Nếu không có gì đột xuất, cứ 2 giờ chiều mỗi ngày, bà Hồng gánh hàng ra bán. Như một thói quen, vừa ổn thỏa chỗ ngồi là bà lấy ra món đồ nghề tự chế. Đó là khúc gỗ nhỏ chừng một gang tay trên đầu có đóng một nắp lon nước ngọt để nạo dừa. Nhiều năm nay, hình ảnh bà Hồng bên gánh bánh tráng kẹo mạch nha đã trở nên quen thuộc với những ai hay ra vào hẻm 51 đường Ba Tháng Hai, phường Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ.
Nhìn vào gánh hàng của bà Hồng, người ta cảm nhận được sự cũ kỹ, lâu đời. Mấy chục năm gánh trên vai, đi qua biết bao con đường, chiếc đòn gánh bằng tre đã bị bào mòn nhẵn bóng. Thế nhưng, do được lau chùi kỹ lưỡng nên nó vẫn bền chắc. Một gánh dựng món cốm dẹp, một gánh đựng món bánh tráng kẹo mạch nha gây sốt một thời.
Quê gốc của bà Hồng ở thị trấn Kinh Cùng, huyện Phụng Hiệp, tỉnh Hậu Giang cũ (nay là xã Hòa An, thành phố Cần Thơ). Bà là người con thứ 7 trong gia đình có 8 anh chị em. Năm bà mười mấy tuổi thì mẹ bị bệnh nặng mất sớm. Cảnh mồ côi nên mỗi đứa con đều phải tự bươn chải kiếm sống, không ai giúp được ai. Bà Hồng lên thành phố Cần Thơ xin làm “thời vụ” rửa chén, phụ bán quán cơm, quán hủ tiếu…
Công việc thời vụ bấp bênh nên bà Hồng quyết định “đầu tư” một đôi quang gánh để đi bán bánh tráng kẹo mạch nha. Bà bồi hồi kể lại: “Hồi xưa, món ăn này những đứa trẻ ở quê mê dữ lắm. Nhà tôi nghèo lại đông anh em nên tôi ít có dịp được ăn. Thế nhưng ở thành phố thì chẳng thấy mấy ai bán. Do thấy món này bỏ vốn ít, cách làm đơn giản mà lại phù hợp với túi tiền eo hẹp của mình lúc bấy giờ nên tôi quyết định bán thử”.
Nói đến đây, bà Hồng làm một cái bánh tráng kẹo mạch nha hoàn chỉnh cho xem. Thoạt đầu, bà lấy một chiếc bánh tráng giấy để lên lòng bàn tay, phết lớp kẹo mạch nha dạng lỏng lên trên. Nguyên liệu rưới lên tiếp theo là những sớ cơm dừa tươi rói vừa mới nạo. Rồi bà lấy một miếng bánh tráng khác ốp lên trên, sau đó bẻ lại thành hình bán nguyệt. Miếng bánh giòn tan khi đưa vào miệng. Vị ngọt thanh của kẹo mạch nha loang trong đầu lưỡi hòa cùng vị béo của cơm dừa tuy đơn giản mà ngon. Một phần như vậy có giá 10.000 đồng.
Bà Hồng cho biết mình bán bánh này từ lúc chỉ có 1.000 – 2.000 đồng/cái, rồi tăng dần theo giá cả thị trường. Ngày xưa còn trẻ, bà gánh hàng đi nhiều tuyến đường trong nội ô thành phố, đi tới đâu thì cất tiếng rao mời chào tới đó. Và chính tiếng rao trong trẻo của thời trẻ cùng nét riêng của món ăn vặt “quê mùa” này đã gây chú ý cho một người công nhân viên, rồi từ đó hai người gắn kết thành vợ chồng. Họ có với nhau một người con gái và đến nay cũng đã có cháu ngoại đang học lớp 8.
Theo bà Hồng, đôi quang gánh đã đồng hành cùng bà hơn 40 năm nay. Bây giờ 64 tuổi, sức khỏe yếu nên bà không cất tiếng rao nổi và cũng không còn bền sức để rong ruổi nhiều nơi nữa. Mỗi ngày bà chỉ đi từ căn trọ của mình trên đường Tầm Vu đến điểm yêu thích nhất là hẻm 51 để bán (cách khoảng 2 cây số – PV). Bà Hồng vui vẻ nói: “Một quán cà phê nghĩa tình cho tôi mượn hẳn một góc nhỏ mặt tiền để bán luôn. Đặc biệt là con hẻm này rất đông sinh viên, người trẻ. Nhiều người thấy tôi già rồi nên gọi là bà ngoại bán bánh, thấy thương lắm”.
