Hà Nội: Bắt giữ nhóm “quái xế” vác súng truy đuổi, đánh người náo loạn đường phố

Hoạt động quảng cáo thông qua người có ảnh hưởng (KOLs/Influencers) đã trở thành kênh bùng nổ những năm gần đây. Song việc thiếu thận trọng trong đánh giá sản phẩm trước khi quảng cáo dẫn tới đưa thông tin sai sự thật, ảnh hưởng quyền lợi người tiêu dùng.

Giải quyết vấn đề này, Nghị định 87/2026 được ban hành, có hiệu lực từ ngày 15/5 đã thiết lập một khung pháp lý riêng biệt và nghiêm khắc dành cho người Influencers/KOLs - nhóm đối tượng vốn chưa được định danh rõ ràng trong các quy định cũ.

Trước đây, khi người có ảnh hưởng thực hiện các hành vi quảng cáo sai sự thật, cơ quan chức năng thường phải áp dụng các quy định chung dành cho cá nhân quảng cáo không đúng sự thật với mức phạt 60-80 triệu đồng.

Nghị định mới đã cụ thể hóa trách nhiệm của nhóm đối tượng này với những chế tài mạnh hơn. Cụ thể, Influencers/KOLs sẽ bị phạt 80-100 triệu đồng nếu chưa sử dụng hoặc chưa hiểu rõ về sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ mà đã giới thiệu về nó.

Mức phạt 60-80 triệu đồng sẽ dành cho hành vi "không thực hiện thông báo về việc quảng cáo ngay trước và trong khi thực hiện hoạt động quảng cáo". Điều này đồng nghĩa, nếu một nghệ sĩ, KOL đăng video quảng cáo sản phẩm thì ngay từ đầu video, phải thông báo cho người xem đây là video quảng cáo sản phẩm.

Ngoài xác minh sản phẩm, các KOL đồng thời có trách nhiệm xác minh về độ tin cậy của người quảng cáo; kiểm tra tài liệu liên quan đến sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ quảng cáo. Nếu vi phạm, họ có thể bị phạt 40-60 triệu đồng.

Điểm mới đáng chú ý khác trong biện pháp khắc phục hậu quả là người có ảnh hưởng vi phạm không chỉ bị phạt tiền mà còn buộc phải xin lỗi công khai bằng văn bản tới người tiêu dùng, một hình thức răn đe đánh trực tiếp vào uy tín cá nhân - "tài sản quý giá" của những người có ảnh hưởng.

Ngoài ra, các sai phạm loại này còn bị buộc thu hồi sản phẩm, hàng hóa hoặc dừng cung cấp dịch vụ và phải nộp lại số lợi bất hợp pháp là tiền đã bán sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ.

Hơn 300.000 KOL đang hoạt động ở Việt Nam

Số liệu của câu lạc bộ KOL và KOC Việt Nam (trực thuộc Liên chi hội quảng cáo và nội dung số Việt Nam) cho thấy cả nước ước tính có khoảng 300.000 KOL, KOC. Con số này gấp 6 lần so với năm 2022. Song chưa có tiêu chí đánh giá cụ thể để xác định "khi nào được coi là KOL" dẫn đến nhiều người "tự phong danh hiệu".

"Nghề KOL" đang trên đà phát triển và trở thành mơ ước của giới trẻ hiện đại. YouTuber giàu nhất hiện tại, theo Celebrity là chủ kênh Mr.Beast, với 424 triệu người theo dõi riêng trên nền tảng này, nhiều nhất toàn cầu. Mỗi tháng, riêng quảng cáo từ YouTube mang lại cho anh 3-5,4 triệu USD. Hiện, KOL 27 tuổi này có khối tài sản ròng trên một tỷ USD.

Tại Mỹ "nghề KOL" ước tính sẽ thành một ngành công nghiệp trị giá 70 tỷ USD vào năm 2029.

Tại châu Á việc "nhắm mắt nhận tiền" quảng cáo sản phẩm dù không dùng đã dẫn đến nhiều bài học cay đắng cho cả các ngôi sao. Ngoài bị phạt tiền, "văn hóa" phong sát mạnh mẽ của các quốc gia Châu Á này khiến các KOL không thể nào kiếm sống nổi nếu bị tai tiếng.

