI cho đến nguồn báo cáo của chính các thí sinh ngay trong phòng thi. Bất kỳ thay đổi lớn nào của xã hội cũng như mở đường cao tốc, sẽ cần điều chỉnh từ việc đúc rút kinh nghiệm và thực tiễn nhưng không có nghĩa thấy có sai sót thì quay trở lại đường mòn cũ thay vì xây dựng tiếp cao tốc".
Theo bạn đọc này, để kiểm soát việc gian lận như xảy ra ở Tuyên Quang thì có nhiều cách như hoán đổi giáo viên mầm non, cấp 1, cấp 2 trông thi. Thư ký trường thi là giáo viên của chính trường đó, không phải là giáo viên bộ môn thi hôm đó. "Tôi ủng hộ việc siết đầu ra của đại học chứ không cần siết đầu vào", bạn đọc bày tỏ.