Đó chính là niềm vui và động lực đã thôi thúc bà Hồng giữ lửa nghề trong bối cảnh món bánh tráng kẹo mạch nha ngày càng phai nhạt danh tiếng. Bà Hồng tâm sự: “Sức mua món bánh quê này ngày càng giảm. Khác với ngày xưa, nhiều người trẻ hiện nay không biết món này là món gì. Nói thật là bây giờ mỗi ngày tôi chỉ bán được tầm 10 – 15 cái bánh tráng kẹo mạch nha thôi. Nên hơn 1 năm nay, tôi đã bán thêm cốm dẹp để kiếm thêm. Nguyên liệu thì tôi đặt mua ở Sóc Trăng, còn công thức trộn như thế nào cho vừa vặn thì tôi tự làm”.
Mỗi ngày, bà Hồng ngồi bán từ 2 giờ chiều đến 8 giờ tối là về. Bữa bán được thì lời hơn 100.000 đồng, nhưng đa phần là thấp hơn con số này. “Tuy là món bánh tráng kẹo mạch nha lời ít, bán được ít nhưng tôi không nỡ nghỉ vì nó gắn chặt với tuổi thơ của mình. Vả lại, lúc chân ướt chân ráo lên thành phố có quen ai đâu. Chính nhờ bán bánh này mà tôi gặp nhiều người, lạ hóa thành quen, rồi trở thành hàng xóm, bạn bè luôn. Tôi là dân quê chính hiệu, góp phần giữ giữ hương vị bánh quê thì thấy cũng vui”, bà Hồng Tâm sự.
Chị Nguyễn Thị Bích Trâm (35 tuổi, ngụ phường Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ) cho biết bà Hồng luôn mặc chiếc áo bà bà khoác bên ngoài và đội nón lá khi ngồi bán. Nhìn vào hình ảnh này, chị nhớ lại lúc còn nhỏ khi sống ở quê nội, hàng ngày cùng mấy anh em ra cổng chờ các cô chú gánh hàng rong qua để mua bánh. “Tôi ăn bánh của bà rồi, không có gì để chê cả. Lâu lâu thì lại ghé mua một hộp cốm dẹp hay bánh tráng kẹo mạch nha để ủng hộ. Không hiểu sao mỗi lần chạy qua đây thì phải ghé mắt nhìn bà một cái như thói quen. Hôm nào bà nghỉ bán thì thấy thiếu thiếu, buồn buồn”, chị Trâm chia sẻ.
Thứ hai đầu tuần, ban ngày trời vẫn nắng nóng với nền nhiệt độ khoảng 35 - 37oC. Tuy nhiên, đến cuối ngày, nhiều khu vực ở TP.HCM xuất hiện mưa. Một số nơi mưa rào, nhiều nơi mưa lớn kèm gió giật.
Tại nhiều phường trung tâm TP.HCM, mưa lớn trong giờ tan tầm khiến người dân đi lại vất vả. Mưa lớn giúp giải nhiệt nhưng cũng làm nhiều người đi đường không kịp xoay trở chiều 25.5.
Giữa cái nóng gay gắt của tháng tư phương Nam, khi mặt đường như hắt lửa, trước trụ sở Công ty Điện lực Bình Dương, một "trạm nước miễn phí" được đặt ngay ngắn. Bên cạnh bình nước là dòng chữ ngắn gọn: "Bình nước miễn phí - Kính mời".
Một bình nước sạch được thay mới mỗi ngày, những chiếc ly được sắp xếp gọn gàng, lặng lẽ chờ những người cần đến. Người ghé lại có thể là cô bán vé số vừa đi bộ qua vài con phố, một chú xe ôm công nghệ đang tranh thủ nghỉ chân sau cuốc xe dài, hay một người lao động ngoài trời với chiếc áo đã đẫm mồ hôi. Họ dừng lại vài phút, rót một ly nước mát, uống chậm rãi rồi tiếp tục cuộc mưu sinh của mình.
Một ly nước chẳng phải điều gì lớn lao. Nhưng giữa cái nắng như thiêu như đốt của miền Nam, ly nước ấy đủ làm dịu đi cơn khát, đủ để người ta thấy lòng mình nhẹ lại. Quan trọng hơn, nó khiến người nhận cảm thấy rằng giữa thành phố rộng lớn này vẫn có những người đang nghĩ đến nhau.