Ví dụ, ở Trung Quốc, đầu tháng 11/2022 đã ra quy định cấm tất cả người nổi tiếng có "đạo đức sa sút" quảng cáo bất cứ thứ gì.

KOL bắt buộc phải sử dụng sản phẩm hoặc dịch vụ trước khi quảng cáo nó. Trong trường hợp quảng cáo sai sự thật, KOL dù biết hay không biết sản phẩm đó không như quảng cáo vẫn sẽ phải chịu trách nhiệm liên đới.

Tại Hàn Quốc, ngay từ 2020 quy định KOL và doanh nghiệp vi phạm quảng cáo sẽ phải đối mặt với mức phạt lên tới 2% doanh số và doanh thu liên quan hoặc 500 triệu won (khoảng 10 tỷ đồng)...

Tin Gốc: Vnexpress

Ngày 28/5, Nguyễn Duy Khánh, 29 tuổi, trú xã Hòa Xá, Hà Nội, bị TAND Hà Nội xét xử về 2 tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản và Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.

19 đồng phạm, phần lớn 20-30 tuổi, cư trú cùng xã hoặc lân cận Khánh, bị xét xử về một trong 2 tội danh trên hoặc Mua bán trái phép bộ phận cơ thể người, Đánh bạc, Rửa tiền, Mua bán trái phép chất ma túy.

Cáo trạng xác định, cuối năm 2021, qua mạng xã hội Facebook, Khánh cùng 10 đồng phạm là bạn cùng xã, biết đến hình thức lừa đảo thông qua thủ đoạn giả danh cán bộ ngân hàng hỗ trợ thủ tục cho vay vốn rồi chiếm đoạt tiền đặt cọc, tiền bảo hiểm khoản vay.

Nhóm Khánh trao đổi với nhau về việc sẽ giả danh những người nổi tiếng để cho vay tiền trên mạng xã hội, sau đó sẽ yêu cầu người vay phải nộp tiền chuyển tiền đặt cọc khoản vay, nộp phí bảo hiểm khoản vay... rồi chiếm đoạt.

Thấy "Huấn Hoa Hồng" (tên thật là Bùi Xuân Huấn) được biết đến nhiều trên các trang mạng xã hội, nhóm Khánh nảy sinh ý định lừa đảo, chiếm đoạt tiền bằng hình thức giả danh người này.

Ba bước lừa người nhẹ dạ

Các bị cáo bàn nhau lập các tài khoản Facebook, tài khoản Zalo giả danh "Huấn Hoa Hồng" hoặc mua lại các tài khoản Facebook đã hoạt động thời gian dài và có nhiều tương tác. Tài khoản Zalo được đăng ký bằng số điện thoại sim rác để đăng bài, chạy quảng cáo "Hỗ trợ vay vốn".

Người dùng mạng xã hội Facebook sẽ tự tìm thấy bài quảng cáo và kết bạn qua Zalo theo số điện thoại các bị cáo đăng.

Khi có khách đặt vấn đề vay tiền, các bị cáo sẽ thực hiện việc chiếm đoạt tiền theo 3 bước.

Đầu tiên, họ tự xưng là nhân viên hoặc chính là "Huấn Hoa Hồng" để tư vấn và yêu cầu khách gửi thông tin cá nhân kiểm tra. Sau khi vờ thông báo hồ sơ đủ điều kiện, các bị cáo yêu cầu nạn nhân chuyển khoản 800.000 đến 2 triệu đồng gọi là phí đặt cọc làm hồ sơ, kèm theo việc gửi các hình ảnh xác nhận duyệt vay giả mạo ngân hàng để làm tin.

Sang bước thứ hai, nhóm này yêu cầu khách đóng tiền bảo hiểm khoản vay 2-10 triệu đồng. Bước cuối cùng là phí kích hoạt giải ngân hoặc phí chứng minh thu nhập, chi phí 2-6 triệu đồng.

Nếu nạn nhân vẫn tiếp tục tin tưởng, các bị cáo sẽ đưa ra thêm nhiều lý do khác để yêu cầu chuyển tiền cho đến khi nạn nhân phát hiện bị lừa thì chúng sẽ cắt liên lạc và chặn tài khoản.