Tôi nghĩ đó cũng là điều làm nên nét đẹp rất riêng của Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC) trong hành trình 50 năm phát triển. Bên cạnh nhiệm vụ bảo đảm nguồn điện cho phát triển kinh tế - xã hội, đơn vị còn đang góp phần nuôi dưỡng những giá trị nhân văn bằng các hành động gần gũi với đời sống thường ngày. Đó là sự sẻ chia. Là tinh thần vì cộng đồng được bắt đầu từ những việc rất nhỏ nhưng chạm đến trái tim con người. Ngành điện mang ánh sáng đến từng ngôi nhà. Còn những việc làm như thế mang đến cảm giác ấm lòng cho những người đang đi giữa cuộc sống nhiều bộn bề.
Điều đáng quý hơn là sự sẻ chia ấy không dừng lại ở những người bên ngoài cánh cổng đơn vị. Nó còn hướng về chính những người lao động đang ngày ngày giữ cho dòng điện được thông suốt.
Mùa khô là khoảng thời gian áp lực nhất đối với ngành điện. Nhu cầu sử dụng điện tăng cao. Nhiệt độ ngoài trời nhiều ngày vượt ngưỡng 37 - 38 độ C. Trong khi đó, hàng nghìn công nhân vẫn phải làm việc tại hiện trường, trên các tuyến đường dây, các trạm điện và công trình lưới điện.
Giữa cái nắng bỏng rát ấy, những bộ quần áo bảo hộ thấm đẫm mồ hôi từ rất sớm. Người dân thường chỉ nhìn thấy ánh đèn sáng lên mỗi tối. Ít ai nhìn thấy phía sau ánh sáng ấy là những con người đang làm việc trên cao giữa trưa hè, dưới những lớp bảo hộ dày và những yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn.
Bởi vậy, những chương trình chăm lo người lao động của EVNHCMC mang một ý nghĩa rất đặc biệt.
Tại nhiều đơn vị trực thuộc, công đoàn và đoàn thanh niên đã đến hiện trường để thăm hỏi, động viên lực lượng công nhân đang làm nhiệm vụ. Những phần quà gồm nước điện giải, nước bù khoáng, vitamin hay các nhu yếu phẩm thiết thực được trao tận tay người lao động giữa những ngày nắng nóng nhất.
Nhìn bề ngoài, đó chỉ là vài chai nước hay một phần quà nhỏ. Nhưng với những người đang làm việc dưới cái nắng gay gắt của mùa khô, đó còn là sự ghi nhận. Là lời cảm ơn, sự đồng hành. Là cảm giác rằng phía sau mình luôn có một tập thể quan tâm và sẻ chia.
Tôi đặc biệt ấn tượng với cách EVNHCMC chăm lo cho người lao động. Bởi sự quan tâm ấy không dừng ở những lời động viên. Nhiều đơn vị còn điều chỉnh thời gian làm việc phù hợp để tránh những khung giờ nắng gắt nhất, tăng cường nước uống và dinh dưỡng, theo dõi sức khỏe người lao động, đồng thời giám sát chặt chẽ các quy trình an toàn.
Điều đó cho thấy một tư duy phát triển rất hiện đại. Muốn có một ngành điện mạnh, trước hết phải chăm lo cho những con người đang làm nên sức mạnh ấy. Muốn dòng điện vận hành ổn định, trước hết phải giữ gìn sức khỏe và tinh thần của những người đang trực tiếp vận hành dòng điện.
Năm mươi năm qua, EVNHCMC đã góp phần thắp sáng thành phố bằng những công trình điện hiện đại, bằng những bước tiến mạnh mẽ trong chuyển đổi số và xây dựng lưới điện thông minh. Nhưng với tôi, một trong những giá trị đẹp nhất của ngành điện thành phố mang tên Bác lại nằm ở những câu chuyện rất đời thường như thế. Một bình nước miễn phí bên đường.
Một chuyến thăm hỏi công nhân giữa trưa nắng. Một phần quà được trao tận tay người lao động nơi công trường. Những điều nhỏ bé ấy giống như những tia sáng âm thầm rực rỡ bên ánh đèn thành phố mỗi đêm. Đủ để sưởi ấm lòng người.
Có lẽ, sau nửa thế kỷ phát triển, thêm một điều đáng tự hào nữa của EVNHCMC đó là cách ngành điện đã và đang lan tỏa những giá trị tốt đẹp trong cộng đồng. Bởi một thành phố văn minh không chỉ được đo bằng những tòa nhà cao tầng hay những công trình hiện đại. Một thành phố đáng sống còn được tạo nên từ những nghĩa cử biết nghĩ cho nhau giữa đời thường.
Và tôi tin rằng, khi một ngành nghề biết đặt con người ở vị trí trung tâm, biết chăm lo cho cộng đồng, biết sẻ chia với người lao động, thì những dòng điện họ tạo ra sẽ không chỉ mang theo năng lượng, mà còn mang theo niềm tin, niềm tin vào sự tử tế, trách nhiệm cộng đồng.
Và niềm tin vào những giá trị nhân văn đang được gìn giữ, lan tỏa từng ngày trên thành phố mang tên Bác.
Hình ảnh về một đám hỏi độc đáo tại Lâm Đồng khiến dân mạng thích thú khi nhà trai mang những tráp lễ với cách trang trí rồng, phượng, voi, gà, ngựa… sang nhà gái. Rồng, voi, gà... được kết từ trái cây, bánh kẹo, các sính lễ truyền thống với màu sắc bắt mắt, thể hiện sự khéo léo và tâm huyết của nhà trai. Nhiều người cho rằng, đây là cách vừa lưu giữ nét đẹp văn hóa truyền thống vừa thể hiện cách trang trí sáng tạo, mới mẻ.
Chia sẻ với PV Thanh Niên, cô dâu Đỗ Nguyệt Trinh (23 tuổi, quê ở Lâm Đồng) cho biết, chú rể là Phạm Khắc Tiến (26 tuổi, quê ở Đồng Nai) muốn đám hỏi có kỷ niệm độc lạ và đáng nhớ.
Anh Tiến quyết định tự thiết kế dàn tráp cưới độc đáo dựa trên lễ vật trong truyền thuyết Sơn Tinh - Thủy Tinh. Vì gia đình hai bên cách nhau 200 km nên trước đám hỏi, anh đã cùng vợ xuống Lâm Đồng chuẩn bị, tránh tráp lễ hư hỏng.
"Hai bên gia đình đều yêu thương và ủng hộ mọi ý tưởng của con cái nên đồng ý để thực hiện tráp lễ độc đáo. Lễ vật gồm có 2 tráp rồng phượng, 3 tráp ngựa, gà, voi…", chị Trinh chia sẻ.
Vợ chồng chị Trinh cùng nhau tạo hình các linh vật từ xốp, tỉa, gọt, tạo màu và gắn lên sính lễ. "Bộ sính lễ được tụi mình chuẩn bị với tất cả sự trân trọng và tâm huyết. Từng chi tiết được chăm chút tỉ mỉ, không chỉ thể hiện nét đẹp văn hóa truyền thống mà còn gửi gắm lời chúc cuộc sống hôn nhân viên mãn, sung túc và bền lâu", cô dâu bày tỏ.
Đám hỏi diễn ra cách đây ít ngày với không khí rộn ràng, họ hàng hai bên, khách mời dành cho đôi trẻ những lời chúc phúc tốt đẹp, nghi thức trao nhận sính lễ diễn ra trong không khí vui tươi. Nhiều người còn hỏi vợ chồng chị Trinh cách làm tráp lễ để tham khảo, áp dụng vào ngày trọng đại của mình.
Chị Trinh và anh Tiến quen nhau khi cả hai học tập ở TP.HCM, cặp đôi có 4 năm yêu nhau trước khi nên duyên vợ chồng. Cả hai có thời gian tìm hiểu lâu dài, khi thấy sự đồng điệu về mọi mặt, họ quyết định bước vào cuộc sống hôn nhân.
"May mắn tụi mình quen nhau 4 năm nhưng chưa bao giờ xảy ra tranh cãi hay giận dỗi quá lâu. Anh là người lành tính, luôn nhường nhịn và chăm sóc mình chu đáo", chị Trinh chia sẻ.
Chú rể Khắc Tiến bày tỏ niềm hạnh phúc khi ngày vui diễn ra thành công, có nhiều kỷ niệm đáng nhớ. "Mình muốn gửi lời cảm ơn chân thành đến gia đình hai bên, họ hàng, bạn bè và tất cả những người đã dành thời gian đến chung vui với mình. Dù khá vất vả nhưng khi nhìn thấy không khí vui vẻ và nhận được sự yêu mến của mọi người, mình cảm thấy mọi công sức bỏ ra đều xứng đáng", anh Tiến nói.