Thậm chí, khi khách hàng yêu cầu xác thực qua cuộc gọi video, các bị cáo sử dụng máy tính mở sẵn các đoạn video livestream của "Huấn Hoa Hồng" thật nhưng tắt tiếng, sau đó quay camera điện thoại vào màn hình trong vài giây rồi tắt máy nhanh chóng.

Nhà chức trách cáo buộc, thủ đoạn này đã giúp nhóm Khánh chiếm đoạt tiền của hàng trăm người trên cả nước, tổng 11,7 tỷ đồng.

Mua bán thận, đánh bạc

Ngoài hành vi lừa đảo, vụ án còn hé lộ một đường dây mua bán thận do Hoàng Văn Xâm, 42 tuổi, trú phường Hà Đông cầm đầu. Xâm cũng tham gia nhóm lừa đảo trên với Khánh.

Xâm vốn là lái xe taxi thường xuyên đưa đón bệnh nhân tại khu vực các bệnh viện lớn từ đó làm quen với nhiều người môi giới ghép thận. Xâm móc nối với 4 bị cáo khác để tổ chức một hệ thống tìm kiếm người bán thận qua mạng xã hội, đưa họ về nuôi dưỡng tại các khu nhà trọ ở Hà Nội và làm các xét nghiệm. Nhóm Xâm ra giá với người mua 600-800 triệu đồng mỗi quả thận, đã thực hiện trót lọt 3 vụ và hưởng lợi hơn 800 triệu.

Tiền có được từ các hoạt động lừa đảo và mua bán thận tiếp tục được các đối tượng sử dụng vào mục đích bất hợp pháp khác là đánh bạc trực tuyến và mua ma túy về sử dụng.

Hai nhân viên quán bi-a, cho nhóm lừa đảo mượn số tài khoản để nhận tiền chiếm đoạt và đi rút tiền hộ để nhận tiền công 100-200 nghìn đồng mỗi lần, cũng bị truy tố tội Rửa tiền.

Toàn bộ số tiền chiếm đoạt và thu lời bất chính đã được cơ quan điều tra rà soát, đồng thời ghi nhận sự tự nguyện khắc phục hậu quả của một số thân nhân bị can trong quá trình tố tụng.

Tuy nhiên, do số lượng bị hại rất lớn và cư trú ở nhiều địa phương, cơ quan điều tra đã tách một phần hồ sơ đối với các cá nhân liên quan chưa xác định được nhân thân để tiếp tục điều tra, xử lý sau.

Tin Gốc: Vnexpress

Cựu Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến, 67 tuổi, sáng 21/5 bị VKSND Hà Nội đề nghị mức án 5-6 năm tù và buộc khắc phục 108 tỷ đồng trong vụ án xảy ra tại hai dự án Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2.

HĐXX ghi nhận bà Tiến đã được con trai nộp thay 24,5 tỷ đồng - nhiều nhất trong số 10 bị cáo của vụ án. Đây được xem là một trong những tình tiết giảm nhẹ cho cựu bộ trưởng.

Bào chữa chiều nay, luật sư Phạm Quang Quyền cho biết bà Tiến tuổi cao, mắc nhiều bệnh nền và bệnh nặng như tiền đình, chóng mặt, u nang, loãng xương...

Theo luật sư, thân chủ được cơ quan tố tụng đánh giá thành khẩn, ăn năn, không quanh co, né tránh trách nhiệm.

Luật sư cũng nhắc đến những đóng góp của bà Tiến với ngành y tế trong giai đoạn xảy ra nhiều dịch bệnh như SARS, cúm gia cầm H5N1, cúm A/H1N1... "đều được kiểm soát tốt". Hệ thống CDC tại các tỉnh, thành do bà xây dựng được cho là nền tảng quan trọng giúp Việt Nam ứng phó đại dịch Covid-19.

"Việc một phụ nữ lớn tuổi, mang nhiều bệnh nền phải bị tạm giam 7 tháng đã là sự trừng phạt nghiêm khắc, đủ sức răn đe và giáo dục đối với bà Kim Tiến", luật sư nói và đề nghị HĐXX xem xét khoan hồng hơn nữa cho thân chủ.

Tự bào chữa ngắn gọn, bà Tiến cho rằng hai dự án bệnh viện với thiết kế, cấu trúc và trang thiết bị "như một khách sạn 5 sao" là minh chứng cho việc khắc phục lãng phí một cách hiệu quả và thực tế nhất.

Bà Tiến bị bắt tạm giam 7 tháng, từ ngày 16/7/2025 đến 13/2/2026, hiện được tại ngoại.

'Bệnh viện nếu hoạt động có khi Nhà nước phải bù lỗ'

Trong phần bào chữa chiều 21/5, luật sư Lương Thị Thùy Trang - người bảo vệ quyền lợi cho ông Nguyễn Hữu Tuấn, cựu Giám đốc Ban Quản lý dự án trọng điểm Bộ Y tế - cho rằng việc đánh giá hậu quả vụ án chỉ dựa trên giá trị kinh tế là chưa toàn diện.

Theo luật sư, phương pháp tính thiệt hại mà VKS áp dụng phù hợp với các dự án đầu tư kinh doanh vốn nhà nước nhằm mục tiêu lợi nhuận. Trong khi đó, dự án Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2 thuộc lĩnh vực y tế, mục tiêu chính là phục vụ xã hội và chăm sóc sức khỏe người dân.

"Không nhất thiết phải tạo ra lợi nhuận mới được coi là hiệu quả", luật sư nói và cho rằng phần lớn bệnh viện hiện nay vẫn chưa thể tự chủ tài chính toàn diện, ngân sách nhà nước vẫn phải bù đắp hoạt động.

"Thậm chí nếu hai bệnh viện này đi vào hoạt động thì ngân sách nhà nước có thể vẫn phải tiếp tục bù lỗ như với nhiều bệnh viện tuyến trung ương hiện nay", bà Trang lập luận.

Theo luật sư, thiệt hại lớn nhất của việc dự án chậm tiến độ là người dân mất cơ hội tiếp cận dịch vụ y tế, chứ "không phải và không nên được xác định là lợi ích tài chính".

Hiện vụ án được xác định gây thất thoát, lãng phí 803 tỷ đồng.

Trong đó, ngoài khoản thất thoát từ sai phạm lựa chọn đơn vị tư vấn, cơ quan tố tụng còn tính thiệt hại từ việc hơn 5.000 tỷ đồng vốn ngân sách sử dụng không hiệu quả và 4.500 tỷ đồng của SCIC được rút từ các khoản tiền gửi để cấp vốn cho dự án nhưng chưa sử dụng hết. Các khoản này được quy đổi theo lãi suất ngân hàng, tạo thành khoản lãng phí 733 tỷ đồng.

Luật sư Trang cho rằng nguồn vốn thực hiện dự án là vốn đầu tư công trong lĩnh vực y tế, nên bản chất không đặt mục tiêu lợi nhuận hay hiệu quả kinh doanh.

"Việc xuất quỹ SCIC cho hai dự án đồng nghĩa Nhà nước chấp nhận từ bỏ hiệu quả tài chính để đổi lấy hiệu quả kinh tế - xã hội", luật sư nói và đề nghị xem xét lại việc lấy lãi suất ngân hàng làm căn cứ xác định thiệt hại cho các bị cáo.

Ông Nguyễn Hữu Tuấn trước đó bị VKS đề nghị mức án 23-25 năm tù cho hai tội danh, cao thứ hai trong vụ án, sau ông Nguyễn Chiến Thắng.

Theo luật sư, thời gian ông Tuấn điều hành dự án ngắn hơn người tiền nhiệm; số tiền nhận hối lộ cũng thấp hơn nhiều bị cáo khác. Ông bị cáo buộc nhận hơn 12 tỷ đồng và hưởng lợi khoảng 7 tỷ đồng.

Luật sư cho rằng ở giai đoạn sau của dự án, ông Tuấn đã tích cực tìm phương án tháo gỡ khó khăn nhằm cứu vãn công trình, cần được xem là tình tiết giảm nhẹ.

Phiên tòa tiếp tục với phần bào chữa của các luật sư.

Tin Gốc: Vnexpress